Luận văn thạc sĩ phân tích các nhân tố tác động đến cấu trúc vốn của các nhtm tại việt nam giai đoạn từ năm 2007 2011 luận văn thạc sĩ

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu phân tích các nhân tố tác động đến cấu trúc vốn của các nhtm tại việt nam giai đoạn từ năm 2007, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Lê Bá Dương
• Người hướng dẫn: TS. Hay Sinh
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Phân Tích Các Nhân Tố Tác Động Đến Cấu Trúc Vốn Của Các Ngân Hàng Thương Mại Tại Việt Nam Giai Đoạn Từ Năm 2007 - 2011
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Thành Phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: CÁC NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM VỀ CẤU TRÚC VỐN NGÂN HÀNG
• 1.1. MỘT SỐ NGHIÊN CỨU TRÊN THẾ GIỚI
• 1.2. NGHIÊN CỨU TẠI VIỆT NAM
• 1.3. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ NGHIÊN CỨU VỀ CẤU TRÚC VỐN CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI TẠI VIỆT NAM GIAI ĐOẠN TỪ NĂM 2007 – 2011
• 2.1. NGUỒN SỐ LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP THU THẬP SỐ LIỆU
• 2.1.1. Nguồn số liệu
• 2.1.2. Phương pháp thu thập số liệu
• 2.2. CÁC NHÂN TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN CTV CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM
• 2.2.1. Nhân tố lợi nhuận (Profitability)
• 2.2.2. Nhân tố tài sản hữu hình (Tangibility of assets)
• 2.2.3. Nhân tố quy mô (SIZE)
• 2.2.4. Tấm chắn thuế phi nợ (Non deb tax shield)
• 2.2.5. Nhân tố tăng trưởng (Growth Opportunities)
• 2.3. MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM VÀ PHƯƠNG PHÁP KIỂM ĐỊNH MÔ HÌNH CỦA ĐỀ TÀI
• 2.3.1. Giới thiệu mô hình kinh tế lượng
• 2.3.2. Phương pháp kiểm định
• 2.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: PHÂN TÍCH CÁC NHÂN TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN CẤU TRÚC VỐN CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM GIAI ĐOẠN TỪ NĂM 2007 - 2011
• 3.1. THỰC TRẠNG CẤU TRÚC VỐN CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM GIAI ĐOẠN TỪ NĂM 2007 - 2011
• 3.2. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.2.1. Thống kê mô tả
• 3.2.2. Phân tích ma trận hệ số tương quan
• 3.2.3. Đánh giá mức độ phù hợp của mô hình
• 3.2.4. Kiểm định độ phù hợp của mô hình
• 3.2.5. Kiểm tra hiện tượng đa cộng tuyến của mô hình
• 3.2.6. Kết quả của mô hình
• 3.3. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• 4.1. Đối với các ngân hàng thương mại
• 4.2. Đối với Chính phủ và ngân hàng Nhà nước
• 4.3. GIỚI HẠN CỦA ĐỀ TÀI
• DANH SÁCH TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC 1: DANH SÁCH CÁC NGÂN HÀNG CHỌN LÀM MẪU KHẢO SÁT TRONG MÔ HÌNH
• PHỤ LỤC 2: SỐ LIỆU NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI

Tóm tắt

I. Thực trạng cấu trúc vốn của các ngân hàng thương mại tại Việt Nam giai đoạn từ năm 2007 2011

Giai đoạn từ năm 2007 đến 2011, cấu trúc vốn của các ngân hàng thương mại (NHTM) tại Việt Nam đã trải qua nhiều biến động. Các yếu tố như lợi nhuận (Profitability), quy mô (Size), và tăng trưởng (Growth Opportunities) đã có ảnh hưởng đáng kể đến cấu trúc vốn (CTV) của các ngân hàng. Theo số liệu thống kê, tỷ lệ nợ trên tổng tài sản của các NHTM đã tăng lên, cho thấy sự gia tăng trong việc sử dụng nợ để tài trợ cho hoạt động kinh doanh. Điều này phản ánh sự cần thiết phải tối ưu hóa đòn bẩy tài chính (Financial Leverage) để nâng cao hiệu quả hoạt động. Một nghiên cứu cho thấy rằng, trong bối cảnh kinh tế khó khăn, các ngân hàng đã phải điều chỉnh cấu trúc vốn để duy trì khả năng thanh khoản và lợi nhuận. "Cấu trúc vốn không chỉ ảnh hưởng đến khả năng sinh lời mà còn đến sự ổn định của ngân hàng trong dài hạn". Việc phân tích thực trạng CTV giúp các nhà quản lý ngân hàng có cái nhìn rõ hơn về các yếu tố tác động và từ đó đưa ra các quyết định hợp lý.

