Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu
Trong nền kinh tế thị trường đang trên đà phát triển và hội nhập sâu rộng, các doanh nghiệp phải đối mặt với áp lực cạnh tranh gay gắt và nhiều biến động khó lường từ môi trường kinh doanh. Nhận diện và phân tích rủi ro tài chính là công cụ quản trị thiết yếu giúp doanh nghiệp chủ động phòng ngừa tổn thất, duy trì sự ổn định và phát triển bền vững. Tuy nhiên, trên thực tế, công tác phân tích và quản trị rủi ro tài chính tại nhiều doanh nghiệp Việt Nam vẫn chưa được nhìn nhận đúng mức.
Giai đoạn 2018 – 2021 chứng kiến những biến động phức tạp của nền kinh tế thế giới và trong nước, đặc biệt là giai đoạn suy thoái do tác động trực tiếp từ đại dịch Covid-19 trong hai năm 2020 và 2021. Ngành kinh doanh vàng bạc, đá quý tại Việt Nam chịu ảnh hưởng đa chiều từ sự đứt gãy chuỗi cung ứng, biến động giá nguyên vật liệu và sự thay đổi thất thường của sức mua tiêu dùng. Là doanh nghiệp chế tác và bán lẻ kim hoàn hàng đầu tại Việt Nam, Công ty Cổ phần Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (mã chứng khoán: PNJ) vừa nỗ lực duy trì tăng trưởng, vừa phải đối diện với các rủi ro tài chính tiềm ẩn phát sinh từ việc sử dụng nợ vay ngắn hạn, biến động chi phí lãi vay, rủi ro giá hàng tồn kho và rủi ro tỷ giá trong nhập khẩu nguyên liệu.
Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Phạm Thị Duyên (ngành Kế toán - Tài chính, Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông) dưới sự hướng dẫn của TS. Đặng Thị Việt Đức tập trung giải quyết các mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu sau:
- Hệ thống hóa cơ sở lý luận cơ bản về rủi ro tài chính và phương pháp phân tích rủi ro tài chính trong doanh nghiệp.
- Đánh giá thực trạng hoạt động sản xuất kinh doanh và phân tích chi tiết các khía cạnh rủi ro tài chính tại Công ty Cổ phần Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận giai đoạn 2018 – 2021 (có cập nhật số liệu Quý I/2022).
- Xác định các nguyên nhân, điểm yếu tài chính và đề xuất hệ thống giải pháp nhằm hạn chế rủi ro tài chính cho PNJ trong giai đoạn tiếp theo.
- Đối tượng nghiên cứu: Những yếu tố ảnh hưởng đến rủi ro tài chính của doanh nghiệp.
- Phạm vi nghiên cứu:
- Không gian: Công ty Cổ phần Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (PNJ), đồng thời mở rộng so sánh đối chuẩn với Công ty TNHH Một thành viên Vàng bạc Đá quý Sài Gòn (SJC) và Công ty Tse Sui Luen Jewelry (TSL - Hồng Kông).
- Thời gian: Số liệu tài chính thu thập và phân tích trong giai đoạn 2018 – 2021 và số liệu bổ trợ đến Quý I/2022.
Cơ sở lý thuyết và phương pháp
Khóa luận thiết lập khung lý thuyết dựa trên các nguyên lý tài chính doanh nghiệp hiện đại:
- Khái niệm và bản chất: Rủi ro tài chính được định nghĩa là những tổn thất có thể xảy ra gắn liền với hoạt động tài chính và mức độ sử dụng nợ của doanh nghiệp, làm ảnh hưởng đến sự tăng trưởng và uy tín của doanh nghiệp. Về bản chất, rủi ro tài chính xuất phát từ quyết định tài trợ khi doanh nghiệp đưa vào cơ cấu vốn các nguồn tài trợ có chi phí vốn cố định (điển hình là nợ vay), làm phát sinh rủi ro kiệt quệ tài chính ngoài rủi ro kinh doanh thuần túy.
- Phân loại rủi ro: Phân chia thành 4 nhóm chính gồm rủi ro tín dụng, rủi ro lãi suất, rủi ro thị trường và rủi ro thanh khoản.
