Luận văn tốt nghiệp GVHD: Trần Văn Thành MỤC LỤC LỜI CẢM ƠN. 3 NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN HƢỚNG DẪN. 5 GIẢI THÍCH CHỮ VIẾT TẮT. 9 PHẦN MỘT : TỔNG QUAN.
5 CHƢƠNG 1: LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI - MỤC TIÊU - NỘI DUNG VÀ LƢỢC SỬ NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI. Lý do chọn đề tài. Mục tiêu đề tài. Nội dung của đề tài.
Giới hạn đề tài. Lƣợc sử đề tài:. Trên thế giới. 8 CHƢƠNG 2: PHƢƠNG PHÁP LUẬN VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.
Phƣơng pháp luận. Cơ sở khoa học về địa danh:. Phân loại địa danh:. Quan điểm nghiên cứu:.
Quan điểm địa lý:. Quan điểm lịch sử và khảo cổ học:. Quan điểm ngôn ngữ:. 18 Luận văn tốt nghiệp GVHD: Trần Văn Thành 2.
Phƣơng pháp nghiên cứu. Phƣơng pháp thu thập dữ liệu:. Phƣơng pháp xử lý dữ liệu:. Phƣơng pháp tổng hợp:.
Phƣơng pháp bản đồ:. Phƣơng pháp lập phiếu:. Các bƣớc tiến hành. 19 PHẦN HAI : KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU.
20 CHƢƠNG 3: KHÁI QUÁT VÙNG ĐÔNG NAM BỘ. Đặc điểm tự nhiên. Đặc điểm môi trƣờng nhân văn. 25 CHƢƠNG 4: THỐNG KÊ - PHÂN LOẠI NGUỒN GỐC PHÁT SINH ĐỊA DANH.
Số lƣợng địa danh. Phân loại địa danh:. Địa danh tự nhiên:. Địa danh nhân văn:.
Địa danh du lịch:. Nguồn gốc phát sinh địa danh. Địa danh có nguồn gốc Hán Việt:. Địa danh có nguồn gốc Khơ-me:.
Địa danh có nguồn gốc Pháp:. Địa danh thuần Việt:. 51 CHƢƠNG 5: ĐẶC ĐIỂM ĐỊA DANH ĐÔNG NAM BỘ. Đặc điểm chung.
Về mặt cấu tạo. Nguồn gốc và ý nghĩa của địa danh Đông Nam Bộ:. Đặc điểm về mặt phản ánh hiện thức:. Đặc điểm về mặt chuyển biến:.
59 Luận văn tốt nghiệp GVHD: Trần Văn Thành 5. Các phƣơng thức đặt tên cho địa danh. Phƣơng thức tự do:. Phƣơng thức chuyển hóa:.
Phƣơng thức vay mƣợn:. Đặc điểm địa danh ĐNB so với các vùng khác. Đặc điểm địa danh tự nhiên ĐNB so với các vùng khác:. Đặc điểm của địa danh hành chính ở Đông Nam Bộ so với vùng khác.
Đặc điểm địa danh chỉ công trình xây dựng ở ĐNB so với các vùng khác. Phân vùng địa danh. 70 PHẦN BA: KẾT LUẬN. 75 PHỤ LỤC 1: GIẢI THÍCH VÀ MÔ TẢ MỘT SỐ ĐỊA DANH.
75 PHỤ LỤC 2: THỐNG KÊ ĐỊA DANH ĐÔNG NAM BỘ. Địa danh tự nhiên. 98 Bảng 3: Địa danh nhân văn Đông Nam Bộ. Địa danh hành chính.
Địa danh vùng. Địa danh các công trình xây dựng. Địa danh du lịch – tôn giáo. Địa danh mang tên ngƣời – cây cỏ, cầm thú.
Địa danh mang tên một số thành tố chung. 222 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 227 PHỤ LỤC 3: ẢNH MÀU. 156 Luận văn tốt nghiệp GVHD: Trần Văn Thành GIẢI THÍCH CHỮ VIẾT TẮT ĐNB → Đông Nam Bộ ĐBSCL → Đồng bằng sông Cửu Long ĐBSH → Đồng bằng sông Hồng TP.