II. Các nhân tố tác động đến cấu trúc vốn của các ngân hàng thương mại

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng có nhiều nhân tố tác động đến CTV của các NHTM tại Việt Nam. Đầu tiên, lợi nhuận (Profitability) được xem là yếu tố quan trọng nhất. Các ngân hàng có tỷ suất lợi nhuận cao thường có xu hướng sử dụng ít nợ hơn, điều này cho thấy mối quan hệ ngược chiều giữa lợi nhuận và đòn bẩy tài chính. Thứ hai, tài sản hữu hình (Tangibility of assets) cũng đóng vai trò quan trọng trong việc xác định CTV. Các ngân hàng có nhiều tài sản hữu hình thường có khả năng vay nợ cao hơn. Thứ ba, quy mô (Size) của ngân hàng cũng ảnh hưởng đến CTV, với các ngân hàng lớn thường có khả năng tiếp cận nguồn vốn dễ dàng hơn. Cuối cùng, tăng trưởng (Growth Opportunities) cũng là một yếu tố không thể bỏ qua, khi các ngân hàng có cơ hội tăng trưởng cao thường có xu hướng gia tăng sử dụng nợ để mở rộng hoạt động. "Việc hiểu rõ các nhân tố này sẽ giúp các ngân hàng xây dựng chiến lược tài chính hiệu quả hơn".

III. Mô hình nghiên cứu thực nghiệm và phương pháp kiểm định

Mô hình nghiên cứu được xây dựng dựa trên các lý thuyết kinh tế và tài chính hiện đại. Phương pháp hồi quy bình phương nhỏ nhất (OLS) được sử dụng để phân tích mối quan hệ giữa các nhân tố và CTV. Các biến độc lập bao gồm lợi nhuận (Profitability), quy mô (Size), tài sản hữu hình (Tangibility), và tăng trưởng (Growth). Kết quả hồi quy cho thấy rằng các biến này có ảnh hưởng đáng kể đến CTV của các NHTM. Cụ thể, lợi nhuận và tài sản hữu hình có tác động ngược chiều đến đòn bẩy tài chính, trong khi quy mô và tăng trưởng có tác động cùng chiều. "Mô hình này không chỉ giúp nhận diện các yếu tố tác động mà còn cung cấp cơ sở để các ngân hàng điều chỉnh CTV của mình".

IV. Kết luận và kiến nghị

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng việc phân tích các nhân tố tác động đến CTV của các NHTM tại Việt Nam là rất cần thiết. Các ngân hàng cần chú trọng đến việc tối ưu hóa CTV để nâng cao hiệu quả hoạt động và giảm thiểu rủi ro. Đề xuất cho các ngân hàng là cần xây dựng chiến lược tài chính linh hoạt, phù hợp với tình hình thực tế và xu hướng phát triển của thị trường. Đồng thời, chính phủ cũng cần có các chính sách hỗ trợ để tạo điều kiện cho các NHTM phát triển bền vững. "Việc cải thiện CTV không chỉ giúp các ngân hàng tăng trưởng mà còn góp phần vào sự ổn định của toàn bộ hệ thống tài chính".

