Bà NÔNG NGHIÞP VÀ PHÁT TRIÂN NÔNG THÔN TR¯ÞNG CAO ÀNG C¡ GIâI NINH BÌNH GIÁO TRÌNH MÔ UN: Kþ THÀT O L¯ÞNG – CÀM BI¾N NGHÀ: Kþ THUÀT MÁY L¾NH VÀ HKK TRÌNH à: CAO ÀNG VÀ TRUNG CÂP Ban hành kèm theo Quy¿t ßnh sß: /Q-TCGNB ngày….nm 2021 cÿa Hißu tr±ßng tr±ßng Cao ¿ng C¡ gißi Ninh Bình Tam ißp, nm 2021 1 TUYÊN BÞ BÀN QUYÀN Tài liáu này thuác lo¿i sách giáo trình nên các ngußn thông tin có thÅ ±āc phép dùng nguyên bÁn ho¿c trích dùng cho các măc ích và ào t¿o và tham khÁo. Mãi măc ích khác mang tính lách l¿c ho¿c sā dăng vßi măc ích kinh doanh thiÁu lành m¿nh s¿ bá nghiêm cÃm. 2 LàI NÓI ÄU Môn hãc Kÿ thuÁt o l±áng và cÁm biÁn trình bày các kiÁn thāc và kÿ thuÁt o dùng trong ngành ián hián nay. Gißi thiáu nhÿng phép o c¡ bÁn Å āng dăng cho các ngành sÁn xuÃt công nghiáp.
Kÿ thuÁt o l±áng và cÁm biÁn là môn hãc nghiên cāu các ph±¡ng pháp o các ¿i l±āng vÁt lý: ¿i l±āng ián: ián áp, dòng ián, công suÃt,. và ¿i l±āng không ián: nhiát á, á ¿m, vÁn tác. Bài giÁng Kÿ thuÁt o l±áng và cÁm biÁn ±āc biên so¿n dÿa trên các giáo trình và tài liáu tham khÁo mßi nhÃt hián nay, ±āc dùng làm tài liáu tham khÁo cho sinh viên các ngành: ián công nghiáp, ián dân dăng, Kÿ thuÁt Máy l¿nh và iÃu hoà không khí. Bài giÁng gßm 2 phÅn, phÅn o l±áng cung cÃp cho sinh viên nhÿng kiÁn thāc c¡ bÁn và chuyên sâu và kÿ thuÁt o l±áng trong ngành ián.
Trình bày các dăng că o, nguyên lý o và ph±¡ng pháp o các thông sá. Trên c¡ sã ó, ng±ái hãc biÁt cách sā dăng dăng că o và xā lý kÁt quÁ o trong công viác sau này. PhÅn cÁm biÁn trình bày cÃu t¿o nguyên lý ho¿t áng và āng dăng cÿa mát sá cÁm biÁn thông dăng Trong quá trình biên so¿n, ã ±āc các ßng nghiáp óng góp nhiÃu ý kiÁn, m¿c dù cá g¿ng sāa chÿa, bß sung cho cuán sách ±āc hoàn chßnh h¡n, song ch¿c ch¿n không tránh khßi nhÿng thiÁu sót, h¿n chÁ. Mong nhÁn ±āc các ý kiÁn óng góp cÿa b¿n ãc.
4 DANH MĂC BÀNG BIÄU, HÌNH ÀNH. 8 CH¯¡NG 1: ¾I C¯¡NG V O L¯àNG IàN. Khái niám và o l±áng ián. Khái niám và o l±áng.
Khái niám và o l±áng ián. Các ph±¡ng pháp o.1 Ph±¡ng pháp o biÁn ßi th¿ng .2 Ph±¡ng pháp o kiÅu so sánh. Chāc nng, ¿c iÅm cÿa thiÁt bá o. Chu¿n hóa trong o l±áng.
Sai sá trong o l±áng. Khái niám và sai sá. Ph±¡ng pháp tính sai sá. Các ph±¡ng pháp h¿n chÁ sai sá.
8 CH¯¡NG 2: CÁC LO¾I C¡ CÂU O THÔNG DĂNG. 14 CH¯¡NG 3: O CÁC ¾I L¯ĀNG IàN C¡ BÀN. o dòng ián xoay chiÃu. Ampemet chßnh l±u.
o công suÃt tác dăng m¿ch xoay chiÃu ba pha. Các ph±¡ng pháp o. o công suÃt phÁn kháng m¿ch xoay chiÃu ba pha. Ph±¡ng pháp 2 oatmet.
Ph±¡ng pháp 3 oatmet. o ián nng m¿ch xoay chiÃu ba pha. o công suÃt và ián nng trong m¿ch cao áp. 40 CH¯¡NG 4: SĀ DĂNG CÁC LO¾I MÁY O THÔNG DĂNG.
Sā dăng máy o v¿n nng VOM. Sā Dăng máy o ián trã cách ián - Mêgômet: .2 S¡ ß khái cÿa mát máy hián sóng thông dăng. ThiÁt lÁp chÁ á ho¿t áng và Cách iÃu khiÅn mát máy hián sóng. Các phÅn iÃu khiÅn chính.
