Đề tài mối quan hệ giữa nhà nước và thị trường trong điều kiện nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa thực trạng vắn đề và định hướng chính sách

Khám phá mối quan hệ giữa nhà nước và thị trường trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, thực trạng và định hướng chính sách.

• Tác giả: Vũ Văn Hà
• Người hướng dẫn: GS. Đỗ Thế Tùng
• Trường học: Tạp chí Cộng sản
• Chuyên ngành: Kinh tế
• Đề tài: Mối Quan Hệ Giữa Nhà Nước và Thị Trường Trong Nền Kinh Tế Thị Trường Định Hướng Xã Hội Chủ Nghĩa
• Loại tài liệu: Báo cáo tổng hợp
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• BẢNG CHỮ VIẾT TẮT
• MỞ ĐẦU
• I. CHƯƠNG I: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM THỰC TIỄN GIẢI QUYẾT MỐI QUAN HỆ GIỮA NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯỜNG TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG
• 1.1. CÁC KHÁI NIỆM VÀ LÝ THUYẾT KINH TẾ VỀ QUAN HỆ GIỮA NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯỜNG TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG TRÊN THẾ GIỚI
• 1.1.1. Nhà nước và thị trường, chức năng của Nhà nước và chức năng của thị trường
• 1.1.2. Các lý thuyết kinh tế về quan hệ giữa Nhà nước và thị trường
• 1.1.3. Kinh tế thị trường XHCN và kinh tế thị trường định hướng XHCN
• 1.1.4. Kinh tế thị trường hiện đại và hội nhập quốc tế: các đặc trung cơ bản
• 1.2. Cơ SỞ CỦA MỐI QUAN HỆ VÀ NỘI DUNG cơ BẢN CỦA VIỆC XỬ LÝ QUAN HỆ NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯỜNG
• 1.2.1. Cơ sở khoa học và thực tiễn của mối quan hệ Nhà nước và thị trường
• 1.2.2. Nội dung xử lý quan hệ Nhà nước và thị trường
• 1.3. CÁC NGUYÊN TẤC xử LÝ VÀ CÁC YẾU TỐ cơ BẢN TÁC ĐỘNG ĐẾN XỬ LÝ QUAN HỆ NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯỜNG
• 1.3.1. Các nguyên tắc
• 1.3.2. (2) Các yếu tố cơ bản tác động đến xử lý quan hệ Nhà nước và thị trường
• 1.4. KINH NGHIỆM QUỐC TẾ TRONG xử LÝ QUAN HỆ NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯỜNG - BÀI HỌC KINH NGHIỆM CHO VIỆT NAM
• 1.4.1. Kinh nghiệm của một số quốc gia
• 1.4.2. Một số kinh nghiệm tham khảo với Việt Nam
• II. CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG MỐI QUAN HỆ NHÀ NƯỚC - THỊ TRƯỜNG TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở VIỆT NAM QUA HƠN 30 NÃM ĐỎI MỚI
• 2.1. QÚA TRÌNH ĐỔI MỚI TƯ DUY CỦA ĐẢNG VÀ NHÀ NƯỚC VỀ VAI TRÒ NHÀ NƯỚC, VAI TRÒ THỊ TRƯỜNG, VỀ QUAN HỆ NHÀ NƯỚC - THỊ TRƯỜNG TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HUỐNG XÃ HỘI
• 2.1.1. về vai trò nhà nước trong phát triển kinh tế
• 2.1.2. về thị trường và vai trồ của thị trương trong nền KTTT định hưởng XHCN
• 2.1.3. về quan hệ giữa Nhà nước và thị trường trong nền KTTT định hướng XHCN
• 2.2. THỰC TRẠNG VAI TRÒ CỦA NHÀ NƯỚC TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA
• 2.2.1. Vai trò nhà nước trong tạo dựng bộ khung luật pháp và môi trường cho phát triển
• 2.2.2. Vai trò nhà nước trong phân phối thu nhập và phúc lợi xã hội
• 2.2.3. Vai trò nhà nước trong sử dụng công cụ như quy hoạch, kế hoạch, các chính sách tài khóa, tiền tệ, tỷ gía. để can thiếp điều tiết, định hướng thị trường
• 2.2.4. Vai trò nhà nước trong sử dụng các công cụ vật chât nhà nước đê bô khuyết cho thị trường - vấn đề kinh tế nhà nước trong nền kinh tế thị trường
• 2.2.5. Vai trò nhà nước trong cung ững dịch vụ công
• 2.3. THỰC TRẠNG VAI TRÒ THỊ TRƯỜNG TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA
• 2.3.1. Tổng quan thực trạng phát triển thị trường qua hơn 30 năm đổi mới
• 2.3.2. Thực trạng mức độ tồn tại độc lập, tự do kinh doanh và cạnh tranh, tự chủ về kinh tế của các chủ thể KTTT
• 2.3.3. Mức độ thị trường trong định hướng sản xuất và hình thành giá cả
• 2.3.4. về vai trò phân bổ nguồn lực sản xuất và phân phối sản phẩm
• 2.3.5. Vai trò thị trường trong định hướng đào tạo nguồn lực
• 2.3.6. Mức độ tương thích nguyên tắc chung của thị trường hiện đại trên thế giới
• 2.4. ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG xử LÝ MỐI QUAN HỆ NHÀ NƯỚC - THỊ TRƯỜNG TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA