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong giai đoạn từ năm 2007 đến 2011, các ngân hàng thương mại (NHTM) tại Việt Nam đã trải qua nhiều biến động quan trọng về cấu trúc vốn (CTV). Tổng tài sản của các NHTM đã tăng gấp 3 lần so với năm 2007, trong đó 9 ngân hàng lớn chiếm tới 74,78% tổng tài sản toàn hệ thống. Vốn chủ sở hữu cũng tăng gấp 2,52 lần trong cùng kỳ, tuy nhiên vẫn còn thấp so với các ngân hàng trong khu vực như Thái Lan, Singapore hay Malaysia. Tỷ lệ nợ trên tổng tài sản bình quân của các NHTM Việt Nam duy trì ở mức cao, khoảng 87,4%, tương đương với các quốc gia như Pakistan (85,78%) và Ghana (87%). Tuy nhiên, sự gia tăng nhanh chóng của nợ vay đã gây áp lực lên tính thanh khoản và hiệu quả hoạt động của các ngân hàng.

Mục tiêu nghiên cứu nhằm phân tích các nhân tố tác động đến cấu trúc vốn của các NHTM Việt Nam trong giai đoạn này, bao gồm lợi nhuận, tài sản hữu hình, quy mô, tấm chắn thuế phi nợ và cơ hội tăng trưởng. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào 27 NHTM trong nước, bao gồm 3 ngân hàng nhà nước và 24 ngân hàng cổ phần, với vốn điều lệ tối thiểu 3.000 tỷ đồng và hoạt động trên 14 năm. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc hỗ trợ các nhà quản trị ngân hàng hoạch định chiến lược vốn phù hợp, đồng thời góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của hệ thống ngân hàng Việt Nam trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết kinh tế tài chính về cấu trúc vốn, bao gồm:

• Lý thuyết Modigliani-Miller (1958, 1963): Cấu trúc vốn không ảnh hưởng đến giá trị doanh nghiệp trong điều kiện thị trường hoàn hảo.
• Lý thuyết đánh đổi (Trade-off Theory): Doanh nghiệp cân bằng giữa lợi ích thuế từ nợ và chi phí phá sản để xác định cấu trúc vốn tối ưu.
• Lý thuyết trật tự phân hạng (Pecking Order Theory): Doanh nghiệp ưu tiên sử dụng nguồn vốn nội bộ, sau đó mới đến nợ và phát hành cổ phiếu.
• Lý thuyết chi phí đại diện (Agency Cost Theory): Chi phí phát sinh do mâu thuẫn lợi ích giữa cổ đông và chủ nợ ảnh hưởng đến quyết định cấu trúc vốn.

Các khái niệm chính được sử dụng trong nghiên cứu gồm: đòn bẩy tài chính (Leverage), lợi nhuận (Profitability), tài sản hữu hình (Tangibility), quy mô ngân hàng (Size), tấm chắn thuế phi nợ (Non-debt tax shield), và cơ hội tăng trưởng (Growth Opportunities).

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu được thu thập từ báo cáo tài chính và báo cáo thường niên của 27 NHTM Việt Nam trong giai đoạn 2007-2011. Mẫu nghiên cứu chiếm khoảng 67,5% tổng số NHTM trong nước, bao gồm cả ngân hàng nhà nước và ngân hàng cổ phần có vốn điều lệ tối thiểu 3.000 tỷ đồng và hoạt động trên 14 năm.

Phương pháp phân tích chính là mô hình hồi quy tuyến tính đa biến sử dụng phương pháp bình phương nhỏ nhất (OLS) để kiểm định tác động của các nhân tố lên đòn bẩy tài chính, biến đại diện cho cấu trúc vốn. Các kiểm định bổ sung bao gồm kiểm định ANOVA để đánh giá độ phù hợp mô hình và kiểm định đa cộng tuyến nhằm đảm bảo tính hợp lệ của mô hình. Phần mềm SPSS 20 được sử dụng để xử lý và phân tích dữ liệu.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tỷ lệ đòn bẩy tài chính: Tỷ lệ tổng nợ trên tổng tài sản bình quân của các NHTM Việt Nam là khoảng 87,42%, trong đó năm 2007 là 85,67%, năm 2008 là 84,6%, năm 2009 là 88,32%, năm 2010 là 89,54% và năm 2011 là 88,99%. Tỷ lệ này tương đương với các quốc gia đang phát triển như Pakistan và Ghana.

