Luận văn 'Giải pháp tăng phí dịch vụ phi tín dụng' Ngân hàng Đông Á Ngô Mỹ Chương, ĐH Kinh tế TP.HCM 11/2014

Luận văn thạc sĩ kinh tế nghiên cứu ueh giải pháp gia tăng nguồn thu phí từ dịch vụ phi tín dụng tại ngân hàng thương mại cổ phần đông á, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên

• Tác giả: Ngô Mỹ Chương
• Người hướng dẫn: Ts. Nguyễn Thanh Phong
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Tp. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng
• Đề tài: Giải pháp gia tăng nguồn thu phí từ dịch vụ phi tín dụng tại Ngân hàng thương mại cổ phần Đông Á
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ NGUỒN THU PHÍ TỪ DỊCH VỤ PHI TÍN DỤNG CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI
• 1.1. Tổng quan về dịch vụ phi tin dụng của NHTM
• 1.2. Nguồn thu phí từ dịch vụ phi tín dụng
• 1.3. Phân loại nguồn thu phí từ dịch vụ phi tín dụng
• 1.4. Đặc điểm nguồn thu phí từ dịch vụ phi tín dụng
• 1.5. Vai trò của nguồn thu phí từ dịch vụ phi tín dụng
• 1.6. Các yếu tố tác động đến nguồn thu phí dịch vụ phi tín dụng
• 1.6.1. Các nhân tố thuộc về môi trường vĩ mô
• 1.6.2. Các nhân tố chủ quan từ phía NHTM
• 1.6.3. Các nhân tố thuộc về KH sử dụng dịch vụ
• 1.7. Gia tăng nguồn thu phí từ dịch vụ phi tín dụng
• 1.8. Các biện pháp để gia tăng nguồn thu phí từ dịch vụ phi tín dụng
• 1.9. Các tiêu chí đánh giá gia tăng nguồn thu phí từ dịch vụ phi tín dụng
• 1.9.1. Doanh số thu phí
• 1.9.2. Tỷ trọng trong thu nhập
• 1.9.3. Thu nhập ngoài lãi cận biên (NNIM- Net non-interest margin)
• 1.9.4. Tỷ trọng lợi nhuận phí phi tín dụng/lợi nhuận ròng của Ngân hàng
• 1.10. Rủi ro khi gia tăng thu phí từ dịch vụ phi tín dụng
• 1.11. Kinh nghiệm gia tăng nguồn thu phí từ dịch vụ phi tín dụng của các Ngân hàng khác và bài học cho NHTMCP Đông Á
• 1.11.1. Kinh nghiệm của Ngân hàng HSBC
• 1.11.2. Kinh nghiệm của Ngân hàng Thương mại cổ phần Á Châu
• 1.11.3. Bài học cho Ngân hàng Thương mại cổ phần Đông Á
• 1.12. Kết luận Chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG GIA TĂNG NGUỒN THU PHÍ TỪ DỊCH VỤ PHI TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI CỔ PHẦN ĐÔNG Á
• 2.1. Giới thiệu về Ngân hàng thương mại cổ phần Đông Á
• 2.2. Thực trạng gia tăng nguồn thu phí từ dịch vụ phi tín dụng tại NHTMCP Đông Á
• 2.3. Dịch vụ phi tín dụng tại NHTMCP Đông Á
• 2.4. Kết quả thu phí từ dịch vụ từ dịch vụ phi tín dụng
• 2.5. Dịch vụ thanh toán
• 2.6. Hoạt động kinh doanh ngoại hối
• 2.7. Hoạt động dịch vụ thẻ
• 2.8. Hoạt động dịch vụ Ngân hàng điện tử
• 2.9. Hoạt động dịch vụ Ngân quỹ
• 2.10. Dịch vụ chi trả kiều hối
• 2.11. Dịch vụ phi tín dụng khác
• 2.12. Phân tich cơ cấu nguồn thu phí dịch vụ phi tín dụng
• 2.13. Đánh giá thực trạng gia tăng nguồn thu phí từ dịch vụ phi tín dụng tại NHTMCP Đông Á
• 2.13.1. Đánh giá thực trạng trong giai đoạn 2011 - 2013
• 2.13.2. Nguyên nhân chủ yếu
• 2.13.2.1. Nguyên nhân khách quan
• 2.13.2.2. Nguyên nhân chủ quan
• 2.14. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP GIA TĂNG NGUỒN THU PHÍ TỪ DỊCH VỤ PHI TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI CỔ PHẦN ĐÔNG Á
• 3.1. Định hướng phát triển của NHTMCP Đông Á đến năm 2020
• 3.2. Giải pháp gia tăng nguồn thu phí từ dịch vụ phi tín dụng tại Ngân hàng Thương mại cổ phần Đông Á
• 3.2.1. Xây dựng kế hoạch phát triển dịch vụ phi tín dụng. Hoàn thiện và tăng cường các dịch vụ phi tín dụng đang cung cấp
• 3.2.2. Phát triển hình thức bán chéo sản phẩm thông qua việc đóng gói sản phẩm
• 3.2.3. Tăng cường xúc tiến hoạt động Marketing ngân hàng. Giải pháp gia tăng độ tin cậy của KH đối với DongA Bank
• 3.2.4. Xây dựng hình ảnh, thương hiệu của DongA Bank
• 3.2.5. Tạo sự thuận lợi cho KH khi đến giao dịch
• 3.2.6. Giải pháp gia tăng khả năng tiếp cận KH thông qua các kênh phân phối dịch vụ
• 3.2.7. Giải pháp nâng cao chất lượng nhân viên cung ứng dịch vụ phi tín dụng
• 3.2.8. Xây dựng và khai thác có hiệu quả hệ thống quản lý quan hệ KH (CRM)
• 3.2.9. Thực hiện việc hợp tác, liên kết với các tổ chức phi ngân hàng, các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh để cung ứng sản phẩm
• 3.2.10. Khai thác hiệu quả mối quan hệ tương hỗ, gắn kết chặt chẽ giữa dịch vụ tín dụng và dịch vụ phi tín dụng. Nâng cao và tăng cường đầu tư phát triển công nghệ thông tin
• 3.3. Kiến nghị góp phần thực hiện giải pháp gia tăng thu phí từ dịch vụ phi tín dụng
• 3.3.1. Đối với chính phủ
• 3.3.2. Đối với Ngân hàng Nhà Nước Việt Nam
• 3.4. Kết luận chương 3
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về giải pháp tăng nguồn thu phí dịch vụ phi tín dụng

