Chương I: MO ĐẦU - GIỚI THIEU DE TÀI 1. Sự cần thiết phải nghiên cứu Từ khi nền kinh tế Việt Nam chuyến từ nền kinh tế kế hoạch hoá tập trung sang nên kinh tế thị trường thi bức tranh về kinh tế của Việt Nam có nhiều điểm sáng, mức sống của người dân được cải thiện từng bước, được bạn bè các nước trong khu vực và quốc tế hết lòng ca ngợi về những thành tựu đổi mới trong quá trình xây dựng đất nước. Tuy mức tăng trưởng kinh tế của Việt Nam đạt được là khá cao nhưng đi liền với nó là van dé vẻ tai nạn giao thông và ùn tắc giao thông, đặc biệt là giao thông đường bộ, số vụ giao thông không ngừng tăng cả về quy mô và số lượng. Cho nên nhiều người thường nói rang: “giao thông đường bộ ở Việt Nam giống như một quả bong bóng, dep được chỗ này thì chỗ khác lại im ra, có không biết bao nhiêu là chiến dịch, chỉ thị nhưng chỉ được một thời gian ngắn thì lại đâu vào đấy”.
Nguyên nhân chủ yếu dẫn tới tình trạng này thì có nhiều: Do sự lẫn chiếm hành lang an toàn giao thông. sự gia tăng quá nhanh của các phương tiện giao thông cá nhân và ý thức của người tham gia giao thông quá kém và chưa được cải thiện nhiều trong những năm gan đây. Bên cạnh đó cũng phải kế đến đường xá của chúng ta quá nhỏ hẹp, nhiều khúc quay vòng 90 độ trong khi đó có quá nhiều các biển báo cám và biển báo hiệu trên một đoạn đường, via hè thì bị lẫn chiếm làm nơi kinh doanh bán hàng, để xe ô tô dẫn tới tình trạng người tham gia giao thông bị khuất tam nhìn, nhiều đoạn đường xuống cấp quá nhanh có nguy cơ tiềm 4n tai nan giao thông. Có thể nói rằng cứ ở đâu có đường là ở đó có nhà dân thậm chí các doanh nghiệp, các nhà máy các khu công nghiệp cũng coi bám mặt đường là một lợi thế.
Vi thé “trăm hoa đua nở” dẫn đến không kiểm soát được. Giao thông đô thị Thành phó Hỗ Chí Minh đã va đang đối mặt với nguy cơ ach tac giao thông, an toan giao thông đang bi đe dọa va 6 nhiễm môi trường gia tăng. 11 Trang 12 Tình hình này đã gây ra những tác động tiêu cực đến các hoạt động kinh tế sinh hoạt hàng ngày của cộng đồng dân cư thành phố. Phải thừa nhận răng việc phát triển xe máy trong thời gian qua phần nảo đã đáp ứng cơ bản nhu cau đi lại của người dân thành phố nhưng nó lại là một trong những nguyên nhân gây nên tình trạng ách tắc giao thông hiện nay.
Vận tải hành khách cộng cộng yếu kém dẫn đến sự mat cân bang về cơ cau vận tải hành khách đô thị: hệ thống xe buýt mới chỉ đáp ứng được khoảng 5,4% nhu cầu đi lại hằng ngày, 94,6% còn lại do các phương tiện khác trong đó chủ yếu là xe găn máy. Do vậy vấn đẻ cấp thiết hiện nay đối với thành phó là cần phải tập trung phát triển mạnh mạng lưới xe buýt đủ sức thu hút sự đi lại của người dân, nhằm giảm bớt hành trình đi lại bằng phương tiện cá nhân, đặc biệt là xe máy. Đối với Thành phố Hồ Chí Minh, theo báo cáo của Sở Giao Thông Vận Tải TP.HCM nêu rõ: trong giai đoạn 2002-2008, hệ thống xe buýt của thành phố phát triển theo hướng tích cực và dần đã đáp ứng được nhu cầu đi lại của một bộ phận người dân. Nhìn chung những năm qua, với sự đầu tư lớn của thành phố và nỗ lực của các ngành, hoạt động vận tai công cộng băng xe buýt trên địa bàn Thanh phố Hồ Chí Minh đã có những bước phát triển về cơ sở vật chất (nhà chờ, trạm dừng, trang thiết bị trong xe.); phương tiện mạng lưới luồng tuyến, chất lượng phục vu,.gop phan nâng dan tỉ lệ người sử dụng phương tiện giao thông công cộng, đáp ứng 5,4% nhu cầu đi lại của người dân.