2. Ảnh hưởng của lợi nhuận: Lợi nhuận trước thuế trên tổng tài sản có tác động nghịch chiều và có ý nghĩa thống kê đến đòn bẩy tài chính với mức ý nghĩa dưới 5%. Điều này cho thấy các ngân hàng có lợi nhuận cao có xu hướng sử dụng ít nợ hơn, phù hợp với lý thuyết trật tự phân hạng.

3. Ảnh hưởng của tài sản hữu hình: Tài sản cố định trên tổng tài sản có tác động nghịch chiều đến đòn bẩy tài chính và có ý nghĩa thống kê, mặc dù mức độ ảnh hưởng thấp (khoảng 12,9%). Kết quả này khác với một số nghiên cứu quốc tế nhưng phù hợp với đặc thù ngành ngân hàng Việt Nam, nơi sự bảo trợ của Nhà nước làm giảm nhu cầu tài sản thế chấp.

4. Ảnh hưởng của quy mô ngân hàng: Quy mô ngân hàng (logarit tổng tài sản) có tác động thuận chiều và mạnh mẽ nhất đến đòn bẩy tài chính, chiếm khoảng 56,4% mức độ ảnh hưởng. Ngân hàng có quy mô lớn hơn thường có tỷ lệ nợ cao hơn do uy tín và khả năng huy động vốn tốt hơn.

5. Tấm chắn thuế phi nợ và cơ hội tăng trưởng: Hai nhân tố này không có ý nghĩa thống kê trong mô hình, cho thấy không ảnh hưởng rõ rệt đến cấu trúc vốn của các NHTM Việt Nam trong giai đoạn nghiên cứu.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu cho thấy sự khác biệt trong tác động của các nhân tố đến cấu trúc vốn giữa các ngân hàng Việt Nam và các quốc gia phát triển. Ví dụ, lợi nhuận có tác động nghịch chiều với đòn bẩy tài chính, phù hợp với lý thuyết trật tự phân hạng và các nghiên cứu tại các nước đang phát triển, nhưng trái ngược với một số nghiên cứu tại các nước phát triển. Tài sản hữu hình cũng có tác động nghịch chiều, phản ánh đặc thù của hệ thống ngân hàng Việt Nam, nơi sự bảo trợ của Nhà nước làm giảm vai trò của tài sản thế chấp.

Mô hình hồi quy đạt hệ số R2 điều chỉnh là 65,2%, cho thấy các biến độc lập giải thích được phần lớn biến động của đòn bẩy tài chính. Kiểm định ANOVA và kiểm tra đa cộng tuyến đều cho thấy mô hình phù hợp và không có hiện tượng đa cộng tuyến.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ đường thể hiện xu hướng đòn bẩy tài chính qua các năm, biểu đồ cột so sánh mức độ ảnh hưởng của từng nhân tố, và bảng hệ số hồi quy chi tiết để minh họa các kết quả phân tích.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường quản lý lợi nhuận và vốn chủ sở hữu: Các NHTM cần chú trọng nâng cao hiệu quả hoạt động để tăng lợi nhuận, từ đó giảm sự phụ thuộc vào nợ vay, cải thiện cấu trúc vốn bền vững trong dài hạn. Thời gian thực hiện: 1-3 năm; Chủ thể: Ban lãnh đạo ngân hàng.

2. Phát triển quy mô và mạng lưới ngân hàng: Đẩy mạnh mở rộng quy mô hoạt động và mạng lưới chi nhánh nhằm tăng uy tín và khả năng huy động vốn từ thị trường. Thời gian thực hiện: 3-5 năm; Chủ thể: Ban điều hành ngân hàng, cơ quan quản lý.

3. Tăng cường minh bạch và công bố thông tin: Nâng cao tính minh bạch trong báo cáo tài chính và hoạt động ngân hàng để giảm bất cân xứng thông tin, từ đó thu hút nguồn vốn bên ngoài với chi phí thấp hơn. Thời gian thực hiện: 1-2 năm; Chủ thể: Ngân hàng, Ngân hàng Nhà nước.