Trong bối cảnh nền kinh tế hiện nay, việc gia tăng nguồn thu phí từ dịch vụ phi tín dụng tại Ngân hàng Đông Á trở thành một nhiệm vụ cấp thiết. Dịch vụ phi tín dụng không chỉ giúp ngân hàng đa dạng hóa nguồn thu mà còn nâng cao khả năng cạnh tranh. Để thực hiện điều này, ngân hàng cần có những giải pháp cụ thể và hiệu quả.

1.1. Định nghĩa dịch vụ phi tín dụng và vai trò của nó

Dịch vụ phi tín dụng bao gồm các dịch vụ ngân hàng không liên quan đến việc cấp tín dụng. Vai trò của dịch vụ này rất quan trọng trong việc tạo ra nguồn thu ổn định cho ngân hàng, đặc biệt trong bối cảnh lãi suất thấp.

1.2. Tình hình hiện tại của dịch vụ phi tín dụng tại Ngân hàng Đông Á

Ngân hàng Đông Á đã có những bước tiến trong việc phát triển dịch vụ phi tín dụng, tuy nhiên vẫn còn nhiều tiềm năng chưa được khai thác. Việc phân tích thực trạng sẽ giúp ngân hàng xác định được những điểm mạnh và điểm yếu trong hoạt động này.

II. Những thách thức trong việc gia tăng nguồn thu phí dịch vụ phi tín dụng

Mặc dù có nhiều cơ hội, nhưng Ngân hàng Đông Á cũng phải đối mặt với nhiều thách thức trong việc gia tăng nguồn thu từ dịch vụ phi tín dụng. Những thách thức này bao gồm sự cạnh tranh gay gắt từ các ngân hàng khác và sự thay đổi trong nhu cầu của khách hàng.

2.1. Cạnh tranh từ các ngân hàng khác

Sự cạnh tranh từ các ngân hàng thương mại cổ phần và ngân hàng nước ngoài đang gia tăng, đòi hỏi Ngân hàng Đông Á phải có những chiến lược phù hợp để giữ chân khách hàng.

2.2. Thay đổi trong nhu cầu của khách hàng

Khách hàng ngày càng có yêu cầu cao hơn về chất lượng dịch vụ. Ngân hàng cần phải nắm bắt xu hướng này để điều chỉnh dịch vụ phi tín dụng cho phù hợp.

III. Phương pháp gia tăng nguồn thu phí dịch vụ phi tín dụng hiệu quả

Để gia tăng nguồn thu phí từ dịch vụ phi tín dụng, Ngân hàng Đông Á cần áp dụng một số phương pháp hiệu quả. Những phương pháp này không chỉ giúp tăng doanh thu mà còn nâng cao sự hài lòng của khách hàng.

3.1. Tăng cường cải thiện dịch vụ khách hàng

Cải thiện chất lượng dịch vụ khách hàng là một trong những yếu tố quan trọng giúp ngân hàng thu hút và giữ chân khách hàng. Đào tạo nhân viên và nâng cao kỹ năng giao tiếp là cần thiết.

3.2. Phát triển sản phẩm dịch vụ phi tín dụng mới

Ngân hàng cần nghiên cứu và phát triển các sản phẩm dịch vụ phi tín dụng mới, đáp ứng nhu cầu đa dạng của khách hàng, từ đó gia tăng nguồn thu.

IV. Ứng dụng công nghệ trong việc gia tăng nguồn thu phí dịch vụ phi tín dụng

Công nghệ thông tin đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả hoạt động của ngân hàng. Việc ứng dụng công nghệ không chỉ giúp tối ưu hóa quy trình mà còn tạo ra những trải nghiệm tốt hơn cho khách hàng.

4.1. Sử dụng công nghệ tài chính Fintech

Ngân hàng Đông Á có thể hợp tác với các công ty Fintech để phát triển các dịch vụ phi tín dụng hiện đại, từ đó thu hút thêm khách hàng.

4.2. Tối ưu hóa quy trình giao dịch

Việc tối ưu hóa quy trình giao dịch sẽ giúp ngân hàng tiết kiệm thời gian và chi phí, đồng thời nâng cao trải nghiệm của khách hàng.

V. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn tại Ngân hàng Đông Á

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng việc gia tăng nguồn thu phí từ dịch vụ phi tín dụng không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn nâng cao vị thế cạnh tranh của Ngân hàng Đông Á trên thị trường.

