Xây Dựng Đời Sống Văn Hóa Cơ Sở Ở Phường Ninh Phong, Thành Phố Ninh Bình

Luận văn thạc sĩ kỹ thuật nghiên cứu xây dựng đời sống văn hóa cơ sở ở phường ninh phong thành phố ninh bình tỉnh ninh bình, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất

• Tác giả: Nguyễn Thị Thu Hiền
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Trà Vinh
• Trường học: Trường Đại Học Sư Phạm Nghệ Thuật Trung Ương
• Chuyên ngành: Quản Lý Văn Hóa
• Đề tài: Xây Dựng Đời Sống Văn Hóa Cơ Sở Tại Phường Ninh Phong, Thành Phố Ninh Bình
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Xây Dựng Đời Sống Văn Hóa Cơ Sở Ninh Phong

Xây dựng đời sống văn hóa cơ sở là một nhiệm vụ quan trọng trong sự nghiệp phát triển văn hóa, lối sống và con người Việt Nam. Chủ trương này được đặt ra từ Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ V (1981) và có ý nghĩa chiến lược đối với đất nước. Hội nghị BCHTW 5 (khóa VIII) khẳng định: “Văn hóa là nền tảng tinh thần, là mục tiêu và động lực của sự phát triển kinh tế - xã hội”. Trong bối cảnh đất nước đang trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa, việc xây dựng đời sống văn hóa cơ sở trở thành yêu cầu bức thiết để đảm bảo sự phát triển bền vững. Tuy nhiên, thực trạng đời sống văn hóa cơ sở còn nhiều hạn chế, bất cập, đòi hỏi những giải pháp đồng bộ và hiệu quả. Phường Ninh Phong, thành phố Ninh Bình cũng không nằm ngoài bối cảnh đó, với những thành tựu và thách thức riêng trong quá trình xây dựng đời sống văn hóa.

1.1. Khái niệm Đời Sống Văn Hóa và Xây Dựng Văn Hóa Cơ Sở

Đời sống văn hóa là hiện thực sinh động các hoạt động của con người trong môi trường sống để duy trì, đồng thời tái tạo sản phẩm văn hóa vật chất, văn hóa tinh thần theo những giá trị và chuẩn mực xã hội nhất định. Xây dựng đời sống văn hóa là quá trình tạo dựng một môi trường văn hóa lành mạnh, hài hòa, phong phú và đa dạng, góp phần nuôi dưỡng con người về mọi mặt. Theo tác giả Nguyễn Hữu Thức, đời sống văn hóa là hiện thực sinh động các hoạt động của con người trong môi trường sống để duy trì, đồng thời tái tạo sản phẩm văn hóa vật chất, văn hóa tinh thần theo những giá trị và chuẩn mực xã hội nhất định.

1.2. Vai Trò Của Văn Hóa Cơ Sở Trong Phát Triển Kinh Tế Xã Hội

Văn hóa cơ sở đóng vai trò quan trọng trong việc định hướng giá trị, xây dựng đạo đức xã hội, và tạo động lực cho sự phát triển kinh tế - xã hội. Một đời sống văn hóa lành mạnh sẽ góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân, giảm thiểu các tệ nạn xã hội, và tạo môi trường thuận lợi cho sự phát triển bền vững. Việc xây dựng văn hóa cơ sở cần được thực hiện đồng bộ trên các lĩnh vực, từ văn hóa vật chất đến văn hóa tinh thần, từ gia đình đến cộng đồng.

II. Thực Trạng Thách Thức Xây Dựng Văn Hóa Phường Ninh Phong

Phường Ninh Phong, thành phố Ninh Bình đã đạt được nhiều thành tựu trong việc xây dựng đời sống văn hóa cơ sở. Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại những hạn chế và thách thức cần giải quyết. Sự gia tăng của các kiểu tội phạm mới, các loại hình tệ nạn mới, khiến lối sống của người dân bị ảnh hưởng, tiêm nhiễm, đặc biệt là lớp thanh niên trẻ, dẫn đến hệ lụy tiêu cực, dần mất đi những truyền thống văn hóa quý báu của địa phương cũng như của dân tộc một phần làm cản trở con đường phát triển của đất nước. Bên cạnh đó, việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống cũng gặp nhiều khó khăn do sự tác động của quá trình đô thị hóa và hội nhập quốc tế. Nguồn lực đầu tư cho văn hóa còn hạn chế, đội ngũ cán bộ văn hóa còn thiếu và yếu.