• 2.4.1. Xử lý quan hệ Nhà nước và thị trường trong nền kinh tế thị trường định hướng XHCN dưới góc nhìn quan hệ giữa mục tiêu và phương tiện
• 2.4.2. Xử lý quan hệ Nhà nước và thị trường trong nền kinh tế thị trường định hướng XHCN dưới góc nhìn quan hệ giữa lãnh tế và chính trị
• 2.4.3. Xử lý quan hệ Nhà nước và thị trường trong nền kinh tế thị trưòng định hướng XHCN dưới góc nhìn quan hệ giữa chủ thể quan lý và đối tượng quản lý
• 2.4.4. Xử lý quan hệ Nhà nước và thị trường dưới góc nhìn quan hệ giữa chủ quan và khách quan (giữa các quy định, quy chế với yêu cầu thực tiễn khách quan)
• 2.4.5. Xử lý quan hệ Nhà nước và thị trường trong nền kinh tế thị trường định hướng XHCN dưới góc nhìn quan hệ giữa các chủ thể trên thị truồng
• 2.4.6. Xử lý quan hệ Nhà nước và thị trường trong phan phối sản phẩm báo đảm công bằng và kết hợp phân bổ nguồn lực hợp lý
• 2.5. THÀNH CÔNG, HẠN CHẾ VÀ NGUYÊN NHÂN TRONG xử LÝ MỐI QUAN HỆ NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯỜNG TRONG NỀN KTTT ĐỊNH HƯỚNG XHCN
• 2.5.1. Nguyên nhân của hạn chế
• 2.5.2. Một số vấn đề đặt ra trong xử lý mối quan hệ giữa nhà nước và thị trường trong nền KTTT định hướng XHCN
• III. CHƯƠNG III: xu HƯỚNG, QUAN ĐIỂM, GIẢI PHÁP VÀ ĐỊNH HƯỚNG CHÍNH SÁCH xử LÝ QUAN HỆ NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯÒNG, HOÀN THIỆN NỀN KINH TỂ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở NƯỚC TA ĐẾN NĂM 2030
• 3.1. NHŨNG XU HƯỚNG cơ BẢN TÁC ĐỘNG ĐẾN VIỆC xử LÝ QUAN HỆ NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯỜNG, HOÀN THIỆN NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở Nước TA ĐẾN NẦM 2030
• 3.1.1. Cơ cấu lại nền kinh tế thế giới sau khủng hoảng tài chính và khủng hoảng nợ công
• 3.1.2. Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư và nền kinh tế số
• 3.1.3. Tự do hóa theo các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới đi đôi với gia tăng chủ nghĩa bảo hộ
• 3.1.4. Cải cách khu vực công, cơ cấu lại chức năng kinh tế nhà nước, 11ÌỞ rộng sự tham gia của “khu vực thứ ba”
• 3.1.5. Tối đa hóa lợi ích quốc gia dân tộc trong quá trình mở rộng hội nhập thị trường toàn cầu và tham gia quản trị toàn cầu
• 3.2. QUAN ĐIỂM VÀ PHƯƠNG CHÂM xử LÝ MỐI QUAN HỆ NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯỜNG, HOÀN THIỆN NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở NƯỚC TA ĐẾN NĂM 2030
• 3.2.1. Quan điểm xử lý mối quan hệ Nhà nước và thị trường, hoàn thiện nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam đến năm 2030
• 3.2.2. Phương châm xử lý mối quan hệ Nhà nước và thị trường, hoàn thiện nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam
• 3.3. GIẢI PHÁP VÀ ĐỊNH HƯỚNG CHÍNH SÁCH xử LÝ MỐI QUAN HỆ GIỮA NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯỜNG, HOÀN THIỆN NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở VIỆT NAM ĐẾN NĂM 2030
• 3.3.1. Giải pháp và định hướng chính sách xử lý mối quan hệ giữa nhà nước và thị trường đối với sử dụng các công cụ kiến tạo phát triển của nhà nước
• 3.3.2. Giải pháp và định hướng chính sách xử lý mối quan hệ giữa nhà nước và thị trường trong vấn đề giá cả và huy động, phân bổ nguồn lực
• 3.3.3. Giải pháp và định hướng chính sách xử lý quan hệ giữa nhà nước và thị trường trong vấn đề sở hữu, quyền sở hữu, quyền tài sản và phát triển các thành phần kinh tế
• 3.3.4. Giải pháp và định hướng chính sách xử lý mối quan hệ giữa nhà nước và thị trường trong xác lập quyền bình đẳng của các chủ thể của kinh tế thị trường, thúc đẩy tự do cạnh tranh, chống độc quyền
• 3.3.5. Giải pháp và định hướng chính sách xử lý mối quan hệ giữa nhà nước và thị trường để phát triển đồng bộ, vận hành thông suốt các loại thị trường
• 3.3.6. Giải pháp và định hướng chính sách xử lý quan hệ giữa nhà nước và thị trường trong phân phối, bảo đảm công bằng xã hội, bảo vệ môi trường sinh thái
• 3.3.7. Phát huy vai trò của “xã hội” bổ sung cho giới hạn của nhà nước, bổ khuyết cho khuyết tật của thị trưòng, kiểm soát các quan hệ “thân hữu” giữa nhà nước và thị trường
• KẾT LUẬN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• Phụ lục

