Hoàn thiện quản trị rủi ro tín dụng cho khách hàng doanh nghiệp tại ngân hàng thương mại cổ phần kỹ thương việt nam

Chuyên khảo kinh tế phân tích Hoàn thiện quản trị rủi ro tín dụng cho khách hàng doanh nghiệp tại ngân hàng thương mại cổ phần kỹ, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng

• Tác giả: Vũ Nguyễn Thanh Hằng
• Người hướng dẫn: PGS. Trần Việt Lâm
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế Quốc dân
• Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
• Đề tài: Hoàn thiện Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Cho Khách Hàng Doanh Nghiệp Tại Ngân Hàng Thương Mại Cổ Phần Kỹ Thương Việt Nam
• Loại tài liệu: Đề án tốt nghiệp thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. PHẦN MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Mục đích nghiên cứu
• 1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.3.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.3.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.4. Phương pháp nghiên cứu
• 1.4.1. Phương pháp thu thập thông tin số liệu
• 1.4.2. Phương pháp phân tích và xử lý số liệu
• 1.5. Kết cấu của Đề án
• 2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ RỦI RO TÍN DỤNG VÀ QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 2.1. Rủi ro tín dụng
• 2.1.1. Khái niệm rủi ro tín dụng
• 2.1.2. Phân loại rủi ro tín dụng
• 2.2. Quản trị rủi ro tín dụng tại các ngân hàng thương mại
• 2.2.1. Khái niệm quản trị rủi ro tín dụng
• 2.2.2. Các nội dung chủ yếu của quản trị rủi ro tín dụng
• 3. THỰC TRẠNG QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG CHO KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN KỸ THƯƠNG VIỆT NAM
• 3.1. Giới thiệu khái quát về Ngân hàng thương mại cổ phần kỹ thương Việt Nam
• 3.1.1. Lịch sử hình thành và phát triển của Ngân hàng
• 3.1.2. Cơ cấu tổ chức của Ngân hàng
• 3.1.3. Kết quả hoạt động kinh doanh của Ngân hàng thương mại cổ phần kỹ thương Việt Nam giai đoạn 2019-2023
• 3.2. Phân tích thực trạng quản trị rủi ro tín dụng cho khách hàng doanh nghiệp tại Ngân hàng thương mại cổ phần kỹ thương Việt Nam
• 3.2.1. Phân loại khách hàng, xây dựng chính sách tín dụng
• 3.2.2. Xây dựng quy trình và cấp tín dụng theo quy trình
• 3.2.3. Theo dõi, giám sát việc sử dụng vốn vay
• 3.2.4. Nhận diện và xử lý rủi ro tín dụng
• 3.2.5. Lập quỹ dự phòng rủi ro tín dụng
• 3.2.6. Đánh giá chung về quản trị rủi ro tín dụng cho khách hàng doanh nghiệp tại Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam
• 3.2.6.1. Những hạn chế
• 3.2.6.2. Nguyên nhân của những hạn chế
• 4. MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG CHO KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN KỸ THƯƠNG VIỆT NAM
• 4.1. Định hướng phát triển của Ngân hàng thương mại cổ phần kỹ thương Việt Nam
• 4.1.1. Định hướng phát triển chung
• 4.1.2. Định hướng phát triển hoạt động tín dụng
• 4.2. Các giải pháp chủ yếu hoàn thiện quản trị rủi ro tín dụng cho khách hàng doanh nghiệp tại Ngân hàng thương mại cổ phần kỹ thương Việt Nam
• 4.2.1. Hoàn thiện phân loại khách hàng doanh nghiệp và xây dựng chính sách tín dụng chuyên biệt
• 4.2.2. Xây dựng quy trình cấp tín dụng riêng cho một số nhóm khách hàng và giám sát việc thực hiện quy trình
• 4.2.3. Xây dựng hệ thống thông tin phục vụ việc giám sát sử dụng vốn vay của khách hàng
• 4.2.4. Nâng cao khả năng nhận diện và xử lý rủi ro tín dụng sớm
• 4.2.5. Hoàn thiện phương pháp xác lập quỹ dự phòng rủi ro tín dụng
• 4.2.6. Nâng cao trình độ đội ngũ cán bộ quản trị RRTD của Ngân hàng
• 4.3. Đối với Chính phủ
• 4.4. Đối với Ngân hàng Nhà nước
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Tại Techcombank