2.1. Đánh Giá Thực Trạng Phong Trào Văn Hóa Tại Ninh Phong

Phong trào xây dựng gia đình văn hóa, tổ dân phố văn hóa, phường đạt chuẩn văn minh đô thị đã được triển khai rộng rãi tại phường Ninh Phong. Tuy nhiên, chất lượng của các phong trào này còn chưa đồng đều, nhiều nơi còn mang tính hình thức. Việc đánh giá và công nhận các danh hiệu văn hóa còn chưa thực sự khách quan và công bằng. Cần có những giải pháp để nâng cao chất lượng và hiệu quả của các phong trào văn hóa.

2.2. Những Khó Khăn Trong Bảo Tồn Văn Hóa Truyền Thống Ninh Bình

Việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của phường Ninh Phong gặp nhiều khó khăn do sự tác động của quá trình đô thị hóa và hội nhập quốc tế. Nhiều di sản văn hóa vật thể và phi vật thể đang bị mai một dần. Cần có những giải pháp để bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống, đồng thời tạo ra những sản phẩm văn hóa mới mang đậm bản sắc địa phương.

2.3. Nguồn Lực Đầu Tư và Đội Ngũ Cán Bộ Văn Hóa Hiện Nay

Nguồn lực đầu tư cho văn hóa còn hạn chế, chưa đáp ứng được yêu cầu phát triển của đời sống văn hóa. Đội ngũ cán bộ văn hóa còn thiếu và yếu về chuyên môn, nghiệp vụ. Cần có những chính sách để tăng cường đầu tư cho văn hóa, đồng thời nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ văn hóa.

III. Giải Pháp Xây Dựng Đời Sống Văn Hóa Cơ Sở Phường Ninh Phong

Để nâng cao hiệu quả xây dựng đời sống văn hóa cơ sở tại phường Ninh Phong, cần có những giải pháp đồng bộ và toàn diện. Tăng cường sự lãnh đạo của các cấp ủy Đảng, chính quyền, phối hợp chặt chẽ với các ban ngành đoàn thể. Nâng cao nhận thức về vai trò của văn hóa trong sự phát triển kinh tế - xã hội. Xây dựng, củng cố và hoàn thiện mạng lưới hoạt động văn hóa từ phường đến phố tới cộng đồng dân cư. Đổi mới cơ chế quản lý của nhà nước. Đầu tư cơ sở vật chất, xã hội hóa các hoạt động văn hóa cơ sở.

3.1. Tăng Cường Lãnh Đạo và Phối Hợp Giữa Các Ban Ngành

Sự lãnh đạo của các cấp ủy Đảng, chính quyền là yếu tố then chốt để đảm bảo sự thành công của công tác xây dựng văn hóa cơ sở. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các ban ngành đoàn thể, huy động sức mạnh tổng hợp của toàn xã hội. Cần có những cơ chế để đảm bảo sự tham gia của người dân vào quá trình xây dựng văn hóa.

3.2. Nâng Cao Nhận Thức Về Vai Trò Của Văn Hóa

Nâng cao nhận thức về vai trò của văn hóa trong sự phát triển kinh tế - xã hội là một nhiệm vụ quan trọng. Cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục về văn hóa, giúp người dân hiểu rõ hơn về giá trị của văn hóa và trách nhiệm của mình trong việc xây dựng văn hóa. Cần tạo ra những diễn đàn để người dân có thể trao đổi, thảo luận về các vấn đề văn hóa.

3.3. Đầu Tư Cơ Sở Vật Chất và Xã Hội Hóa Hoạt Động Văn Hóa

Đầu tư cơ sở vật chất là một yếu tố quan trọng để đảm bảo cho các hoạt động văn hóa được diễn ra thuận lợi. Cần xây dựng, nâng cấp các thiết chế văn hóa, như nhà văn hóa, thư viện, sân vận động. Đồng thời, cần đẩy mạnh xã hội hóa các hoạt động văn hóa, huy động sự tham gia của các tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân vào việc xây dựng văn hóa.