- Khung phân tích định lượng:
- Khả năng sinh lời của vốn chủ sở hữu (ROE): Đánh giá rủi ro tài chính qua mức độ biến thiên của ROE, sử dụng công thức phân tích DuPont: $\text{ROE} = \text{ROA} \times \frac{1}{1 - \text{Tỷ số nợ}}$, kết hợp độ lệch chuẩn ($\sigma$) và hệ số biến thiên ($CV$).
- Độ lớn đòn bẩy tài chính (DFL - Degree of Financial Leverage): Đo lường mức độ nhạy cảm của tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu trước sự thay đổi của lợi nhuận trước thuế và lãi vay (EBIT): $\text{DFL} = \frac{% \Delta \text{ROE}}{% \Delta \text{EBIT}} = \frac{\text{EBIT}}{\text{EBIT} - I}$ (với $I$ là chi phí lãi vay).
- Hệ số khả năng thanh toán: Hệ số thanh toán tổng quát, hệ số thanh toán nợ ngắn hạn, hệ số thanh toán nhanh, hệ số thanh toán tức thời và hệ số thanh toán nợ dài hạn.
- Độ nhạy cảm thị trường: Đánh giá tác động của lãi suất, biến động giá cả hàng hóa nguyên vật liệu và tỷ giá hối đoái.
- Khung pháp lý kế toán: Căn cứ theo hệ thống báo cáo tài chính ban hành theo Thông tư số 200/2014/TT-BTC ngày 22/12/2014 của Bộ Tài chính (áp dụng cho PNJ) và Thông tư số 133/2016/TT-BTC đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Khóa luận sử dụng kết hợp các phương pháp nghiên cứu thực tế:
- Phương pháp phân tích báo cáo tài chính: Bóc tách cơ cấu tài sản, nguồn vốn, kết quả kinh doanh và dòng tiền.
- Phương pháp so sánh: So sánh theo chuỗi thời gian (2018 – 2021) để nhận diện xu hướng biến động và so sánh không gian với đối thủ cạnh tranh trực tiếp trong nước (SJC) và quốc tế (TSL).
- Phương pháp phân tích tương quan và thống kê mô tả: Đo lường độ biến thiên, độ lệch chuẩn và hệ số biến thiên của các chỉ tiêu sinh lời.
- Nguồn dữ liệu: Báo cáo tài chính đã kiểm toán hợp nhất và Báo cáo thường niên của PNJ các năm 2018, 2019, 2020, 2021 và Quý I/2022; dữ liệu tài chính công bố của SJC và TSL; các chỉ số kinh tế vĩ mô (GDP, CPI, lạm phát, tỷ giá, lãi suất) và báo cáo của Hội đồng Vàng thế giới.
Nội dung chính theo từng chương
CHƯƠNG I: Tổng quan về rủi ro tài chính và phân tích rủi ro tài chính trong Doanh nghiệp
Chương I làm rõ nền tảng lý luận về rủi ro tài chính trong mối tương quan với rủi ro kinh doanh. Trong khi rủi ro kinh doanh gắn liền với quyết định đầu tư và tính không chắc chắn của lợi nhuận hoạt động (EBIT) do đặc thù ngành, rủi ro tài chính gắn liền với quyết định tài trợ khi doanh nghiệp sử dụng đòn bẩy tài chính. Khóa luận phân tích nguyên nhân khách quan (lạm phát, biến động tỷ giá, biến động lãi suất thị trường, nợ xấu) và nguyên nhân chủ quan (sai lầm chiến lược, thiếu hụt thông tin quản trị, yếu kém trong quản lý công nghệ và nhân sự).
Chương này cũng xác định vai trò của việc phân tích rủi ro tài chính đối với ba nhóm chủ thể: bản thân doanh nghiệp (phát hiện điểm yếu cơ cấu vốn), nhà đầu tư (cân nhắc mối quan hệ giữa rủi ro và tỷ suất sinh lời) và chủ nợ (đánh giá khả năng thu hồi vốn và mức độ an toàn tín dụng).
