Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG HUẤN LUYỆN CHIẾN SỸ NGHĨA VỤ Ở TRUNG TÂM HUẤN LUYỆN VÀ BỒI DƯỠNG NGHIỆP VỤ CÔNG AN TỈNH 1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề 1. Ở nước ngoài Huấn luyện chiến sĩ là bước khởi đầu mang tính bản lề, tạo cơ sở hình thành kỹ năng quân sự, phẩm chất, bản lĩnh của người quân nhân cách mạng. Thực hiện tốt nhiệm vụ này sẽ trực tiếp góp phần nâng cao chất lượng tổng hợp, sức mạnh chiến đấu.
Ở tất cả các nước, hoạt động huấn luyện chiến sỹ nghĩa vụ được đặc biệt quan tâm và chú trọng. Tại Mỹ, sau khi nhập ngũ, các chiến sỹ nghĩa vụ sẽ trải qua quá trình đào tạo chiến đấu căn bản kéo dài trong vòng 10 tuần đối với lục quân, 8 tuần đối với không quân và 7 tuần đối với hải quân. Tại đây, các chiến sỹ sẽ được tìm hiểu về 7 giá trị cốt lõi của quân đội Mỹ, làm thế nào để làm việc cùng nhau như một đội và những gì họ cần để thành công với tư cách là quân nhân trong quân đội Mỹ [15]. Quá trình đào tạo căn bản cho chiến sỹ sẽ diễn ra trong 3 giai đoạn.
Giai đoạn 1-RED, các chiến sỹ sẽ được chuẩn bị về thể chất và tinh thần để bắt đầu bước vào quá trình huấn luyện. Các chiến sỹ đều phải cắt tóc theo quy định, nhận đồng phục và các trang thiết bị cá nhân kèm theo. Sau quá trình đào tạo chiến thuật căn bản, các chiến sỹ sẽ được tìm hiểu về sinh học hạt nhân, vũ khí hóa học, các loại bom, mìn. Họ cũng sẽ được tham gia các cuộc thi thể dục - thể thao giúp xác định năng khiếu.
Các cuộc thi như vậy được tổ chức một các thường xuyên trong suốt thời gian nhập ngũ để đảm bảo điều kiện thể chất của mỗi người. Giai đoạn 2-While, các chiến sỹ sẽ được huấn luyện kỹ năng thiện xạ với súng trường tiến công cá nhân, huấn luyện chiến đấu, kỹ thuật trèo lên cao và tụt Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn xuống bằng dây thừng và hành quân chiến thuật. Họ còn được tham gia khóa học tự tin vượt chướng ngại vật. Giai đoạn 3-Blue, sau khi quen thuộc với súng trường tiến công, các chiến sỹ tiếp tục được làm quen với súng phóng lựu, các loại lựu đạn, súng máy hạng nặng như M2 12,7 mm, súng máy M240 7,62 mm.
Họ sẽ được học các bài tập chiến thuật xâm nhập và chiến đấu vào ban đêm, hành quân chiến thuật bằng đi bộ từ 10-15 km. Sau khi vượt qua các tất cả bài kiểm tra và thách thức, họ sẽ tập trung để chuẩn bị cho nghi lễ kết thúc khóa huấn luyện. Nghi lễ tốt nghiệp là sự xác nhận cho một công dân bình thường trở thành một quân nhân trong quân đội Mỹ. Ở Việt Nam Công tác huấn luyện chiến sĩ nghĩa vụ được Nhà nước Việt Nam đặc biệt quan tâm, các đơn vị huấn luyện xác định đây là nội dung quan trọng trong nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu và có nhiều chủ trương, biện pháp thiết thực, hiệu quả trong lãnh đạo, chỉ đạo tổ chức thực hiện.
