Luận văn thạc sĩ luật học tội gây rối trật tự công cộng theo quy định của bộ luật hình sự năm 2015 và thực tiễn xét xử tại tỉnh vĩnh phúc

Luận văn thạc sĩ luật học phân tích tội gây rối trật tự công cộng theo Bộ luật Hình sự 2015 và thực tiễn xét xử tại tỉnh Vĩnh Phúc.

• Tác giả: Nguyen Thi Phuong Anh
• Người hướng dẫn: TS. Phạm Tài Tuệ
• Trường học: Đại học Luật Hà Nội
• Chuyên ngành: Luật học
• Đề tài: Tội gây rối trật tự công cộng theo Bộ luật Hình sự 2015 và thực tiễn xét xử tại Vĩnh Phúc
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng quan về tội gây rối trật tự công cộng theo Bộ luật Hình sự 2015

Tội gây rối trật tự công cộng là một trong những tội phạm được quy định trong Bộ luật Hình sự 2015. Tội này không chỉ ảnh hưởng đến an ninh trật tự mà còn tác động đến tâm lý xã hội. Theo quy định tại Điều 318, hành vi gây rối trật tự công cộng được định nghĩa rõ ràng, nhằm bảo vệ quyền lợi của công dân và trật tự xã hội. Việc hiểu rõ về tội này là cần thiết để nâng cao nhận thức và phòng ngừa hiệu quả.

1.1. Khái niệm và dấu hiệu pháp lý của tội gây rối trật tự công cộng

Tội gây rối trật tự công cộng được hiểu là hành vi gây mất trật tự, an ninh tại nơi công cộng. Dấu hiệu pháp lý của tội này bao gồm hành vi cụ thể, mức độ nguy hiểm và hậu quả gây ra. Việc xác định rõ các dấu hiệu này giúp cho việc xử lý tội phạm được chính xác và công bằng.

1.2. Lịch sử hình thành quy định về tội gây rối trật tự công cộng

Quy định về tội gây rối trật tự công cộng đã trải qua nhiều giai đoạn phát triển. Từ những quy định sơ khai trong các bộ luật trước đây đến sự hoàn thiện trong Bộ luật Hình sự 2015, các quy định này đã phản ánh sự thay đổi trong nhận thức về an ninh trật tự xã hội.

II. Vấn đề và thách thức trong thực tiễn xét xử tội gây rối trật tự công cộng

Thực tiễn xét xử tội gây rối trật tự công cộng tại Vĩnh Phúc đang gặp nhiều thách thức. Sự phức tạp trong các vụ án, cùng với sự thay đổi nhanh chóng của xã hội, đã tạo ra những khó khăn trong việc áp dụng pháp luật. Việc thiếu hụt thông tin và dữ liệu cũng là một trong những vấn đề lớn.

2.1. Những khó khăn trong việc điều tra và truy tố tội gây rối

Việc điều tra tội gây rối trật tự công cộng thường gặp khó khăn do thiếu chứng cứ và nhân chứng. Điều này dẫn đến việc truy tố không kịp thời và hiệu quả, ảnh hưởng đến công tác phòng chống tội phạm.

2.2. Tình hình tội phạm gây rối trật tự công cộng tại Vĩnh Phúc

Tình hình tội phạm gây rối trật tự công cộng tại Vĩnh Phúc có xu hướng gia tăng, đặc biệt trong các dịp lễ hội. Các hành vi như đua xe trái phép, tụ tập đông người gây rối đang trở thành vấn đề nhức nhối, cần có biện pháp xử lý kịp thời.

III. Phương pháp và giải pháp nâng cao hiệu quả xét xử tội gây rối trật tự công cộng

Để nâng cao hiệu quả xét xử tội gây rối trật tự công cộng, cần áp dụng các phương pháp điều tra khoa học và giải pháp pháp lý hợp lý. Việc đào tạo nâng cao năng lực cho cán bộ tư pháp cũng là một yếu tố quan trọng.

3.1. Đề xuất các phương pháp điều tra hiệu quả

Cần áp dụng các phương pháp điều tra hiện đại, như sử dụng công nghệ thông tin và các công cụ phân tích dữ liệu để thu thập chứng cứ. Điều này sẽ giúp cho việc điều tra trở nên nhanh chóng và chính xác hơn.