CHƯƠNG II: Thực trạng rủi ro tài chính tại Công ty Cổ phần Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận
Chương II trình bày tổng quan về PNJ: Vốn điều lệ 2.276.123.620.000 đồng, số lượng cổ phiếu niêm yết 242.612.362 cổ phiếu trên sàn HOSE; trụ sở chính tại 170E Phan Đăng Lưu, Phường 3, Quận Phú Nhuận, TP.HCM. Cơ cấu tổ chức gồm Hội đồng quản trị do Bà Cao Thị Ngọc Dung làm Chủ tịch, Ban điều hành do Tổng Giám đốc Lê Trí Thông lãnh đạo, cùng hệ thống khối chức năng và mạng lưới phân phối toàn quốc.
Bảng tổng hợp tình hình sản xuất kinh doanh và quy mô tài chính của PNJ giai đoạn 2018 – 2021:
| Chỉ tiêu (ĐVT: Nghìn đồng) |
Năm 2018 |
Năm 2019 |
Năm 2020 |
Năm 2021 |
| Tổng doanh thu |
14.571.136 |
17.000.681 |
17.510.789 |
19.547.058 |
| Tổng lợi nhuận sau thuế |
959.923 |
1.193.925 |
1.069.310 |
1.029.042 |
| Tổng tài sản |
6.437.896 |
8.602.964 |
8.483.146 |
10.619.016 |
| Nợ phải trả |
2.692.822 |
4.025.699 |
3.241.284 |
4.606.383 |
| Nguồn vốn chủ sở hữu |
3.745.073 |
4.577.266 |
5.241.862 |
6.012.633 |
| Tỷ suất LNST/Tài sản (ROA) |
- |
- |
- |
9,69% |
| Tỷ suất LNST/VCSH (ROE) |
25,11% |
26,08% |
20,40% |
17,52% |
Năm 2021, doanh thu thuần của PNJ đạt 19.547.058 nghìn đồng (mảng bán lẻ đóng góp 58,7%, bán sỉ chiếm 13,5%), hoàn thành 93,3% kế hoạch; lợi nhuận sau thuế đạt 1.029.042 nghìn đồng, đạt 84% kế hoạch năm. Nguyên nhân chính khiến PNJ không đạt kế hoạch là do ảnh hưởng của đợt giãn cách xã hội phòng chống dịch Covid-19 tại TP.HCM và các tỉnh phía Nam trong Quý III/2021, khiến 80% cửa hàng phải đóng cửa suốt 10 tuần, dẫn đến doanh thu Quý III giảm 77,6% (đạt 877 tỷ đồng) và lỗ 160 tỷ đồng.
Bảng phân tích độ lệch chuẩn và hệ số biến thiên ROE của PNJ và SJC giai đoạn 2018 – 2021:
| Chỉ tiêu |
PNJ |
SJC |
| ROE bình quân |
19,65% (hoặc 19,70%) |
< 5,00% |
| Độ lệch chuẩn ROE ($\sigma$) |
6,28% |
- |
| Hệ số biến thiên ($CV$) |
31,99% (hoặc 31,35%) |
- |
Bảng các chỉ số cơ cấu nợ của PNJ giai đoạn 2018 – 2021:
| Chỉ tiêu cơ cấu nợ |
Năm 2018 |
Năm 2019 |
Năm 2020 |
Năm 2021 |
| Tỷ suất nợ (Nợ phải trả / Tổng tài sản) |
41,17% |
46,80% |
38,21% |
43,38% |
| Tỷ suất tự tài trợ (VCSH / Tổng tài sản) |
58,17% |
53,20% |
61,79% |
56,62% |
| Tỷ số Nợ / Vốn chủ sở hữu |
71,78% |
87,95% |
61,83% |
76,61% |
| Tỷ trọng Nợ ngắn hạn / Nợ phải trả |
> 99% |
> 99% |
> 99% |
99,65% |
| Tỷ trọng Nợ vay ngắn hạn / Nợ phải trả |
57,35% |
64,86% |
- |
> 50% |
Qua phân tích chi tiết cơ cấu nợ và hoạt động kinh doanh, tác giả chỉ ra các điểm yếu và nguy cơ rủi ro tài chính của PNJ:
- Rủi ro cơ cấu nợ: Tỷ suất tự tài trợ luôn duy trì trên 50%, nhưng nợ ngắn hạn chiếm trên 99% tổng nợ phải trả (năm 2021 là 4.563.002 nghìn đồng trên tổng nợ 4.606.382 nghìn đồng, nợ dài hạn chỉ chiếm 43.380 nghìn đồng). Nợ vay ngân hàng ngắn hạn chiếm hơn 50% nợ phải trả, khiến PNJ đối mặt với rủi ro thanh khoản khi các khoản nợ đồng loạt đáo hạn và chịu rủi ro biến động lãi suất.
