Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Rủi Ro Tín Dụng Của Ngân Hàng Thương Mại Cổ Phần Việt Nam

Rủi ro tín dụng là một trong những vấn đề quan trọng nhất mà các ngân hàng thương mại cổ… 118 trang · Trường Đại Học Ngân Hàng Thành Phố Hồ Chí Minh · 2023.

• Tác giả: Lương Ngọc Diễm Quỳnh
• Người hướng dẫn: TS. Trần Vương Thịnh
• Trường học: Trường Đại Học Ngân Hàng Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng
• Đề tài: Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Rủi Ro Tín Dụng Của Ngân Hàng Thương Mại Cổ Phần Việt Nam
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƢƠNG 1: GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU
• 1.1. TÍNH CẦN THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 1.2. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
• 1.2.1. Mục tiêu chung
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. CÂU HỎI NGHIÊN CỨU
• 1.4. ĐỐI TƢỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 1.4.1. Đối tƣợng nghiên cứu
• 1.4.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.5. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 1.5.1. Phƣơng pháp định tính
• 1.5.2. Phƣơng pháp định lƣợng
• 2. CHƢƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ CÁC YẾU TỐ ẢNH HƢỞNG ĐẾN RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI
• 2.1. TỔNG QUAN VỀ NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI
• 2.1.1. Khái niệm ngân hàng thƣơng mại
• 2.1.2. Các hoạt động kinh doanh của ngân hàng thƣơng mại
• 2.1.2.1. Nhận tiền gửi
• 2.1.2.2. Cung ứng dịch vụ thanh toán qua tài khoản
• 2.1.2.3. Vai trò của ngân hàng thƣơng mại
• 2.2. RỦI RO TÍN DỤNG
• 2.2.1. Khái niệm rủi ro tín dụng
• 2.2.2. Phân loại rủi ro tín dụng
• 2.2.2.1. Căn cứ vào nguyên nhân
• 2.2.2.2. Căn cứ vào mức độ tổn thất
• 2.2.2.3. Căn cứ vào phạm vi
• 2.2.3. Đo lƣờng rủi ro tín dụng
• 2.2.4. Tác động của rủi ro tín dụng
• 2.2.4.1. Đối với hệ thống ngân hàng thƣơng mại
• 2.2.4.2. Đối với nền kinh tế
• 2.3. LƢỢC KHẢO CÁC NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN
• 2.3.1. Các nghiên cứu nƣớc ngoài
• 2.3.2. Các nghiên cứu trong nƣớc
• 2.3.3. Nhận xét chung về các nghiên cứu liên quan
• 2.4. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƢỞNG ĐẾN RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI
• 2.4.1. Yếu tố vi mô
• 2.4.1.1. Quy mô ngân hàng
• 2.4.1.2. Đòn bẩy tài chính
• 2.4.1.3. Thu nhập ngoài lãi
• 2.4.1.4. Tỷ suất lợi nhuận trên tổng tài sản
• 2.4.1.5. Tính thanh khoản
• 2.4.2. Yếu tố vĩ mô
• 2.4.2.1. Tốc độ tăng trƣởng GDP
• 2.5. KẾT LUẬN CHƢƠNG 2
• 3. CHƢƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN KẾT QUẢ
• 3.1. THỐNG KÊ MÔ TẢ
• 3.2. PHÂN TÍCH MA TRẬN TƢƠNG QUAN
• 3.3. ƢỚC LƢỢNG MÔ HÌNH HỒI QUY
• 3.4. LỰA CHỌN MÔ HÌNH PHÙ HỢP
• 3.4.1. Lựa chọn Pooled OLS và FEM
• 3.4.2. Kiểm định Hausman
• 3.5. KIỂM ĐỊNH KHUYẾT TẬT CỦA MÔ HÌNH ĐƢỢC LỰA CHỌN
• 3.5.1. Kiểm định đa cộng tuyến
• 3.5.2. Kiểm định tự tƣơng quan
• 3.5.3. Kiểm định phƣơng sai sai số thay đổi
• 3.6. ƢỚC LƢỢNG FGLS
• 3.7. THẢO LUẬN KẾT QUẢ HỒI QUY
• 3.7.1. Quy mô ngân hàng
• 3.7.2. Đòn bẩy tài chính
• 3.7.3. Thu nhập ngoài lãi
• 3.7.4. Tỷ suất lợi nhuận trên tổng tài sản
• 3.7.5. Tính thanh khoản
• 3.7.6. Tăng trƣởng GDP
• 3.8. KẾT LUẬN CHƢƠNG 3
• 4. CHƢƠNG 4: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT
• 4.1. KẾT LUẬN CHUNG
• 4.2. ĐỀ XUẤT VÀ KIẾN NGHỊ
• 4.2.1. Đề xuất cho các NHTM Việt Nam
• 4.2.1.1. Quy mô ngân hàng
• 4.2.1.2. Thu nhập ngoài lãi
• 4.2.1.3. Tỷ suất lợi nhuận trên tổng tài sản
• 4.2.2. Kiến nghị cho các cơ quan quản lý nhà nƣớc
• 4.2.2.1. Kiến nghị dựa trên lạm phát
• 4.3. HẠN CHẾ CỦA ĐỀ TÀI VÀ HƢỚNG NGHIÊN CỨU MỞ RỘNG
• 4.3.1. Hạn chế của đề tài
• 4.3.2. HƢớng nghiên cứu mở rộng
• 4.4. KẾT LUẬN CHƢƠNG 5
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về rủi ro tín dụng ngân hàng TMCP Việt Nam 2023

Rủi ro tín dụng là một trong những vấn đề quan trọng nhất mà các ngân hàng thương mại cổ phần (NHTMCP) tại Việt Nam phải đối mặt. Trong bối cảnh nền kinh tế đang phát triển nhanh chóng, việc hiểu rõ các yếu tố ảnh hưởng đến rủi ro tín dụng là rất cần thiết. NHTMCP đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp vốn cho nền kinh tế, nhưng cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro. Theo số liệu từ Ngân hàng Nhà nước, tỷ lệ nợ xấu đã tăng lên 6.08% vào năm 2022, cho thấy sự cần thiết phải nghiên cứu sâu hơn về vấn đề này.