IV. Phát Huy Giá Trị Văn Hóa Truyền Thống Trong Đời Sống Hiện Đại

Việc phát huy các giá trị văn hóa truyền thống trong đời sống hiện đại là một nhiệm vụ quan trọng. Cần bảo tồn và phát huy các di sản văn hóa vật thể và phi vật thể, đồng thời tạo ra những sản phẩm văn hóa mới mang đậm bản sắc địa phương. Cần khuyến khích các hoạt động văn hóa dân gian, như hát chèo, hát xẩm, múa rối nước. Cần đưa văn hóa truyền thống vào trường học, giúp thế hệ trẻ hiểu rõ hơn về lịch sử và văn hóa của dân tộc.

4.1. Bảo Tồn và Phát Huy Di Sản Văn Hóa Vật Thể và Phi Vật Thể

Cần có những giải pháp để bảo tồn và phát huy các di sản văn hóa vật thể và phi vật thể, như di tích lịch sử, lễ hội truyền thống, nghề thủ công truyền thống. Cần xây dựng các bảo tàng, nhà trưng bày để giới thiệu về các di sản văn hóa. Cần tổ chức các lớp học, câu lạc bộ để truyền dạy các nghề thủ công truyền thống.

4.2. Khuyến Khích Các Hoạt Động Văn Hóa Dân Gian

Cần khuyến khích các hoạt động văn hóa dân gian, như hát chèo, hát xẩm, múa rối nước. Cần tạo điều kiện cho các nghệ nhân dân gian được biểu diễn và truyền dạy nghề. Cần tổ chức các liên hoan, hội thi văn hóa dân gian để tôn vinh các giá trị văn hóa truyền thống.

4.3. Đưa Văn Hóa Truyền Thống Vào Trường Học

Cần đưa văn hóa truyền thống vào trường học, giúp thế hệ trẻ hiểu rõ hơn về lịch sử và văn hóa của dân tộc. Cần tổ chức các hoạt động ngoại khóa, như tham quan di tích lịch sử, tìm hiểu về các nghề thủ công truyền thống. Cần mời các nghệ nhân dân gian đến trường để giao lưu và truyền dạy nghề.

V. Nâng Cao Chất Lượng Gia Đình Văn Hóa Tại Phường Ninh Phong

Xây dựng gia đình văn hóa là một nhiệm vụ quan trọng trong xây dựng văn hóa cơ sở. Gia đình là tế bào của xã hội, là nơi hình thành và nuôi dưỡng nhân cách con người. Cần nâng cao chất lượng các tiêu chí gia đình văn hóa, đảm bảo thực chất và hiệu quả. Cần xây dựng môi trường gia đình ấm no, hạnh phúc, văn minh. Cần phát huy vai trò của gia đình trong việc giáo dục con cái, xây dựng đạo đức lối sống.

5.1. Xây Dựng Môi Trường Gia Đình Ấm No Hạnh Phúc Văn Minh

Cần xây dựng môi trường gia đình ấm no, hạnh phúc, văn minh, tạo điều kiện cho các thành viên trong gia đình được phát triển toàn diện. Cần đảm bảo các nhu cầu vật chất và tinh thần của các thành viên trong gia đình. Cần xây dựng mối quan hệ hòa thuận, yêu thương, tôn trọng giữa các thành viên trong gia đình.

5.2. Phát Huy Vai Trò Của Gia Đình Trong Giáo Dục Con Cái

Cần phát huy vai trò của gia đình trong việc giáo dục con cái, xây dựng đạo đức lối sống. Cần giáo dục con cái về truyền thống văn hóa của dân tộc, về đạo đức, lối sống lành mạnh. Cần tạo điều kiện cho con cái được học tập, vui chơi, giải trí và phát triển năng khiếu.

5.3. Nâng Cao Chất Lượng Các Tiêu Chí Gia Đình Văn Hóa

Cần nâng cao chất lượng các tiêu chí gia đình văn hóa, đảm bảo thực chất và hiệu quả. Cần rà soát, sửa đổi các tiêu chí gia đình văn hóa cho phù hợp với tình hình thực tế. Cần có những hình thức khen thưởng, động viên kịp thời đối với các gia đình văn hóa tiêu biểu.

VI. Định Hướng Phát Triển Văn Hóa Cơ Sở Ninh Phong Trong Tương Lai

Trong tương lai, việc xây dựng đời sống văn hóa cơ sở tại phường Ninh Phong cần tập trung vào việc phát huy các giá trị văn hóa truyền thống, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân. Cần đẩy mạnh xã hội hóa các hoạt động văn hóa, huy động sự tham gia của toàn xã hội. Cần tăng cường hợp tác quốc tế trong lĩnh vực văn hóa, học hỏi kinh nghiệm của các nước tiên tiến.

