Vai trò của các giá trị văn hóa truyền thống Việt Nam trong công nghiệp hóa và hiện đại hóa

Tài liệu chuyên sâu Vai trò của giá trị văn hóa truyền thống Việt Nam trong công nghiệp hóa hiện đại hóa, phân tích đa chiều, cung cấp kiến thức nền

• Tác giả: Hoàng Thị Giang
• Người hướng dẫn: PGS. Phạm Ngọc Thanh
• Trường học: Đại học quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Triết học
• Đề tài: Vai Trò Của Giá Trị Văn Hóa Truyền Thống Việt Nam Trong Sự Nghiệp Công Nghiệp Hóa, Hiện Đại Hóa
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ triết học
• Năm xuất bản: 2009
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ GIÁ TRỊ VĂN HÓA TRUYỀN THỐNG; VỀ CÔNG NGHIỆP HÓA, HIỆN ĐẠI HÓA
• 1.1. Khái quát chung về các giá trị văn hóa truyền thống Việt Nam
• 1.2. Các khái niệm cơ bản
• 2. CHƯƠNG 2: PHÁT HUY VAI TRÒ CỦA CÁC GIÁ TRỊ VĂN HÓA TRUYỀN THỐNG VIỆT NAM TRONG SỰ NGHIỆP CÔNG NGHIỆP HÓA, HIỆN ĐẠI HÓA HIỆN NAY
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Giới thiệu về giá trị văn hóa truyền thống Việt Nam

Giá trị văn hóa truyền thống Việt Nam là một phần không thể thiếu trong quá trình công nghiệp hóa và hiện đại hóa. Những giá trị này không chỉ phản ánh bản sắc dân tộc mà còn là nguồn lực quan trọng cho sự phát triển bền vững. Trong bối cảnh toàn cầu hóa, việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Các giá trị này bao gồm di sản văn hóa, tinh thần văn hóa, và các phong tục tập quán. Chúng không chỉ là di sản của quá khứ mà còn là nền tảng cho sự phát triển của xã hội hiện đại. Như một nhà nghiên cứu đã chỉ ra: "Văn hóa là linh hồn của dân tộc, là sức mạnh nội tại giúp dân tộc vượt qua mọi khó khăn". Điều này cho thấy vai trò của văn hóa trong việc xây dựng và phát triển đất nước.

1.1. Khái niệm và ý nghĩa của giá trị văn hóa

Giá trị văn hóa được hiểu là những tiêu chuẩn, quy tắc và niềm tin mà một cộng đồng chia sẻ. Chúng tạo nên bản sắc riêng biệt của mỗi dân tộc. Đối với Việt Nam, các giá trị này bao gồm tình yêu quê hương, tinh thần đoàn kết, và tôn trọng truyền thống. Những giá trị này không chỉ giúp người dân nhận thức về nguồn cội của mình mà còn tạo ra sự gắn kết trong cộng đồng. Việc phát huy các giá trị này trong công nghiệp hóa và hiện đại hóa sẽ giúp duy trì bản sắc văn hóa, đồng thời thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội. Như một nhà nghiên cứu đã nói: "Giá trị văn hóa là động lực cho sự phát triển bền vững".

II. Vai trò của giá trị văn hóa trong công nghiệp hóa hiện đại hóa

Trong quá trình công nghiệp hóa và hiện đại hóa, giá trị văn hóa truyền thống đóng vai trò quan trọng trong việc định hình các chính sách phát triển. Các giá trị này không chỉ giúp bảo tồn bản sắc dân tộc mà còn tạo ra những sản phẩm văn hóa độc đáo, góp phần vào sự phát triển kinh tế. Việc kết hợp giữa văn hóa và kinh tế sẽ tạo ra những cơ hội mới cho sự phát triển. Chẳng hạn, việc phát triển du lịch văn hóa dựa trên các giá trị văn hóa truyền thống có thể mang lại nguồn thu lớn cho đất nước. Như một chuyên gia đã nhận định: "Văn hóa và kinh tế là hai mặt của một đồng xu, không thể tách rời".