5.1. Phân tích kết quả thu phí từ dịch vụ phi tín dụng

Phân tích kết quả thu phí từ dịch vụ phi tín dụng cho thấy sự gia tăng đáng kể trong những năm gần đây, nhờ vào các chiến lược phát triển hiệu quả.

5.2. Bài học kinh nghiệm từ các ngân hàng khác

Nghiên cứu kinh nghiệm từ các ngân hàng khác sẽ giúp Ngân hàng Đông Á rút ra những bài học quý giá trong việc phát triển dịch vụ phi tín dụng.

VI. Kết luận và triển vọng tương lai của dịch vụ phi tín dụng tại Ngân hàng Đông Á

Dịch vụ phi tín dụng tại Ngân hàng Đông Á có nhiều tiềm năng phát triển trong tương lai. Việc áp dụng các giải pháp hiệu quả sẽ giúp ngân hàng gia tăng nguồn thu và nâng cao vị thế cạnh tranh.

6.1. Triển vọng phát triển dịch vụ phi tín dụng

Triển vọng phát triển dịch vụ phi tín dụng tại Ngân hàng Đông Á là rất khả quan, đặc biệt trong bối cảnh nền kinh tế đang phục hồi.

6.2. Đề xuất các giải pháp cho tương lai

Đề xuất các giải pháp cụ thể cho tương lai sẽ giúp Ngân hàng Đông Á không ngừng phát triển và gia tăng nguồn thu từ dịch vụ phi tín dụng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong xu hướng tự do hóa tài chính và hội nhập kinh tế quốc tế, các ngân hàng thương mại hiện đại trên thế giới duy trì tỷ trọng thu nhập từ dịch vụ phi tín dụng ở mức 35% đến 40% tổng thu nhập hoạt động nhằm giảm thiểu rủi ro tín dụng. Tại Việt Nam, hoạt động kinh doanh của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đông Á trong giai đoạn 2011 - 2013 ghi nhận những biến động lớn khi lợi nhuận sau thuế sụt giảm hơn 60%, từ 947 tỷ đồng năm 2011 xuống còn 328 tỷ đồng năm 2013 do áp lực nợ xấu và chi phí trích lập dự phòng rủi ro tín dụng. Thực trạng này đặt ra yêu cầu cấp bách phải tái cấu trúc nguồn thu, chuyển dịch mạnh mẽ từ hoạt động tín dụng truyền thống sang phát triển các dịch vụ phi tín dụng có độ an toàn cao và nguồn thu ổn định.

Mục tiêu nghiên cứu trọng tâm của luận văn là hệ thống hóa cơ sở lý luận về nguồn thu dịch vụ phi tín dụng của ngân hàng thương mại, phân tích chuyên sâu thực trạng thu phí phi tín dụng tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đông Á giai đoạn 2011 - 2013, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp mang tính khả thi nhằm gia tăng quy mô doanh số và tỷ trọng thu phí dịch vụ đến năm 2020. Phạm vi nghiên cứu bao quát toàn bộ hoạt động của hệ thống Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đông Á với mạng lưới gần 300 điểm giao dịch trên phạm vi cả nước. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện ở việc cung cấp luận cứ thực tiễn giúp ngân hàng nâng cao hệ số thu nhập ngoài lãi cận biên, cải thiện tỷ suất sinh lời trên tài sản từ mức 0,46% và tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu từ mức 5,9% của năm 2013, củng cố năng lực cạnh tranh và đảm bảo tăng trưởng bền vững trước biến động thị trường.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng của hai lý thuyết kinh tế và tài chính hiện đại: Lý thuyết trung gian tài chính và Lý thuyết đa dạng hóa danh mục đầu tư ứng dụng trong cơ cấu thu nhập ngân hàng. Lý thuyết trung gian tài chính giải thích vai trò của ngân hàng thương mại trong việc cung ứng các dịch vụ thanh toán, chuyển tiền, quản lý ngân quỹ và giảm thiểu chi phí giao dịch cho nền kinh tế. Song song đó, lý thuyết đa dạng hóa chứng minh rằng việc mở rộng nguồn thu ngoài lãi giúp phân tán rủi ro kinh doanh, hạn chế tác động tiêu cực từ các chu kỳ biến động tín dụng và lãi suất thị trường.

Khung phân tích của đề tài tập trung vào năm khái niệm cốt lõi:

• Dịch vụ phi tín dụng: Là tập hợp các dịch vụ ngân hàng thu phí, không phát sinh nghĩa vụ cấp tín dụng và không tạo ra các khoản mục cho vay trên bảng cân đối kế toán.
• Thu nhập ngoài lãi cận biên: Thước đo hiệu quả sinh lời của các hoạt động phi tín dụng, tính bằng chênh lệch giữa thu nhập ngoài lãi và chi phí ngoài lãi chia cho tổng tài sản sinh lời bình quân.
• Tỷ trọng thu nhập phi tín dụng: Chỉ tiêu phản ánh mức độ đóng góp của doanh số thu phí dịch vụ trên tổng thu nhập hoạt động của ngân hàng.
• Bán chéo sản phẩm: Chiến lược tích hợp nhiều tiện ích dịch vụ nhằm cung cấp trọn gói cho khách hàng.
• Mô hình phân phối bảo hiểm qua ngân hàng: Kênh hợp tác phân phối dịch vụ bảo hiểm nhằm gia tăng nguồn thu hoa hồng và phí đại lý.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp toàn diện thu thập từ Báo cáo tài chính hợp nhất đã kiểm toán, Báo cáo thường niên và các báo cáo chuyên đề nội bộ của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đông Á xuyên suốt giai đoạn 3 năm tài chính từ 2011 đến 2013. Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm toàn bộ số liệu giao dịch và kết quả kinh doanh thu phí tại gần 300 chi nhánh, phòng giao dịch trực thuộc hệ thống ngân hàng trên toàn quốc, phục vụ hơn 6 triệu khách hàng cá nhân và hàng chục nghìn khách hàng doanh nghiệp.