6.1. Xây Dựng Môi Trường Văn Hóa Lành Mạnh Tiến Bộ

Cần xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, tiến bộ, góp phần ngăn chặn các tệ nạn xã hội, bảo vệ các giá trị văn hóa truyền thống. Cần tăng cường công tác quản lý nhà nước về văn hóa, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về văn hóa. Cần tạo điều kiện cho người dân được tiếp cận với các sản phẩm văn hóa chất lượng cao.

6.2. Đẩy Mạnh Xã Hội Hóa Hoạt Động Văn Hóa

Cần đẩy mạnh xã hội hóa các hoạt động văn hóa, huy động sự tham gia của các tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân vào việc xây dựng văn hóa. Cần tạo ra những cơ chế để khuyến khích các tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân đầu tư vào lĩnh vực văn hóa. Cần tạo điều kiện cho các nghệ sĩ, nhà văn, nhà báo được sáng tạo và cống hiến.

6.3. Tăng Cường Hợp Tác Quốc Tế Trong Lĩnh Vực Văn Hóa

Cần tăng cường hợp tác quốc tế trong lĩnh vực văn hóa, học hỏi kinh nghiệm của các nước tiên tiến. Cần tham gia các tổ chức quốc tế về văn hóa, ký kết các hiệp định hợp tác về văn hóa. Cần tổ chức các hoạt động giao lưu văn hóa với các nước trên thế giới.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ XÂY DỰNG ĐỜI SỐNG VĂN HÓA Ở CƠ SỞ VÀ TỔNG QUAN VỀ PHƯỜNG NINH PHONG 1. Cơ sở lý luận nghiên cứu 1. Khái niệm đời sống văn hóa và xây dựng đời sống văn hóa cơ sở Trong thời đại ngày nay, sự phát triển như vũ bão của cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật và công nghệ trên toàn cầu đã tác động mạnh mẽ tới mọi lĩnh vực của đời sống xã hội. Nhân loại ngày càng nhận thức rõ tầm quan trọng của đời sống văn hóa đối với sự phát triển kinh tế - xã hội và con người.

Nếu như đời sống văn hóa đóng vai trò quan trọng không thể thiếu đối với sự tồn tại của con người thì Xây dựng đời sống văn hóa góp phần làm cho con người phát triển với đúng tính chất xã hội của nó. XDĐSVH lành mạnh, hài hòa, phong phú và đa dạng chính là chiếc “nôi” nuôi dưỡng con người về mọi mặt, đưa đất nước tiến lên trong thời kỳ CNH - HĐH. Khái niệm đời sống văn hóa Đời sống và văn hóa là hai khái niệm liên quan chặt chẽ, mật thiết với nhau, nó là sự đan xen hài hòa giữa vật chất và ý thức được thể hiện qua sinh hoạt của mỗi cá thể trong xã hội. ĐSVH luôn được diễn ra trong hai không gian nhất định: Ở không gian hẹp đó là gia đình và bạn bè, học tập và lao động…; Ở không gian rộng là cộng đồng làng xã, cộng đồng tộc người, cộng đồng xã hội…Do đó, khi nói đến ĐSVH, người ta luôn phải gắn thêm danh từ chỉ một không gian dân cư nào đó để xác định kích thước hình thái của ĐSVH.

Đời sống văn hóa với tư cách là một thuật ngữ khoa học được ra đời vào thế kỷ XX, cũng giống như nhiều khái niệm khoa học khác, có rất nhiều cách hiểu khác nhau về “đời sống văn hóa”. Thuật ngữ “đời sống văn hóa” được sử dụng khá phổ biến trên sách, báo, văn kiện của Đảng và 8 các phương tiện truyền thông của nước ta.Tuy nhiên cho đến nay trong từ điển Việt Nam và nước ngoài vẫn chưa có một định nghĩa nào thật hoàn chỉnh về thuật ngữ này. Do đó khái niệm đời sống văn hóa cũng được các nhà nghiên cứu tiếp cận theo nhiều hướng khác nhau. Theo cách tiếp cận của tác giả Nguyễn Hữu Thức trong cuốn sách Một số kinh nghiệm quản lý và hoạt động tư tưởng - văn hóa quan niệm: Đời sống văn hóa được hiểu một cách khái quát là hiện thực sinh động các hoạt động của con người trong môi trường sống để duy trì, đồng thời tái tạo sản phẩm văn hóa vật chất, văn hóa tinh thần theo những giá trị và chuẩn mực xã hội nhất định nhằm không ngừng tác động, biến đổi tự nhiên, xã hội và đáp ứng nhu cầu đổi mới, nâng cao chất lượng sống của chính con người [4,tr.