Trong bối cảnh kinh tế đầy biến động, quản trị rủi ro tín dụng hiệu quả trở thành yếu tố sống còn đối với các ngân hàng thương mại, đặc biệt là Techcombank. Nghiệp vụ tín dụng, dù là cốt lõi, lại tiềm ẩn rủi ro lớn nhất: rủi ro tín dụng, xảy ra khi khách hàng không thể trả nợ. Nếu không được quản lý tốt, rủi ro này có thể gây mất thanh khoản, niềm tin, thậm chí gây bất ổn cho cả hệ thống ngân hàng. Tình hình kinh tế toàn cầu sau đại dịch Covid-19 càng làm gia tăng áp lực này, với nhiều doanh nghiệp gặp khó khăn tài chính và nguy cơ vỡ nợ. Tỷ lệ nợ xấu toàn hệ thống ngân hàng Việt Nam đã tăng mạnh, phản ánh rõ nét những khó khăn trong việc bảo đảm dòng tiền của doanh nghiệp. Vì vậy, quản trị rủi ro tín dụng không chỉ là nhiệm vụ cần thiết mà còn là yếu tố sống còn để đảm bảo sự phát triển bền vững của Techcombank trong tương lai.

1.1. Tầm quan trọng của quản trị rủi ro tín dụng cho doanh nghiệp

Đối với các ngân hàng, đặc biệt là Techcombank, quản trị rủi ro tín dụng có vai trò then chốt. Việc quản lý hiệu quả rủi ro này giúp bảo vệ nguồn vốn, đảm bảo khả năng sinh lời và duy trì uy tín trên thị trường tài chính. Rủi ro tín dụng không chỉ giới hạn ở việc khách hàng không trả được nợ, mà còn bao gồm cả các yếu tố ngoại cảnh như biến động kinh tế, chính sách tài chính thay đổi, ảnh hưởng đến khả năng thu hồi vốn. Techcombank cần chủ động đối phó với những rủi ro này để duy trì hoạt động ổn định và phát triển bền vững.

1.2. Rủi ro tín dụng ảnh hưởng đến khách hàng doanh nghiệp như thế nào

Rủi ro tín dụng ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng tiếp cận vốn của khách hàng doanh nghiệp. Khi rủi ro tín dụng gia tăng, ngân hàng có xu hướng thắt chặt điều kiện cho vay, tăng lãi suất, hoặc từ chối cấp tín dụng. Điều này gây khó khăn cho doanh nghiệp trong việc mở rộng sản xuất kinh doanh, đầu tư phát triển. Đặc biệt, các doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) thường chịu ảnh hưởng nặng nề hơn do khả năng tiếp cận nguồn vốn hạn chế. Techcombank cần có chính sách tín dụng linh hoạt, phù hợp với từng phân khúc khách hàng để hỗ trợ doanh nghiệp vượt qua khó khăn.

II. Thách Thức Trong Quản Lý Rủi Ro Tín Dụng Tại Techcombank

Techcombank, một trong những ngân hàng thương mại cổ phần lớn tại Việt Nam, đang đối mặt với những thách thức không nhỏ trong việc quản lý rủi ro tín dụng, đặc biệt trong phân khúc khách hàng doanh nghiệp. Tăng trưởng nhanh chóng và quy mô mở rộng mạnh mẽ trong những năm gần đây đã tạo ra những áp lực lớn lên hệ thống quản trị rủi ro của ngân hàng. Dù đã đạt được nhiều thành công, Techcombank vẫn còn những hạn chế nhất định trong công tác này, đặc biệt đối với nhóm khách hàng doanh nghiệp - nhóm chiếm tỷ lệ lớn trong danh mục cho vay. Đề án này nhằm mục đích phân tích thực trạng và đề xuất giải pháp hoàn thiện quản trị rủi ro tín dụng, giúp Techcombank nâng cao hiệu quả hoạt động và đảm bảo sự phát triển bền vững.