Phương pháp chọn mẫu là chọn mẫu toàn bộ có chủ đích nhằm đảm bảo tính chuẩn xác, đồng nhất và liên tục của chuỗi số liệu thời gian. Tác giả sử dụng kết hợp phương pháp thống kê mô tả, phân tích so sánh chuỗi thời gian, phân tích cơ cấu tỷ trọng và tổng hợp định lượng. Lý do lựa chọn hệ phương pháp này xuất phát từ tính chất đặc thù của hoạt động ngân hàng, giúp đo lường chính xác tốc độ tăng trưởng doanh số thu phí, đánh giá sự chuyển dịch cơ cấu của từng mảng nghiệp vụ và xác định mối tương quan giữa thu nhập dịch vụ với tổng tài sản quy mô 74.920 tỷ đồng của ngân hàng mà không làm sai lệch bản chất dữ liệu tài chính thực tế.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình khảo sát và phân tích dữ liệu thực tế tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đông Á giai đoạn 2011 - 2013 đã làm sáng tỏ bốn phát hiện định lượng quan trọng:

• Dịch vụ thanh toán trong nước tăng trưởng ổn định: Doanh thu phí thanh toán trong nước tăng từ 84 tỷ đồng năm 2011 lên 95 tỷ đồng năm 2013, đạt mức tăng trưởng 15% trong năm 2013. Trong đó, kênh thanh toán điện tử liên ngân hàng giữ vai trò chủ đạo, mang lại 78 tỷ đồng năm 2013 (tăng 16% so với năm 2012) và chiếm tỷ trọng 82,1% tổng phí thanh toán nội địa. Kênh chuyển tiền nhanh cùng hệ thống cũng phục hồi mạnh mẽ với mức tăng 41% trong năm 2013, đạt 3,8 tỷ đồng.

• Mảng dịch vụ thẻ khẳng định vị thế dẫn đầu: Tổng nguồn thu phí từ dịch vụ thẻ năm 2013 đạt 123,776 tỷ đồng, tăng trưởng 15% so với mức 107,631 tỷ đồng của năm 2012. Nguồn thu từ phí phát hành thẻ chiếm ưu thế tuyệt đối với 104,200 tỷ đồng năm 2013 (tăng 8,8%), trong khi phí thanh toán thẻ ghi nhận bước nhảy vọt 34,8%, đạt 11,000 tỷ đồng nhờ mở rộng mạng lưới máy rút tiền tự động và điểm chấp nhận thẻ.

• Doanh thu thanh toán quốc tế duy trì đà tăng trưởng tích cực: Tổng thu phí dịch vụ thanh toán xuất nhập khẩu đạt 102,080 tỷ đồng năm 2013, tăng 15,2% so với năm 2012. Đáng chú ý, phí dịch vụ chuyển tiền thanh toán cá nhân có tốc độ tăng trưởng đột biến 51,1%, đạt 541 triệu đồng năm 2013, và dịch vụ chuyển tiền du học sinh đạt 1,951 tỷ đồng, tăng 19,5%.

• Cơ cấu kinh doanh ngoại hối biến động mạnh: Hoạt động kinh doanh ngoại tệ giao ngay năm 2013 đạt doanh thu 212,495 tỷ đồng và mang lại lợi nhuận thuần gần 45 tỷ đồng. Tuy nhiên, hoạt động kinh doanh vàng và các công cụ phái sinh tiền tệ sụt giảm mạnh, tổng thu từ kinh doanh ngoại hối năm 2013 đạt 368,860 tỷ đồng do ngân hàng thực hiện chủ trương tất toán trạng thái vàng tài khoản.

Về phương thức biểu diễn số liệu, các phát hiện trên có thể được trực quan hóa tối ưu thông qua biểu đồ cột chồng so sánh quy mô doanh số thu phí qua các năm 2011 - 2013 và bảng ma trận thể hiện tỷ trọng đóng góp của từng nhóm dịch vụ trong tổng thu nhập hoạt động của ngân hàng.

Thảo luận kết quả

Sự gia tăng bền vững của nguồn thu phí dịch vụ thanh toán và dịch vụ thẻ xuất phát từ chiến lược đầu tư bài bản vào hạ tầng công nghệ. Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đông Á đã tiên phong triển khai các dòng máy rút tiền tự động hiện đại hỗ trợ nạp tiền mặt trực tiếp và giao dịch bằng giọng nói, xây dựng tệp khách hàng vượt mốc 6 triệu người. Việc điều chỉnh chính sách biểu phí giao dịch doanh nghiệp linh hoạt trong năm 2013 cũng góp phần tạo ra sức bật tăng trưởng doanh thu 15% cho mảng thanh toán.