3.2. Nâng cao năng lực cho cán bộ tư pháp

Đào tạo và nâng cao năng lực cho cán bộ tư pháp là cần thiết để họ có thể xử lý các vụ án phức tạp một cách hiệu quả. Việc này không chỉ giúp nâng cao chất lượng xét xử mà còn tạo niềm tin cho người dân vào hệ thống pháp luật.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về tội gây rối trật tự công cộng

Kết quả nghiên cứu về tội gây rối trật tự công cộng tại Vĩnh Phúc cho thấy sự cần thiết phải có các biện pháp phòng ngừa và xử lý hiệu quả. Các số liệu thống kê cho thấy tội phạm này đang có xu hướng gia tăng, đòi hỏi sự quan tâm từ các cơ quan chức năng.

4.1. Kết quả áp dụng quy định về tội gây rối

Kết quả áp dụng quy định về tội gây rối trật tự công cộng cho thấy nhiều vụ án đã được xử lý kịp thời. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều vụ án chưa được giải quyết triệt để, cần có sự cải thiện trong quy trình xét xử.

4.2. Thực trạng và giải pháp nâng cao hiệu quả áp dụng

Thực trạng cho thấy cần có các giải pháp đồng bộ để nâng cao hiệu quả áp dụng quy định về tội gây rối. Việc tăng cường phối hợp giữa các cơ quan chức năng và cộng đồng là rất quan trọng.

V. Kết luận và tương lai của tội gây rối trật tự công cộng tại Vĩnh Phúc

Kết luận về tội gây rối trật tự công cộng cho thấy đây là một vấn đề cần được quan tâm đặc biệt. Tương lai của tội này phụ thuộc vào sự cải cách và hoàn thiện hệ thống pháp luật, cũng như sự nâng cao nhận thức của cộng đồng.

5.1. Tương lai của quy định về tội gây rối

Tương lai của quy định về tội gây rối trật tự công cộng sẽ phụ thuộc vào sự thay đổi trong nhận thức xã hội và sự phát triển của pháp luật. Cần có những điều chỉnh phù hợp để đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

5.2. Đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo

Đề xuất nghiên cứu tiếp theo cần tập trung vào việc phân tích sâu hơn về các nguyên nhân và hệ quả của tội gây rối, từ đó đưa ra các giải pháp phòng ngừa hiệu quả hơn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: NHỮNG VAN DE CHUNG VE TOI GAY ROI TRẬT TỰ CONG CONG TRONG BỘ LUAT HÌNH SỰ 1. Ly luận về tội gây rồi trật tự công cộng 1. Khái niệm an toàn công cộng, trật tự công cộng Nơi công cộng là những khu vực được hình thành với mục đích là dé phục vụ chung cho tat cả mọi người trong xã hội. Trong qua trình tham gia các hoạt động ở khu vực công cộng, người dân phải tuân thủ các quy định chung tại nơi công cộng theo quy định và nội quy đã được ban hành.

Có thể thấy, nơi công cộng là những nơi phục vụ chung cho nhu cầu của nhiều người, như: siêu thị, nhà văn hoá, nhà thi đấu, rạp hát, rạp chiếu bóng, sân vận động, công viên, đường phố.Những khu vực kể trên có các hoạt động chung của xã hội được diễn ra thường xuyên hoặc không thường Xuyên. Khái niệm an toàn được nhiều hoc giả nghiên cứu tiếp cận ở nhiều khía cạnh, lĩnh vực khác nhau, vì vậy có nhiều khái niệm khác nhau về an toàn. Tuy nhiên, dù được nghiên cứu tiếp cận ở nhiều góc độ, nhưng bản chất của an toàn chỉ có một, đó là một trạng thái yên én, tránh được những thiệt hại, đồng thời được bảo vệ khỏi sự tổn hại hoặc các kết quả không mong muốn khác từ bên ngoài. Ngoai ra, an toàn cũng có thé dé cập đến việc kiểm soát các mối nguy được công nhận dé đạt được mức độ rủi ro trong ngưỡng cho pháp.

Từ khái niệm nơi công cộng và an toàn, tác giả rút ra khái niệm về an toan công cộng: Đây là trạng thái én định, không có nguy cơ gây hại tại các khu vực công cộng. Trật tự công cộng (TTCC) là tất cả những gì thuộc về trật tự chung như: an toàn chung, vệ sinh chung. Những hoạt động mặc dù thực hiện ở các khu vực nhả, vườn, sân riêng.nhưng những hành động đó vẫn gây ảnh hưởng đến mọi người xung quanh thì vẫn bị coi là hành vi xâm phạm TTCC. Nhu vay, có thê hiểu TTCC là trạng thái ôn định, có tổ chức, có ki luật, pháp luật ở nơi công cộng.

