Chương 1- Một số vẫn dé chung về ché định tha tù trước thời hạn có điểu kiện Chương2: Quy định về tha tù trước thời hạn có điều kiện trong Bộ luật Hình sư năm 2015 và thực tiễn áp dụng chế định tha tù trước thời hạn có điều kiện ở tỉnh Quảng Ninh 1 CHUONG1 MOT SỐ VAN DE CHUNG VE CHE ĐỊNH THA TU TRƯỚC THỜI. HAN CO DIEU KIEN 1. Sự cần thiết quy định chế định tha tù trước thời hạn có điều kiện trong Bộ luật Hình sự năm 2015 Hình phạt tù có thời han la hình phat nghiêm khắc trong hệ thống hình phat áp dụng đối với người phạm tôi ở nước ta hiện nay. Với đặc trưng là tước tự do của người pham tội trong một thời gian nhất định, cách ly họ khỏi môi trường sống bình thường để buộc ho phải học tp, lao đồng, sinh hoạt trong một cơ sé tập trung có kỹ luật chất chế.
Tuy nhiên, song hành với các 'ưu điểm nói trên, hình phạt tù co thời hạn cũng chứa đựng những hạn chế nội tại. Việc cách ly khỏi xã hôi sẽ khiến cho ho có cảm giác mặc cảm, bi bé roi, ee ae Về) công eer phạm tội ra khỏi công đồng cũng khiển nhiễu gia đình va thành viên trong công ding có thái độ xa lánh, miệt thi không chỉ đối với họ mà đối với cả những thành viên trong gia đính họ Tha tù trước thời hạn có điều kiện là một trong những giải pháp miễn chấp hành phân hình phạt tủ còn lại, cho phép người phạm tôi bị xử phat tì được trả tự do sớm, được quay trở về với công dong dé cải tạo, sửa chữa lỗi lâm với sự giúp đỡ vả giám sát của gia đỉnh, các cơ quan, đoản thể xã hội. Biện pháp này đã và dang được áp dụng tại nhiéu nước trên thé giới dưới với các tên goi như phóng thích có điều kiện hay ta tự do có điểu kiện. Thực chất, day là việc trả tu do sớm đối với người đang phải chap hành án phat tủ, sau khi được trả tư do người đó phải tuân thủ một sé điểu kiện nhất định do cơ quan có thẩm quyên xác định trong một thời gian tạm gọi là thời gian thử.
thách Nếu trong thời gian thử thách mả người pham tội vi phạm các điều kiên. đất ra thi tùy từng trường hợp cu thé, cơ quan có thẩm quyền có thé thay đổi điểu kiện thử thách hoặc có thể buộc người đó phải chấp hanh nót thời hạn. còn lại của hình phat tù trong cơ sở giam giữ. Vẻ bản chất, biện pháp nảy tương tự như quy định về án treo, chỉ khác nhau vẻ thời điểm áp dung.
Thực 18, Bộ luật Hình sự (BLHS) năm 1999, các bộ luật Hình sự trước. đây cũng như trong các văn ban pháp luật trước năm 2015 cia nước ta không quy định trường hợp tha tủ trước thời hạn có điều kiện nhưng hang năm các. cơ quan tiền hành tổ tung cùng với các trai cãi tạo vẫn tổ chức xét tha tủ trước. thời hạn cho người bị kết án.