4. Chính sách hỗ trợ và giám sát của Nhà nước: Ngân hàng Nhà nước cần xây dựng chính sách hỗ trợ tăng vốn điều lệ có lộ trình hợp lý, đồng thời tăng cường giám sát để đảm bảo an toàn hệ thống ngân hàng, tránh rủi ro thanh khoản. Thời gian thực hiện: liên tục; Chủ thể: Ngân hàng Nhà nước, Bộ Tài chính.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà quản trị ngân hàng: Giúp hiểu rõ các nhân tố ảnh hưởng đến cấu trúc vốn, từ đó đưa ra quyết định tài chính phù hợp nhằm tối ưu hóa nguồn vốn và giảm thiểu rủi ro.

2. Cơ quan quản lý nhà nước: Cung cấp cơ sở khoa học để xây dựng chính sách quản lý vốn và giám sát hoạt động ngân hàng, đảm bảo sự ổn định và phát triển bền vững của hệ thống tài chính.

3. Nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành tài chính – ngân hàng: Là tài liệu tham khảo hữu ích cho các nghiên cứu tiếp theo về cấu trúc vốn và quản trị tài chính ngân hàng tại Việt Nam và các nước đang phát triển.

4. Nhà đầu tư và cổ đông ngân hàng: Hiểu được các yếu tố ảnh hưởng đến cấu trúc vốn giúp đánh giá hiệu quả quản trị và rủi ro của ngân hàng, từ đó đưa ra quyết định đầu tư chính xác hơn.

Câu hỏi thường gặp

1. Cấu trúc vốn là gì và tại sao quan trọng với ngân hàng?
   CTV là tỷ lệ giữa nợ và vốn chủ sở hữu mà ngân hàng sử dụng để tài trợ cho tài sản. Nó ảnh hưởng đến rủi ro tài chính, khả năng sinh lời và tính thanh khoản của ngân hàng.

2. Nhân tố nào ảnh hưởng mạnh nhất đến cấu trúc vốn của các NHTM Việt Nam?
   Quy mô ngân hàng có ảnh hưởng mạnh nhất, với tác động thuận chiều lên đòn bẩy tài chính, do ngân hàng lớn dễ huy động vốn hơn.

3. Tại sao lợi nhuận lại có tác động nghịch chiều đến đòn bẩy tài chính?
   Ngân hàng có lợi nhuận cao thường sử dụng nguồn vốn nội bộ nhiều hơn, giảm nhu cầu vay nợ để tránh chi phí tài chính và rủi ro phá sản.

4. Tấm chắn thuế phi nợ có vai trò như thế nào trong cấu trúc vốn?
   Trong nghiên cứu này, tấm chắn thuế phi nợ không có ý nghĩa thống kê, có thể do mức thuế suất ổn định và không biến động nhiều tại Việt Nam.

5. Làm thế nào để các ngân hàng cải thiện cấu trúc vốn?
   Tăng cường quản lý lợi nhuận, mở rộng quy mô, nâng cao minh bạch thông tin và phối hợp với chính sách hỗ trợ của Nhà nước là các giải pháp hiệu quả.

Kết luận

• Các NHTM Việt Nam có tỷ lệ đòn bẩy tài chính bình quân khoảng 87,4%, tương đương với các nước đang phát triển.
• Lợi nhuận và tài sản hữu hình có tác động nghịch chiều, trong khi quy mô ngân hàng tác động thuận chiều đến cấu trúc vốn.
• Tấm chắn thuế phi nợ và cơ hội tăng trưởng không có ý nghĩa thống kê trong giai đoạn nghiên cứu.
• Mô hình hồi quy đa biến giải thích được 65,2% biến động của đòn bẩy tài chính, cho thấy tính phù hợp và tin cậy của nghiên cứu.
• Các kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học cho việc hoạch định chính sách và quản trị vốn của các NHTM Việt Nam trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế.

Các nhà quản trị ngân hàng và cơ quan quản lý cần áp dụng các khuyến nghị nhằm nâng cao hiệu quả quản lý cấu trúc vốn, đồng thời tiếp tục nghiên cứu mở rộng phạm vi và thời gian để cập nhật xu hướng mới.