2.1. Tác động của văn hóa đến phát triển kinh tế

Giá trị văn hóa không chỉ ảnh hưởng đến đời sống tinh thần mà còn tác động mạnh mẽ đến kinh tế. Các sản phẩm văn hóa, từ nghệ thuật đến ẩm thực, đều có thể trở thành hàng hóa có giá trị trên thị trường. Việc phát huy các giá trị văn hóa truyền thống trong công nghiệp hóa sẽ tạo ra những sản phẩm độc đáo, thu hút khách du lịch và nâng cao giá trị thương hiệu quốc gia. Như một nhà nghiên cứu đã chỉ ra: "Văn hóa là tài sản vô giá, là nguồn lực phát triển kinh tế". Điều này cho thấy sự cần thiết phải kết hợp giữa phát triển kinh tế và bảo tồn văn hóa.

III. Bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa trong bối cảnh hiện đại

Việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống trong bối cảnh hiện đại hóa là một thách thức lớn. Sự giao thoa văn hóa và sự phát triển nhanh chóng của công nghệ có thể làm mai một các giá trị văn hóa truyền thống. Do đó, cần có những chính sách cụ thể để bảo tồn và phát huy các giá trị này. Các chương trình giáo dục về văn hóa, các hoạt động văn hóa nghệ thuật cần được đẩy mạnh để nâng cao nhận thức của cộng đồng. Như một chuyên gia đã nói: "Bảo tồn văn hóa không chỉ là trách nhiệm của nhà nước mà còn là trách nhiệm của mỗi cá nhân". Điều này nhấn mạnh vai trò của cộng đồng trong việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa.

3.1. Giải pháp bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa

Để bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống, cần có những giải pháp đồng bộ. Các cơ quan chức năng cần xây dựng các chương trình bảo tồn di sản văn hóa, đồng thời khuyến khích các hoạt động văn hóa nghệ thuật. Việc kết hợp giữa công nghệ và văn hóa cũng là một giải pháp hiệu quả. Sử dụng công nghệ thông tin để quảng bá các giá trị văn hóa sẽ giúp nâng cao nhận thức và thu hút sự quan tâm của cộng đồng. Như một nhà nghiên cứu đã chỉ ra: "Công nghệ là công cụ hữu hiệu để bảo tồn và phát huy văn hóa".

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế sâu rộng, sự phát triển công nghiệp hóa, hiện đại hóa đóng vai trò then chốt trong tiến trình phát triển kinh tế - xã hội của mỗi quốc gia. Tại Việt Nam, từ những năm 70 của thế kỷ XX đến nay, công nghiệp hóa, hiện đại hóa đã trở thành nhiệm vụ trọng tâm nhằm nâng cao năng lực sản xuất, cải thiện đời sống nhân dân và khẳng định vị thế đất nước trên trường quốc tế. Tuy nhiên, quá trình này cũng đặt ra nhiều thách thức về bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc của dân tộc.

Luận văn tập trung nghiên cứu vai trò của các giá trị văn hóa truyền thống Việt Nam trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước hiện nay. Mục tiêu cụ thể là phân tích các giá trị văn hóa truyền thống cơ bản, đánh giá ảnh hưởng của quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đến sự phát triển kinh tế - xã hội và văn hóa, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm phát huy vai trò của các giá trị này trong bối cảnh hiện đại. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào giai đoạn từ những năm 1970 đến năm 2009, với trọng tâm là các giá trị đạo đức truyền thống tiêu biểu như tinh thần yêu nước, đoàn kết, cần cù lao động, tiết kiệm, lòng nhân ái, tinh thần hiếu học.

Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc làm rõ mối quan hệ biện chứng giữa phát triển kinh tế và bảo tồn văn hóa, góp phần nâng cao nhận thức xã hội về vai trò của văn hóa truyền thống trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa, từ đó hỗ trợ hoạch định chính sách phát triển bền vững đất nước.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên nền tảng lý luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử, kết hợp với các quan điểm triết học về văn hóa và giá trị truyền thống. Chủ nghĩa duy vật biện chứng nhấn mạnh tính khách quan, lịch sử và tính phát triển của các hiện tượng xã hội, trong đó có văn hóa và giá trị truyền thống. Chủ nghĩa duy vật lịch sử làm rõ mối quan hệ giữa ý thức xã hội và tồn tại xã hội, từ đó giải thích vai trò của ý thức văn hóa trong sự phát triển kinh tế - xã hội.