Khái niệm va đặc điểm các tội vâm phạm an toan công cộng, trật tự công cộng Theo quy định tại điều 46 Hiến pháp 2013, công dân bên cạnh có nghĩa vụ tuân thủ theo các quy định của Hiến pháp và các văn bản pháp luật khác, công dân còn có trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ của mình đối với nhiệm vụ bảo vệ an ninh của quốc gia, chấp hanh các quy tắc ứng xử công cộng. Bởi vi, an toàn công cộng, TTCC được coi là một trong những yếu tố cơ bản và quan trọng dé bảo đảm cho mọi công dân có cơ hội sinh sống, học tap, làm việc va phát triển trong môi trường tốt nhất. Từ môi trường an toàn, trật tự, nghiêm minh thi con người sẽ phát huy tinh thần yêu nước và phâm chat năng lực dé xây dựng một xã hội văn minh, dân chủ, giàu đẹp, nhân dân có cuộc sống ấm no, bình đẳng, tiến bộ và hạnh phúc. Xuất phat từ vai trò của việc bảo vệ an toàn công cộng, TTCC đối với cuộc sống của nhân dân, an ninh, an toàn xã hội của địa phương và an ninh quốc gia.

Các hành vi xâm phạm đến “an foàn công cộng, TTCC” đều gây nên những thiệt hại và đều bị coi là hành vi vi phạm pháp luật cần được xử ly nghiêm minh theo quy định của pháp luật. Việc xt ly hành vi xâm phạm đến an toàn và trật tự công cộng phải căn cứ theo tính chất, mức độ nguy hiểm và hậu quả của hành vi vi phạm mà áp dụng hình thức xử phạt hành chính, trách nhiệm dân sự và đến TNHS theo quy định của BLHS 2015 hiện nay. Theo quy định của BLHS 2015, tội phạm là hành vi nguy hiểm cho xã hội được quy định trong BLHS. Các tội được quy định tai Chương XXI của BLHS 2015 có các khách thé loại khác nhau như: xâm phạm quy định về lao động, xây dựng, phòng cháy chữa cháy, y tế và quản lý công trình điện; chế độ quản lý Nhà về vũ khí, vật liệu nô, chất phóng xa, vật liệu hạt nhân, chất độc, chất cháy hoặc xâm phạm đến trật tự, ôn định tại nơi công cộng.

Day là co sở pháp ly quan trọng dé truy cứu TNHS những người có hành vi xâm phạm an toàn và trật tự tại khu vực công cộng'. Ở góc độ khoa học, về khái niệm “các tội xâm phạm an toàn công cộng, TICC” được tiếp cận, phân tích ở nhiều khía cạnh khác nhau. Vì vậy, đã có nhiều khái niệm khác nhau về “các tội xâm phạm an toàn công cộng, TTCC” được dé xuất. Tiêu biểu là một số khái niệm sau: Tác giả Võ Khanh Linh trong cuốn “Giáo trình Luật hình sự Liệt Nam (Phần các tội phạm)” đã khẳng định: Các tội xâm phạm an toản công cộng, TTCC là những hành vi nguy hiểm cho xã hội, được quy định tại trong BLHS do người có năng lực TNHS thực hiện.

Được thực hiện với lỗi cố y, xâm phạm đến an toàn công cộng, TTCC, gây ra những thiệt hại cho tính mang, tai sản, danh dự, nhân phẩm, sức khỏe của nhân dân, gây thiệt hại đến tài sản của Nhà nước”. Bên cạnh quan điểm trên, cũng có tác giả cho rằng: Các tội xâm phạm an toàn, TTCC là những hành vi nguy hiểm cho xã hội, có lỗi, xâm phạm vào những quy định của nhà nước về an toản, TTCC trong các lĩnh vực gây nên những thiệt hại về tính mạng, danh dự, nhân pham, tôn hai đến sức khỏe, tai sản của Nhà nước và của công dân. Quan điểm đã khái quát được những nội dung cơ bản của các tội xâm phạm an toàn công cộng, TTCC. Tuy nhiên, quan điểm trên tác giả lại chưa thay nêu dấu hiệu chủ thé của nhóm tội phạm này”.

1 Trịnh Tiên Việt, Nguyễn Thanh Hải (2010), Tội gây rối trật tự công cộng trong Luật hình sự Việt Nam, Nxb Công an nhân dân, Hà Nội. ? Võ Khanh Vinh (2001), Chương X - Các tội xâm phạm an toàn công cộng, trật tự công cộng, Trong sách: "Giáo trình Luật hình sự Việt Nam (Phần các tội phạm)", do GS. Võ Khánh Vinh chủ biên, Nxb Công an nhân dân, Hà Nội.Tr404 * Trần Minh Hưởng (chủ biên) (2010), TS. Đỗ Đức Hồng Hà, TS.