HCM → Thành phố Hồ Chí Minh HN → Thủ đô Hà Nội BD → Bình Dƣơng BP → Bình Phƣớc BT → Bình Thuận ĐN → Đồng Nai VT → Bà Rịa - Vũng Tàu NT → Ninh Thuận TN → Tây Ninh RQG → Rừng Quốc Gia KBTTN → Khu bảo tồn thiên nhiên KDL → Khu du lịch DTLS → Di tích lịch sử CQST → Cảnh quan sinh thái Luận văn tốt nghiệp GVHD: Trần Văn Thành LỜI NÓI ĐẦU Địa danh ngày nay đã trở thành một khoa học độc lập, nhƣng nó cũng rất phức tạp và mới mẻ nên sự hiểu biết về địa danh ở nƣớc ta chƣa nhiều nhất là ở ĐNB một vùng đất giàu tiềm năng và đang đƣợc khai lợi trên nhiều lĩnh vực trong đó có du lịch. Tìm hiểu địa danh có tác dụng rất tích cực trong việc học tập, nghiên cứu và giảng dạy địa lí. Xuất phát từ nhu cầu của bản thân và vai trò của địa danh trong việc dạy học nên tôi đã chọn đề tài "Bƣớc đầu tìm hiểu đặc điểm địa danh Đông Nam Bộ" để làm luận văn tốt nghiệp đại học. Đồng thời cũng để cung cấp cho các bạn đọc và giáo viên địa lí một số thông tin về địa danh ĐNB.
Để quá trình dạy học địa lí ngày càng sinh động và thu hút sự chú ý học tập môn địa của học sinh ngày càng nhiều hơn. Tuy nhiên do hạn chế về thời gian cũng nhƣ trình độ nghiên cứu khoa học của bản thân còn ít kinh nghiệm nên chắc chắn khóa luận còn nhiều thiếu sót rất mong nhận đƣợc sự đóng góp ý kiến của Quý Thầy cô và các bạn. Xin chân thành cảm ơn, chào thân ái. SVTH: NGUYỄN CÔNG TRIỀU Luận văn tốt nghiệp GVHD: Trần Văn Thành PHẦN MỘT TỔNG QUAN SVTH: Nguyễn Công Triều Trang 5 Luận văn tốt nghiệp GVHD: Trần Văn Thành CHƢƠNG 1: LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI - MỤC TIÊU - NỘI DUNG VÀ LƢỢC SỬ NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI 1.
Lý do chọn đề tài Đông Nam bộ là vùng đất đang đƣợc khai lợi, có hiệu quả và là vùng giàu có nhất nƣớc ta hiện nay. Đây là một vùng đất có điều kiện tự nhiên tƣơng đối thuận lợi cho sự cƣ trú của nhiều dân tộc và nhiều nền văn hóa Đông - Tây - Kim - Cổ. Chính điều này đã tạo cho Đông Nam Bộ một nét đặc sắc về tự nhiên, văn hóa, lịch sử. và đƣợc thể hiện trên mọi lĩnh vực trong đó có địa danh.
Ngày nay, Đông Nam Bộ là vùng kinh tế trọng điểm ở phía Nam, trong đó có thành phố Hồ Chí Minh là Trung tâm Văn hóa - Chính trị - Kinh tế lớn nhất của vùng và là đầu mối giao thông quan trọng nhất của cả nƣớc. Xuất phát từ sở thích đi du lịch của bản thân, đồng thời là một giáo viên Địa lý đứng trên bục giảng trong tƣơng lai nên không thể không biết tới điều kiện tự nhiên, lịch sử, văn hóa. của đất nƣớc mình để làm tƣ liệu bổ sung cho bài giảng của mình ngày càng trở nên phong phú và sinh động nhằm thu hút sự chú ý của học sinh trong quá trình học tập. Mà để biết đƣợc cùng một lúc nhiều lĩnh vực nhƣ vậy thì chỉ có thể tìm hiểu về địa danh và đây cũng chính là lí do mà tôi chọn để tài thuộc chuyên đề địa danh học.
Nhƣng do thời gian có hạn nên tôi chỉ chọn đề tài "Bƣớc đầu tìm hiểu đặc điểm địa danh Đông Nam Bộ", để làm khóa luận cử nhân đại học. Khi tiến hành nghiên cứu đề tài là cơ hội để chúng tôi rèn luyện phƣơng pháp tự học, phƣơng pháp tổng hợp tài liệu xử lý tài liệu, và củng cố các kiến thức đã đƣợc các thầy cô trang bị trong quá trình học chuyên ngành địa lý tại trƣờng Đại Học Sƣ Phạm TP. Hồ Chí Minh. Quá trình thực hiện đề tài là điều kiện để chúng tôi tập làm quen với công tác nghiên cứu khoa học.