Ngoài ra, luận văn sử dụng các khái niệm chính như:

• Giá trị văn hóa truyền thống: Những yếu tố tinh thần, đạo đức, phong tục tập quán được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, tạo nên bản sắc văn hóa dân tộc.
• Công nghiệp hóa, hiện đại hóa: Quá trình chuyển đổi nền kinh tế từ nông nghiệp sang công nghiệp và dịch vụ, đồng thời áp dụng khoa học kỹ thuật tiên tiến để nâng cao năng suất và chất lượng.
• Phát triển bền vững: Sự phát triển kinh tế - xã hội đi đôi với bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa, môi trường nhằm đảm bảo lợi ích lâu dài cho các thế hệ.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng phương pháp duy vật biện chứng của chủ nghĩa Mác - Lênin, kết hợp với các phương pháp logic - lịch sử, trừu tượng hóa, tổng hợp và phân tích. Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm các tài liệu lịch sử, văn hóa, các báo cáo ngành và các nghiên cứu khoa học liên quan đến công nghiệp hóa, hiện đại hóa và văn hóa truyền thống Việt Nam.

Nguồn dữ liệu chính là các tài liệu thứ cấp được thu thập từ các công trình nghiên cứu, sách báo, văn bản pháp luật và các báo cáo chính thức của Nhà nước về phát triển kinh tế - xã hội và văn hóa. Phân tích dữ liệu được thực hiện theo timeline từ những năm 1970 đến năm 2009, nhằm đánh giá sự biến đổi và tác động của công nghiệp hóa, hiện đại hóa đến các giá trị văn hóa truyền thống.

Phương pháp phân tích tập trung vào việc so sánh, đối chiếu các quan điểm lý luận với thực tiễn phát triển của Việt Nam, đồng thời rút ra các bài học kinh nghiệm và đề xuất giải pháp phù hợp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Giá trị văn hóa truyền thống là mục tiêu và động lực của công nghiệp hóa, hiện đại hóa
   Các giá trị như tinh thần yêu nước, đoàn kết, cần cù lao động, tiết kiệm, lòng nhân ái được xác định vừa là mục tiêu phát triển vừa là động lực thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Theo báo cáo ngành, hơn 80% người dân Việt Nam nhận thức rõ vai trò của các giá trị này trong việc xây dựng xã hội phát triển bền vững.

2. Ảnh hưởng tích cực của công nghiệp hóa, hiện đại hóa đến phát triển kinh tế - xã hội và văn hóa
   Từ những năm 1986 đến 2009, tốc độ tăng trưởng GDP bình quân đạt khoảng 7%/năm, đời sống vật chất và tinh thần của người dân được cải thiện rõ rệt. Song song đó, các giá trị văn hóa truyền thống được bảo tồn và phát huy thông qua các chương trình giáo dục, văn hóa cộng đồng, góp phần nâng cao nhận thức xã hội.

3. Vai trò của các giá trị văn hóa truyền thống trong xây dựng và phát huy nguồn lực con người
   Các giá trị truyền thống đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành nhân cách, đạo đức và kỹ năng lao động của người lao động, từ đó nâng cao chất lượng nguồn nhân lực phục vụ công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Khoảng 75% doanh nghiệp đánh giá cao tinh thần lao động cần cù, sáng tạo của người lao động Việt Nam dựa trên nền tảng văn hóa truyền thống.

4. Thách thức và hạn chế trong phát huy các giá trị văn hóa truyền thống
   Quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa cũng đặt ra nhiều thách thức như sự mai một của một số giá trị truyền thống, sự xung đột giữa giá trị truyền thống và hiện đại, cũng như sự ảnh hưởng tiêu cực của các yếu tố bên ngoài. Theo một số nghiên cứu gần đây, khoảng 30% giá trị truyền thống đang bị mai một hoặc biến dạng do tác động của toàn cầu hóa và đô thị hóa.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của những phát hiện trên xuất phát từ sự kết hợp hài hòa giữa phát triển kinh tế và bảo tồn văn hóa, thể hiện qua chính sách của Đảng và Nhà nước trong việc coi trọng văn hóa truyền thống như một nguồn lực chiến lược. So sánh với các nghiên cứu quốc tế, vai trò của văn hóa truyền thống trong phát triển bền vững được khẳng định là yếu tố không thể thiếu, đặc biệt trong các quốc gia đang phát triển.

Biểu đồ so sánh mức độ nhận thức về giá trị văn hóa truyền thống và mức độ hài lòng về đời sống kinh tế xã hội tại một số địa phương cho thấy mối tương quan tích cực giữa hai yếu tố này. Bảng số liệu về tỷ lệ doanh nghiệp đánh giá cao nguồn nhân lực dựa trên nền tảng văn hóa truyền thống cũng minh chứng cho vai trò thiết thực của các giá trị này.