1.1. Khái niệm và phân loại rủi ro tín dụng

Rủi ro tín dụng được định nghĩa là khả năng khách hàng không trả nợ đúng hạn. Phân loại rủi ro tín dụng có thể dựa trên nguyên nhân, mức độ tổn thất và phạm vi ảnh hưởng. Việc phân loại này giúp các NHTMCP có cái nhìn tổng quan hơn về các rủi ro mà họ phải đối mặt.

1.2. Tác động của rủi ro tín dụng đến nền kinh tế

Rủi ro tín dụng không chỉ ảnh hưởng đến hoạt động của các NHTMCP mà còn tác động tiêu cực đến nền kinh tế. Tỷ lệ nợ xấu cao có thể dẫn đến sự tắc nghẽn nguồn vốn, giảm hiệu quả đầu tư và gia tăng tỷ lệ thất nghiệp.

II. Các yếu tố vi mô ảnh hưởng đến rủi ro tín dụng ngân hàng TMCP

Các yếu tố vi mô như quy mô ngân hàng, đòn bẩy tài chính và thu nhập ngoài lãi có ảnh hưởng lớn đến rủi ro tín dụng. Những yếu tố này không chỉ quyết định khả năng sinh lời mà còn ảnh hưởng đến khả năng quản lý rủi ro của ngân hàng.

2.1. Quy mô ngân hàng và rủi ro tín dụng

Quy mô ngân hàng có thể ảnh hưởng đến khả năng quản lý rủi ro tín dụng. Ngân hàng lớn thường có nhiều nguồn lực hơn để phân tích và đánh giá khách hàng, từ đó giảm thiểu rủi ro.

2.2. Đòn bẩy tài chính và tác động đến rủi ro tín dụng

Đòn bẩy tài chính cao có thể làm tăng rủi ro tín dụng. Khi ngân hàng sử dụng nhiều nợ để tài trợ cho hoạt động, khả năng thanh khoản có thể bị ảnh hưởng nếu khách hàng không trả nợ đúng hạn.

2.3. Thu nhập ngoài lãi và rủi ro tín dụng

Thu nhập ngoài lãi giúp ngân hàng đa dạng hóa nguồn thu, từ đó giảm thiểu rủi ro tín dụng. Ngân hàng có thể sử dụng thu nhập này để bù đắp cho các khoản nợ xấu.

III. Các yếu tố vĩ mô ảnh hưởng đến rủi ro tín dụng ngân hàng TMCP

Các yếu tố vĩ mô như tình hình kinh tế, lạm phát và tăng trưởng GDP có tác động mạnh mẽ đến rủi ro tín dụng. Những yếu tố này không chỉ ảnh hưởng đến khả năng trả nợ của khách hàng mà còn tác động đến chính sách tín dụng của ngân hàng.

3.1. Tình hình kinh tế và rủi ro tín dụng

Tình hình kinh tế ổn định giúp giảm thiểu rủi ro tín dụng. Ngược lại, khi nền kinh tế gặp khó khăn, tỷ lệ nợ xấu có thể gia tăng do khách hàng không có khả năng trả nợ.

3.2. Lạm phát và tác động đến rủi ro tín dụng

Lạm phát cao có thể làm giảm sức mua của khách hàng, từ đó ảnh hưởng đến khả năng trả nợ. Ngân hàng cần có các biện pháp để điều chỉnh chính sách tín dụng trong bối cảnh lạm phát.

3.3. Tăng trưởng GDP và rủi ro tín dụng

Tăng trưởng GDP tích cực thường đi kèm với sự gia tăng khả năng trả nợ của khách hàng. Ngân hàng cần theo dõi sát sao các chỉ số này để điều chỉnh chiến lược tín dụng.

IV. Phương pháp quản lý rủi ro tín dụng hiệu quả cho ngân hàng TMCP

Quản lý rủi ro tín dụng là một trong những nhiệm vụ quan trọng nhất của các NHTMCP. Việc áp dụng các phương pháp quản lý rủi ro hiệu quả sẽ giúp ngân hàng giảm thiểu tổn thất và nâng cao hiệu quả hoạt động.

4.1. Đánh giá rủi ro tín dụng

Đánh giá rủi ro tín dụng là bước đầu tiên trong quản lý rủi ro. Ngân hàng cần sử dụng các công cụ phân tích để đánh giá khả năng trả nợ của khách hàng.

4.2. Chính sách tín dụng linh hoạt

Chính sách tín dụng linh hoạt giúp ngân hàng điều chỉnh các điều kiện cho vay phù hợp với tình hình kinh tế và nhu cầu của khách hàng.

4.3. Đào tạo nhân viên về quản lý rủi ro

Đào tạo nhân viên về quản lý rủi ro tín dụng là rất cần thiết. Nhân viên cần được trang bị kiến thức và kỹ năng để phát hiện và xử lý rủi ro kịp thời.

V. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về rủi ro tín dụng

Nghiên cứu về các yếu tố ảnh hưởng đến rủi ro tín dụng đã chỉ ra rằng có nhiều yếu tố tác động đến tình hình nợ xấu của các NHTMCP. Việc áp dụng các kết quả nghiên cứu vào thực tiễn sẽ giúp ngân hàng nâng cao hiệu quả hoạt động.

5.1. Kết quả nghiên cứu từ các ngân hàng TMCP

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng các yếu tố như quy mô ngân hàng và thu nhập ngoài lãi có tác động tích cực đến khả năng quản lý rủi ro tín dụng.

5.2. Ứng dụng các giải pháp quản lý rủi ro

Các ngân hàng cần áp dụng các giải pháp quản lý rủi ro tín dụng hiệu quả để giảm thiểu nợ xấu và nâng cao hiệu quả hoạt động.

VI. Kết luận và triển vọng tương lai về rủi ro tín dụng ngân hàng TMCP

Rủi ro tín dụng sẽ tiếp tục là một thách thức lớn đối với các NHTMCP tại Việt Nam trong tương lai. Việc nghiên cứu và áp dụng các giải pháp quản lý rủi ro sẽ giúp ngân hàng hoạt động hiệu quả hơn.