Để có đƣợc kết quả nhƣ ngày hôm nay là nhờ sự hƣớng dẫn tận tình của Thầy Thạc sĩ Trần Văn Thành và sự giúp đỡ của Ban Chủ nhiệm Khoa Địa Lý cùng toàn thể Thầy Cô trong khoa. SVTH: Nguyễn Công Triều Trang 6 Luận văn tốt nghiệp GVHD: Trần Văn Thành 1. Mục tiêu đề tài Đề tài đặc điểm địa danh Đông Nam Bộ là một đề tài khá rộng nên trong quá trình nghiên cứu chúng tôi sẽ cố gắng hết sức để đạt đƣợc những mục tiêu sau: - Thống kê, phân loại nguồn gốc phát sinh địa danh Đông Nam Bộ nhằm hình thành cho mọi ngƣời một cái nhìn tổng quát về địa danh Đông Nam Bộ. - Thông qua quá trình thống kê, phân loại chúng tôi sẽ rút ra đặc điểm chung và đặc điểm du lịch của địa danh Đông Nam Bộ để từ đó cho thấy đƣợc sự khác biệt giữa địa danh Đông Nam Bộ với địa danh của các vùng khác.
Nội dung của đề tài Để đạt đƣợc những mục tiêu nói trên đề tài cần phải đƣợc thực hiện theo các nội dung sau: - Đặc điểm môi trƣờng tự nhiên và nhân văn Đông Nam Bộ. - Thống kê, phân loại, nguồn gốc phát sinh địa danh Đông Nam Bộ để từ đó sắp xếp lại theo hệ thống nhằm đáp ứng mục đích nghiên cứu. - Đặc điểm chung địa danh Đông Nam Bộ. - Đặc điểm địa danh du lịch Đông Nam Bộ.
- Đặc điểm địa danh Đông Nam Bộ so với các vùng khác. Giới hạn đề tài Nhƣ đã nói ở trên địa danh Đông Nam Bộ là một đề tài khá rộng nên chúng tôi chỉ tiến hành nghiên cứu trên các Tỉnh và Thành phố: Bình Dƣơng Bình Phƣớc, Tây Ninh, Đồng Nai, Vũng Tàu, Ninh Thuận, Bình Thuận và TP.Hồ Chí Minh và dừng lại ở mức độ thống kê, phân loại những địa danh tiêu biểu và rút ra những đặc điểm của địa danh Đông Nam Bộ. Lƣợc sử đề tài: 1. Trên thế giới Địa danh học là một khoa học thuộc nhiều ngành nghiên cứu: ngôn ngữ học, lịch sử học, địa lý học.
khoa học này đã có từ lâu đời nhƣng nó nằm rải SVTH: Nguyễn Công Triều Trang 7 Luận văn tốt nghiệp GVHD: Trần Văn Thành rác trong các lĩnh vực khác nhau. Cho mãi tới đầu thế kỷ XIX nó mới trở thành một ngành khoa học độc lập ở các nƣớc Tây Âu. Ngày nay đã rất phát triển; và có rất nhiều chuyên khoa về địa danh: sổ tay địa danh đƣợc công bố ở Liên Xô, Hoa Kỳ, Pháp, Anh, Đức, Trung Quốc. vào cuối thế kỷ XIX và đã trở thành một ngành khoa học rất hiện đại.2 Ở Việt Nam: Cũng nhƣ địa danh học thế giới, địa danh học Việt Nam đã có quá trình phát triển lâu đời, song mức độ phát triển lại rất chậm chạp.
Cho tới nay, ngành khoa học này vẫn chƣa khẳng định và chƣa đạt tới trình độ hiện đại. Quá trình nghiên cứu về địa danh Việt Nam phụ thuộc vào các mục đích với những trình độ khác nhau. Xƣa kia, để phục vụ cho công cuộc xâm lƣợc và thống trị nhân dân ta, triều đình phong kiến phƣơng Bắc đã nghiên cứu địa danh Việt Nam và ghi lại trong các sử sách và tài liệu cổ nhƣ: Tiền Hán thƣ Địa lý chí, Tần thƣ Địa lý chí, Đƣờng thƣ Địa lý chí, Thủy kinh của Tam Khâm (đời Hán), Thông điển của Đỗ Hữu (đời Đƣờng), Thái Bình Hoàn Vũ ký của Nhạc sử (đời Tống),.