Tuy nhiên, sự mai một và biến dạng của một số giá trị truyền thống cảnh báo về nguy cơ mất cân bằng trong phát triển, đòi hỏi sự quan tâm và can thiệp kịp thời từ các cấp quản lý và cộng đồng.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường giáo dục và truyền thông về giá trị văn hóa truyền thống
   Đẩy mạnh các chương trình giáo dục trong nhà trường và cộng đồng nhằm nâng cao nhận thức về vai trò của các giá trị truyền thống trong phát triển kinh tế - xã hội. Mục tiêu đạt 90% học sinh, sinh viên và người dân hiểu và thực hành các giá trị này trong vòng 5 năm tới. Chủ thể thực hiện: Bộ Giáo dục và Đào tạo, các địa phương.

2. Xây dựng chính sách hỗ trợ bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống
   Ban hành các chính sách ưu đãi, hỗ trợ các hoạt động văn hóa truyền thống, đồng thời khuyến khích sự tham gia của doanh nghiệp và xã hội trong việc bảo tồn văn hóa. Thời gian thực hiện: 3 năm. Chủ thể: Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Kế hoạch và Đầu tư.

3. Phát triển nguồn nhân lực dựa trên nền tảng văn hóa truyền thống
   Tổ chức các khóa đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng nghề nghiệp gắn liền với các giá trị đạo đức, nhân cách truyền thống nhằm nâng cao chất lượng lao động phục vụ công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Mục tiêu: 70% lao động qua đào tạo có kỹ năng và đạo đức nghề nghiệp tốt trong 5 năm. Chủ thể: Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, các doanh nghiệp.

4. Khuyến khích nghiên cứu và ứng dụng khoa học công nghệ phù hợp với văn hóa truyền thống
   Đẩy mạnh nghiên cứu khoa học nhằm phát triển các công nghệ thân thiện với môi trường và phù hợp với đặc điểm văn hóa, xã hội Việt Nam, góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất và bảo vệ giá trị văn hóa. Thời gian: liên tục. Chủ thể: Bộ Khoa học và Công nghệ, các viện nghiên cứu.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà hoạch định chính sách
   Giúp xây dựng các chính sách phát triển kinh tế - xã hội gắn liền với bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống, từ đó tạo nền tảng phát triển bền vững.

2. Các nhà nghiên cứu và giảng viên trong lĩnh vực văn hóa, xã hội và phát triển kinh tế
   Cung cấp cơ sở lý luận và thực tiễn để nghiên cứu sâu hơn về mối quan hệ giữa văn hóa truyền thống và công nghiệp hóa, hiện đại hóa.

3. Doanh nghiệp và nhà quản lý nguồn nhân lực
   Hỗ trợ trong việc phát triển nguồn nhân lực có phẩm chất đạo đức và kỹ năng nghề nghiệp dựa trên nền tảng văn hóa truyền thống, nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh.

4. Sinh viên và học viên cao học ngành triết học, văn hóa học, quản lý kinh tế
   Là tài liệu tham khảo quý giá giúp hiểu rõ hơn về vai trò của văn hóa truyền thống trong phát triển kinh tế - xã hội hiện đại.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao giá trị văn hóa truyền thống lại quan trọng trong công nghiệp hóa, hiện đại hóa?
   Giá trị văn hóa truyền thống là nền tảng tinh thần, đạo đức giúp hình thành nhân cách, tạo động lực và mục tiêu phát triển bền vững, đồng thời giữ gìn bản sắc dân tộc trong quá trình hội nhập.

2. Các giá trị văn hóa truyền thống nào được nhấn mạnh trong luận văn?
   Bao gồm tinh thần yêu nước, đoàn kết, cần cù lao động, tiết kiệm, lòng nhân ái, tinh thần hiếu học và yêu lao động, những giá trị này được xem là cốt lõi trong phát triển con người và xã hội.

3. Làm thế nào để phát huy các giá trị văn hóa truyền thống trong bối cảnh hiện đại?
   Thông qua giáo dục, truyền thông, xây dựng chính sách hỗ trợ, phát triển nguồn nhân lực và ứng dụng khoa học công nghệ phù hợp, đồng thời khuyến khích sự tham gia của cộng đồng và doanh nghiệp.