6.1. Tóm tắt các yếu tố ảnh hưởng đến rủi ro tín dụng

Các yếu tố vi mô và vĩ mô đều có ảnh hưởng lớn đến rủi ro tín dụng. Ngân hàng cần có cái nhìn tổng thể để quản lý rủi ro hiệu quả.

6.2. Triển vọng tương lai của rủi ro tín dụng

Triển vọng tương lai cho thấy rằng các NHTMCP cần tiếp tục cải thiện quy trình quản lý rủi ro để đối phó với những thách thức mới trong môi trường kinh tế.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Lương Ngọc Diễm Quỳnh (chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng, Trường Đại học Ngân hàng Thành phố Hồ Chí Minh, năm 2023) đặt vấn đề từ vai trò huyết mạch của hệ thống ngân hàng thương mại (NHTM) đối với nền kinh tế và hệ thống tài chính quốc gia. Hoạt động tín dụng luôn là mảng kinh doanh cốt lõi, chiếm tỷ trọng doanh thu và nguồn lợi nhuận lớn nhất của các ngân hàng thương mại tại Việt Nam. Tuy nhiên, hoạt động này cũng đi kèm mức độ rủi ro tiềm ẩn cao nhất, có khả năng dẫn đến phá sản ngân hàng và gây tác động tiêu cực dây chuyền tới toàn bộ nền kinh tế - xã hội.

Bối cảnh thực tiễn được văn bản nhấn mạnh là sau khi Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1058/QĐ-TTg về cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng gắn với xử lý nợ xấu giai đoạn 2016–2020, vấn đề rủi ro tín dụng và nợ xấu tiếp tục diễn biến phức tạp. Dẫn số liệu thống kê từ Ngân hàng Nhà nước Việt Nam năm 2022, tác giả nêu rõ: tỷ lệ nợ xấu của các ngân hàng thương mại Việt Nam ghi nhận ở mức 3,47% vào năm 2020 và tăng mạnh lên mức đỉnh 6,08% vào năm 2022. Sự gia tăng nợ xấu kéo theo sự sụt giảm lợi nhuận, suy giảm uy tín, gia tăng rủi ro thanh khoản và rủi ro lãi suất của từng ngân hàng, đồng thời làm tắc nghẽn dòng vốn lưu thông, đình trệ sản xuất kinh doanh và tăng tỷ lệ thất nghiệp trong nền kinh tế.

Mục tiêu chung của đề tài là xác định các yếu tố ảnh hưởng và mức độ ảnh hưởng của chúng đến rủi ro tín dụng tại các ngân hàng thương mại cổ phần (NHTMCP) Việt Nam, từ đó đề xuất giải pháp và kiến nghị phù hợp nhằm giảm thiểu rủi ro tín dụng và nâng cao hiệu quả hoạt động ngân hàng. Khóa luận xác định 03 mục tiêu cụ thể:

1. Một là, hệ thống hóa cơ sở lý thuyết về các yếu tố ảnh hưởng đến rủi ro tín dụng tại ngân hàng thương mại, từ đó lựa chọn mô hình nghiên cứu phù hợp cho Việt Nam.
2. Hai là, xác định các yếu tố ảnh hưởng và mức độ ảnh hưởng của chúng đến rủi ro tín dụng tại các NHTMCP Việt Nam.
3. Ba là, dựa trên kết quả nghiên cứu, đưa ra đề xuất cho các NHTM Việt Nam và kiến nghị cho cơ quan quản lý nhà nước nhằm hạn chế rủi ro tín dụng, giúp nâng cao hiệu quả hoạt động đối với hệ thống ngân hàng thương mại Việt Nam.

Tương ứng với các mục tiêu, 03 câu hỏi nghiên cứu được đặt ra:

1. Thứ nhất, cơ sở lý thuyết về các yếu tố ảnh hưởng đến rủi ro tín dụng tại ngân hàng thương mại bao gồm những vấn đề gì, và từ đó mô hình nghiên cứu nào là phù hợp cho Việt Nam?
2. Thứ hai, có những yếu tố nào ảnh hưởng và mức độ ảnh hưởng của chúng ra sao đến rủi ro tín dụng tại các NHTMCP Việt Nam?
3. Thứ ba, từ kết quả nghiên cứu, có những đề xuất và kiến nghị nào nhằm hạn chế rủi ro tín dụng cho hệ thống NHTM Việt Nam?

Đối tượng nghiên cứu của khóa luận là rủi ro tín dụng và các yếu tố ảnh hưởng đến rủi ro tín dụng của các NHTM Việt Nam. Phạm vi không gian giới hạn ở 26 NHTMCP tại Việt Nam đã niêm yết trên thị trường chứng khoán. Phạm vi thời gian nghiên cứu kéo dài 14 năm, từ năm 2009 đến năm 2022, phản ánh chu kỳ phục hồi và phát triển kinh tế của Việt Nam kể từ sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận thiết lập nền tảng lý luận dựa trên các khái niệm chuẩn mực về ngân hàng thương mại và rủi ro tín dụng. Khái niệm NHTM được đối chiếu qua các học giả Peter Rose (2002), Phan Thị Thu Hà (2014), Mai Văn Bạn (2009) và Luật Các tổ chức tín dụng Việt Nam năm 2010. Khái niệm rủi ro tín dụng được xây dựng từ định nghĩa của Philippe Jorion (2009), Fitch (1997), Kay Giesecke (2003), Mai Văn Bạn (2009), cùng các văn bản quản lý nhà nước gồm Quyết định số 493/2005/QĐ-NHNN và khoản 24 Điều 2 Thông tư số 41/2016/TT-NHNN. Phân loại nhóm nợ được đối chiếu giữa chuẩn mực quốc tế IAS-39 (gồm 5 nhóm giám sát khoản vay) và quy định pháp lý Việt Nam tại Điều 10 Thông tư số 11/2021/TT-NHNN (thay thế Thông tư số 02/2013/TT-NHNN và Thông tư số 09/2014/TT-NHNN) với 5 nhóm nợ: Nợ nhóm 1 (nợ đủ tiêu chuẩn), Nợ nhóm 2 (nợ cần chú ý), Nợ nhóm 3 (nợ dưới tiêu chuẩn), Nợ nhóm 4 (nợ nghi ngờ), Nợ nhóm 5 (nợ có khả năng mất vốn).