Tóm tắt

I. Nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là gì

Bài báo này tập trung phân tích mối quan hệ giữa nhà nước và thị trường trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Khái niệm này là nền tảng, cần được làm rõ trước khi đi sâu vào các khía cạnh khác. Nó kết hợp cơ chế thị trường với sự quản lý và định hướng của nhà nước, theo mục tiêu xã hội chủ nghĩa. Sự kết hợp này tạo ra một hệ thống kinh tế phức tạp, vừa tuân thủ các quy luật thị trường, vừa chịu ảnh hưởng mạnh mẽ bởi các nguyên tắc và mục tiêu xã hội chủ nghĩa. Thực tiễn hơn 30 năm đổi mới ở Việt Nam minh chứng cho sự phức tạp này, với nhiều thành công nhưng cũng không ít thách thức.

1.1 Đặc điểm nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

Nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa khác biệt với các mô hình kinh tế khác. Nó không hoàn toàn dựa vào cơ chế thị trường tự do, mà có sự can thiệp tích cực của nhà nước. Sự can thiệp này hướng tới việc điều tiết thị trường, bảo đảm công bằng xã hội, và đạt được các mục tiêu kinh tế-xã hội. Nhà nước đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng khung pháp lý, định hướng đầu tư, và can thiệp vào các lĩnh vực then chốt. Tuy nhiên, sự can thiệp này cần được thực hiện một cách hiệu quả, tránh tình trạng bao cấp quá mức hoặc làm méo mó thị trường. Mô hình này đòi hỏi sự cân bằng tinh tế giữa các mục tiêu kinh tế và xã hội.

1.2 Ưu điểm và hạn chế của mô hình

Mô hình này mang lại nhiều ưu điểm, chẳng hạn như khả năng kết hợp tăng trưởng kinh tế với công bằng xã hội, khả năng kiểm soát và định hướng phát triển kinh tế theo mục tiêu quốc gia. Tuy nhiên, cũng tồn tại hạn chế, chủ yếu là do sự can thiệp chưa hiệu quả của nhà nước, dẫn đến tình trạng chồng chéo chức năng, thiếu minh bạch, và làm giảm hiệu quả của thị trường. Sự thiếu nhất quán trong chính sách, sự thiếu minh bạch trong hoạt động của doanh nghiệp nhà nước và việc thiếu cơ chế giám sát hiệu quả cũng là những thách thức lớn.