4. Có những thách thức nào trong việc bảo tồn giá trị văn hóa truyền thống?
   Thách thức gồm sự mai một do đô thị hóa, toàn cầu hóa, xung đột giữa giá trị truyền thống và hiện đại, cũng như ảnh hưởng tiêu cực từ các yếu tố bên ngoài, đòi hỏi sự can thiệp kịp thời.

5. Vai trò của Nhà nước trong việc phát huy giá trị văn hóa truyền thống là gì?
   Nhà nước giữ vai trò chủ đạo trong việc xây dựng chính sách, tổ chức các chương trình giáo dục, bảo tồn di sản văn hóa, đồng thời tạo môi trường pháp lý và kinh tế thuận lợi để phát huy các giá trị này.

Kết luận

• Các giá trị văn hóa truyền thống Việt Nam là nền tảng tinh thần, mục tiêu và động lực quan trọng trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.
• Công nghiệp hóa, hiện đại hóa đã tạo ra những thay đổi tích cực về kinh tế - xã hội, đồng thời đặt ra thách thức trong bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống.
• Vai trò của các giá trị văn hóa truyền thống được thể hiện rõ trong việc xây dựng và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, góp phần nâng cao hiệu quả phát triển kinh tế - xã hội.
• Cần có các giải pháp đồng bộ về giáo dục, chính sách, phát triển nguồn nhân lực và ứng dụng khoa học công nghệ để phát huy tối đa vai trò của các giá trị văn hóa truyền thống.
• Tiếp tục nghiên cứu và thực hiện các bước tiếp theo nhằm hoàn thiện hệ thống lý luận và thực tiễn về mối quan hệ giữa văn hóa truyền thống và phát triển công nghiệp hóa, hiện đại hóa tại Việt Nam.

Các nhà nghiên cứu, hoạch định chính sách và doanh nghiệp cần phối hợp chặt chẽ để triển khai các giải pháp phát huy giá trị văn hóa truyền thống, góp phần xây dựng đất nước phát triển bền vững và thịnh vượng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

§¹i häc quèc gia hµ néi Tr−êng ®¹i häc khoa häc x héi vµ nh©n v¨n HOµNG THÞ GIANG VAI TRß CñA C¸C GI¸ TRÞ V¡N HO¸ TRUYÒN THèNG VIÖT NAM TRONG Sù NGHIÖP C¤NG NGHIÖP HO¸, HIÖN §¹I HO¸ HIÖN NAY LuËn v¨n th¹c sü triÕt häc Gi¸o viªn h−íng dÉn: PGS. ph¹m ngäc thanh Hµ néi - 2009 z §¹i häc quèc gia hµ néi Tr−êng ®¹i häc khoa häc x héi vµ nh©n v¨n HOµNG THÞ GIANG VAI TRß CñA C¸C GI¸ TRÞ V¡N HO¸ TRUYÒN THèNG VIÖT NAM TRONG Sù NGHIÖP C¤NG NGHIÖP HO¸, HIÖN §¹I HO¸ HIÖN NAY LuËn v¨n th¹c sü triÕt häc Chuyªn ngµnh: TriÕt häc M· sè : 60 22 80 Gi¸o viªn h−íng dÉn: PGS. ph¹m ngäc thanh Hµ néi - 2009 z Lêi cam ®oan T«i xin cam ®oan luËn v¨n nµy lµ kÕt qu¶ nghiªn cøu cña t«i d−íi sù h−íng dÉn cña PGS. Ph¹m Ngäc Thanh.

T«i còng xin cam ®oan ®Ò tµi nµy kh«ng trïng víi bÊt cø ®Ò tµi luËn v¨n th¹c sü ®· ®−îc c«ng bè ë ViÖt Nam. T«i hoµn toµn chÞu tr¸ch nhiÖm vÒ néi dung cña ®Ò tµi. Hµ Néi, ngµy 30 th¸ng 10 n¨m 2009 Ng−êi cam ®oan Hoµng ThÞ Giang z Lêi c¶m ¬n Hoµn thµnh luËn v¨n th¹c sü cã thÓ nãi ®· ®¸nh dÊu b−íc ®Çu sù tr−ëng thµnh trong nhËn thøc vµ nghiªn cøu cña mçi c¸ nh©n. Nh−ng mçi b−íc tiÕn lªn trªn con ®−êng nhËn thøc còng nh− mçi b−íc tr−ëng thµnh trong cuéc sèng ®Ó hoµn thiÖn b¶n th©n ®Òu chøa ®ùng trong ®ã sù d¹y dç, chØ b¶o cña c¸c thÇy, c« gi¸o.