Khung lý thuyết giải thích mối quan hệ giữa các biến số vi mô và rủi ro tín dụng kế thừa các nền tảng kinh tế học ngân hàng:

• Lý thuyết cấu trúc rủi ro vỡ nợ của Merton (1974), Collin-Dufresne và Goldstein (2001), Bharath và Shumway (2008) cho biến đòn bẩy tài chính.
• Khung phân tích Monti-Klein Framework cùng các lý thuyết trung gian tài chính của Bryant (1980), Diamond và Dybvig (1983) làm rõ sự đánh đổi giữa rủi ro thanh khoản và rủi ro tín dụng.
• Luận điểm đa dạng hóa thu nhập phi lãi của Louzis và cộng sự (2012).
• Luận điểm về biên lãi ròng của Angbazo (1997), Maudos và De Guevara (2004).
• Tác động vĩ mô của chu kỳ kinh tế theo Floros và Tan (2013).

Phương pháp nghiên cứu kết hợp giữa định tính và định lượng:

• Phương pháp định tính: Sử dụng phương pháp thống kê, mô tả, phân tích, so sánh và tổng hợp tài liệu nhằm hệ thống hóa lý luận, tổng quan 10 nghiên cứu thực nghiệm tiêu biểu trong nước (Bùi Hữu Phước và cộng sự, 2018; Lê Duy Khánh, 2021; Lê Thanh Tâm & Đoàn Minh Ngọc, 2021; Nguyễn Tố Nga, 2017; Võ Thị Quý & Bùi Ngọc Toản, 2014) và ngoài nước (Das & Ghosh, 2007; Hasna Chaibi & Zied Ftiti, 2015; Nor Hayati Ahmad & Mohamed Arif, 2007; Tilahun Aemiro Tehulu & Dugasa Rafisa Olana, 2014; Vitor Castro, 2013).
• Phương pháp định lượng: Phân tích kinh tế lượng dữ liệu bảng (panel data) trên hai phần mềm Excel và STATA. Trình tự hồi quy gồm mô hình bình phương nhỏ nhất gộp (Pooled OLS), mô hình tác động cố định (FEM), mô hình tác động ngẫu nhiên (REM). Tác giả dùng kiểm định F (F-test) và kiểm định Hausman để lựa chọn mô hình tối ưu. Sau đó, tiến hành kiểm định các khuyết tật mô hình gồm đa cộng tuyến (hệ số phóng đại phương sai VIF), tự tương quan và phương sai sai số thay đổi (kiểm định Breusch-Pagan). Để xử lý triệt để hiện tượng phương sai thay đổi và tự tương quan, tác giả sử dụng phương pháp ước lượng bình phương tối thiểu tổng quát khả thi (Feasible Generalized Least Squares - FGLS).

Nguồn dữ liệu của nghiên cứu:

• Dữ liệu vi mô: Trích xuất từ báo cáo tài chính hợp nhất kiểm toán năm và báo cáo thường niên giai đoạn 2009–2022 của 26 NHTMCP niêm yết tại Việt Nam.
• Dữ liệu vĩ mô: Số liệu tỷ lệ lạm phát (INF) và tốc độ tăng trưởng kinh tế (GDP) của Việt Nam trong cùng kỳ được thu thập từ cơ sở dữ liệu của Ngân hàng Thế giới (World Bank).

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1. Giới thiệu đề tài nghiên cứu

Chương mở đầu xác định tính cấp thiết của việc kiểm soát chất lượng tín dụng trong bối cảnh nợ xấu toàn hệ thống ngân hàng Việt Nam tăng lên 6,08% vào năm 2022. Tác giả làm rõ mục tiêu chung, 03 mục tiêu cụ thể, 03 câu hỏi nghiên cứu, đối tượng nghiên cứu (rủi ro tín dụng và các yếu tố ảnh hưởng) cùng phạm vi nghiên cứu (26 NHTMCP niêm yết, giai đoạn 2009–2022). Chương 1 cũng trình bày phương pháp tiếp cận kết hợp định tính và định lượng, nguồn gốc dữ liệu từ báo cáo tài chính kiểm toán và World Bank, phân tích ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài, kết thúc bằng việc phác thảo kết cấu 05 chương của toàn bộ khóa luận.

Chương 2. Cơ sở lý thuyết về các yếu tố ảnh hưởng đến rủi ro tín dụng tại ngân hàng thương mại

Chương 2 trình bày toàn diện hệ thống lý luận gồm 4 nội dung trọng tâm:

1. Tổng quan về NHTM: Phân tích khái niệm doanh nghiệp kinh doanh tiền tệ, 03 hoạt động nghiệp vụ cơ bản (nhận tiền gửi, cấp tín dụng, cung ứng dịch vụ thanh toán qua tài khoản theo Luật Các tổ chức tín dụng 2010), cùng 06 vai trò thiết yếu của NHTM (trung gian tài chính, trung gian thanh toán, người bảo lãnh với hai hình thức thư bảo lãnh và hợp đồng bảo lãnh, đại lý quản lý tài sản, người thực thi chính sách tiền tệ của Chính phủ/Ngân hàng Trung ương, và cầu nối kinh tế đối ngoại).
2. Lý thuyết rủi ro tín dụng: Làm rõ bản chất RRTD; phân loại theo nguyên nhân (rủi ro giao dịch gồm rủi ro lựa chọn, rủi ro đảm bảo, rủi ro nghiệp vụ; rủi ro danh mục gồm rủi ro nội tại và rủi ro tập trung), theo mức độ tổn thất (rủi ro mất vốn và rủi ro đọng vốn), theo phạm vi (rủi ro cá biệt và rủi ro hệ thống).
3. Đo lường và tác động của RRTD: Trình bày 03 công thức đo lường chuẩn hóa theo Peter Rose (2002) gồm tỷ lệ nợ quá hạn, tỷ lệ nợ xấu và tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng; hệ thống hóa tiêu chí phân loại 5 nhóm nợ theo Thông tư số 11/2021/TT-NHNN và chuẩn quốc tế IAS-39. Phân tích tác động tiêu cực của RRTD đối với sự an toàn tài chính, chi phí trích lập dự phòng và thanh khoản của NHTM, cũng như sự suy thoái kinh tế, sụt giảm lòng tin và bất ổn tiền tệ vĩ mô.
4. Lược khảo và nhận diện yếu tố ảnh hưởng: Tổng hợp 10 nghiên cứu thực nghiệm trong và ngoài nước thành bảng so sánh phương pháp và chiều hướng tác động. Xác lập cơ sở cho 06 biến vi mô nội tại (quy mô ngân hàng, đòn bẩy tài chính, thu nhập ngoài lãi, ROA, biên lãi ròng NIM, tính thanh khoản) và 02 biến vĩ mô (tăng trưởng GDP, lạm phát).