Āng dăng cÿa máy hián sóng trong kÿ thuÁt o l±áng. Sā dăng máy biÁn áp o l±áng:. 60 CH¯¡NG 5: KHÁI NIàM CHUNG V CÀM BIÀN. Khái niám c¡ bÁn và các bá cÁm biÁn.
Phân lo¿i cÁm biÁn .1 Theo nguyên lý chuyÅn ßi giÿa kích thích và áp āng: .2 Phân lo¿i theo d¿ng kích thích : .3 Theo tính nng cÿa bá cÁm biÁn : .4 Phân lo¿i theo ph¿m vi sā dăng .5 Phân lo¿i theo thông sá cÿa mô hình m¿ch ián thay thÁ :. 66 3 Vai trò - āng dăng cÿa cÁm biÁn. 66 CH¯¡NG 6 : CÀM BIÀN NHIàT à. Thang nhiát á, iÅm chu¿n nhiát á.
CÁm biÁn nhiát ián trã. Nhiát kÁ ián trã kim lo¿i. Nhiát kÁ ián trã silic. Nhiát kÁ ián trã oxyt bán d¿n.
Hiáu āng nhiát ián. HoÁ kÁ, nhiát kÁ bāc xa. HoÁ kÁ bāc x¿ toàn phÅn. 75 CH¯¡NG 7: CÀM BIÀN QUANG.
Ngußn phát quang sāi át và bán d¿n. Khái niám c¡ bÁn và ánh sáng. Quang trã, tÁ bào quang ián. S¡ l±āc và áp dăng cÁm biÁn quang.
87 CH¯¡NG 8: CÀM BIÀN Và TRÍ VÀ DàCH CHUYÄN. CÁm biÁn tiám cÁn ián dung. 93 CH¯¡NG 9: O L¯U L¯ĀNG VÀN TàC L¯U CHÂT VÀ MĀC. o l±u l±āng b¿ng chênh lách áp suÃt.
o māc b¿ng cÁm biÁn ián dung. 95 TÀI LIàU THAM KHÀO. 97 7 DANH MĂC BÀNG BIÄU, HÌNH ÀNH Hình 1. L±u ß ph±¡ng pháp o biÁn ßi th¿ng.
L±u ß ph±¡ng pháp o kiÅu so sánh. Sai sá há tháng do kh¿c v¿ch là 1 á - khi ãc cÅn hiáu chßnh thêm 1 á. L±u ß thuÁt toán quá trình gia công kÁt quÁ o .1 C¡ cÃu chß thá tÿ ián.2: Hình Ánh cÿa mát sá dăng că o sā dăng c¡ cÃu tÿ ián .3: C¡ cÃu chß thá kiÅu ián tÿ vßi cuán dây ph¿ng .4: C¡ cÃu chß thá kiÅu ián tÿ vßi cuán dây tròn.5: C¡ cÃu chß thá kiÅu ián áng .6: C¡ cÃu chß thá cÁm āng .3: ßng hß sá và kim.4: Dùng ßng hß sá o dòng ián .5: M¿c thêm ián trã sun song song vßi c¡ cÃu chß thá.7 : Ampemet chßnh l±u .8: Ampe kÁ chßnh l±u .11: S¡ ß m¿c oát mét trong m¿ch ián 3 pha.12: a-o công suÃt m¿ch ba pha trung tính giÁ b- s¡ ß véc t¡ .13: S¡ ß m¿c 2 oátmet o công suÃt m¿ch 3 pha .14 Ph±¡ng pháp 3 oatmet o công suÃt m¿ch 3 pha .15 a- công suÃt phÁn kháng 1 oatmet b- giÁn ß véct¡ .16: Công suÃt phÁn kháng dùng 2 oatmet .17: Công suÃt phÁn kháng dùng 3 oatmet .18: S¡ ß cÃu t¿o cÿa mát công t¡ mát pha dÿa trên c¡ cÃu chß thá cÁm āng.19 : Công t¡ mát pha:a) S¡ ß cÃu t¿o; b) BiÅu ß vect¡.20: S¡ ß kiÅm tra công t¡. Error! Bookmark not defined.21: S¡ ß khái nguyên lý cÿa côngt¡ ián tā.22: o công suÃt 3 pha trong m¿ch ián cao áp .1: KÁt cÃu m¿t ngoài cÿa VOM .3: KiÅm tra, xác ánh cÿc tính diode.4: KiÅm tra thông m¿ch .5: KiÅm tra ch¿m vß .7: Xác ánh cÿc tính transitor .10: KÁt cÃu ngoài cÿa Mêgômet .11: KÁt cÃu ngoài cÿa Ampe kìm .12: Hình d¿ng bên ngoài cÿa máy biÁn áp .4: CÃu t¿o nhiát ián trã có vß bãc thÿy tinh .6: Quan há giÿa sāc ián áng và nhiát á .7: Sāc ián áng cÿa mát sá c¿p nhiát ng¿u .9: Bá thu nng l±āng.10: Hiáu chßnh nhiát á theo á en .11: Sÿ phă thuác cÿa c±áng á ánh sáng vào b±ßc sóng và nhiát á .1: Quan há giÿa ián trã và á chiÁu sáng cÿa cÁm biÁn quang d¿n.2: Āng dăng cÿa tÁ bào quang d¿n .4: ¿c tính V – A cÿa photodiode āng vßi māc quang thông khác nhau .5: S¡ ß āng dăng cÿa photodiode ã chÁ á quang d¿n .7 Các s¡ ß āng dăng Phototranszitor .8: TruyÃn ánh sáng trong sāi quang .9: CÁm biÁn quang hãc dùng sāi quang kiÅu ánh sáng xuyên a, và ánh sáng phÁn x¿ b .2: S¡ ß nguyên lý cÁm biÁn tÿ cÁm lõi s¿t tÿ.4: CÁm biÁn hß cÁm vi sai.5: Mát sá hình dáng cÿa cÁm biÁn ián dung th±áng g¿p.1: CÁm biÁn o māc chÃt lßng cách .1: Phân lo¿i sai sá cÿa phép o .1: BÁng tßng kÁt các lo¿i c¡ cÃu chß thá c¡ ián.