- Rủi ro giá nguyên vật liệu: Chi phí nguyên vật liệu chiếm gần 90% cơ cấu giá vốn hàng bán. PNJ áp dụng biên độ biến động giá 5% cho trang sức bán lẻ, nhưng đối với dòng sản phẩm vàng nữ trang 24K (chiếm khoảng 10% doanh thu), công ty áp dụng tính giá theo giá thị trường cộng tiền công, do đó chịu ảnh hưởng trực tiếp từ biến động giá vàng thế giới và trong nước.
- Đầu tư ngoài ngành: Giai đoạn trước 2022, PNJ phải trích lập dự phòng cho khoản đầu tư ngoài ngành tại DongA Bank. Đến năm 2021, công ty đã trích lập dự phòng toàn bộ, giải tỏa rủi ro này trong năm 2022.
- Đối sánh cùng ngành: So với SJC (chủ yếu kinh doanh vàng miếng, ROE < 5%, lợi nhuận sau thuế năm 2021 đạt 43 tỷ đồng), PNJ có hiệu quả sinh lời vượt trội nhờ tập trung vào mảng bán lẻ trang sức có giá trị gia tăng cao. So với TSL (doanh nghiệp trang sức Hồng Kông có doanh thu năm 2021 đạt hơn 265 tỷ HKD ~ 771 tỷ VNĐ và tỷ suất nợ luôn trên 50%, đạt 66% năm 2020), PNJ duy trì tỷ suất nợ an toàn hơn (dưới 50%).
CHƯƠNG III: Giải pháp hạn chế rủi ro tài chính tại Công ty Cổ phần Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận
Căn cứ vào định hướng phát triển giai đoạn 2022 – 2027 và thực trạng tài chính, tác giả đưa ra các nhóm giải pháp:
- Lựa chọn chính sách tài chính hợp lý theo hướng giảm bớt tỷ lệ nợ: Giảm dần tỷ trọng nợ vay ngắn hạn, tái cấu trúc kỳ hạn nợ nhằm giảm bớt áp lực trả nợ dồn dập trong ngắn hạn và duy trì tỷ lệ tự tài trợ an toàn.
- Hạn chế biến động của chi phí lãi vay: Chủ động theo dõi diễn biến chính sách tiền tệ, đàm phán hạn mức và lãi suất ưu đãi với các ngân hàng thương mại, đa dạng hóa các nguồn tài trợ chi phí thấp.
- Hoàn thiện hệ thống kế toán, quản trị, tối đa hóa sử dụng vốn: Khai thác tối đa hiệu năng của hệ thống hoạch định nguồn lực doanh nghiệp ERP - Xman nhằm kiểm soát chặt chẽ luân chuyển hàng tồn kho tại từng cửa hàng, rút ngắn vòng quay vốn lưu động và nâng cao năng lực kế toán quản trị.
- Giải pháp giảm rủi ro tỷ giá hối đoái: Thiết lập các biện pháp phòng ngừa rủi ro tỷ giá đối với hoạt động nhập khẩu nguyên liệu bạc (từ Bỉ) và đá quý (từ Hồng Kông, Thái Lan) thông qua việc theo dõi sát tỷ giá USD/VND và sử dụng hợp lý các công cụ tài chính phù hợp.
Kết quả và đóng góp
Khóa luận đạt được các kết quả nghiên cứu cụ thể dựa trên số liệu thực chứng:
- Phản ánh trung thực bức tranh tài chính của PNJ qua giai đoạn 2018 – 2021: Doanh thu tăng trưởng liên tục từ 14.571 tỷ đồng (2018) lên 19.547 tỷ đồng (2021); lợi nhuận sau thuế duy trì trên 1.000 tỷ đồng (năm 2021 đạt 1.029 tỷ đồng dù chịu ảnh hưởng nặng nề từ đợt giãn cách xã hội Quý III/2021); phục hồi mạnh mẽ trong Quý I/2022 với doanh thu thuần 10.143 tỷ đồng (tăng 41,2%) và lợi nhuận sau thuế 721 tỷ đồng (tăng 40,7%).