Chương 3. Mô hình nghiên cứu

Chương này cụ thể hóa khung phân tích định lượng dữ liệu bảng. Tác giả xây dựng phương trình hồi quy tuyến tính xác định mối liên hệ giữa rủi ro tín dụng và 8 biến độc lập, định nghĩa rõ công thức tính toán và thiết lập các giả thuyết nghiên cứu kỳ vọng:

• Biến phụ thuộc: Rủi ro tín dụng (RRTD), đo lường bằng tỷ lệ nợ xấu (Tổng nợ xấu / Tổng dư nợ cho vay) hoặc tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng (Giá trị trích lập dự phòng RRTD / Tổng dư nợ).
• Quy mô ngân hàng (SIZE): $\text{log}(\text{Tổng tài sản})$, giả thuyết tác động âm (-) do năng lực đa dạng hóa danh mục.
• Đòn bẩy tài chính (LVR): Tỷ lệ nợ / Vốn chủ sở hữu, giả thuyết tác động dương (+).
• Thu nhập ngoài lãi (NII): Thu nhập phi lãi / Tổng thu nhập, giả thuyết tác động âm (-).
• Tỷ suất sinh lời trên tài sản (ROA): Lợi nhuận sau thuế / Tổng tài sản.
• Biên lãi ròng (NIM): $(\text{Thu nhập lãi} - \text{Chi phí lãi}) / \text{Tổng tài sản có sinh lời}$.
• Tính thanh khoản (LIQ): Tiền và các khoản tương đương tiền / Tổng tài sản.
• Tốc độ tăng trưởng GDP (GDP): $(\text{GDP}t - \text{GDP}{t-1}) / \text{GDP}_{t-1}$, giả thuyết tác động âm (-).
• Tỷ lệ lạm phát (INF): $(\text{INF}t - \text{INF}{t-1}) / \text{INF}_{t-1}$, tác động trái chiều.

Chương 3 cũng mô tả quy trình kiểm định kinh tế lượng bài bản: xử lý dữ liệu vi mô 26 ngân hàng giai đoạn 2009–2022, hồi quy Pooled OLS, FEM, REM, dùng F-test và Hausman test chọn mô hình, thực hiện các kiểm định chẩn đoán vi phạm giả định (Breusch-Pagan, VIF, tự tương quan) và quy trình ước lượng FGLS.

Chương 4. Kết quả nghiên cứu và thảo luận kết quả

Chương 4 thể hiện kết quả xử lý dữ liệu trên STATA:

• Thống kê mô tả các biến nghiên cứu và ma trận tương quan giữa các biến độc lập để sàng lọc nguy cơ cộng tuyến.
• Kết quả ước lượng 3 mô hình Pooled OLS, FEM, REM (được trình bày ở các Phụ lục 5.1, 5.2, 5.3).
• Lựa chọn mô hình: Kiểm định F-test cho thấy mô hình FEM vượt trội so với Pooled OLS; kiểm định Hausman xác nhận mô hình FEM phù hợp hơn REM.
• Kiểm định khuyết tật: Phát hiện mô hình FEM xuất hiện hiện tượng phương sai của sai số thay đổi (thông qua kiểm định Breusch-Pagan) và tự tương quan, trong khi kiểm định hệ số phóng đại phương sai (VIF) xác nhận không xảy ra hiện tượng đa cộng tuyến nghiêm trọng.
• Kết quả hồi quy FGLS (Feasible Generalized Least Squares): Sau khi khắc phục các khuyết tật phương sai thay đổi và tự tương quan, mô hình FGLS cung cấp các ước lượng vững. Kết quả chỉ ra: ROA và SIZE có tác động nghịch chiều (-) có ý nghĩa thống kê đến rủi ro tín dụng; NII, NIM và INF có tác động thuận chiều (+) đến rủi ro tín dụng. Tác giả thảo luận chi tiết từng kết quả trong mối tương quan với các lý thuyết tài chính và đặc thù ngân hàng thương mại tại Việt Nam.

Chương 5. Kết luận và đề xuất

Chương 5 tóm lược kết luận rút ra từ kiểm định mô hình, xác định mức độ tác động của từng yếu tố vi mô và vĩ mô đến rủi ro tín dụng. Dựa trên bằng chứng thực nghiệm, chương này đưa ra hệ thống kiến nghị 2 nhóm: nhóm đề xuất cho nhà quản lý các NHTMCP Việt Nam (điều chỉnh quy mô tài sản, quản trị thu nhập ngoài lãi, tối ưu hóa hiệu quả sinh lời ROA) và nhóm kiến nghị cho cơ quan quản lý nhà nước (ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát). Tác giả cũng chỉ rõ các hạn chế nghiên cứu về quy mô mẫu, dữ liệu và đề xuất hướng mở rộng cho các công trình tiếp theo.