16 10 CH¯¡NG 1: ¾I C¯¡NG VÀ O L¯ÞNG IÞN Măc tiêu : Trang bá cho sinh viên khái niám c¡ bÁn và o l±áng, sai sá trong há tháng o 1. Khái nißm vÁ o l±ßng ißn 1. Khái nißm vß o l±ßng o l±áng là mát quá trình ánh giá ánh l±āng ¿i l±āng cÅn o Å có kÁt quÁ b¿ng sá so vßi ¡n vá o. KÁt quÁ o l±áng (Ax) là giá trá b¿ng sá, ±āc ánh ngh)a b¿ng tß sá giÿa ¿i l±āng cÅn o (X) và ¡n vá o (Xo): KÁt quÁ o ±āc biÅu dißn d±ßi d¿ng: = và ta có X = A.X0 Trong ó: X - ¿i l±āng o Xo - ¡n vá o A - con sá kÁt quÁ o.
Tÿ ph±¡ng trình trên có ph±¡ng trình c¡ bÁn cÿa phép o: X = Ax. X o , chß rõ sÿ so sánh X so vßi Xo, nh± vÁy muán o ±āc thì ¿i l±āng cÅn o X phÁi có tính chÃt là các giá trá cÿa nó có thÅ so sánh ±āc, khi muán o mát ¿i l±āng không có tính chÃt so sánh ±āc th±áng phÁi chuyÅn ßi chúng thành ¿i l±āng có thÅ so sánh ±āc. Khái nißm vß o l±ßng ißn ¿i l±āng nào so sánh ±āc vßi m¿u hay chu¿n thì mßi o ±āc. NÁu các ¿i l±āng không so sánh ±āc thì phÁi chuyÅn ßi và ¿i l±āng so sánh ±āc vßi m¿u hay chu¿n rßi o.
o l±áng ián là mát quá trình ánh giá ánh l±āng ¿i l±āng ián cÅn o Å có kÁt quÁ b¿ng sá so vßi ¡n vá o. Các ph±¡ng pháp o Ph±¡ng pháp o là viác phái hāp các thao tác c¡ bÁn trong quá trình o, bao gßm các thao tác: xác ánh m¿u và thành lÁp m¿u, so sánh, biÁn ßi, thÅ hián kÁt quÁ hay chß thá. Các ph±¡ng pháp o khác nhau phă thuác vào các ph±¡ng pháp nhÁn thông tin o và nhiÃu yÁu tá khác nh± ¿i l±āng o lßn hay nhß, iÃu kián o, sai sá, yêu cÅu. Tùy thuác vào ái t±āng o, iÃu kián o và á chính xác yêu cÅu cÿa phép o mà ng±ái quan sát phÁi biÁt chãn các ph±¡ng pháp o khác nhau Å thÿc hián tát quá trình o l±áng.
Có thÅ có nhiÃu ph±¡ng pháp o khác nhau nh±ng trong thÿc tÁ th±áng phân thành 2 lo¿i ph±¡ng pháp o chính là ph±¡ng 1 pháp o biÁn ßi th¿ng và ph±¡ng pháp o kiÅu so sánh.1 Ph±¡ng pháp o bi¿n ßi th¿ng - ßnh ngh)a: là ph±¡ng pháp o có s¡ ß cÃu trúc theo kiÅu biÁn ßi th¿ng, ngh)a là không có khâu phÁn hßi. - Quá trình thÿc hißn: * ¿i l±āng cÅn o X qua các khâu biÁn ßi Å biÁn ßi thành con sá NX, ßng thái ¡n vá cÿa ¿i l±āng o X O cing ±āc biÁn ßi thành con sá NO. * TiÁn hành quá trình so sánh giÿa ¿i l±āng o và ¡n vá (thÿc hián phép chia NX/N O), * Thu ±āc kÁt quÁ o: AX = X/X O = NX/NO .