2.1. Hạn chế trong phân loại khách hàng doanh nghiệp và chính sách tín dụng

Việc phân loại khách hàng doanh nghiệp chưa thực sự chi tiết và phù hợp có thể dẫn đến việc áp dụng chính sách tín dụng không hiệu quả. Các doanh nghiệp với quy mô, ngành nghề kinh doanh khác nhau sẽ có mức độ rủi ro khác nhau, đòi hỏi chính sách tín dụng riêng biệt. Sự thiếu linh hoạt trong chính sách tín dụng có thể làm tăng rủi ro tín dụng và giảm khả năng cạnh tranh của Techcombank. Theo tài liệu gốc, việc phân loại khách hàng chưa sát với thực tế hoạt động kinh doanh, gây khó khăn cho việc đánh giá chính xác khả năng trả nợ.

2.2. Quy trình cấp tín dụng cho doanh nghiệp Vẫn còn bất cập

Quy trình cấp tín dụng, mặc dù đã được chuẩn hóa, vẫn còn một số bất cập gây khó khăn cho việc kiểm soát rủi ro. Thời gian thẩm định hồ sơ có thể kéo dài, gây ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Việc theo dõi, giám sát việc sử dụng vốn vay chưa được thực hiện chặt chẽ, dẫn đến nguy cơ sử dụng vốn sai mục đích. Do đó, Techcombank cần rà soát và cải tiến quy trình cấp tín dụng để đảm bảo tính minh bạch, hiệu quả và giảm thiểu rủi ro.

2.3. Khả năng nhận diện và xử lý rủi ro tín dụng sớm còn hạn chế

Khả năng nhận diện và xử lý rủi ro tín dụng sớm đóng vai trò quan trọng trong việc giảm thiểu tổn thất cho ngân hàng. Tuy nhiên, Techcombank vẫn còn hạn chế trong việc này. Hệ thống cảnh báo sớm rủi ro chưa đủ nhạy bén, dẫn đến việc phát hiện rủi ro chậm trễ. Các biện pháp xử lý rủi ro chưa thực sự hiệu quả, gây kéo dài thời gian thu hồi nợ và tăng chi phí xử lý. Cần có những cải tiến đột phá để nâng cao khả năng nhận diện và xử lý rủi ro tín dụng sớm.

III. Giải Pháp Hoàn Thiện Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Tại Techcombank

Để hoàn thiện quản trị rủi ro tín dụng cho khách hàng doanh nghiệp tại Techcombank, cần có một chiến lược toàn diện, bao gồm các giải pháp về chính sách, quy trình, công nghệ và nguồn nhân lực. Các giải pháp này phải phù hợp với định hướng phát triển của Techcombank và bối cảnh kinh tế hiện tại. Quan trọng nhất là việc chủ động phòng ngừa rủi ro, thay vì chỉ tập trung vào xử lý hậu quả.

3.1. Nâng cao hiệu quả phân loại khách hàng doanh nghiệp

Phân loại khách hàng doanh nghiệp một cách chính xác và chi tiết là cơ sở để xây dựng chính sách tín dụng phù hợp. Techcombank cần dựa vào quy mô hoạt động, ngành nghề kinh doanh, tình hình tài chính, lịch sử tín dụng và các yếu tố rủi ro khác. Phân loại càng chi tiết, ngân hàng càng có thể đánh giá chính xác khả năng trả nợ và đưa ra quyết định tín dụng hợp lý.

3.2. Xây dựng quy trình cấp tín dụng riêng biệt cho từng nhóm khách hàng

Mỗi nhóm khách hàng doanh nghiệp có đặc điểm và nhu cầu khác nhau, do đó, cần có quy trình cấp tín dụng riêng biệt để đảm bảo tính linh hoạt và hiệu quả. Quy trình này cần được thiết kế sao cho phù hợp với quy mô, ngành nghề kinh doanh và mức độ rủi ro của từng nhóm khách hàng. Techcombank cần rà soát và điều chỉnh quy trình hiện tại để đáp ứng tốt hơn nhu cầu của khách hàng.