Khi so sánh với mô hình hoạt động của các tổ chức quốc tế như HSBC với tỷ trọng thu ngoài lãi thường xuyên đạt 35% đến 40% nhờ ứng dụng công nghệ giúp cắt giảm khoảng 76% chi phí hoạt động, hoặc mô hình bán lẻ trọn gói của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Á Châu, Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đông Á vẫn còn dư địa rất lớn để tối ưu hóa hiệu quả. Điểm hạn chế hiện tại là sự chênh lệch lớn giữa mảng thẻ, thanh toán xuất nhập khẩu với các dịch vụ bảo hiểm, tư vấn tài chính và ngân quỹ. Trong bối cảnh lợi nhuận sau thuế toàn hệ thống giảm còn 328 tỷ đồng vào năm 2013, việc củng cố các trụ cột thu phí phi tín dụng đóng vai trò then chốt giúp lành mạnh hóa cơ cấu tài chính và giảm sự lệ thuộc vào nguồn thu lãi tín dụng.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm thực hiện định hướng chiến lược phát triển đến năm 2020 của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đông Á, bốn nhóm giải pháp cụ thể được đề xuất:

• Tái cấu trúc và đóng gói giải pháp dịch vụ phi tín dụng: Thiết lập các gói sản phẩm tích hợp giữa tài khoản thanh toán, dịch vụ ngân hàng điện tử, thẻ đa năng và bảo hiểm liên kết dành riêng cho từng phân khúc khách hàng cá nhân và doanh nghiệp vừa và nhỏ. Mục tiêu cụ thể là nâng tỷ trọng thu ngoài lãi lên mức 25% đến 30% tổng thu nhập trước năm 2020. Khối Phát triển Sản phẩm và Khối Khách hàng Cá nhân chịu trách nhiệm chủ trì triển khai theo lộ trình từ năm 2015 đến 2018.

• Hiện đại hóa hạ tầng công nghệ và chuyển đổi số: Đẩy mạnh nâng cấp nền tảng ngân hàng điện tử Internet Banking, Mobile Banking và hoàn thiện hệ thống quản trị quan hệ khách hàng. Mục tiêu là tự động hóa quy trình xử lý, cắt giảm 30% đến 40% chi phí vận hành giao dịch thủ công tại quầy và rút ngắn thời gian xử lý điện chuyển tiền liên ngân hàng xuống dưới 15 phút. Khối Công nghệ thông tin chủ trì thực hiện định kỳ trong giai đoạn 2015 - 2017.

• Tối ưu hóa biểu phí dịch vụ và nâng cao năng lực cạnh tranh: Tiến hành rà soát định kỳ chi phí cấu thành cho từng dịch vụ thanh toán quốc tế, thanh toán thẻ và ngân quỹ để xây dựng biểu phí bậc thang theo khối lượng giao dịch. Mục tiêu duy trì tốc độ tăng trưởng doanh số thu phí thanh toán quốc tế tối thiểu 18% đến 20% mỗi năm. Khối Khách hàng Doanh nghiệp phối hợp cùng Phòng Quản lý Tài chính thực hiện xuyên suốt giai đoạn 2015 - 2016.

• Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và chuẩn hóa kỹ năng bán chéo: Tổ chức các chương trình đào tạo chuyên sâu về kỹ năng tư vấn, phân tích nhu cầu tài chính và bán chéo sản phẩm cho hơn 1.000 giao dịch viên và chuyên viên quản hệ khách hàng toàn hệ thống. Mục tiêu đạt tỷ lệ bình quân mỗi khách hàng sử dụng từ 3 dịch vụ phi tín dụng trở lên. Trung tâm Đào tạo và Khối Nhân sự chủ trì triển khai từ năm 2015 đến năm 2020.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và kết quả nghiên cứu của luận văn mang lại giá trị thực tiễn cao cho bốn nhóm đối tượng:

• Ban lãnh đạo và cán bộ quản lý ngân hàng thương mại: Tham khảo khung chiến lược chuyển dịch cơ cấu thu nhập, phương pháp ứng dụng chỉ số thu nhập ngoài lãi cận biên để hoạch định chiến lược kinh doanh dịch vụ an toàn và bền vững.

• Chuyên viên nghiên cứu phát triển sản phẩm và marketing ngân hàng: Ứng dụng bài học thực tế về việc thiết kế dòng thẻ đa năng, xây dựng gói tiện ích tài khoản và quy trình định giá dịch vụ cạnh tranh cho tệp khách hàng quy mô trên 6 triệu người dùng.

• Giảng viên, học viên cao học và sinh viên chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng: Sử dụng làm tài liệu tham khảo học thuật giá trị về phương pháp phân tích định lượng số liệu ngân hàng, hệ thống hóa cơ sở lý luận và đánh giá tác động của môi trường pháp lý đến hoạt động ngân hàng thương mại.

• Các cơ quan quản lý nhà nước và nhà hoạch định chính sách: Có thêm cơ sở dữ liệu thực chứng để đánh giá tác động của các văn bản quản lý như Thông tư 32/2011/TT-NHNN đối với hoạt động ngoại hối, từ đó hoàn thiện hành lang pháp lý thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt trong nền kinh tế.

Câu hỏi thường gặp

• Dịch vụ phi tín dụng đóng vai trò chiến lược như thế nào đối với Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đông Á trong giai đoạn tái cấu trúc? Dịch vụ phi tín dụng tạo ra nguồn thu nhập ổn định từ phí hoa hồng và chênh lệch giá mà không làm tăng tài sản rủi ro. Trong giai đoạn 2011 - 2013, khi lợi nhuận sau thuế của ngân hàng giảm từ 947 tỷ đồng xuống 328 tỷ đồng do nợ xấu tín dụng, nguồn thu dịch vụ đã đóng vai trò trụ cột duy trì thanh khoản và bù đắp chi phí hoạt động.

