Chương 1 ĐỔI MỚI CÔNG TÁC GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO CÁN BỘ ĐẢNG VIÊN Ở QUẬN PHÚ NHUẬN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH – NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN 1. Công tác giáo dục pháp luật cho cán bộ, đảng viên và một số vấn đề cơ bản về đổi mới công tác giáo dục pháp luật cho cán bộ, đảng viên ở quận Phú Nhuận thành phố Hồ Chí Minh 1. Công tác giáo dục pháp luật cho cán bộ, đảng viên ở quận Phú Nhuận thành phố Hồ Chí Minh * Khái quát về quận Phú Nhuận Quận Phú Nhuận là một quận nội thành của Thành phố Hồ Chí Minh. Ngày 2 tháng 7 năm 1976, Quốc hội nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam khoá VI, kỳ họp thứ 1 chính thức đổi tên thành phố Sài Gòn - Gia Định thành Thành phố Hồ Chí Minh.
Quận Phú Nhuận trở thành quận trực thuộc Thành phố Hồ Chí Minh. Quận nằm về hướng Tây Bắc, cách trung tâm thành phố 4,7 km theo đường chim bay, được xem là quận cửa ngõ ra vào phía Bắc của khu trung tâm Thành phố Hồ Chí Minh. Phía Đông quận giáp với quận Bình Thạnh. Phía Tây giáp quận Tân Bình.
Phía Nam giáp quận 1 và quận 3. Phía Bắc giáp quận Gò Vấp. Quận Phú Nhuận hiện được chia làm 15 phường. Quận Phú Nhuận có diện tích là 4,855 Km2 chiếm 3,66% diện tích khu vực nội thành.
Trung tâm hành chính của quận Phú Nhuận tập trung chủ yếu trên trục đường Nguyễn Văn Trỗi. Ngoài ra, các trung tâm giao dịch, dịch vụ và thương mại tập trung phát triển theo các tuyến đường chính như Nguyễn Văn Trỗi, Phan Xích Long, Hoàng Văn Thụ đến Phan Đăng Lưu, và từ Nguyễn Kiệm đến Phan Đình Phùng. 14 Cơ cấu kinh tế Quận phát triển theo xu hướng dịch vụ thương mại, công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp. Các loại hình dịch vụ cao cấp như tài chính, tín dụng, văn phòng cho thuê, nhà ở cao cấp, dịch vụ du lịch…đang phát triển mạnh.
Về công nghiệp phát triển các ngành sản xuất sạch, kỹ thuật cao. Định hướng quy hoạch của Quận là điều chỉnh quy hoạch theo hướng giảm mật độ, tăng chiều cao, dành đất phát triển hạ tầng xã hội. Trong đó, ưu tiên xây dựng nhà cao tầng, kết hợp chức năng ở và các loại hình dịch vụ qua việc kết hợp quy hoạch đồng bộ giữa xây dựng mới và phát triển mạng lưới giao thông. Trên lĩnh vực sản xuất công nghiệp trong thủ công nghiệp, bên cạnh duy trì kinh tế nhà nước, Quận đã hình thành trên 40 công ty tư doanh, các đơn vị này đã tạo ra một khối lượng sản phẩm đáng kể góp phần thu ngân sách và giải quyết việc làm cho hàng trăm lao động mỗi năm.
Sự phát triển về kinh tế đã tạo điều kiện nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân, trình độ dân trí và sinh hoạt tinh thần ngày một cao và phong phú. Bộ mặt đô thị, xã hội, con người Phú Nhuận đều đổi mới. Tiềm lực quốc phòng – an ninh ngày càng được củng cố và tăng cường. Theo điều tra dân số năm 2010, tổng dân số Quận phú Nhuận 175.
000 người; mật độ 35,897 người/km2. Dân tộc Kinh chiếm đa số (96,12%) còn lại một số dân tộc khác là: Hoa, Tày, Thái, Khơme, Mường, Nùng và Chăm. Quận Phú Nhuận là nơi có nhiều cơ sở của các tôn giáo: Phật giáo, Thiên chúa giáo, Hồi giáo, Tin lành, Cao đài. Trên địa bàn Quận phú Nhuận có 47 chùa, tu viện Phật giáo; 14 nhà thờ, tu viện Thiên chúa giáo; 4 nhà thờ Tin lành; 2 thánh thất Cao đài và 2 thánh đường Hồi giáo.
Hiện nay, cùng với phát triển kinh tế là trọng tâm, xây dựng Đảng là then chốt, các cấp ủy, ủy ban nhân dân các cấp đã quan tâm xây dựng, củng cố hệ thống chính trị; chú trọng đẩy mạnh phong trào toàn dân tham gia bảo vệ an ninh Tổ quốc, phòng chống tội phạm, làm thất bại các âm mưu, thủ 15 đoạn, hành động chống phá cách mạng của các lực lượng thù địch trên địa bàn quận…Nhờ vậy, tình hình an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội của quận luôn được giữ vững, tạo điều kiện thuận lợi xây dựng và phát triển kinh tế… Đảng bộ quận Phú Nhuận, gồm có 45 chi bộ, đảng bộ cơ sở; trong đó có 21 đảng bộ cơ sở, 24 chi bộ cơ sở, với 4681 đảng viên ( tính đến tháng 12 năm 2014). Đội ngũ cán bộ, đảng viên ở Quận Phú Nhuận là những người công tác trong các tổ chức của hệ thống chính trị từ cấp quận đến cấp phường, trong các cơ quan đơn vị hành chính, sự nghiệp, cơ sở sản xuất, có chức trách, nhiệm vụ trực tiếp thực hiện và giáo dục, hướng dẫn, tuyên truyền vận động nhân dân hành động theo Hiến Pháp và pháp luật. Hơn ai hết họ phải được trang bị những kiến thức về pháp luật, có như thế mới làm tròn vai trò của người chiến sỹ tiên phong. Xây dựng nhà nước pháp quyền Việt Nam xã hội chủ nghĩa càng phải đòi hỏi đẩy mạnh giáo dục pháp luật cho cán bộ, đảng viên.