3.3. Tăng cường giám sát sử dụng vốn vay của khách hàng

Việc giám sát chặt chẽ sử dụng vốn vay là yếu tố then chốt để ngăn ngừa rủi ro tín dụng. Techcombank cần xây dựng hệ thống thông tin hiệu quả để theo dõi việc sử dụng vốn của khách hàng, đảm bảo vốn được sử dụng đúng mục đích. Các biện pháp kiểm tra, giám sát cần được thực hiện thường xuyên và định kỳ, kết hợp với việc đánh giá tình hình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.

IV. Ứng Dụng Công Nghệ Trong Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Tại Techcombank

Trong thời đại số, ứng dụng công nghệ là xu hướng tất yếu để nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro tín dụng. Techcombank cần đầu tư vào các giải pháp công nghệ hiện đại, như trí tuệ nhân tạo (AI), học máy (Machine Learning), và Big Data, để phân tích dữ liệu, dự báo rủi ro và đưa ra quyết định tín dụng chính xác hơn. Ứng dụng công nghệ giúp tự động hóa quy trình, giảm thiểu sai sót và tăng cường khả năng kiểm soát.

4.1. Sử dụng AI và Machine Learning để đánh giá rủi ro tín dụng

AI và Machine Learning có khả năng phân tích lượng lớn dữ liệu một cách nhanh chóng và chính xác, giúp đánh giá rủi ro tín dụng hiệu quả hơn. Các thuật toán này có thể dự đoán khả năng trả nợ của khách hàng dựa trên nhiều yếu tố, như lịch sử tín dụng, tình hình tài chính, và các yếu tố kinh tế vĩ mô. Techcombank có thể sử dụng AI và Machine Learning để xây dựng mô hình đánh giá rủi ro tín dụng tiên tiến, giúp đưa ra quyết định tín dụng chính xác hơn.

4.2. Big Data trong việc giám sát và phát hiện nợ xấu

Big Data cung cấp khả năng thu thập và phân tích dữ liệu từ nhiều nguồn khác nhau, giúp giám sát và phát hiện nợ xấu một cách nhanh chóng và hiệu quả. Techcombank có thể sử dụng Big Data để theo dõi các dấu hiệu cảnh báo sớm về rủi ro tín dụng, như chậm thanh toán, giảm doanh thu, hoặc thay đổi trong ngành nghề kinh doanh. Việc phát hiện sớm các dấu hiệu này giúp ngân hàng có biện pháp can thiệp kịp thời để ngăn ngừa nợ xấu.

V. Phát Triển Nguồn Nhân Lực Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Tại Techcombank

Nguồn nhân lực chất lượng cao là yếu tố then chốt để đảm bảo hiệu quả quản trị rủi ro tín dụng. Techcombank cần chú trọng đào tạo và phát triển đội ngũ cán bộ tín dụng, nâng cao kiến thức chuyên môn và kỹ năng nghiệp vụ. Đồng thời, cần xây dựng môi trường làm việc chuyên nghiệp, khuyến khích sự sáng tạo và tinh thần trách nhiệm.

5.1. Đào tạo chuyên sâu về quản trị rủi ro tín dụng

Cần có chương trình đào tạo chuyên sâu về quản trị rủi ro tín dụng cho cán bộ tín dụng, bao gồm các kiến thức về phân tích tài chính, đánh giá rủi ro, và các công cụ quản lý rủi ro. Chương trình đào tạo cần được cập nhật thường xuyên để đáp ứng với sự thay đổi của thị trường và các quy định pháp luật.

5.2. Xây dựng đội ngũ chuyên gia phân tích rủi ro giàu kinh nghiệm

Cần xây dựng đội ngũ chuyên gia phân tích rủi ro giàu kinh nghiệm, có khả năng đánh giá rủi ro một cách độc lập và khách quan. Đội ngũ này cần được trang bị các công cụ và kỹ năng phân tích hiện đại, đồng thời có khả năng giao tiếp và làm việc hiệu quả với các bộ phận khác trong ngân hàng.