BLHS năm 1999 cũng đã quy định một số giãi pháp miễn (một phẩn hoặc toàn bộ) thời han chấp hảnh hình phạt đổi với người chưa chấp hành hình phat tủ trong các cơ sở giam giữ, đó là những quy. định về miễn, giảm hình phạt. Theo đó, người bị kết án tủ có thời hạn nếu co đủ điều kiên luật định thi tùy trường hợp có thể được miễn chấp hanh toản bộ hình phat, miễn chấp hành phan hình phat còn lai hoặc giảm thời hạn chấp hành hình phat. Ngoài ra, theo quy định của Luật Đặc xá, người đang chấp hành hình phạt tù có thời han mà thöa mãn các điều kiện về ý thức chấp hành nội quy, quy chế trai giam, thải đô lao động, học tập, xếp loại cải tạo cũng như diéu kiện vé thời gian đã thực tế chấp hành hình phat tủ thi được để nghị Chủ tích nước quyết định đặc xa! Điều kiên về mién chấp hank hình phạt tù đổi với người phạm tội nhìn chung dua trên ba tiêu chi la thời gian thực sự chấp hành hình phạt, thất 46 cải tạo phục hỗi (như lập công, có nhiêu tién bô, chấp hành tốt nội quy, quy chế trai giam, sếp loại cải tao) và lý do nhân đạo (như mắc bệnh hiểm nghèo).
'Việc áp đụng những quy định nảy trong thực tiễn đã gop phan đáng kế vào. việc động viên người bị kết án yên tâm cãi tạo, tích cực sửa chữa lỗi lắm để trở thành công dân có ích cho x4 hội. Tuy nhiên, qua nghiên cứu bước đầu. cho thay những quy định trên vẫn còn có một số khiém khuyết nhất định, như: "Thứ nhất, các quy định vẻ min chấp hành hình phạt tù đổi với người phạm tôi chưa thực sự chủ trong đến việc phòng ngừa tái pham.
cứu đã chỉ ra rằng, việc thực hiện tội phạm hoặc tái phạm chính lá kết quả của nhiễu yêu tổ nguy cơ, trong đó có yếu tô từ gia đình, từ bạn bẻ, từ nha trường, và từ cả ban thân người đó. Do vậy, việc chap hảnh hình phat phải hướng tới việc giải quyết những yếu tổ nguy cơ đó mới có thé bảo đảm phòng ngừa tai Điền 11 Lặt Dic si năm 2018 9 phạm Vi vay, yêu tổ nguy cơ là van dé không thé bỏ qua khi thiết kế va thi ‘hanh các quy định về mién chấp hảnh hình phạt tù đối với người phạm tôi. Các biên pháp nit ngắn thời han chấp hành hình phạt tù trong BLHS năm 1999 vẫn chưa đảm bảo được yêu cu này. Ngoải ra, quy định vẻ miễn chap hành hình phạt (toàn bộ hoặc phén còn lại của hình phat ti) đều được tiên hành trên cơ sở không có rằng buộc gi đối với người pham tội được trả tự do trong khi những yếu tổ nguy cơ của người do chưa chắc đã được giải quyết một cách đẩy di như vừa phân tích ở trên Với đặc trưng là khó kiểm chế những hảnh đông bột phát và những thói quen su, khi được trả tự do ma không có ràng buộc như vậy, người phạm tội rất dé quay trở lại con đường vi phạm pháp luật”.
Thứ hai, đổi tượng được miễn chap hành toàn bé hoặc phân còn lại của "hình phat tủ còn khá han chế, chủ yêu tép trung vào déi tượng lap công hoặc mắc bệnh hiểm nghèo. Mặc di Luật Đặc xa có mở ra khả năng trả tự do sớm. cho tất cả những người pham tội đang chấp hành hình phat t ma théa mấn những yêu cầu vé théi han thực tế chấp hành hình phat, thái độ cải tao, ý thức học tập, lao đông v.v, về nguyên tắc, đặc xá chỉ được tiền hành trong những dip đặc biệt chứ không mang tính chất thường xuyên”. Như vậy, việc bé sung chế định tha tù trước thời hạn có điều kiện sẽ dap ứng được một số yêu cầu sau: Mt là, đáp ứng được mục tiêu cải cách tư pháp vẻ nâng cao hiệu quả phòng ngừa và tinh hướng thiện trong xử lý người pham tội.