• Kênh thanh toán điện tử liên ngân hàng Citad đóng góp tỷ trọng ra sao trong tổng thu phí thanh toán nội địa? Kênh Citad là nguồn thu lớn nhất trong mảng thanh toán trong nước của ngân hàng. Năm 2013, doanh thu từ Citad đạt 78 tỷ đồng, tăng trưởng 16% so với năm 2012 và đóng góp tới 82,1% tổng doanh thu phí thanh toán trong nước nhờ ưu thế xử lý lệnh chuyển tiền nhanh chóng, an toàn và chính xác tuyệt đối.

• Việc thực hiện Thông tư 32/2011/TT-NHNN đã ảnh hưởng thế nào đến cơ cấu thu phí kinh doanh ngoại hối của ngân hàng? Quy định đóng tài khoản vàng ở nước ngoài và chấm dứt huy động vàng theo Thông tư 32/2011/TT-NHNN đã làm giảm quy mô huy động vàng của ngân hàng khoảng 3.159 tỷ đồng năm 2013. Mặc dù tổng thu ngoại hối sụt giảm xuống mức 368,860 tỷ đồng, nghiệp vụ kinh doanh ngoại tệ giao ngay vẫn ghi nhận thành công với khoản lợi nhuận thuần gần 45 tỷ đồng.

• Chỉ số thu nhập ngoài lãi cận biên mang ý nghĩa gì trong phân tích tài chính ngân hàng? Thu nhập ngoài lãi cận biên đo lường hiệu quả sinh lời thuần từ các hoạt động dịch vụ, đầu tư và kinh doanh ngoài lãi trên tổng tài sản sinh lời bình quân. Chỉ số này phản ánh mức độ độc lập của ngân hàng đối với thu nhập lãi và đo lường khả năng tối ưu hóa chi phí vận hành dịch vụ ngoài lãi.

• Làm thế nào để ngân hàng gia tăng biểu phí dịch vụ mà không làm suy giảm số lượng khách hàng? Ngân hàng cần kết hợp tăng phí đi đôi với việc nâng cao chất lượng dịch vụ, rút ngắn thời gian xử lý giao dịch và bổ sung thêm các tiện ích gia tăng. Bên cạnh đó, việc áp dụng chính sách ưu đãi theo nhóm khách hàng trung thành và đóng gói sản phẩm sẽ tạo sự đồng thuận và gia tăng mức độ hài lòng của người sử dụng.

Kết luận

• Luận văn đã phân tích sâu sắc tính cấp thiết của việc phát triển nguồn thu phí phi tín dụng nhằm giảm thiểu rủi ro tín dụng và đa dạng hóa nguồn thu cho ngân hàng thương mại.
• Minh chứng thực nghiệm khẳng định mảng dịch vụ thanh toán với 95 tỷ đồng và dịch vụ thẻ với 123,776 tỷ đồng năm 2013 là hai trụ cột tăng trưởng vững chắc nhất tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đông Á.
• Đánh giá toàn diện tác động của các chính sách tiền tệ và môi trường vĩ mô đối với hoạt động ngoại hối, chuyển dịch cơ cấu tài chính của ngân hàng trong bối cảnh tổng tài sản đạt 74.920 tỷ đồng.
• Đề xuất hệ thống bốn giải pháp trọng tâm gồm đóng gói sản phẩm, nâng cấp công nghệ ngân hàng số, tối ưu hóa biểu phí và nâng cao năng lực bán chéo của đội ngũ nhân sự.
• Đóng góp nguồn tư liệu khoa học và bài học thực tiễn giá trị cho công tác quản trị, hoạch định chiến lược kinh doanh dịch vụ ngân hàng bán lẻ tại Việt Nam.

Lộ trình thực hiện các khuyến nghị cần được triển khai quyết liệt theo hai giai đoạn: Giai đoạn 2015 - 2018 tập trung chuẩn hóa gói sản phẩm và nâng cấp hệ thống công nghệ, giai đoạn 2018 - 2020 hoàn thiện mô hình ngân hàng số toàn diện. Các nhà quản trị ngân hàng và chuyên gia tài chính cần ứng dụng đồng bộ các giải pháp này nhằm kiến tạo mô hình tăng trưởng an toàn, tối đa hóa lợi nhuận ròng và nâng tầm vị thế thương hiệu trên thị trường tài chính ngân hàng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

lời mở đầu và kết luận, luận văn được kết cấu thành 3 chương: Chƣơng 1: Tổng quan về nguồn thu phí từ dịch vụ phi tín dụng của ngân hàng thương mại. Chƣơng 2: Thực trạng gia tăng thu phí dịch vụ phi tín dụng tại ngân hàng TMCP Đông Á. Chƣơng 3: Giải pháp gia tăng nguồn thu phí dịch vụ phi tín dụng tại Ngân hàng TMCP Đông Á. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 4 CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ NGUỒN THU PHÍ TỪ DỊCH VỤ PHI TÍN DỤNG CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1.