VI. Kết Luận Hướng Tới Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Vượt Trội

Đề án đã trình bày một cái nhìn tổng quan về thực trạng quản trị rủi ro tín dụng cho khách hàng doanh nghiệp tại Techcombank, đồng thời đề xuất các giải pháp hoàn thiện nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động. Việc triển khai các giải pháp này đòi hỏi sự cam kết và nỗ lực từ toàn bộ ngân hàng. Với sự chủ động và sáng tạo, Techcombank có thể xây dựng hệ thống quản trị rủi ro tín dụng vượt trội, đảm bảo sự phát triển bền vững trong tương lai.

6.1. Tầm nhìn về quản trị rủi ro tín dụng trong tương lai

Trong tương lai, quản trị rủi ro tín dụng sẽ ngày càng trở nên phức tạp và đòi hỏi sự chủ động, sáng tạo và linh hoạt. Techcombank cần tiếp tục đầu tư vào công nghệ, phát triển nguồn nhân lực và xây dựng văn hóa rủi ro tích cực để đáp ứng với những thách thức mới.

6.2. Kiến nghị đối với Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước

Để hỗ trợ các ngân hàng thương mại trong việc quản trị rủi ro tín dụng, Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước cần tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý, tạo điều kiện cho các ngân hàng tiếp cận thông tin tín dụng và nâng cao năng lực quản lý rủi ro.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu chịu ảnh hưởng nặng nề bởi đại dịch Covid-19, các ngân hàng thương mại tại Việt Nam đang đối mặt với thách thức lớn trong quản trị rủi ro tín dụng, đặc biệt là đối với khách hàng doanh nghiệp. Theo số liệu của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, tỷ lệ nợ xấu nội bảng toàn hệ thống đã tăng lên 2,91% vào cuối tháng 2/2023, tăng gần 50% so với cuối năm 2022 và gần gấp đôi so với cuối năm 2021. Tỷ lệ nợ xấu bao gồm cả nợ bán cho Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC) và nợ tiềm ẩn rủi ro cũng chiếm khoảng 5% tổng dư nợ tín dụng. Những con số này phản ánh rõ ràng áp lực ngày càng tăng đối với công tác quản trị rủi ro tín dụng tại các ngân hàng thương mại cổ phần, trong đó có Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam (Techcombank).

Luận văn tập trung nghiên cứu thực trạng quản trị rủi ro tín dụng cho khách hàng doanh nghiệp tại Techcombank trong giai đoạn 2019-2023, nhằm phân tích các yếu tố ảnh hưởng, đánh giá hiệu quả các biện pháp quản lý hiện tại và đề xuất các giải pháp hoàn thiện. Mục tiêu nghiên cứu bao gồm hệ thống hóa lý luận về quản trị rủi ro tín dụng, phân tích thực trạng tại Techcombank và đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro tín dụng trong 5 năm tới. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào khách hàng doanh nghiệp của Techcombank, với dữ liệu thu thập từ báo cáo tài chính, báo cáo quản lý rủi ro và các tài liệu nội bộ của ngân hàng.

Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc giúp Techcombank nâng cao năng lực quản trị rủi ro tín dụng, giảm thiểu tỷ lệ nợ xấu, đồng thời góp phần đảm bảo sự phát triển bền vững của ngân hàng trong môi trường kinh tế đầy biến động. Kết quả nghiên cứu cũng có thể làm cơ sở tham khảo cho các ngân hàng thương mại khác trong việc hoàn thiện công tác quản trị rủi ro tín dụng, góp phần ổn định hệ thống tài chính quốc gia.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình quản trị rủi ro tín dụng trong ngân hàng thương mại, tập trung vào các khái niệm và phân loại rủi ro tín dụng theo Basel II. Rủi ro tín dụng được hiểu là khả năng khách hàng không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ nghĩa vụ trả nợ gốc và lãi theo hợp đồng, gây tổn thất cho ngân hàng. Rủi ro tín dụng được phân loại theo nguyên nhân gồm rủi ro giao dịch (lựa chọn, đảm bảo, nghiệp vụ), rủi ro danh mục (nội tại, tập trung) và theo tính chất gồm rủi ro khách quan và chủ quan.