Hai là, cho phép người đang chấp hành án phat tù được sớm quay trở lại cộng đồng, vừa đất ra các điều kiện chặt chế để thử thách người phạm tội, có tác dụng giúp đỡ người đó sống có trách nhiệm, có kỹ luật, tăng quyết tâm. sửa chữa lỗi 1am, khắc phục nguyên nhân, diéu kiện phạm tội. Do đó, chế đính này có hiệu quả cao trong việc phòng ngừa tai phạm. Ba ia, khuyên khích gia đính, các đoán thé sã hội, công đồng tham gia vào việc giáo duc, phục hổi đối với người bi kết án, do vậy rất phù hợp với 1p finn Adluoonlee quochos wyDuTMo/Lst/TT_TINLAPPHAP View.
DeilaspensID=1290; trợ cũng 15160018. nh Công Thoh vi Nguẫn Ti Ft Lom G01, “chi dena once tana Bộ acon ST po bed 9 ang EDI 47 10 chủ trương xã hôi hóa công tác thi hành án của Bang va Nha nước ta, đẳng thời phù hợp với truyén thống đoàn kết, tương thân tương ai của dân tộc ta Bén id với người chưa thảnh niên thì chế định này không chỉ góp phân. đạt được mục tiêu của việc xử lý người chưa thành niên phạm tội là giáo dục, giúp đỡ họ sta chữa sai lâm, phát triển lành mạnh va trở thành công dan có ích cho xã hội mà còn thực sự vì lợi ích tốt nhất của người chưa thảnh niên, phù hợp với nguyên tắc chỉ áp dụng hình phạt giam giữ đối với người chưa thánh niên phạm tôi như biện pháp sau cùng, trong thời gian thích hợp ngắn nhất ma công ước quốc tế va các chuẩn mực quốc tế khác đã nêu ra. Mim là, hàng năm sẽ có mốt lượng lớn người đang chấp hành an phat tù được trả tự do khi áp dung quy định này.
Đây là cơ hội dé giảm tinh trạng quả tải trong các cơ sỡ giam giữ hiện nay, dém bao các điều kiện sinh hoạt tốt nhất cho người dang chấp hành án phat tù “Sim là, việc áp dụng chế định nay sé giảm bớt gánh năng lanh tế cho nhả nước, đông thời sé tạo ra nguồn cung lao động lớn cho x4 hội, gop phan thúc day phát triển kinh tế đất nước. Bay là, nâng cao hiệu quả của công tác phòng ngửa tái phạm đối với người bi kết án được mién chấp hành hình phạt. Dé đáp ứng yêu cầu hoàn thiện hơn nữa các quy định của BLHS năm. 1999 nói chung cũng như chính sách rút ngắn thời gian chấp hành hình phạt đổi với người phạm tội nói riếng, ngày 20 thing 6 năm 2017 tai kỳ hop thứ 3, Quốc hội khóa XIV đã thông qua Luật sửa đổi, bỏ sung một số điều của.
BLHS năm 2015 (còn được gọi là BLHS năm 2015 sửa đổi, bé sung năm 2017), tất cã gồm có 26 Chương va 426 Diéu. Bộ luật ban hành đã thể hiện được những tư tường quan trong của Hiển pháp năm 2013 với trọng têm là “đề cao, bảo về quyén con người, quyển cơ bản của công dân”. BLHS năm 2015 lần đầu tiên quy định chế định “Tha tù trước thời han có điều kiện: nhằm tao cho phạm nhân có cơ hội được tri vẻ sinh sống tại công đồng sớm hon để sửa chữa lỗi lâm với sự giúp đỡ, giám sát của gia đính, cơ quan, chính quyền, đoàn thể ở cơ sở, điều nảy gop phản bao dam an ninh trật tự, han chế: khả năng ti phạm. " 'Ngoái ra, Việt Nam hoc tập kinh nghiệm sy dựng va hoàn thiên chính sách hình sự từ các quốc gia khác trên thể giới, là kết quả của quá trình nghiên cứu lâu dài, kỹ lưỡng vẻ luật pháp, kinh nghiệm thực tiễn vả áp dụng của các nước như Nhật Bản, Australia, Thái Lan, Mỹ.