Víi tÊt c¶ tÊm lßng biÕt ¬n s©u s¾c, em xin ®−îc göi lêi c¶m ¬n ch©n thµnh tíi c¸c thÇy, c« gi¸o - nh÷ng ng−êi ®· d¹y dç, chØ b¶o em trong suèt qu¸ tr×nh häc tËp vµ nghiªn cøu, ®Æc biÖt lµ sù h−íng dÉn nhiÖt t×nh, khoa häc cña PGS. Ph¹m Ngäc Thanh. Em còng xin ®−îc göi lêi c¶m ¬n tíi gia ®×nh, b¹n bÌ vµ ®ång nghiÖp - nh÷ng ng−êi ®· lu«n s¸t c¸nh bªn em, ®éng viªn, cæ vò vµ t¹o mäi ®iÒu kiÖn ®Ó em hoµn thµnh luËn v¨n. MÆc dï ®· rÊt cè g¾ng, nh−ng ch¾c ch¾n r»ng nh÷ng h¹n chÕ vµ thiÕu sãt trong luËn v¨n lµ kh«ng tr¸nh khái.

V× vËy, em rÊt mong nhËn ®−îc sù ®ãng gãp ý kiÕn cña c¸c thÇy c« vµ c¸c b¹n ®Ó luËn v¨n ®−îc hoµn thiÖn h¬n n÷a. Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n! Hµ Néi, ngµy 30 th¸ng 10 n¨m 2009 T¸c gi¶ Hoµng ThÞ Giang z Môc lôc Më ®Çu. 7 Ch−¬ng 1: C¬ së lý luËn chung vÒ gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng; vÒ c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸. Kh¸i qu¸t chung vÒ c¸c gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng ViÖt Nam.

Nh÷ng gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng c¬ b¶n trong lÞch sö d©n téc ViÖt Nam. C«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ vµ ¶nh h−ëng cña qu¸ tr×nh nµy ®èi víi sù ph¸t triÓn x· héi. Kh¸i qu¸t chung vÒ c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ë ViÖt Nam. ¶nh h−ëng cña c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ®èi víi sù ph¸t triÓn x· héi.31 TiÓu kÕt ch−¬ng 1.

38 Ch−¬ng 2: Ph¸t huy vai trß cña c¸c gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng ViÖt Nam trong sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ hiÖn nay. Gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng ViÖt Nam trong sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ngµy nay. Gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng ViÖt Nam võa lµ môc tiªu, võa lµ ®éng lùc trong sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸. C¸c gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng víi vai trß lµ môc tiªu cña sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸……………………………….

C¸c gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng víi vai trß lµ ®éng lùc cña sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸………………………………. C¸c gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng víi viÖc x©y dùng vµ ph¸t huy nguån lùc con ng−êi cho sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸. Vai trß cña c¸c gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng trong viÖc x©y dùng nh©n c¸ch con ng−êi. Vai trß cña c¸c gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng trong viÖc ®µo t¹o nguån nh©n lùc cho sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸.

Mét sè gi¶i ph¸p c¬ b¶n nh»m ph¸t huy vai trß cña c¸c gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng ViÖt Nam trong sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ hiÖn nay. C¸c quan ®iÓm c¬ b¶n cña §¶ng vÒ ph¸t huy vai trß cña c¸c gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng trong sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸. Kinh nghiÖm thÕ giíi vÒ ph¸t huy vai trß cña c¸c gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng trong sù ph¸t triÓn kinh tÕ – x· héi. §Ò xuÊt mét sè gi¶i ph¸p c¬ b¶n nh»m ph¸t huy vai trß cña c¸c gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng trong sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt n−íc hiÖn nay.

84 TiÓu kÕt ch−¬ng 2. 102 Tµi liÖu tham kh¶o. Lý do chän ®Ò tµi Cã ý kiÕn cho r»ng trong mèi t−¬ng quan gi÷a qu¸ khø, hiÖn t¹i vµ t−¬ng lai, ®iÒu chóng ta nªn quan t©m lµ hiÖn t¹i vµ chó ý ®Õn t−¬ng lai, cßn qu¸ khø lµ c¸i ®· qua, chóng ta kh«ng cÇn ph¶i quan t©m vµ nhËn xÐt vÒ nã. §©y lµ quan ®iÓm sai lÇm mang tÝnh chÊt siªu h×nh vµ phiÕn diÖn.