Trích đoạn nội dung tài liệu

LỜI MỞ ĐẦU 1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI Các ngân hàng hiện nay đang đƣơng đầu với rất nhiều rủi ro trong hoạt động kinh doanh của mình, vì vậy các nhà quản trị đứng trƣớc sức ép tạo ra lợi nhuận ngày càng nhiều và làm sao giá trị ngân hàng đặc biệt là giá trị tài sản của cổ đông, những ngƣời chủ sở hữu của ngân hàng là cao nhất. Để làm đƣợc điều đó, nhà quản trị phải luôn có những quyết định quan trọng để định hƣớng ngân hàng đi theo hƣớng tốt nhất. Một trong các quyết định quan trọng đó là quyết định về cấu trúc vốn (CTV).

Trên thế giới đã có rất nhiều bài nghiên cứu về CTV của ngân hàng nhƣ: bài nghiên cứu của Sajid Gul, Muhammad Bital Khan, Nasir Razzad và Naveed Saif tại Pakistan chỉ ra rằng các nhân tố tỷ suất lợi nhuận, tài sản hữu hình và tính thanh khoản có tác động ngƣợc chiều lên đòn bẩy tài chính của ngân hàng, các nhân tố quy mô và tăng trƣởng tác động cùng chiều lên đòn bẩy tài chính còn nhân tố tấm chắn thuế phi nợ không có ý nghĩa thống kê, bài nghiên cứu của Khizer Ali, Muhammad Farhan Akhtar và Shama Sadaqat có kết quả biến tỷ suất lợi nhuận và tính thanh khoản tác động ngƣợc chiều lên đòn bẩy tài chính, đối với các biến quy mô ngân hàng và tấm chắn thuế phi nợ tác động cùng chiều lên đòn bẩy tài chính, đối với biến tài sản hữu hình không có ý nghĩa thống kê và nhiều bài nghiên cứu khác nhƣ của Mohammde Amidu về Xác định CTV của ngân hàng ở Ghana: Phƣơng pháp tiếp cận thực nghiệm, của Reint Gropp and Florian Heider (2009) về Xác định CTV của ngân hàng … Tuy nhiên hiện nay tại Việt Nam lại có rất ít bài nghiên cứu về CTV của ngân hàng, có phải do quan niệm các ngân hàng là ngành kinh doanh tiền tệ đƣợc sự quản lý chặt chẽ của Ngân hàng Nhà Nƣớc nên nguy cơ dẫn đến phá sản là thấp. Trƣớc tình hình của các ngân hàng trên thế giới và đặc biệt của các ngân hàng Việt Nam trong thời gian qua cho thấy sự suy giảm khả năng thanh khoản của các ngân hàng chẳng những gây ảnh hƣởng rất lớn đến tình hình hoạt động kinh doanh của ngân hàng mà còn gây 123doc 2 ra hệ lụy rất xấu trong nền kinh tế dẫn đến ngƣời dân mất lòng tin vào hệ thống tài chính của đất nƣớc và ảnh hƣởng tiêu cực tiêu cực đến tình hình kinh tế. Chính cơ sở này đã đặt ra vấn đề cho các nhà nghiên cứu tại Việt Nam xem liệu các nhân tố của các nhà nghiên cứu trên thế giới có tác động đến CTV của các các ngân hàng thƣơng mại (NHTM) Việt Nam hay không và chiều hƣớng tác động nhƣ thế nào? Xuất phát từ các vấn đề trên tác giả đã chọn đề tài “PHÂN TÍCH CÁC NHÂN TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN CẤU TRÚC VỐN CỦA CÁC NHTM Ở VIỆT NAM TRONG GIA ĐOẠN TỪ 2007 – 2011” làm luận văn tốt nghiệp để nhằm làm sáng tỏ hơn các lý thuyết về cấu trúc vốn và giúp các NHTM Việt Nam trong việc hoạch định CTV cho mình 2. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU Mục tiêu nghiên cứu của đề tài là phân tích các nhân tố tác động đến cấu trúc vốn của các NHTM Việt Nam.