II. Vai trò của nhà nước trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

Vai trò nhà nước trong nền kinh tế này là tối quan trọng. Nhà nước không chỉ là người “gác đêm”, mà còn là người định hướng, điều tiết, và tham gia trực tiếp vào một số lĩnh vực kinh tế. Nhà nước cần tạo lập khung pháp lý minh bạch, công bằng, thúc đẩy cạnh tranh lành mạnh. Nhà nước cũng cần có các chính sách hỗ trợ phát triển kinh tế, đặc biệt là các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Quan trọng là việc sử dụng hiệu quả các công cụ điều tiết vĩ mô như chính sách tài khóa, tiền tệ, để ổn định kinh tế vĩ mô và hướng tới phát triển bền vững.

2.1 Chức năng điều tiết của nhà nước

Nhà nước sử dụng các công cụ điều tiết như chính sách tài khóa, tiền tệ, tỷ giá để can thiệp vào thị trường. Mục tiêu là ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững. Tuy nhiên, sự can thiệp này cần dựa trên cơ sở khoa học, tránh tình trạng can thiệp tùy tiện, làm méo mó thị trường. Cần có cơ chế giám sát, đánh giá hiệu quả của các chính sách để điều chỉnh kịp thời.

2.2 Nhà nước và doanh nghiệp nhà nước

Mối quan hệ giữa nhà nước và doanh nghiệp nhà nước là một vấn đề phức tạp. Nhà nước là chủ sở hữu, nhưng cần phải đảm bảo doanh nghiệp nhà nước hoạt động hiệu quả, cạnh tranh công bằng với các doanh nghiệp khác. Việc quản lý, giám sát, và cơ chế cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước cần được cải thiện để nâng cao hiệu quả hoạt động và tránh tình trạng thất thoát tài sản nhà nước. Tái cấu trúc doanh nghiệp nhà nước là cần thiết để nâng cao năng lực cạnh tranh.

III. Vai trò của thị trường trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

Thị trường đóng vai trò cơ bản trong phân bổ nguồn lực, định hướng sản xuất, và hình thành giá cả. Tuy nhiên, vai trò của thị trường trong nền kinh tế này không phải là tuyệt đối. Nhà nước vẫn có sự can thiệp để điều tiết thị trường, đảm bảo công bằng xã hội, và hướng tới các mục tiêu xã hội chủ nghĩa. Cân bằng giữa vai trò của nhà nước và thị trường là yếu tố quyết định thành công của mô hình này.

3.1 Cơ chế thị trường và phân bổ nguồn lực

Cơ chế thị trường là công cụ chính trong phân bổ nguồn lực. Tuy nhiên, sự can thiệp của nhà nước vẫn cần thiết để điều chỉnh sự phân bổ này, tránh tình trạng bất bình đẳng và thiếu hiệu quả. Nhà nước cần có các chính sách hỗ trợ phát triển các ngành công nghiệp then chốt, thúc đẩy đổi mới công nghệ, và thu hút đầu tư nước ngoài. Sự minh bạch trong thông tin và cạnh tranh lành mạnh là yếu tố then chốt.

3.2 Thị trường và cạnh tranh

Cạnh tranh lành mạnh là động lực quan trọng cho sự phát triển kinh tế. Nhà nước cần tạo lập môi trường cạnh tranh công bằng, bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng, và chống độc quyền. Việc kiểm soát độc quyền, thúc đẩy sự tham gia của các doanh nghiệp nhỏ và vừa, và đảm bảo minh bạch thông tin là các biện pháp quan trọng. Một thị trường cạnh tranh sẽ thúc đẩy hiệu quả, đổi mới và tạo ra nhiều cơ hội cho các doanh nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương I: NHƯNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM THựC 32 TIỄN GIẢI QUYẾT MỐI QUAN HỆ GIỮA NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯỜNG TRONG NỀN KINH TÉ THỊ TRƯỜNG I. CÁC KHÁI NIỆM VÀ LÝ THUYÉT KINH TẾ VỀ QUAN HỆ GIỮA 32 NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯỜNG TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG TRÊN THẾ GIỚI 1. Nhà nước và thị trường, chức năng của Nhà nước và chức năng của thị 32 trường 2. Các lý thuyết kinh tế về quan hệ giữa Nhà nước và thị trường 44 3.