Tuy nhiên, về những hạn chế mà ngành giao thông đang gặp phải trong việc triển khai các hoạt động vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt. Đó là vấn đề chất lượng phục vụ hành khách chưa tốt, nhiều tuyến xe buýt hoạt động không hiệu quả, trùng lắp gây lãng phí, việc dừng, đậu, đỗ và biểu đồ thời gian của xe cũng chưa đúng quy định gây khó chịu cho hành khách. Đặc biệt là vẫn dé thiếu bến bãi, nhà chờ, trạm dừng hoặc có nhưng bố trí không hợp lý làm lãng phí: khoảng cách chưa hiệu quả, chưa nghiên cứu rõ ràng chỉ đưa ra theo linh tính, bên cạnh đó nhà chờ, trạm dừng có hình dáng không đẹp, trang thiết bị không tốt. 12 Trang 13 Tại các quận 1, 3, 5, Bình Thạnh.HCM, dé dàng bắt gap xe Oto, taxi, xe ôm.
“vô tư” chiếm phan đường dành cho xe buýt làm chỗ đậu riêng của minh. Trước cửa bệnh viện Chợ Ray, lòng đường từ lâu đã bị biến thành chỗ đậu cho xe 6m, hàng quán bày bán chiếm hết nhà chờ. Muốn bat khách, xe buýt phải đậu ngay trên phần đường dành cho xe lưu thông, vì chỗ đậu cho “mình” đã bị chiếm. Biến nhà chờ thành điểm bán đồng hỏ, chỗ nghỉ trưa - tình trạng này cũng diễn ra trên con đường Đinh Tiên Hoàng đoạn gần siêu thị Co-op Mart, quận Bình Thạnh.
Trên đường Hai Bà Trưng thuộc quận 1, nhà chờ xe buýt biến thành nhà chờ của. Tương tự, tình trạng lan chiếm tram xe buýt lam nơi buôn bán quanh Chợ Lớn cũng đang diễn ra “tấp nập”. Đoạn đường Lê Lợi: từ vòng xoay trước chợ Bến Thành đến tiếp giáp đường Nguyễn Huệ. được phan 6 cho xe ôtô thuê đậu.
Chỗ ra vào xe buýt chỉ còn hon chiều dài của xe một chút. Do không có đầu vào và đầu ra, xe buýt chỉ có thể lách đầu vào trạm đón khách, gây khó khăn cho những hành khách xuống xe bằng cửa sau và gây cản trở các xe khác lưu thông. 13 Trang 14 Tương tự, con đường Dinh Tiên Hoàng: đoạn trước trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP. HCM, tình trạng xe ôtô đậu chặn đứng hai đầu trạm xe buýt cũng diễn ra thường xuyên.
Đây là nơi tập trung đông sinh viên của hai trường KHXH &NV và DH Y Dược, việc chiếm dụng nhà chờ xe buýt khiến giao thông rat lộn xộn vào gio tan hoc. Việc chiếm dụng trạm xe buýt không chỉ gây khó khăn cho xe buýt ma còn gây nguy hiểm cho hành khách đi xe. Một hành khách đi tuyến Nhà Bè - Bến Thành, cho biết, xe đậu xa lễ đường quá, muốn lên xe phải nhảy xuống đường, khá nguy hiểm. Theo tài xế Nguyễn Văn Điệp (chạy tuyến Nhà Bè - Bến Thành): “con đường Nguyễn Tat Thành, nhiều trạm bị người ta đậu xe hết roi, cho nên muốn đừng xe tôi phải dừng trước hoặc sau xe đậu trước (xe chiếm dụng), không dam đậu giữa đường.