Vì vậy, nhiều năm qua, kết quả huấn luyện chiến sĩ nghĩa vụ của các đơn vị huấn luyện đạt nhiều thành tích khá, giỏi; bảo đảm an toàn tuyệt đối. Các đơn vị huấn luyện chiến sĩ nghĩa vụ ít có trường hợp đào ngũ, vắng mặt trái phép hay vi phạm kỷ luật phải xử lý. Đây là nền tảng, bước chuẩn bị vững chắc để xây dựng đơn vị Công an nhân dân vững mạnh, hoàn thành thắng lợi mọi nhiệm vụ được giao. Năm 2018, Trung tâm Huấn luyện 334 (Tổng cục Kỹ thuật) được giao quản lý, rèn luyện gần 1.000 chiến sĩ nghĩa vụ là con em của 30 quận, huyện, thị xã thuộc 10 tỉnh, thành phố từ Thừa Thiên - Huế trở ra.
Mặc dù trình độ văn hóa không đồng đều, phong tục tập quán khác nhau và hầu hết đều vừa rời ghế trường THPT, song dưới sự giáo dục, quản lý của cán bộ trung tâm, các chiến sĩ đã nhanh chóng hòa nhập trong ngôi nhà chung, cùng nhau đoàn kết, phấn đấu hoàn thành tốt nhiệm vụ. 100% chiến sĩ đều yên tâm Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn công tác, yêu mến, gắn bó với đơn vị. Kết quả kiểm tra các nội dung huấn luyện của đơn vị đạt khá, giỏi với tỷ lệ cao hơn so với những năm trước, trong đó hơn 80% nội dung đạt loại giỏi. Trên cơ sở làm tốt công tác chuẩn bị, tổ chức đón nhận chiến sĩ nghĩa vụ từ đầu năm, quá trình huấn luyện đơn vị đã thực hiện đúng phương châm “Cơ bản, thiết thực, vững chắc”, vận dụng linh hoạt 3 quan điểm, 8 nguyên tắc, 6 mối kết hợp vào từng nội dung.
Theo quy định của cấp trên, tổng thời gian chương trình huấn luyện chỉ có 420 giờ, nên bên cạnh việc tổ chức điều hành chặt chẽ, khoa học kế hoạch huấn luyện, đơn vị chỉ đạo các phân đội tăng cường tổ chức huấn luyện ngoại khóa, bồi dưỡng ngoài giờ cho những chiến sĩ còn yếu trong từng nội dung cụ thể. Cán bộ các cấp bám sát bãi tập, theo sát bộ đội, tích cực làm mẫu động tác, uốn nắn, sửa tập cho từng chiến sĩ. Do vậy, các nội dung bắn súng tiểu liên AK bài 1, ném lựu đạn, đánh thuốc nổ, chiến thuật. đơn vị đều đạt kết quả khá, giỏi cao.
Ba tháng đầu quân ngũ là khoảng thời gian nhiều khó khăn, bỡ ngỡ và dễ nảy sinh tư tưởng thiếu an tâm công tác đối với chiến sĩ nghĩa vụ. Nắm bắt được đặc điểm này, cán bộ trung tâm đã kết hợp chặt chẽ giữa huấn luyện quân sự với giáo dục chính trị, rèn luyện thể lực và thường xuyên tổ chức tốt các hoạt động văn hóa văn nghệ, thể dục thể thao, tạo môi trường vui tươi, lành mạnh cho bộ đội. Với sự quan tâm giáo dục, động viên kịp thời của cán bộ các cấp và môi trường vui tươi lành mạnh, đoàn kết, nhiều chiến sĩ đã vượt qua khó khăn, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Tác giả Nguyễn Quốc Hương đề cập tới “Kinh nghiệm huấn luyện chiến sĩ mới ở Sư đoàn 2” [17].
Tác giả nhấn mạnh huấn luyện chiến sĩ mới là nhiệm vụ có ý nghĩa quan trọng, trực tiếp góp phần nâng cao chất lượng tổng hợp, sức mạnh chiến đấu của Quân đội nói chung, các đơn vị nói riêng và chỉ ra những kinh nghiệm trong lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện nhiệm vụ quan trọng này với nhiều chủ trương, giải pháp thiết thực. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc. Một số khái niệm cơ bản của đề tài 1. Huấn luyện Theo Từ điển Tiếng Việt: “Huấn luyện là công tác rèn luyện cán bộ để họ nắm vững lý luận, rút được kinh nghiệm của việc làm, sao cho các hành động thu được nhiều kết quả” [13].