Trên cơ sở đó, bài này sẽ tập trung trả lời cho các câu hỏi sau:  Thực tiễn cấu trúc vốn của các NHTM tại Việt Nam?  Các nhân tố tác động đến cấu trúc vốn tại các NHTM Việt Nam, chiều hƣớng và tác động nhƣ thế nào?  Mô hình định lƣợng nào để nhận diện các tác động này? 3. ĐỐI TƢỢNG NGHIÊN CỨU Đối tƣợng nghiên cứu của đề tài này là các các nhân tố tác động đến cấu trúc của NHTM của Việt Nam trong giai đoạn từ năm 2007 đến năm 2011. PHẠM VI NGHIÊN CỨU  Tác giả chỉ nghiên cứu các NHTM của Việt Nam không nghiên cứu các ngân hàng liên doanh, ngân hàng nƣớc ngoài. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU Để trả lời những vấn đề trên đề tài sử dụng các lý thuyết kinh tế, tài chính của các nhà nghiên cứu trên thế giới để phân tích cùng với việc sử dụng phƣơng pháp định lƣợng là thống kê mô tả kết hợp phƣơng pháp bình phƣơng bé nhất (OLS) để chạy mô hình hồi qui tuyến tính đa biến và sử dụng các kiểm định Anova và kiểm định hiện tƣợng đa cộng tuyến để xác định các nhân tố tác động đến CTV của các NHTM Việt Nam.

Chƣơng trình sử dụng để chạy mô hình định lƣợng là SPSS 20. BỐ CỤC CỦA ĐỀ TÀI Đề tài gồm 3 chƣơng: Chƣơng 1: Cơ sở lý thuyết về cấu trúc vốn. Chƣơng 2: Cơ sở nghiên cứu về cấu trúc vốn của các ngân hàng thƣơng mại tại Việt Nam giai đoạn từ năm 2007 - 2011 Chƣơng 3: Phân tích các nhân tố tác động đến cấu trúc vốn của các ngân hàng thƣơng mại tại Việt Nam giai đoạn từ năm 2007 - 2011 Chƣơng 4: Kết luận và kiến nghị 123doc 4 CHƢƠNG 1 CÁC NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM VỀ CẤU TRÚC VỐN NGÂN HÀNG 1.1 MỘT SỐ NGHIÊN CỨU TRÊN THẾ GIỚI Việc vận dụng và kiểm tra tính thực tiễn các lý thuyết cổ điển và hiện đại về cấu trúc vốn nhƣ: lý thuyết cấu trúc vốn không ảnh hƣởng đến giá trị doanh nghiệp của Modigliani và Miller (1958), Modigliani và Miller (1963); lý thuyết đánh đổi cấu trúc vốn; lý thuyết trật tự phân hạng của Myers và Majluf (1984); lý thuyết chi phí đại diện của Jensen và Meckling…đã đƣợc thực hiện tại nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ gần đây là khá phổ biến. Bên cạnh một số nghiên cứu thực nghiệm cho kết quả tán đồng với các lý thuyết trên, vẫn còn nhiều kết quả nghiên cứu trái chiều nhau.

Để giúp cho phần nghiên cứu đƣợc hiệu quả và tìm hiểu đƣợc các yếu tố tác động lên CTV của NHTM Việt Nam, tác giả đã tìm hiểu một số công trình nghiên cứu thực nghiệm ở các nƣớc đang phát triển trên thế giới tƣơng đối phù hợp với Việt Nam. Tác giả đã tìm đƣợc ba công trình nghiên cứu thực nghiệm trên thế giới và một bài nghiên cứu ở Việt Nam về các nhân tố tác động đến CTV của ngân hàng để có thể tìm các nhân tố ảnh hƣởng đến CTV ngân hàng mang tính đại diện và có thể ứng dụng vào phân tích tại các NHTM Việt Nam. Cụ thể, các công trình nghiên cứu đƣợc tác giả tóm lƣợc nhƣ sau: Công trình nghiên cứu của Sajid Gul, Muhammad Bital Khan, Nasir Razzad và Naveed Saif về “Ảnh hƣởng của đặc điểm doanh nghiệp tới CTV trong các lĩnh vực ngân hàng và Bảo hiểm tại Pakistan”. Công trình nghiên cứu này dựa trên quy mô mẫu của hơn 22 ngân hàng và 24 công ty bảo hiểm đƣợc niêm yết trên “Sở giao dịch chứng khoán Karachi” từ năm 2000 đến năm 2009.