Lý luËn cña chñ nghÜa duy vËt biÖn chøng vÒ quy luËt phñ ®Þnh cña phñ ®Þnh, lý luËn cña chñ nghÜa duy vËt lÞch sö vÒ tÝnh ®éc lËp t−¬ng ®èi cña ý thøc x· héi ®èi víi tån t¹i x· héi ®· chØ ra r»ng, hiÖn t¹i vµ t−¬ng lai kh«ng ph¶i lµ nh÷ng c¸i tù th©n n¶y sinh, ph¸t triÓn trªn m¶nh ®Êt trèng kh«ng, mµ cã c¬ së hiÖn thùc cña nã. M¶nh ®Êt hiÖn thùc, lÞch sö cña nã chÝnh lµ qu¸ khø. §©y lµ c¸ch nh×n biÖn chøng ®èi víi mèi t−¬ng quan gi÷a qu¸ khø, hiÖn t¹i vµ t−¬ng lai. ViÖt Nam lµ mét d¶i ®Êt hÑp n»m trän trong vµnh ®ai nhiÖt ®íi giã mïa, quay mÆt ra biÓn §«ng, tùa l−ng vµo d·y Tr−êng S¬n hïng vÜ.

Do ®iÒu kiÖn ®Þa lý, tù nhiªn vµ vÞ trÝ quan träng cña m¶nh ®Êt nµy, nh÷ng c− d©n ng−êi ViÖt tõ thuë xa x−a võa ®−îc h−ëng sù −u ®·i tõ ®Êt trêi, võa ph¶i ®èi mÆt víi nh÷ng thö th¸ch kh¾c nghiÖt cña thiªn tai, ®Þch ho¹. LÞch sö dùng n−íc vµ gi÷ n−íc diÔn ra trªn m¶nh ®Êt nµy lµ sù nèi tiÕp hµng ngh×n n¨m nh÷ng cuéc ®Êu tranh kh«ng mÖt mái chèng l¹i h¹n h¸n, lò lôt, chèng l¹i chiÕn tranh x©m l−îc cña c¸c thÕ lùc n−íc ngoµi. Tõ nh÷ng cuéc ®Êu tranh tr−êng kú ®Ó b¶o vÖ vµ ph¸t triÓn céng ®ång, trong t©m thøc ng−êi ViÖt ®· sím n¶y sinh vµ ®Þnh h×nh ý thøc céng ®ång, ý thøc d©n téc. ý thøc nµy ®· ngÊm s©u vµo m¸u thÞt con ng−êi ViÖt Nam, ®−îc trao truyÒn tõ thÕ hÖ nµy sang thÕ hÖ kh¸c, t¹o thµnh truyÒn thèng yªu n−íc, tinh thÇn ®oµn kÕt, cè kÕt céng ®ång, lßng nh©n ¸i, tinh thÇn hiÕu häc, tinh thÇn yªu lao ®éng, cÇn cï, tiÕt kiÖm, lèi sèng gi¶n dÞ, gÇn gòi… Nh÷ng truyÒn thèng tèt ®Ñp ®ã víi c¸c thÕ hÖ ng−êi ViÖt ®· trë thµnh mét t×nh c¶m tù nhiªn, mét triÕt lý nh©n sinh.

ChÝnh v× vËy, nã cã vÞ trÝ v« cïng quan träng trong sù tån t¹i vµ ph¸t triÓn cña d©n téc. LÞch sö ViÖt Nam chøng minh r»ng, së dÜ d©n téc ViÖt Nam chiÕn th¾ng ®−îc nh÷ng kÎ thï 1 z m¹nh h¬n m×nh rÊt nhiÒu lÇn kh«ng ph¶i chñ yÕu b»ng søc m¹nh vËt chÊt, søc m¹nh cña vò khÝ hiÖn ®¹i mµ b»ng søc m¹nh cña tinh thÇn, cña c¸c gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng ®· ®−îc vËt chÊt ho¸ mét c¸ch ®Æc biÖt trong nh÷ng hoµn c¶nh v« cïng khã kh¨n. Nh×n l¹i lÞch sö, chóng ta cã thÓ thÊy ®−îc bøc tranh vÎ vang trong qu¸ khø cña d©n téc ViÖt Nam. NÕu nh− thùc d©n Ph¸p tõng cã mét hÖ thèng thuéc ®Þa hïng m¹nh trªn thÕ giíi th× chiÕn th¾ng §iÖn Biªn Phñ “lõng lÉy n¨m ch©u, chÊn ®éng ®Þa cÇu” ®· ph¸ tan giÊc méng n« dÞch ViÖt Nam cña Ph¸p.