Kinh tế thị trường XHCN và kinh tế thị trường định hướng XHCN 59 4. Kinh tế thị trường hiện đại và hội nhập quốc tế: các đặc trung cơ bản 63 II. Cơ SỞ CỦA MỐI QUAN HỆ VÀ NỘI DUNG cơ BẢN CỦA VIỆC 69 XỬ LÝ QUAN HỆ NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯỜNG 1. Cơ sở khoa học và thực tiễn của mối quan hệ Nhà nước và thị trường 69 2.

Nội dung xử lý quan hệ Nhà nước và thị trường 75 III: CÁC NGUYÊN TẤC xử LÝ VÀ CÁC YẾU TỔ cơ BẢN TÁC 91 ĐỘNG ĐẾN XỬ LÝ QUAN HỆ NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯỜNG 1. Các nguyên tắc 91 (2) Các yếu tố cơ bản tác động đến xử lý quan hệ Nhà nước và thị trường 96 IV. KINH NGHIỆM QUỐC TẾ TRONG xử LÝ QUAN HỆ NHÀ NƯỚC 102 VÀ THỊ TRƯỜNG - BÀI HỌC KINH NGHIỆM CHO VIỆT NAM 1. Kinh nghiệm của một số quốc gia 102 2.

Một số kinh nghiệm tham khảo với Việt Nam 113 Chương II: THựC TRẠNG MỐI QUAN HỆ NHÀ NƯỚC - THỊ 121 TRƯỜNG TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở VIỆT NAM QUA HƠN 30 NÃM ĐỎI MỚI I. QÚA TRÌNH ĐỔI MỚI TƯ DUY CỦA ĐẢNG VÀ NHÀ NƯỚC VỀ 121 VAI TRÒ NHÀ NƯỚC, VAI TRÒ THỊ TRƯỜNG, VỀ QUAN HỆ NHÀ NƯỚC - THỊ TRƯỜNG TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HUỐNG XÃ HỘI i CHỦ NGHĨA về vai trò nhà nước trong phát triển kinh tế 121 i i 2? về thị trường và vai trồ của thị trương trong nền KTTT định hưởng 123 XHCN 3. về quan hệ giữa Nhà nước và thị trường trong nền KTTT định hướng 127 XHCN II. THỰC TRẠNG VAI TRÒ CỦA NHÀ NƯỚC TRONG NỀN KINH TẾ 131 THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA V • 1.

Vai trò nhà nước trong tạo dựng bộ khung luật pháp và môi trường cho 131 phát triển Vai trò nhà nước trong phân phối thu nhập và phúc lợi xã hội 136 * I; 3. Vai trò nhà nước trong sử dụng công cụ như quy hoạch, kế hoạch, các 140 chính sách tài khóa, tiền tệ, tỷ gía. để can thiếp điều tiết, định hướng thị trường A -t Ẵ2 -í 144 f-\ 4. Vai trò nhà nước trong sử dụng các công cụ vật chât nhà nước đê bô khuyết cho thị trường - vấn đề kinh tế nhà nước trong nền kinh tế thị trường 5.

Vai trò nhà nước trong cung ững dịch vụ công 145 III. THỰC TRẠNG VAI TRÒ THỊ TRƯỜNG TRONG NỀN KINH TẾ 149 THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA / (i Ị lí Tổng quan thực trạng phát triển thị trường qua hơn 30 năm đổi mới 150 2. Thực trạng mức độ tồn tại độc lập, tự do kinh doanh và cạnh tranh, tự 155 chủ về kinh tế của các chủ thể KTTT 3. Mức độ thị trường trong định hướng sản xuất và hình thành giá cả 157 4.

về vai trò phân bổ nguồn lực sản xuất và phân phối sản phẩm 159 5. Vai trò thị trường trong định hướng đào tạo nguồn lực 162 6. Mức độ tương thích nguyên tắc chung của thị trường hiện đại trên thế 154 giới IV. ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG xử LÝ MỐI QUAN HỆ NHÀ NƯỚC - 168 THỊ TRƯỜNG TRONG NỀN KINH TÉ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA 1.