Theo định nghĩa của Liên đoàn Huấn luyện Quốc tế (ICF): “Huấn luyện là một quá trình hợp tác, đồng hành giữa Huấn luyện viên và Người được huấn luyện nhằm khai mở tư duy, sáng tạo, truyền cảm hứng; từ đó tối ưu khả năng cá nhân và kỹ năng chuyên môn trong công việc cũng như cuộc sống” [14]. Theo Wikipedia: Huấn luyện nghĩa là dạy bảo kèm theo tập luyện, vừa lý thuyết vừa thực hành. Huấn luyện là một trong những hoạt động đào tạo, nhằm nâng cao kiến thức, kỹ năng và năng lực của người thụ huấn, giúp họ có thể chủ động xử lý những tình huống, vấn đề gặp phải trong thực tiễn [16]. Như vậy, huấn luyện là một hoạt động đào tạo được tổ chức có mục đích, kế hoạch nhằm rèn luyện, phát triển kiến thức, kỹ năng ở đối tượng huấn luyện, giúp họ đối mặt với thử thách cá nhân, kiểm soát sự thay đổi trong cuộc sống, xây dựng mục tiêu và đạt được thành công trong hoạt động nghề nghiệp.
Huấn luyện còn bao gồm việc nhận ra những điều tốt đẹp nhất của một người nào đó và khuyến khích họ đưa ra những quyết định để cải thiện cuộc sống của chính mình. Chiến sỹ nghĩa vụ Theo Điều 3 Luật Công an nhân dân số: 73/2014/QH13 định nghĩa: “Hạ sĩ quan, chiến sĩ nghĩa vụ là công dân Việt Nam thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân được phong, thăng cấp bậc hàm Thượng sĩ, Trung sĩ, Hạ sĩ, Binh nhất, Binh nhì” [4]. Như vậy, chiến sỹ nghĩa vụ là những công dân Việt Nam thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân với khởi điểm là Binh nhì. Chiến sĩ nghĩa vụ Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn và thân nhân được hưởng các chế độ, chính sách quy định đối với binh sĩ phục vụ tại ngũ trong lực lượng vũ trang; khi hết thời hạn phục vụ được trợ cấp học nghề hoặc trợ cấp tạo việc làm và được ưu tiên thi tuyển vào các trường Công an nhân dân, được hưởng chế độ, chính sách khác theo quy định của Chính phủ.
Hoạt động huấn luyện Chiến sỹ nghĩa vụ Qua khái niệm về Huấn luyện và khái niệm về Chiến sỹ nghĩa vụ, có thể hiểu khái niệm Hoạt động huấn luyện chiến sỹ nghĩa vụ là công tác rèn luyện những công dân Việt Nam thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân để họ nắm vững lý luận và hành động của một người chiến sỹ công an nhân dân. Huấn luyện Chiến sỹ nghĩa vụ là một trong những hoạt động đào tạo, nhằm nâng cao kiến thức, kỹ năng và năng lực của những công dân Việt Nam thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân, giúp họ có thể chủ động xử lý những tình huống, vấn đề gặp phải trong thực tiễn quá trình thực hiện nghĩa vụ tại Công an nhân dân. Quản lý hoạt động huấn luyện Chiến sỹ nghĩa vụ Theo tác giả Trần Kiểm: “Quản lý là sự tác động liên tục có tổ chức, có định hướng của chủ thể (người quản lý, tổ chức quản lý) lên khách thể (đối tượng quản lý) về các mặt chính trị, văn hoá, xã hội, kinh tế bằng một hệ thống các luật lệ, các chính sách, các nguyên tắc, các phương pháp và các biện pháp cụ thể nhằm tạo ra môi trường và điều kiện cho sự phát triển của đối tượng” [5]. Theo quan điểm hệ thống: “Quản lý là sự tác động có tổ chức, có định hướng của chủ thể quản lý lên đối tượng quản lý nhằm sử dụng có hiệu quả nhất các tiềm năng, các cơ hội của hệ thống để đạt được mục tiêu đặt ra trong điều kiện biến đổi của môi trường” [9].