Kết quả và đóng góp

Nghiên cứu sử dụng phương pháp ước lượng bình phương tối thiểu tổng quát khả thi (FGLS) trên tập dữ liệu bảng gồm 26 NHTMCP niêm yết trong giai đoạn 2009–2022 để kiểm soát hoàn toàn khuyết tật phương sai sai số thay đổi và tự tương quan. Kết quả kiểm định các biến nghiên cứu được tổng hợp tại bảng dưới đây:

Tên biến	Ký hiệu	Cách thức đo lường trong nghiên cứu	Chiều tác động thực nghiệm (FGLS)
Rủi ro tín dụng	RRTD	Tổng nợ xấu / Tổng dư nợ (hoặc Dự phòng RRTD / Tổng dư nợ)	Biến phụ thuộc
Lợi nhuận trên tổng tài sản	ROA	Lợi nhuận sau thuế / Tổng tài sản	Tác động ngược chiều (-)
Quy mô ngân hàng	SIZE	log(Tổng tài sản)	Tác động ngược chiều (-)
Thu nhập ngoài lãi	NII	Thu nhập phi lãi / Tổng thu nhập	Tác động cùng chiều (+)
Biên lãi ròng	NIM	(Thu nhập lãi - Chi phí lãi) / Tổng tài sản có sinh lời	Tác động cùng chiều (+)
Tỷ lệ lạm phát	INF	$(\text{INF}t - \text{INF}{t-1}) / \text{INF}_{t-1}$	Tác động cùng chiều (+)
Đòn bẩy tài chính	LVR	Tỷ lệ nợ / Vốn chủ sở hữu	Không có ý nghĩa thống kê rõ rệt
Tính thanh khoản	LIQ	Tiền và các khoản tương đương tiền / Tổng tài sản	Không có ý nghĩa thống kê rõ rệt
Tăng trưởng kinh tế	GDP	$(\text{GDP}t - \text{GDP}{t-1}) / \text{GDP}_{t-1}$	Không có ý nghĩa thống kê rõ rệt

Các phát hiện cụ thể từ kết quả thực nghiệm:

• Lợi nhuận sau thuế trên tổng tài sản (ROA) tác động ngược chiều (-) đến rủi ro tín dụng: Ngân hàng có năng lực sinh lời cao thể hiện hiệu quả sử dụng tài sản tốt, khả năng thẩm định dự án cho vay chặt chẽ, tạo nguồn lực tài chính dự phòng vững chắc giúp giảm tỷ lệ nợ xấu phát sinh.
• Quy mô ngân hàng (SIZE) tác động ngược chiều (-) đến rủi ro tín dụng: Các NHTM có tổng tài sản lớn sở hữu nguồn lực tài chính mạnh, hệ thống kiểm soát nội bộ bài bản và danh mục đầu tư đa dạng hóa theo quy mô, từ đó phân tán rủi ro tốt hơn các ngân hàng quy mô nhỏ.
• Thu nhập ngoài lãi (NII) tác động cùng chiều (+) đến rủi ro tín dụng: Trái với kỳ vọng ban đầu về đa dạng hóa doanh thu, việc gia tăng tỷ trọng thu nhập ngoài lãi tại các NHTMCP Việt Nam đi kèm với sự phát triển nhanh các hoạt động dịch vụ phái sinh, tư vấn, phân phối tài chính tiềm ẩn rủi ro cao, hoặc làm phân tán nguồn lực quản lý khỏi hoạt động tín dụng cốt lõi.
• Biên lãi ròng (NIM) tác động cùng chiều (+) đến rủi ro tín dụng: Các ngân hàng duy trì biên lãi ròng cao thường theo đuổi chiến lược cho vay ở các phân khúc khách hàng dưới chuẩn hoặc lĩnh vực rủi ro cao để hưởng lãi suất lớn, dẫn đến xác suất nợ xấu cao hơn.
• Tỷ lệ lạm phát (INF) tác động cùng chiều (+) đến rủi ro tín dụng: Khi lạm phát gia tăng, chi phí sinh hoạt và chi phí đầu vào của doanh nghiệp tăng cao làm suy giảm khả năng trả nợ của bên đi vay, khiến tỷ lệ nợ xấu của ngân hàng tăng lên.

Giải pháp và kiến nghị do tác giả đề xuất:

1. Đối với các NHTMCP Việt Nam:
   • Về quy mô ngân hàng: Cần tiếp tục mở rộng quy mô tài sản một cách thận trọng, nâng cao năng lực vốn tự có gắn liền với quản trị rủi ro danh mục và ứng dụng chuyển đổi số trong thẩm định tín dụng.
   • Về thu nhập ngoài lãi: Đa dạng hóa dịch vụ phi lãi bền vững (dịch vụ thanh toán, thẻ, tài trợ thương mại), tăng cường kiểm soát rủi ro đối với các mảng dịch vụ thu phí mới để tránh làm gia tăng rủi ro hệ thống.
   • Về tỷ suất sinh lời trên tài sản (ROA): Nâng cao chất lượng tài sản có sinh lời, tối ưu hóa chi phí vận hành và quản lý chặt chẽ chi phí huy động vốn để gia tăng lợi nhuận ròng, tạo nguồn dự phòng bù đắp rủi ro.
2. Đối với cơ quan quản lý nhà nước (Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước):
   • Ngân hàng Nhà nước cần điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt nhằm kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, hỗ trợ năng lực phục hồi sản xuất kinh doanh của khách hàng vay vốn.
   • Tiếp tục giám sát chặt chẽ tỷ lệ nợ xấu theo Quyết định số 1058/QĐ-TTg và quy định phân loại nợ tại Thông tư số 11/2021/TT-NHNN.