Tổng quan về dịch vụ phi tin dụng của NHTM 1. Khái niệm dịch vụ phi tín dụng Trong từ điển thuật ngữ ngân hàng của Nhà xuất bản giáo dục Barron, xuất bản lần thứ 5 của Thomas P.Fitch, dịch vụ phi tín dụng là các dịch vụ ngân hàng dựa trên lệ phí không liên quan đến việc mở rộng tín dụng mà ngân hàng cung cấp cho các ngân hàng đại lý hoặc các KH. Theo tài liệu dự án “ khảo sát và đánh giá dịch vụ phi tín dụng ngân hàng Việt Nam” của tổ chức Deloitte Touche Tohmatsu, dịch vụ phi tín dụng là bất cứ dịch vụ hoặc sản phẩm nào cung cấp bởi ngân hàng hoặc các tổ chức tài chính mà không phải là những dịch vụ tín dụng. Dịch vụ phi tín dụng là dịch vụ được ngân hàng cung cấp tới KH đáp ứng nhu cầu về tài chính, tiền tệ của KH nhằm trực tiếp hoặc gián tiếp đem lại cho ngân hàng một khoản thu nhập nhất định, không bao gồm dịch vụ tín dụng.

Sự khác nhau giữa dịch vụ tín dụng và dịch vụ phi tín dụng. Dịch vụ tín dụng và dịch vụ phi tín dụng đều là dịch vụ, do đó đều mang đầy đủ những thuộc tính chung của dịch vụ như là tính vô hình, tính không thể tách biệt hoặc không chia cắt và tính không ổn định và khó xác định. Sự khác nhau giữa dịch vụ phi tín dụng so với dịch vụ tín dụng được thể hiện qua các đặc điểm sau: - Dịch vụ tín dụng không làm phát sinh các nghiệp vụ liên quan đến việc cung cấp và thu hồi tài sản đối với KH. Đây là đặc điểm phân biệt rõ nhất dịch vụ phi tín dụng với dịch vụ tín dụng.

Xét về mặt nghiệp vụ, khi dịch vụ phi tín dụng được ngân hàng cung cấp tới KH thì không làm phát sinh các khoản mục cho vay trong phần tài sản của Bảng cân đối kế toán của ngân hàng, hay nói khác đi đó là dịch vụ không làm ngân hàng phải chuẩn bị một khoản tiền thực để nhận lại khoản tiền đó sau một khoản thời gian. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 5 - Dịch vụ phi tín dụng không chịu tác động trực tiếp của lãi suất. Đối với dịch vụ phi tín dụng, thu nhập được hình thành từ phí dịch vụ, chênh lệch giá, hoa hồng,… Như vậy, để đánh giá hoạt động phi tín dụng của một ngân hàng có thể căn cứ vào tỷ lệ thu ngoài lãi trên tổng thu nhập. Tỷ lệ này càng cao, càng chứng tỏ tính hiệu quả của dịch vụ phi tín dụng.

Do đó, sự thay đổi về lãi suất không tác động trực tiếp đến hoạt động kinh doanh cũng như việc phát triển các dịch vụ phi tín dụng của ngân hàng - Dịch vụ phi tín dụng không hiện hữu: dịch vụ phi tín dụng không thể cảm nhận được bằng các giác quan, và kết quả được biểu hiện qua một số yếu tố - là phương tiện chuyển giao dịch vụ cho KH như: địa điểm cung ứng, thái độ của GDV, thời gian xử lý công việc, môi trường giao dịch,… - Dịch vụ phi tín dụng dễ bắt chước: khác với dịch vụ tín dụng của mỗi ngân hàng được xây dựng trên cơ chế quản lý và khẩu vị rủi ro riêng biệt, đối tượng KH hướng đến; dịch vụ phi tín dụng có thể giống nhau ở nhiều ngân hàng nếu nó mang lại hiệu quả kinh doanh tốt. - Các dịch vụ phi tín dụng có thể được cung cấp trọn gói mà không giới hạn các số lượng sản phẩm trong gói: các dịch vụ phi tín dụng đều có mối quan hệ với nhau tạo thành một chu trình. Các mối quan hệ này tạo ra một hệ thống hỗ trợ lẫn nhau trong sự phát triển các dịch vụ ngân hàng. Nhờ đó ngân hàng có được sự phát triển dịch vụ bền vững, phát huy tính hệ thống của dịch vụ và có thể cung cấp các dịch vụ trọn gói cho KH - Việc cung cấp các dịch vụ phi tín dụng cho KH không tuân theo nguyên tắc hoàn trả: doanh thu, chi phí cho các dịch vụ phi tín dụng của ngân hàng không bao gồm các khoản lãi thu được từ việc cấp tín dụng cho KH hay lãi phải trả từ việc vay vốn của KH.

Do đó, việc cung cấp dịch vụ phi tín dụng cho KH được thực hiện “mua đứt bán đoạn” mà không có sự hoàn trả từ phía KH. Các loại hình dịch vụ phi tín dụng: - Dịch vụ thanh toán Dịch vụ thanh toán bao gồm dịch vụ thanh toán trong nước và dịch vụ thanh toán quốc tế. Trong đó, LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 6  Dịch vụ thanh toán trong nước bao gồm các hình thức dịch vụ sau: o Thanh toán bằng Ủy nhiệm chi (UNC): là phương thức thanh toán được ngân hàng thực hiện theo UNC của KH bằng cách trích chuyển tiền trên tài khoản TGTT của KH lập UNC sang tài khoản TGTT của bên thụ hưởng. o Thanh toán bằng Ủy nhiệm thu (UNT): là phương thức thanh toán mà KH lập UNT theo mẫu của ngân hàng để ủy nhiệm ngân hàng thu hộ tiền người mua, người nhận cung ứng hàng hóa, dịch vụ trên cơ sở hợp đồng thương mại giữa hai bên.