- Xác định mức độ biến thiên sinh lời: ROE của PNJ duy trì mức bình quân 19,65% (hoặc 19,70%) trong giai đoạn 2018 – 2021, có xu hướng giảm từ 25,11% (2018) xuống 17,52% (2021) do tăng quy mô vốn chủ sở hữu và ảnh hưởng của dịch bệnh; hệ số biến thiên ROE ở mức 31,99%.
- Nhận diện cơ cấu rủi ro nợ: Chỉ ra điểm mất cân đối trong cấu trúc nợ khi nợ ngắn hạn chiếm 99,65% tổng nợ phải trả năm 2021 và nợ vay ngân hàng ngắn hạn luôn chiếm trên 50%, đặt công ty trước rủi ro tái tài trợ và biến động lãi suất.
- Đóng góp thực tiễn: Khóa luận xây dựng bức tranh đánh giá rủi ro tài chính chuyên sâu cho một doanh nghiệp bán lẻ kim hoàn hàng đầu tại Việt Nam trong giai đoạn khủng hoảng y tế – kinh tế, kết hợp so sánh trực tiếp với đối thủ nội địa (SJC) và đối thủ quốc tế (TSL).
Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp
- Hạn chế của khóa luận:
- Nguồn dữ liệu nghiên cứu chủ yếu dựa trên các báo cáo tài chính hợp nhất và báo cáo thường niên công khai đến hết năm 2021 và Quý I/2022, chưa phản ánh đầy đủ chu kỳ phục hồi hoàn chỉnh của doanh nghiệp trong giai đoạn bình thường mới sau năm 2022.
- Phân tích rủi ro lãi suất và tỷ giá dừng lại ở mức độ nhận diện định tính và thống kê mô tả, chưa lượng hóa chi tiết mức độ tổn thất bằng các mô hình kinh tế lượng hoặc kiểm định độ nhạy chuyên sâu.
- Hướng nghiên cứu tiếp:
- Mở rộng phạm vi chuỗi dữ liệu sang giai đoạn 2022 – 2025 nhằm đánh giá hiệu quả của chiến lược tái tạo "F5 - REFRESH" và tác động thực tế của việc vận hành hệ thống ERP đến chi phí vốn.
- Ứng dụng các mô hình đo lường rủi ro định lượng nâng cao như Value at Risk (VaR) đối với danh mục hàng tồn kho vàng, hoặc mô hình đo lường nguy cơ kiệt quệ tài chính (Z-score) điều chỉnh cho ngành bán lẻ đặc thù.
Giá trị tham khảo
- Đối tượng tham khảo:
- Sinh viên, học viên chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng, Kế toán, Quản trị kinh doanh thực hiện đồ án, khóa luận hoặc đề tài nghiên cứu về phân tích tài chính doanh nghiệp và quản trị rủi ro.
- Các nhà phân tích tài chính, chuyên viên đầu tư quan tâm đến mô hình kinh doanh bán lẻ trang sức và đặc thù tài chính của PNJ.
- Bộ phận quản trị tài chính tại các doanh nghiệp sản xuất - thương mại có tỷ trọng chi phí nguyên vật liệu cao và sử dụng nhiều nợ vay ngắn hạn.
- Nội dung giá trị nhất:
- Phương pháp phân tích kết hợp giữa đòn bẩy tài chính, độ biến thiên ROE và các tỷ số thanh toán trong việc bóc tách rủi ro của một doanh nghiệp đầu ngành.
- Mô hình đối sánh hiệu quả tài chính và cấu trúc vốn giữa PNJ với SJC và TSL.
Câu hỏi thường gặp
1. Cơ cấu nợ của PNJ trong giai đoạn 2018 – 2021 tiềm ẩn rủi ro tài chính chủ yếu nào?
Rủi ro tài chính trong cơ cấu nợ của PNJ xuất phát từ việc mất cân đối kỳ hạn: Nợ ngắn hạn chiếm trên 99% tổng nợ phải trả (năm 2021 chiếm 99,65%), trong đó nợ vay ngân hàng ngắn hạn chiếm trên 50% (năm 2019 đạt 64,86%). Việc vay nợ ngắn hạn từ nhiều ngân hàng với các mức lãi suất và kỳ hạn khác nhau tạo áp lực thanh khoản lớn khi các khoản nợ đồng loạt đến hạn và làm tăng tính nhạy cảm với biến động lãi suất.