Trịnh Tiên Việt và tập thé tác giả, Chương XIX - Các tội xâm phạm an toàn công cộng, trật tự công cộng, Trong sách: “Tim hiểu Bộ luật hình sự nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và những văn bản hướng dẫn thi hành”, Nxb Lao động, Ha Nội. 10 Mặc dù về khái niệm “các tội xâm phạm an toàn công cộng, trật tự công cộng” trong khoa học pháp lý có rất nhiều quan điểm khác nhau. Bởi vì khái niệm trên được tiếp cận ở rất nhiều góc độ và khía cạnh khác nhau, dẫn đến thực trạng là có nhiều khái niệm khác nhau về tội xâm phạm an toàn công cộng và TTCC. Tuy nhiên, dù được tiếp cận ở góc độ nao di nữa thì tựu trung lại tổng hợp các quan điểm đó vẫn thống nhất trong việc nêu ra bản chất pháp lý của nhóm tội phạm này.

Như vậy, tội xâm phạm an toàn công cộng, TTCC là các hành vi nguy hiểm cho xã hội, do người có năng lực TNHS thực hiện các hành vi cố Ý gây nguy hiểm, xâm phạm đến trật tự, an ninh, an toàn tại nơi công cộng, đồng thời hành vi đó còn xâm phạm đến tải sản, tính mạng, sức khoẻ, danh dự, nhân phâm của người khác. Từ khái niệm trên, có thé đưa ra một số đặc điểm cơ bản của nhóm tội này như sau: Một là, là những hành vi nguy hiểm, gây thiệt hại về tài sản và xâm phạm đến hoạt động bình thường xã hội. Hai là, là những hành vi nguy hiểm, gây thiệt hai cho xã hội do những người có đủ năng lực TNHS và đủ tuổi chịu TNHS thực hiện. Ba là, là hành vi được thực hiện một cách cố ý hoặc vô ý, tuy nhiên không có mục đích chống chính quyền nhân dân.

Khái niệm và đặc điểm của tội gây rồi trật tự công cộng Hiện nay, theo quy định của BLHS 2015, tội phạm được quy định tại phan II, con tội GRTTCC được quy định tại điều 318 mục 4 Chương XXI BLHS 2015. GRTTCC là hành vi cố y của các đối tượng, với mục đích là tác động làm mất tình trạng ôn định, kỷ cương, có té chức tại nơi công cộng. Những hành động của các chủ thé tao ra sự mất trật tự theo chủ đích của đối tượng đó. Những hành vi GRTTCC như la hét, hành vi phá phách hoặc làm ô ué các 11 công trình, thiết bị, Tụ tập âu đả, đánh nhau ở nơi công cộng thường mang đến lợi ích không chính đáng cho các đối tượng hoặc các chủ thê khác trong ràng buộc lợi nhuận.

Hanh vi GRTTCC thường được thực hiện bởi một người hoặc một nhóm người, hanh động của họ đã vi phạm các quy định trong sử dụng nơi công cộng được quy định trong các văn bản pháp luật. Những hành vi đó gây anh hưởng xấu đến an ninh trật tự, kỷ cương, an toàn xã hội, gây thiệt hại hoặc đe doa gây thiệt hại cho tài sản nhà nước va tài sản của cá nhân khác. Bên cạnh đó, các quyên và lợi ích hợp pháp của chủ thé khác sử dung nơi công cộng bị xâm phạm. GRTTCC trực tiếp xâm phạm trật tự những địa điểm công cộng.

Và nghiêm trọng hơn nữa những hành vi GRTTCC có thể gây thiệt hại đến lợi ich cua nhà nước, của toàn xã hội, các quy định của pháp luật không được bao vệ và tôn trọng. Những quy tắc, quy định của pháp luật bị xâm phạm làm ảnh hưởng đến hiệu quả quan lý của nha nước trên các lĩnh vực giao thông, thông tin viễn thông và các lĩnh vực khác của đời sống. Theo từ điển pháp luật hình sự “GRITCC là hành vi vi phạm quy tắc ung xu được đặt ra cho người người tại nơi công cộng, xâm phạm đến trật tụ, ổn định, ky cương tại nơi công cộng”. Như vậy, hành vi GRTTCC là những hành động xâm phạm đến quyên con người, quyền sở hữu và một số quyên, lợi ích hợp pháp khác của họ.

Những hành vi đó xảy ra tại những nơi công cộng như: Đập phá công trình công cộng, tụ tập đông người trái phép, gây rối, phá hoại tài sản nơi công cộng. Tuỳ vào hậu quả để lại cho xã hội, hành vi GRTTCC có thể bị truy cứu TNHS hoặc trách nhiệm pháp lý khác.