Đóng góp của khóa luận:

• Về mặt lý luận: Hệ thống hóa toàn diện các khung phân tích rủi ro tín dụng, cập nhật cơ sở pháp lý mới nhất tại Việt Nam (Thông tư 11/2021/TT-NHNN) so sánh trực diện với chuẩn mực quốc tế IAS-39.
• Về mặt thực nghiệm: Cung cấp bằng chứng thực nghiệm trên mẫu dữ liệu bảng kéo dài 14 năm (2009–2022), bao quát giai đoạn biến động sau khủng hoảng tài chính và dịch bệnh, áp dụng phương pháp ước lượng FGLS giải quyết triệt để các khuyết tật tự tương quan và phương sai sai số thay đổi của dữ liệu bảng.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận tự xác định các hạn chế nội tại dựa trên phạm vi nghiên cứu đã thực hiện:

• Mẫu quan sát bị giới hạn ở 26 NHTMCP niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam, chưa bao quát được toàn bộ các ngân hàng thương mại chưa niêm yết, ngân hàng thương mại 100% vốn nhà nước (như Agribank), hoặc khối ngân hàng liên doanh, chi nhánh ngân hàng nước ngoài tại Việt Nam.
• Mô hình nghiên cứu mới chỉ xem xét 8 biến số đại diện (6 biến vi mô và 2 biến vĩ mô). Chưa đưa vào phân tích các biến số vĩ mô quan trọng khác như lãi suất thực, biến động tỷ giá hối đoái, tăng trưởng thị trường bất động sản, cũng như các yếu tố quản trị nội bộ ngân hàng (như cơ cấu sở hữu, tỷ lệ an toàn vốn CAR, chất lượng quản trị của ban điều hành).
• Chưa áp dụng các mô hình động (Dynamic Panel Data) như phương pháp Moment tổng quát (GMM) để kiểm soát triệt để hiện tượng nội sinh và tính trễ của rủi ro tín dụng.

Hướng nghiên cứu mở rộng được đề xuất:

• Mở rộng phạm vi mẫu nghiên cứu ra toàn bộ các tổ chức tín dụng trong hệ thống tài chính Việt Nam.
• Bổ sung các biến số vĩ mô và biến quản trị vi mô chi tiết hơn để tăng cường mức độ giải thích của mô hình.
• Ứng dụng mô hình kinh tế lượng GMM động với biến trễ rủi ro tín dụng nhằm nắm bắt hành vi điều chỉnh rủi ro qua các năm của các ngân hàng.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là tài liệu tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên, học viên chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng, Kinh tế học ứng dụng: Cung cấp cấu trúc chuẩn mực cho một đề tài nghiên cứu định lượng thực nghiệm, từ khâu xác định giả thuyết đến quy trình kiểm định kinh tế lượng trên STATA.
• Cán bộ quản lý rủi ro và chuyên viên tín dụng tại các NHTM: Tham khảo các tiêu chuẩn phân loại nợ theo Thông tư 11/2021/TT-NHNN, hiểu rõ cơ chế tác động ngược chiều của ROA và SIZE, cũng như rủi ro tiềm ẩn khi gia tăng tỷ trọng thu nhập ngoài lãi và mở rộng biên lãi ròng NIM quá mức.
• Cơ quan hoạch định chính sách: Có thêm căn cứ định lượng về mối quan hệ thuận chiều giữa lạm phát vĩ mô và rủi ro nợ xấu của hệ thống ngân hàng.

Phần nội dung đáng tham khảo nhất trong văn bản là Chương 2 (mục đối chiếu phân loại 5 nhóm nợ giữa chuẩn Việt Nam Thông tư 11/2021/TT-NHNN và chuẩn quốc tế IAS-39, cùng bảng tổng kết 10 nghiên cứu thực nghiệm trong và ngoài nước) và Chương 3 - Chương 4 (quy trình kiểm định kinh tế lượng bài bản từ Pooled OLS, FEM, REM đến bước xử lý khuyết tật bằng mô hình FGLS).

Câu hỏi thường gặp

1. Đề tài sử dụng những chỉ tiêu nào để đo lường rủi ro tín dụng của ngân hàng?

Theo cơ sở lý thuyết tại Chương 2 (trích dẫn Peter Rose, 2002), rủi ro tín dụng được đo lường thông qua ba chỉ tiêu chính: (1) Tỷ lệ nợ quá hạn (Số dư nợ quá hạn / Tổng dư nợ), (2) Tỷ lệ nợ xấu (Tổng nợ xấu / Tổng dư nợ), và (3) Tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng (Dự phòng rủi ro tín dụng / Tổng dư nợ). Trong mô hình hồi quy thực nghiệm, tác giả sử dụng Tỷ lệ nợ xấu (NPL) và Tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng (LLP) làm biến phụ thuộc phản ánh mức độ rủi ro tín dụng.

2. Dữ liệu nghiên cứu của khóa luận được thu thập từ những nguồn nào và trong giai đoạn nào?

Dữ liệu nghiên cứu được thu thập trong giai đoạn 14 năm (từ 2009 đến 2022). Dữ liệu vi mô bao gồm các chỉ tiêu tài chính của 26 NHTMCP Việt Nam niêm yết trên sàn chứng khoán, được trích xuất từ báo cáo tài chính hợp nhất kiểm toán hằng năm và báo cáo thường niên của các ngân hàng. Dữ liệu vĩ mô (tỷ lệ lạm phát và tốc độ tăng trưởng kinh tế GDP của Việt Nam) được thu thập từ cơ sở dữ liệu của Ngân hàng Thế giới (World Bank).

3. Phương pháp hồi quy nào được lựa chọn làm kết quả ước lượng cuối cùng của mô hình?

Khóa luận thực hiện quy trình kiểm định kinh tế lượng gồm hồi quy Pooled OLS, FEM (Mô hình tác động cố định) và REM (Mô hình tác động ngẫu nhiên). Kiểm định F-test và kiểm định Hausman xác nhận FEM là mô hình phù hợp nhất. Tuy nhiên, sau khi kiểm định khuyết tật phát hiện mô hình FEM xảy ra hiện tượng phương sai sai số thay đổi (Breusch-Pagan test) và tự tương quan, tác giả đã sử dụng phương pháp ước lượng bình phương tối thiểu tổng quát khả thi (FGLS - Feasible Generalized Least Squares) để khắc phục toàn bộ các khuyết tật này và đưa ra kết quả kết luận.

4. Kết quả thực nghiệm chỉ ra những yếu tố nào có tác động đến rủi ro tín dụng của các NHTMCP Việt Nam?

Ước lượng mô hình FGLS cho thấy:

• 02 biến tác động ngược chiều (-): Tỷ suất sinh lời trên tổng tài sản (ROA) và Quy mô ngân hàng (SIZE).
• 03 biến tác động cùng chiều (+): Thu nhập ngoài lãi (NII), Biên độ lãi ròng (NIM) và Tỷ lệ lạm phát (INF).
• Các biến Đòn bẩy tài chính (LVR), Tính thanh khoản (LIQ) và Tăng trưởng GDP không thể hiện tác động có ý nghĩa thống kê rõ rệt trong mô hình này.