Trong cuốn sách Xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở; báo cáo của Viện Văn hóa Nghệ thuật Việt Nam đã viết: Đời sống văn hóa nói chung là một tổng hợp những yếu tố vật thể văn hóa nằm trong những cảnh quan văn hóa, những yếu tố hoạt động văn hóa của con người, những sự tác động lẫn nhau trong đời sống xã hội để tạo ra những quan hệ có văn hóa trong cộng đồng người, trực tiếp làm hình thành lối sống của con người trong xã hội. Trong cuốn Lý luận văn hóa và đường lối văn hóa của Đảng của Học viện Chính trị khu vực I – Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh đã nêu ra quan niệm: Đời sống văn hóa là một bộ phận đời sống xã hội, bao gồm tổng thể những yếu tố hoạt động văn hóa vật chất và tinh thần, những tác động qua lại lẫn nhau trong đời sống xã hội để tạo ra những quan hệ có văn hóa trong cộng đồng, trực tiếp hình 9 thành đến nhân cách và lối sống của con người. Đời sống văn hóa bao gồm những nội dung không tách rời các lĩnh vực của đời sống xã hội và các yếu tố cơ bản tạo nên văn hóa [28,tr. Như vậy, có rất nhiều quan niệm khác nhau về đời sống văn hóa.

Để đi đến một quan niệm hoàn chỉnh hơn về đời sống văn hóa, chúng ta phải tiếp cận thêm đời sống văn hóa trong toàn bộ đời sống xã hội và phải khu biệt, giới hạn lĩnh vực sáng tạo văn hóa trên cơ sở xuất phát từ quan niệm văn hóa theo nghĩa rộng và hẹp. Trước hết, nói đến đời sống văn hóa là nói đến một bộ phận trong đời sống của con người. Khái niệm “Đời sống” được đưa ra trong Đại từ điển tiếng Việt do Nguyễn Như Ý chủ biên là “hoạt động của con người về một lĩnh vực nào đó nói chung” [65, tr. Còn theo Tư điển bách khoa mở, thì ngoài nghĩa nói trên, “đời sống” còn được hiểu là phương tiện để sống, lối sống của cá nhân hay tập thể (đời sống xa hoa, đời sống cần kiệm…).

Chúng ta biết rằng những tư tưởng của Hồ Chí Minh trong việc xây dựng nền văn hóa mới, có thể nhận thấy Người rất quan tâm tới việc xây dựng đời sống văn hóa cho nhân dân, xét từ quan niệm của Hồ Chí Minh về văn hóa, trong cuốn sách Đời sống mới, ngày 20 - 3 - 1947: “ Văn hóa là sự tổng hợp của mọi phương thức sinh hoạt cùng với biểu hiện của nó mà loài người đã sản sinh ra nhằm thích ứng những nhu cầu đời sống và đòi hỏi của sự sinh tồn” [tập 5, tr.94, 95,96,98,99,100], thì đời sống văn hóa hiện diện ngay trên những hoạt động văn hóa của con người, biểu hiện của con người trong cuộc sống từ ăn, mặc, ở, đi lại, cách ứng xử, hoạt động tinh thần và đời sống vật chất của mỗi người. Hồ Chí Minh đã xem xét văn hóa trên hai mặt: Một mặt là đời sống văn hóa, tinh thần xã hội nói chung, đó là tất cả những lĩnh vực trọng yếu như: tư tưởng, đạo đức, lối sống, phong 10 tục, tập quán, giáo dục, khoa học, văn học nghệ thuật, tôn giáo. Mặt khác là những giá trị văn hóa, được tạo ra từ chính đời sống văn hóa ấy. Đời sống văn hóa bao gồm các lĩnh vực hoạt động sống của con người và các dạng thực hoạt động khác nhau nhằm đáp ứng các nhu cầu vật chất và tinh thần của con người.