o Thanh toán bằng séc: séc là mệnh lệnh thanh toán vô điều kiện của chủ tài khoản lập dưới dạng văn bản yêu cầu tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán chi trả một số tiền nhất định cho người thụ hưởng bằng tiền mặt hoặc chuyển khoản từ tài khoản TGTT của người ký phát séc cho người thụ hưởng trên tờ séc hoặc trả theo lệnh của người thụ hưởng hoặc trả cho người xuất trình. o Thanh toán bằng thư tín dụng: là hình thức thanh toán trong nước chủ yếu được thực hiện trong các nghiệp vụ kinh doanh xuất nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ. o Thanh toán bằng thẻ thanh toán: Thẻ thanh toán do Ngân hàng phát hành bán cho KH sử dụng để trả tiền hàng hóa, dịch vụ, các khoản thanh toán khác, rút tiền mặt tại các Ngân hàng đại lý thanh toán hay các quầy rút tiền tự động.  Dịch vụ thanh toán quốc tế Thanh toán quốc tế là quá trình thực hiện các khoản thu chi tiền tệ liên quan đến các mối quan hệ kinh tế, thương mại, và các mối quan hệ phi kinh tế khác giữa các tổ chức, công ty, cá nhân các nước thông qua hoạt động hệ thống ngân hàng có quan hệ đại lý trên toàn thế giới.

Trong TTQT hiện nay, thường sử dụng các phương thức thanh toán như: o Phương thức thanh toán chuyển tiền:là phương thức thanh toán đơn giản nhất, trong đó một KH (người mua, người trả tiền, người nhập khẩu…) yêu cầu ngân hàng phục vụ chuyển một số tiền nhất định cho người thụ hưởng (người bán, người xuất khẩu, ngươi nhận tiền) ở một địa điểm xác định trong một thời gian nhất định. o Phương thức thanh toán nhờ thu: là phương thức thanh toán trong đó công ty xuất khẩu sau khi hoàn thành nghĩa vụ giao hàng hoặc cung ứng dịch vụ sẽ tiến hành LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 7 ủy thác cho ngân hàng phục vụ mình, thu hộ tiền từ công ty nhập khẩu dựa trên cơ sở hối phiếu và bộ chứng từ xuất khẩu xuất trình đầy đủ chứng từ theo thỏa thuận. o Phương thức thanh toán nhận chứng từ: là phương thức mà nhà nhập khẩu sẽ ký với ngân hàng một bản ghi nhớ gồm 2 phần: (1) mở một tài khoản tín chấp mang tên nhà nhập khẩu cho nhà xuất khẩu hưởng lợi, (2) yêu cầu về bộ chứng từ thanh toán mà nhà xuất khẩu phải xuất trình cho ngân hàng. Nhà nhập khẩu sẽ chuyển tiền vào tài khoản tín chấp.

Sau khi nhận được thông báo từ ngân hàng, nhà xuất khẩu sẽ tiến hành giao hàng và thành lập bộ chứng từ thanh toán và thanh toán nếu bộ chứng từ hợp lệ. o Phương thức thư tín dụng: là một sự thỏa thuận, trong đó một ngân hàng theo yêu cầu của KH sẽ trả một số tiền nhất định, cho một người thứ ba hoặc chấp nhận hối phiếu do người thứ ba ký phát trong phạm vi số tiền đó, khi người thứ ba xuất trình cho Ngân hàng bộ chứng từ thanh toán phù hợp với những quy định đã đề ra trong thư tín dụng. o Phương thức ghi sổ: Người xuất khẩu mở tài khoản để ghi nợ người nhập khẩu yêu cầu người nhập khẩu trả tiền cho người xuất khẩu vào thời điểm xác định trong tương lai. - Dịch vụ kinh doanh ngoại hối Dịch vụ kinh doanh ngoại hối bao gồm dịch vụ kinh doanh ngoại tệ và vàng.

Dịch vụ kinh doanh ngoại tệ được các ngân hàng cung cấp với nhiều phương thức giao dịch khác nhau như: giao ngay, hoán đổi, kỳ hạn, quyền chọn, giao sau. Dịch vụ kinh doanh vàng tại các ngân hàng thương mại bao gồm các dịch vụ kinh doanh vàng miếng, kinh doanh vàng tài khoản và kinh doanh quyền chọn vàng. Đồng thời, các dịch vụ đi kèm với kinh doanh vàng cũng rất được ưa chuộng và thông qua việc triển khai các dịch vụ này ngân hàng thu được khoản phí để bổ sung cho nguồn thu phí phi tín dụng. Các dịch vụ này bao gồm dịch vụ giữ hộ vàng, dịch vụ ngân quỹ vàng, dịch vụ thanh toán vàng, dịch vụ chuyển ngân vàng,… LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 8 - Dịch vụ thẻ Thanh toán bằng thẻ: thẻ thanh toán là phương tiện thanh toán do các ngân hàng phát hành.

Chủ thẻ sử dụng thẻ để thực hiện việc thanh toán tiền hàng hóa, dịch vụ, hoặc nộp, rút tiền mặt, chuyển khoản tại các máy, các quầy tự động của ngân hàng. Các NHTM ngày nay đang cung cấp cho KH hai loại thẻ phổ biến nhất là thẻ ghi nợ và thẻ tín dụng.  Thẻ ghi nợ: là loại thẻ gắn liền với tài khoản tiền gửi thanh toán của KH. KH có thể sử dụng thẻ để rút tiền mặt; thanh toán, chi trả tiền mua hàng hóa, dịch vụ ở bất kỳ điểm bán hàng nào có đặt máy đọc thẻ của NHTM.