Xử lý quan hệ Nhà nước và thị trường trong nền kinh tế thị trường định 168 hướng XHCN dưới góc nhìn quan hệ giữa mục tiêu và phương tiện 2. Xử lý quan hệ Nhà nước và thị trường trong nền kinh tế thị trường định 172 hướng XHCN dưới góc nhìn quan hệ giữa lãnh tế và chính trị 3. Xử lý quan hệ Nhà nước và thị trường trong nền kinh tế thị trưòng định 175 i i hướng XHCN dưới góc nhìn quan hệ giữa chủ thể quan lý và đối tượng quản lý 4. Xử lý quan hệ Nhà nước và thị trường dưới góc nhìn quan hệ giữa chủ 178 quan và khách quan (giữa các quy định, quy chế với yêu cầu thực tiễn khách quan) 5.

Xử lý quan hệ Nhà nước và thị trường trong nền kinh tế thị trường định 181 hướng XHCN dưới góc nhìn quan hệ giữa các chủ thể trên thị truồng 6. Xử lý quan hệ Nhà nước và thị trường trong phan phối sản phẩm báo 183 đảm công bằng và kết hợp phân bổ nguồn lực hợp lý V: THÀNH CÔNG, HẠN CHẾ VÀ NGUYÊN NHÂN TRONG xử LÝ 187 MỐI QUAN HỆ NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯỜNG TRONG NỀN KTTT ĐỊNH HƯỚNG XHCN 1. Nguyên nhân của hạn chế 194 4. Một số vấn đề đặt ra trong xử lý mối quan hệ giữa nhà nước và thị 197 trường trong nền KTTT định hướng XHCN Chương III: xu HƯỚNG, QUAN ĐIỂM, GIẢI PHÁP VÀ ĐỊNH 212 HƯỚNG CHÍNH SÁCH xử LÝ QUAN HỆ NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯÒNG, HOÀN THIỆN NỀN KINH TỂ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở NƯỚC TA ĐẾN NĂM 2030 I.

NHŨNG XU HƯỚNG cơ BẢN TÁC ĐỘNG ĐẾN VIỆC xử LÝ 212 QUAN HỆ NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯỜNG, HOÀN THIỆN NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở Nước TA ĐẾN NẦM 2030 1. Cơ cấu lại nền kinh tế thế giới sau khủng hoảng tài chính và khủng 212 hoảng nợ công 2. Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư và nền kinh tế số 214 3. Tự do hóa theo các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới đi đôi với gia 217 tăng chủ nghĩa bảo hộ 4.

Cải cách khu vực công, cơ cấu lại chức năng kinh tế nhà nước, 11ÌỞ rộng 218 sự tham gia của “khu vực thứ ba” 5. Tối đa hóa lợi ích quốc gia dân tộc trong quá trình mở rộng hội nhập thị 221 trường toàn cầu và tham gia quản trị toàn cầu ii i II. QUAN ĐIỂM VÀ PHƯƠNG CHÂM xử LÝ MỐI QUAN HỆ NHÀ 223 NƯỚC VÀ THỊ TRƯỜNG, HOÀN THIỆN NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở NƯỚC TA ĐẾN NĂM 2030 1. Quan điểm xử lý mối quan hệ Nhà nước và thị trường, hoàn thiện nền 223 kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam đến năm 2030 2.

Phương châm xử lý mối quan hệ Nhà nước và thị trường, hoàn thiện nền 238 kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam III. GIẢI PHÁP VÀ ĐỊNH HƯỚNG CHÍNH SÁCH xử LÝ MỐI QUAN 241 HỆ GIỮA NHÀ NƯỚC VÀ THỊ TRƯỜNG, HOÀN THIỆN NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở VIỆT NAM ĐẾN NĂM 2030 1. Giải pháp và định hướng chính sách xử lý mối quan hệ giữa nhà nước và 241 thị trường đối với sử dụng các công cụ kiến tạo phát triển của nhà nước 2. Giải pháp và định hướng chính sách xử lý mối quan hệ giữa nhà nước và 247 thị trường trong vấn đề giá cả và huy động, phân bổ nguồn lực 3.