Đời sống văn hóa là tổng thể những yếu tố văn hóa vật chất và tinh thần nằm trong cảnh quan văn hóa, hoạt động văn hóa của con người, sự tác động lẫn nhau trong đời sống xã hội để tạo ra quan hệ có văn hóa trong cộng đồng người, trực tiếp hình thành lối sống của con người trong xã hội. Đời sống văn hóa bao gồm những nội dung không tách rời của mọi lĩnh vực đời sống xã hội. Nói cách khác, đời sống văn hóa là một phức thể hoạt động văn hóa diễn ra trong thực tiễn, từ văn hóa vật chất đến văn hóa tinh thần. Nói đến đời sống văn hóa chủ yếu là nói về quá trình sáng tạo ra các giá trị văn hóa và sự ứng dụng các giá trị văn hóa đó vào trong cuộc sống thực tiễn hàng ngày, nếu như các giá trị văn hóa biểu hiện ra ở thể tĩnh thì đời sống văn hóa lại biểu hiện ra ở thể động, nghĩa là biểu hiện của văn hóa ở trong đời sống hằng ngày ở mọi lúc, mọi nơi, đời sống văn hóa bao gồm toàn bộ những hoạt động sản xuất và tiêu thụ, sáng tạo và hưởng thụ các giá trị văn hóa vật chất và tinh thần thông qua các thiết chế và thể chế văn hóa.

Như vậy, đời sống văn hóa bao gồm những giá trị vật chất và tinh thần thông qua hoạt động sáng tạo, gìn giữ và hưởng thụ nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống của con người và xã hội. Đời sống văn hóa thực chất là mặt tự giác của đời sống con người, nó được lĩnh hội bằng nhận thức của mỗi cá thể, các giá trị văn hóa được vận động, bộc lộ qua những hoạt động sống, các quan hệ nhằm tạo ra sự hài hòa giữa cá nhân và cộng đồng. Khái niệm xây dựng đời sống văn hóa cơ sở 11 Thuật ngữ “Đời sống văn hóa cơ sở” đã được sử dụng trong ngành văn hóa từ năm 1982, tuy nhiên không phải tất cả mọi người đều có một quan niệm thống nhất về nó, các nhà nghiên cứu cũng đã tiếp cận theo nhiều hướng khác nhau. Nói đến ĐSVH là nói đến một bộ phận đời sống của con người.

Vì vậy, trước tiên phải làm rõ nghĩa của thuật ngữ này “Đời sống văn hóa cơ sở” được lắp ghép bởi hai khái niệm : Đời sống văn hóa và cơ sở. Theo quan niệm “Đời sống văn hóa” của GS.TS Hoàng Vinh trong công trình nghiên cứu Mấy vấn đề lý luận và thực tiễn xây dựng văn hóa ở nước ta cho rằng: Đời sống văn hóa xã hội bao gồm các yếu tố văn hóa tĩnh (các sản phẩm văn hóa vật thể, các thiết chế văn hóa) cũng như các yếu tố văn hóa động (con người và các dạng hoạt động của nó). Xét về mặt phương diện khác, đời sống văn hóa bao gồm các hình thức văn hóa hiện thực và các hình thái sinh hoạt văn hóa tâm linh [50, tr. Vậy xây dựng đời sống văn hóa cơ sở là gì? Xây dựng đời sống văn hóa cơ sở (ĐSVHCS) là một trong những chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước đặt ra từ đại hội Đảng toàn quốc lần thứ V (1981).

Đây là một công việc quan trọng, có ý nghĩa chiến lược đối với sự nghiệp xây dựng văn hóa, lối sống, con người Việt Nam. Xây dựng ĐSVHCS chính là thực hiện nhiệm vụ đưa văn hóa thâm nhập vào cuộc sống, làm cho văn hóa ngày càng trở thành yếu tố khăng khít của đời sống xã hội. Tại văn kiện Đại hội V của Đảng có đoạn viết: Một nhiệm vụ cách mạng tư tưởng và văn hóa là đưa văn hóa thâm nhập vào cuộc sống hàng ngày của nhân dân. Đặc biệt chú trọng xây dựng đời sống văn hóa cơ sở, bảo đảm nhà máy, công trường, nông trường, lâm trường, mỗi đơn vị lực lượng 12 vũ trang, công an nhân dân, mỗi cơ quan, trường học, bệnh viện, cửa hàng, mỗi xã, hợp tác xã, phường, ấp, đều có đời sống văn hóa [16, tr.

Quán triệt tinh thần văn kiện của Đảng và Chính phủ, ngành văn hóa đã có những trăn trở, tìm tòi nhằm không ngừng nâng cao chất lượng hoạt động văn hóa cơ sở.