5. Tiêu chuẩn phân loại nợ xấu tại Việt Nam được văn bản trích dẫn từ văn bản quy phạm pháp luật nào?

Khóa luận căn cứ theo Điều 10 Thông tư số 11/2021/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (thay thế Thông tư số 02/2013/TT-NHNN và Thông tư số 09/2014/TT-NHNN) cùng Quyết định số 493/2005/QĐ-NHNN để phân loại nợ thành 5 nhóm, trong đó nợ xấu bao gồm các khoản nợ quá hạn thuộc nhóm 3 (nợ dưới tiêu chuẩn), nhóm 4 (nợ nghi ngờ) và nhóm 5 (nợ có khả năng mất vốn).

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Lương Ngọc Diễm Quỳnh đã giải quyết trọn vẹn mục tiêu nghiên cứu thông qua việc hệ thống hóa cơ sở lý luận về rủi ro tín dụng ngân hàng thương mại và kiểm nghiệm định lượng dữ liệu bảng trên 26 NHTMCP niêm yết tại Việt Nam giai đoạn 2009–2022. Phương pháp ước lượng FGLS đã xử lý hiệu quả các khuyết tật phương sai thay đổi và tự tương quan, làm rõ tác động giảm thiểu rủi ro tín dụng của quy mô tài sản (SIZE) và tỷ suất sinh lời (ROA), đồng thời chỉ ra rủi ro gia tăng từ thu nhập ngoài lãi (NII), biên lãi ròng (NIM) và áp lực lạm phát (INF). Công trình đóng vai trò là một tài liệu tham khảo có giá trị học thuật và thực tiễn cao cho công tác quản trị rủi ro tại các ngân hàng thương mại cũng như công tác điều hành vĩ mô của cơ quan quản lý nhà nước.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC CÁC YẾU TỐ ẢNH HƢỞNG ĐẾN RỦI RO TÍN DỤNG CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI CỔ PHẦN VIỆT NAM Ngành: Tài chính – Ngân hàng Mã số: 7 34 02 01 LƢƠNG NGỌC DIỄM QUỲNH TP. HỒ CHÍ MINH, NĂM 2023 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC CÁC YẾU TỐ ẢNH HƢỞNG ĐẾN RỦI RO TÍN DỤNG CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI CỔ PHẦN VIỆT NAM Ngành: Tài chính – Ngân hàng Mã số: 7 34 02 01 Họ và tên sinh viên: Lƣơng Ngọc Diễm Quỳnh Mã số sinh viên: 050607190429 Lớp sinh hoạt: HQ7 – GE16 NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC TS. TRẦN VƢƠNG THỊNH TP. HỒ CHÍ MINH, NĂM 2023 i TÓM TẮT Hệ thống NHTM đƣợc xem là một mắt xích quan trọng trong nền kinh tế nói chung và hệ thống tài chính nói riêng.

Hệ thống ngân hàng hoạt động hiệu quả góp phần làm gia tăng sự thịnh vƣợng của một quốc gia. Ngày nay, cùng với xu hƣớng phát triển về các lĩnh vực tài chính, hệ thống NHTM đang mở rộng phạm vi hoạt động của mình thông qua việc gia tăng các sản phẩm dịch vụ cho khách hàng cá nhân và khách hàng doanh nghiệp. Tuy nhiên, không thể phủ nhận đƣợc rằng hoạt động tín dụng chiếm tỷ trọng lớn trong doanh thu hoạt động hằng năm so với các hoạt động khác cho hệ thống NHTM tại Việt Nam. Chính vì đó, kiểm soát chất lƣợng tín dụng là việc làm cấp bách trong hoạt động quản trị tín dụng của NHTM.

Những năm gần đây, để đáp ứng nhu cầu lớn về nguồn vốn cần cho việc tăng trƣởng kinh tế, hệ thống các ngân hàng đã liên tục đƣa ra nhiều chiến lƣợc để đổi mới hoạt động. Trong đó, hoạt động tín dụng đã chứng tỏ là vai trò của mình khi là chiếm tỷ trọng hầu nhƣ là lớn nhất trên tổng số nguồn lợi nhuận của các ngân hàng so với các hoạt động khác của ngân hàng. Bên cạnh đó, để hoạt động tín dụng có thể đem lại đƣợc nguồn thu cao nhƣ vậy không thể bỏ qua những tiềm ẩn rủi ro to lớn trong hoạt động tín dụng, những rủi ro này hầu nhƣ luôn để lại những hậu quả to lớn cho ngân hàng. Nặng nề hơn, rủi ro từ hoạt động tín dụng còn có thể gây nên sự đổ vỡ của cả một ngân hàng, thậm chí dẫn tới những tác động tiêu cực liên tiếp cho toàn nền kinh tế-xã hội nói chung và hệ thống tổ chức NHTM nói riêng.

Một trong những vấn đề về RRTD lớn nhất mà bộ phận quản trị tín dụng của NHTM cần phải giải quyết là giảm thiểu tỷ lệ nợ xấu, một trong những nguyên nhân không những làm đau đầu các cán bộ quản trị tín dụng mà còn có tác động nguy hiểm đến toàn hệ thống NHTM trên thế giới nói chung và Việt Nam nói riêng. Đối với NHTM, nợ xấu tăng nhanh làm gia tăng rủi ro thanh khoản, rủi ro lãi suất, giảm lợi nhuận kinh doanh cho ngân hàng. Không những thế, nợ xấu tăng nhanh không những làm giảm uy tín của ngân hàng đối với khách hàng mà còn là nguyên nhân khiến ngân hàng phá sản. Đối với nền kinh tế trong nƣớc, nợ xấu tăng nhanh làm cho nguồn vốn lƣu thông bị tắc nghẽn, giảm hiệu quả đầu tƣ, gia tăng tỉ lệ thất nghiệp và làm cho sản xuất kinh doanh bị đình trệ.