2. Yếu tố nào trong chi phí sản xuất kinh doanh tác động mạnh nhất đến biên lợi nhuận của PNJ?
Chi phí nguyên vật liệu chiếm tỷ trọng lớn nhất trong cơ cấu giá vốn hàng bán (gần 90%). Do đó, sự biến động của giá vàng nguyên liệu tác động trực tiếp đến biên lợi nhuận gộp. Mặc dù PNJ áp dụng chính sách giữ cố định giá bán nếu biến động giá vàng nằm trong khung 5% lãi gộp, nhưng công ty vẫn chịu rủi ro trực tiếp từ dòng sản phẩm vàng nữ trang 24K (chiếm khoảng 10% doanh thu) vốn được định giá theo giá vàng thị trường cộng chi phí chế tác.
3. Kết quả so sánh khả năng sinh lời ROE giữa PNJ và SJC phản ánh điều gì?
Giai đoạn 2018 – 2021, PNJ duy trì ROE bình quân 19,65% (hoặc 19,70%), cao gấp nhiều lần so với SJC (ROE của SJC luôn ở mức dưới 5%). Sự khác biệt này bắt nguồn từ chiến lược kinh doanh: PNJ tập trung vào phân khúc bán lẻ vàng trang sức có biên lợi nhuận và giá trị gia tăng cao, trong khi SJC chủ yếu kinh doanh vàng miếng tích trữ có biên lợi nhuận thấp và dễ chịu tác động tiêu cực khi thị trường vàng hạ nhiệt.
4. Vì sao khoản đầu tư ngoài ngành vào DongA Bank không còn là rủi ro của PNJ từ năm 2022?
Trước năm 2022, lợi nhuận sau thuế của PNJ bị suy giảm một phần do phải trích lập dự phòng cho các khoản đầu tư ngoài ngành tại DongA Bank. Tính đến hết năm 2021, PNJ đã hoàn tất việc trích lập dự phòng toàn bộ cho khoản đầu tư này, giúp loại bỏ hoàn toàn gánh nặng trích lập và rủi ro giảm trừ lợi nhuận trong năm tài chính 2022.
5. Việc so sánh PNJ với Công ty Tse Sui Luen Jewelry (TSL - Hồng Kông) cho thấy điều gì về mức độ an toàn tài chính?
TSL là doanh nghiệp trang sức niêm yết tại Hồng Kông có doanh thu năm 2021 đạt hơn 265 tỷ HKD (~ 771 tỷ VNĐ) và duy trì tỷ suất nợ luôn trên 50% (đỉnh điểm năm 2020 lên tới 66%). Trong khi đó, tỷ suất nợ của PNJ giai đoạn 2018 – 2021 luôn duy trì dưới 50% (năm 2020 là 38,21% và năm 2021 là 43,38%), cho thấy PNJ duy trì năng lực tự tài trợ cao hơn và mức độ an toàn vốn tốt hơn so với đối thủ quốc tế này.
Kết luận
Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Phạm Thị Duyên đã phân tích thực trạng rủi ro tài chính tại Công ty Cổ phần Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (PNJ) giai đoạn 2018 – 2021 dựa trên dữ liệu báo cáo tài chính đã kiểm toán. Nghiên cứu chỉ ra rằng dù PNJ duy trì năng lực sinh lời ROE cao và tỷ suất tự tài trợ vững chắc trên 50%, doanh nghiệp vẫn chịu rủi ro thanh khoản lớn từ cơ cấu nợ ngắn hạn chiếm trên 99% tổng nợ phải trả và rủi ro biến động giá nguyên vật liệu chiếm gần 90% giá vốn hàng bán. Trên cơ sở đó, tác giả đề xuất bốn nhóm giải pháp bao gồm tái cơ cấu kỳ hạn nợ, kiểm soát biến động chi phí lãi vay, nâng cao hiệu quả quản trị vốn qua hệ thống ERP và phòng ngừa rủi ro tỷ giá.