Để đánh giá tác động của các 123doc 5 nhân tố lên CTV ngân hàng, công trình nghiên cứu đã sử dụng mô hình hồi quy nhƣ sau: DRi,t = α+ β1SIZEi,t+ β2GROWTHi,t+β3NDTSi,t+β4LIQUIDITYi,t + β5TANGi,t + β5PROFi,t + εi,t (1.1) Trong đó: Biến đại diện cho CTV là đòn đòn bẩy tài chính (biến phụ thuộc) và đƣợc đo lƣờng: Đòn bẩy tài chính (DR) = Tổng Nợ/Tổng tài sản (trong đó đòn bẩy tài chính đƣợc tính theo giá trị sổ sách). Các nhà nghiên cứu trên cho rằng đòn bẩy tài chính là tổng nợ trên tổng tài sản bởi vì cấu trúc vốn là tổ hợp các yếu tố của nợ và vốn cổ phần của công ty đƣợc doanh nghiệp sử dụng để tạo vốn cho các tài sản của mình, việc tìm ra đƣợc một tỷ lệ phù hợp giữa việc sử dụng nợ và vốn chủ sở hữu để tài trợ cho tài sản sẽ giúp cho các doanh nghiệp phải đối mặt với các vấn đề phá sản và khủng hoảng tài chính. Và công trình nghiên cứu sử dụng các nhân tố tác động lên CTV ngân hàng (biến độc lập) là:  Biến Lợi nhuận (Profitability) đƣợc tính bằng tỷ suất lợi nhuận = lợi nhuận trƣớc thuế/ tổng tài sản.  Biến Quy mô (Size) = logarit của tổng tài sản.

 Biến tăng trƣởng (Growth) = (Tổng tài sản (năm t1) - Tổng tài sản (năm t0))/Tổng tài sản (năm t0)  Biến tính thanh khoản (Liquidity) = Tài sản ngắn hạn/nợ ngắn hạn  Tài sản hữu hình (Tangibility of assets) = Tài sản cố định/Tổng tài sản  Biến tấm chắn thuế phi nợ (Non deb tax shield) = Khấu hao tài sản /Tổng tài sản Để đánh giá tác động của biến độc lập lên biến phụ thuộc, công trình nghiên cứu đã sử dụng mô hình hồi quy bình phƣơng nhỏ nhất kết quả công trình chứng minh rằng các biến độc lập có ảnh hƣởng lên biến phụ thuộc đại diện cho CTV của ngân hàng. Và hƣớng tác động cụ thể nhƣ sau: 123doc 6 Đối với các biến Lợi nhuận (Profitability), tài sản hữu hình (Tangibility of assets) và Tính thanh khoản (Liquidity) tác động ngƣợc chiều lên đòn bẩy tài chính với mức ý nghĩa trong tất cả các mô hình là nhỏ hơn 5%. Đối với các biến Quy mô (size) và Tăng trƣởng (Growth) tác động cùng chiều lên đòn bẩy tài chính với mức ý nghĩa trong các mô hình là nhỏ hơn 5%. Đối với biến tấm chắn thuế phi nợ (Non deb tax shield) không có ý nghĩa thống kê khi đánh giá tác động lên đòn bẩy tài chính Công trình nghiên cứu của Khizer Ali, Muhammad Farhan Akhtar và Shama Sadaqat về “Ý nghĩa thực tiễn của lý thuyết CTV: bằng chứng thực nghiệm từ NHTM tại Pakistan”.

Công trình nghiên cứu này dựa trên quy mô mẫu của 10 ngân hàng là 5 ngân hàng Đạo hồi và 5 ngân hàng truyền thống (đây chủ yếu là các ngân hàng nhà nƣớc) từ năm 2006 đến năm 2009. Để đánh giá tác động của các nhân tố lên CTV ngân hàng, công trình nghiên cứu cũng đã sử dụng biến đại diện cho CTV là đòn đòn bẩy tài chính (biến phụ thuộc) và đƣợc đo lƣờng: Đòn bẩy tài chính (LEV) = Tổng Nợ/Tổng tài sản (trong đó đòn bẩy tài chính đƣợc tính theo giá trị sổ sách).