Đây là trách nhiệm của Đảng, Nhà nước và của mỗi cán bộ, đảng viên. * Quan niệm công tác giáo dục pháp luật cho cán bộ, đảng viên ở quận Phú Nhuận thành phố Hồ Chí Minh Ngày 20 tháng 6 năm 2012, Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa XIII, kỳ họp thứ 3 thông qua Luật phổ biến, giáo dục pháp luật. Luâ ̣t phổ biến, giáo dục pháp luật quy định quyền được thông tin về pháp luật và trách nhiệm tìm hiểu, học tập pháp luật của công dân; nội dung, hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật; trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền và các điều kiện bảo đảm cho công tác phổ biến, giáo dục pháp luật. Giáo dục pháp luật cho cán bộ, đảng viên ở Quận phú Nhuận là hoạt động có mục đích, có kế hoạch của các chủ thể và các lực lượng để tuyên truyền, phổ biến các tri thức pháp luật, các bộ luật, các văn bản pháp luật 16 của Nhà nước, xây dựng ý thức pháp luật, bồi dưỡng tình cảm, thói quen, hành vi, niềm tin và ý chí quyết tâm phấn đấu rèn luyện, chấp hành triệt để những yêu cầu của pháp luật trong thực hiện chức trách, nhiệm vụ, góp phần phát triển phẩm chất, năng lực, phong cách làm việc của cán bộ, đảng viên.
Mục đích của giáo dục pháp luật là nâng cao nhận thức, trách nhiệm, góp phần củng cố, phát triển ở cán bộ, đảng viên khả năng tự ý thức, tự chủ, tự tin, tự giác và tự trọng trong việc tiếp nhận và chấp hành luật pháp; nâng cao ý thức kiên quyết đấu tranh chống lại những hiện tượng tiêu cực, sự phá hoại luật pháp Nhà nước của các thế lực thù địch. Chủ thể giáo dục pháp luật cho cán bộ, đảng viên trên địa bàn Quận Phú Nhuận bao gồm: Thành ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh; cấp ủy, tổ chức đảng, hội đồng nhân dân, ủy ban nhân dân các cấp thuộc Đảng bộ Quận Phú Nhuận; cấp ủy, tổ chức đảng, cán bộ chủ trì của các tổ chức chính trị - xã hội trong hệ thống chính trị Quận Phú Nhuận. Lực lượng tham gia giáo dục pháp luật cho cán bộ, đảng viên trên địa bàn Quận Phú Nhuận là các tổ chức trong hệ thống chính trị Quận và các phường; các cơ quan, ban ngành, đoàn thể của quận ủy, ủy ban nhân dân; ban tuyên giáo, phòng tư pháp, các cơ quan truyền thông, báo chí, truyền hình, phát thanh của Thành phố Hồ Chí Minh và của các quận. Các tổ chức kinh tế - xã hội của Trung ương, Thành phố và toàn thể nhân dân trên địa bàn Quận Phú Nhuận Thành phố Hồ Chí Minh.
Đối tượng giáo dục pháp luật là toàn thể cán bộ, đảng viên của Đảng bộ Quận Phú Nhuận trực tiếp quản lý và những cán bộ, đảng viên đang công tác làm việc, sinh hoạt ở các cơ quan, đơn vị, tổ chức kinh tế… của Thành phố và Trung ương nhưng hàng ngày về sinh hoạt với gia đình, cư trú trên địa bàn Quận Phú Nhuận. Nội dung giáo dục pháp luật bao gồm Hiến pháp, các bộ luật, các văn 17 bản dưới luật, các quy định của địa phương liên quan trực tiếp đến việc thực hiện chức trách, nhiệm vụ của mỗi cán bộ, đảng viên. Trọng tâm là các quy định của pháp luật về dân sự, hình sự, hành chính, hôn nhân và gia đình, bình đẳng giới, đất đai, xây dựng, bảo vệ môi trường, biển đảo, lao động, giáo dục, y tế, quốc phòng, an ninh, giao thông, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân, quyền hạn và trách nhiệm của cơ quan nhà nước, cán bộ, công chức, các văn bản quy phạm pháp luật mới được ban hành. Các điều ước quốc tế mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên, các thỏa thuận quốc tế.
Ý thức tôn trọng và chấp hành pháp luật; ý thức bảo vệ pháp luật; lợi ích của việc chấp hành pháp luật; gương người tốt, việc tốt trong thực hiện pháp luật. Hình thức, biện pháp giáo dục pháp luật thường là đan xen vào các hoạt động trên các lĩnh vực của đời sống xã hội, được xây dựng thành nội dung chương trình giáo dục pháp luật của tổ chức đảng, chính quyền, các tổ chức chính trị - xã hội khác; thông qua việc thực thi pháp luật của các cơ quan chức năng, duy trì các chế độ quy định của cơ quan, đơn vị; thông qua các phương tiện thông tin đại chúng của Trung ương, Thành phố và của Quận; qua thực hiện Quy chế dân chủ ở cơ sở; phát huy dân chủ của nhân dân ở cơ sở giáo dục pháp luật cho cán bộ, đảng viên; thông qua thực hiện Ngày pháp luật theo quy định của Luật phổ biến, giáo dục pháp luật.