Giải pháp và định hướng chính sách xử lý quan hệ giữa nhà nước và thị 250 trường trong vấn đề sở hữu, quyền sở hữu, quyền tài sản và phát triển các thành phần kinh tế 4. Giải pháp và định hướng chính sách xử lý mối quan hệ giữa nhà nước và 256 thị trường trong xác lập quyền bình đẳng của các chủ thể của kinh tế thị trường, thúc đẩy tự do cạnh tranh, chống độc quyền 5. Giải pháp và định hướng chính sách xử lý mối quan hệ giữa nhà nước và 260 thị trường để phát triển đồng bộ, vận hành thông suốt các loại thị trường 6. Giải pháp và định hướng chính sách xử lý quan hệ giữa nhà nước và thị 266 trường trong phân phối, bảo đảm công bằng xã hội, bảo vệ môi trường sinh thái 7.

Phát huy vai trò của “xã hội” bổ sung cho giới hạn của nhà nước, bổ 270 khuyết cho khuyết tật của thị trưòng, kiểm soát các quan hệ “thân hữu” giữa nhà nước và thị trường KẾT LUẬN 275 TÀI LIỆU THAM KHẢO 285 Phụ lục i v TT Chữ viết tắt Chữ đầy đủ 1 BCHTW Ban chấp hành Trung ương 2 BHXH Bảo hiểm xã hội 3 CSTT Chính sách tiền tệ 4 CNCS Chủ nghĩa cộng sản 5 CNTB Chủ nghĩa tư bản 6 CNXH Chủ nghĩa xã hội 7 AEC Cộng đồng kinh tế ASEAN 8 DNNN Doanh nghiệp nhà nước 9 DNXH Doanh nghiệp xã hội 10 ppp Đối tác công tư 11 HTPT Hỗ trợ phát triển 12 HTX Họp tác xã 13 KTTT Kinh tế thị trường 14 LLSX Lực lượng sản xuất 15 AIIB Ngân hàng đầu tư cơ sở hạ tầng châu Á 16 NHNN Ngân hàng nhà nước 17 NSNN Ngân sách nhà nước 18 GDP Thu nhập quốc dân 19 WTO Tổ chức thương mại thế giói 20 TBCN Tư bản chủ nghĩa 21 VND Việt Nam đồng 22 XHCN Xã hội chủ nghĩa Bảng chữ viết tắt MỞ ĐÀU l. Tính cấp thiết của đề tài Trong lịch sử phát triển nền kinh tế thị trường trên thế giới câu hỏi luôn được đặt ra tranh luận đối với các nhà nghiên cứu và quản lý thực tiễn là: vai trò và chức năng phù hợp của thị trường và Nhà nước là gì? Xử lý mối quan hệ này như thế nào để đạt được cả 2 mục tiêu: tăng trưởng và ổn định, bền vững. Trong cuộc tranh luận này đã hình thành các quan điểm, trường phái khác nhau. Trường phái kinh tế học cổ điển, với đại diện là Adam Smith, chủ trương thông qua phưong thức cạnh tranh thị trường tự do để phân bổ các nguồn lực, cho rằng, Nhà nước chỉ nên đóng vai trò là “người gác đêm” mà thôi.

Nhưng đến những năm 20 của thế kỷ XX, khi mà cuộc khủng hoảng kinh tế bùng nổ nghiêm trọng, những khuyết tật của thị trường bộc lộ rõ rệt, tác động mạnh đến xu thế tăng trưởng. Thực tế này đã đặt ra suy nghĩ lại về vai trò của thị trường tự do, và thấy cần sự can thiệp của Nhà nước. Học thuyết về nền kinh tế có điều tiết, với đại diện là Keynes chủ trương dùng chính sách với trọng tâm là quản lý nguồn cung, để can thiệp vào nền kinh tế. Tuy nhiên với sự can thiệp mạnh vào nền kinh tế đã đẩy đến xuất hiện tình trạng suy thoái và lạm phát vào những năm 70 thế kỷ XX.

Và như vậy thực tế phát triển cho thấy sự cần thiết của cả thị trường và Nhà nước. Đây chính là quan điếm P.