Có khi tôi phải bỏ trạm vì không có chỗ dừng xe `. Đã có rất nhiều giải pháp phát triển hệ thống xe buýt giai đoạn 2009-2012 như dé hoạt động xe buýt đi vào nề nếp, là sự lựa chọn của người dân nhiều hơn nữa, thành phố cần quan tâm t6 chức lại các hệ thông mang lưới luéng tuyến. xây dựng hệ thống trạm trung chuyên phù hợp, chấm dứt phân biệt đối xử đối với hành khách mua vé tháng, tiếp tục hỗ trợ giá cho hành khách nhiều hơn nữa dé tăng tính cạnh tranh với các phương tiện cá nhân.3: Nhiễu nhà chờ xe buýt bị chiếm dụng làm nơi buôn bán 1. Tính cấp thiết của dé tài Tình hình ùn tắc giao thông thường xuyên xảy ra ở giờ cao điểm mả nguyên nhân chủ yếu là do xe buýt gây ra.
Có một số tuyến đông khách, một số tuyến ít khách vì vậy số lượng xe chạy rỗng chiếm diện tích mặt đường khá lớn, phải nghiên cứu dé tăng hiệu quả kinh tế, tránh ùn tac giao thông, giảm ô nhiễm môi trường. Xe buýt chỉ đáp ứng 5-7% nhu cầu đi lại ở thành phố Hồ Chí Minh. Trạm dừng nhà chờ xe buýt là cơ sở hạ tầng găn liền với hệ thống GTCC cơ bản và phố biến. Vì vậy việc bồ trí hợp lý trạm dừng xe buýt trên các tuyến đường sẽ góp phan thu hút được người dân tiếp cận sử dụng hệ thông GTCC.
Với cách bố trí hợp lý này sẽ đem lại các lợi ích như sau: + Thu hút khả năng sử dụng hệ thống giao thông công cộng (GTCC) của người dân trong và ngoài thành phố cũng như người dân sống trên mặt đường và trong các ngõ hém. + Bồ trí cự ly hợp lý giữa các trạm xe buýt để cho mọi người dễ dàng tiếp cận với GTCC giảm thiểu chỉ phí xây dựng trạm dừng tránh lãng phí do không khai thác hết công năng và giảm thời gian đi lại của ngươi dân. + Hiện nay một số các nhà chờ trạm dừng xe buýt tại Thành phố Hồ Chí Minh bồ trí chưa hợp lý như: bố trí đơn giản, xâu không che được nang mưa, thiếu thiết bị thông tin hướng dân giờ tuyến xe buýt đến đi. hơn nữa còn bị chiếm dụng để sử 15 Trang 16 dụng vào các mục đích khác như là nơi đồ rác, là nơi tụ tập của những người vô gia cư, đã gây ra lãng phí rất lớn, gây ô nhiễm môi trường.
và đặc biệt gây mất cảnh quan đô thị tạo một cái nhìn không thiện cảm đến hệ thống GTCC. + Việc bố trí hợp lý nhà chờ trạm dừng xe buýt sẽ tăng ATGT cho người di xe buýt và các phương tiện giao thông khác khi tham gia giao thông. Ngoài ra còn phải chú trọng thiết kế nhà chờ trạm dừng xe buýt phù hợp cho nhưng người khuyết tật, người gia, trẻ em. + Kết hợp với cảnh quan xung quanh tăng vẻ đẹp mỹ quan đô thị.
Ngoài ra tại những trạm xe buýt cần bố trí thêm các bảng thông tin du lịch, bản đồ hệ thống xe buýt tuyến đó, quang cáo, bản tin. sẽ gây được sự hấp dẫn, thu hút được người dân tham gia sử dụng hệ thống GTCC. Theo các chuyên gia về quy hoạch và phát triển giao thông đô thị, từ kinh nghiệm các nước phát triển, việc phát triển vận tải hành khách công cộng là một giải pháp tương đối tốt giảm ách tắc giao thông thành phố và xe buýt phải đóng vai trò chủ lực ít nhất từ nay cho đến năm 2020, khi có Metro, sẽ nối mạng vào hệ thống GTCC khối lượng lớn (Metro, đường sắt ngoại vi. Do đó, việc nghiên cứu bố trí nhà chờ hợp lý đẹp hơn, trạm trung chuyển thuận lợi hơn.