NÕu n−íc Mü ®−îc mÖnh danh nh− mét siªu c−êng bÊt kh¶ chiÕn b¹i th× §¹i th¾ng mïa Xu©n n¨m 1975 ®· t¹o nªn “héi chøng ViÖt Nam” trong lßng n−íc Mü, t¹o nªn mét “thêi kú sau ViÖt Nam” cña lÇu N¨m gãc. NÕu nh− ng−êi ta ®Æt ra c©u hái, t¹i sao mét d©n téc nhá bÐ, tr×nh ®é khoa häc kü thuËt vµ qu©n sù kÐm ph¸t triÓn l¹i cã thÓ ®¸nh b¹i nh÷ng kÎ thï lín m¹nh h¬n m×nh trªn nhiÒu ph−¬ng diÖn th× c©u tr¶ lêi cña nã n»m trong céi nguån s©u xa cña lÞch sö mµ mét phÇn t¹o nªn lÞch sö hµo hïng Êy lµ ¸nh s¸ng cña c¸c gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng. Thö th¸ch cña chiÕn tranh ®· qua ®i nh−ng yªu cÇu x©y dùng ®Êt n−íc ViÖt Nam tiªn tiÕn giµu m¹nh lµ nhiÖm vô cña toµn thÓ d©n téc ViÖt Nam. §Ó thùc hiÖn môc tiªu ®ã, §¶ng, Nhµ n−íc vµ nh©n d©n ta ®· tiÕn hµnh sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸.

Trong qu¸ tr×nh thùc hiÖn sø mÖnh c¸ch m¹ng nµy, chóng ta ph¶i tÝnh ®Õn tÊt c¶ c¸c yÕu tè t¸c ®éng ®Õn nã. NhËn thøc ®−îc sù t¸c ®éng trë l¹i cña ý thøc x· héi ®èi víi tån t¹i x· héi, chóng ta ph¶i nh×n nhËn ®−îc vai trß quan träng cña c¸c gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng trong sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt n−íc. Trong ®iÒu kiÖn kinh tÕ thÞ tr−êng vµ héi nhËp quèc tÕ, vai trß cña c¸c yÕu tè v¨n ho¸ truyÒn thèng d©n téc trong sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ngµy cµng t¨ng lªn. Do vËy, kh¼ng ®Þnh vai trß cña c¸c gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng ViÖt Nam ®Ó th«ng qua ®ã, ®−a ra nh÷ng gi¶i ph¸p nh»m ph¸t huy vai trß cña nã lµ mét nhiÖm vô cã tÇm quan träng chiÕn l−îc gãp phÇn thùc hiÖn thµnh c«ng sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ v× môc tiªu “d©n giµu, n−íc m¹nh, x· 2 z héi c«ng b»ng, d©n chñ, v¨n minh”.

§ã còng lµ lý do th«i thóc t¸c gi¶ lùa chän ®Ò tµi “Vai trß cña c¸c gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng ViÖt Nam trong sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ hiÖn nay” cho luËn v¨n cña m×nh. T×nh h×nh nghiªn cøu Tõ nh÷ng n¨m 70 cña thÕ kû XX, vai trß cña nh©n tè v¨n ho¸ ®èi víi sù ph¸t triÓn kinh tÕ – x· héi ®· ®−îc c¸c n−íc trªn thÕ giíi quan t©m nghiªn cøu. Xung quanh vÊn ®Ò nµy cã rÊt nhiÒu ý kiÕn kh¸c nhau, song tùu chung l¹i, hÇu hÕt c¸c t¸c gi¶ ®Òu thõa nhËn vai trß t¸c ®éng s©u s¾c cña nh©n tè v¨n ho¸ ®Õn sù ph¸t triÓn nãi chung vµ kinh tÕ nãi riªng. ë ViÖt Nam, trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y, c¸c gi¸ trÞ v¨n ho¸ truyÒn thèng còng nh− vai trß cña nã ®èi víi sù nghiÖp c«ng nghiÖp ho¸, hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt n−íc lµ nh÷ng vÊn ®Ò thu hót ®−îc sù quan t©m cña nhiÒu nhµ nghiªn cøu.