Quản trị rủi ro tín dụng được định nghĩa là quá trình xây dựng và thực thi các chiến lược, chính sách nhằm phòng ngừa, hạn chế và giảm thiểu tỷ lệ nợ quá hạn, nợ xấu, đảm bảo an toàn và hiệu quả hoạt động tín dụng. Các nội dung chủ yếu của quản trị rủi ro tín dụng bao gồm phân loại khách hàng, xây dựng chính sách tín dụng, xây dựng quy trình cấp tín dụng, theo dõi giám sát sử dụng vốn vay, nhận diện và xử lý rủi ro tín dụng, lập quỹ dự phòng rủi ro tín dụng.

Khung lý thuyết còn bao gồm các mô hình cảnh báo sớm rủi ro tín dụng (Early Warning System) và các phương pháp phân tích tài chính, đánh giá năng lực tài chính khách hàng, cũng như các quy trình thẩm định và phê duyệt tín dụng.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng phương pháp nghiên cứu định lượng kết hợp định tính. Nguồn dữ liệu chính là số liệu thứ cấp thu thập từ báo cáo tài chính, báo cáo quản lý rủi ro, báo cáo thường niên và các tài liệu nội bộ của Techcombank giai đoạn 2019-2023. Dữ liệu bao gồm tổng dư nợ tín dụng, tỷ lệ nợ xấu, quỹ dự phòng rủi ro tín dụng, phân loại khách hàng theo quy mô và ngành nghề, cũng như các chỉ số tài chính liên quan.

Phương pháp phân tích số liệu bao gồm phân tích - so sánh để đánh giá xu hướng biến động các chỉ tiêu tài chính và rủi ro tín dụng qua các năm; phân tích - đối chiếu để làm rõ thực trạng quản trị rủi ro tín dụng và các yếu tố ảnh hưởng; phân tích định tính thông qua khảo sát, phỏng vấn cán bộ tín dụng và khách hàng doanh nghiệp nhằm đánh giá hiệu quả quy trình và chính sách tín dụng.

Quá trình nghiên cứu được thực hiện theo timeline từ tháng 1/2023 đến tháng 4/2024, bao gồm thu thập dữ liệu, phân tích, đánh giá thực trạng, xây dựng giải pháp và hoàn thiện luận văn. Cỡ mẫu nghiên cứu gồm hơn 300 hồ sơ tín dụng doanh nghiệp và các báo cáo quản lý rủi ro liên quan.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tăng trưởng dư nợ tín dụng và tỷ lệ nợ xấu: Tổng dư nợ tín dụng của Techcombank tăng từ 280,46 triệu đồng năm 2019 lên 410,57 triệu đồng năm 2023, tốc độ tăng trưởng trung bình khoảng 15%/năm. Tỷ lệ nợ xấu nội bảng duy trì ở mức thấp, giảm từ 1,29% năm 2019 xuống còn 1,01% năm 2023, thấp hơn nhiều so với mặt bằng chung ngành ngân hàng.

2. Phân loại khách hàng và chính sách tín dụng: Techcombank phân loại khách hàng doanh nghiệp theo quy mô và ngành nghề. Doanh nghiệp nhỏ có tỷ lệ nợ xấu cao nhất 2,5%, trong khi doanh nghiệp siêu lớn chỉ 0,4%. Ngành nông nghiệp có tỷ lệ nợ xấu cao nhất 2,6%, ngành công nghiệp chế biến và dịch vụ có tỷ lệ thấp hơn lần lượt 1,5% và 0,9%. Chính sách tín dụng được xây dựng dựa trên phân loại này nhằm điều chỉnh lãi suất, hạn mức và điều kiện vay phù hợp.

3. Quy trình cấp tín dụng và giám sát vốn vay: Quy trình cấp tín dụng gồm 6 bước từ tiếp nhận hồ sơ đến thu hồi nợ được Techcombank thực hiện nghiêm ngặt, giúp giảm thiểu rủi ro tín dụng. Hệ thống giám sát sử dụng vốn vay kết hợp công nghệ hiện đại và kiểm tra thực tế, tuy nhiên vẫn còn phụ thuộc nhiều vào báo cáo tài chính do khách hàng cung cấp.

4. Lập quỹ dự phòng rủi ro tín dụng: Quỹ dự phòng tăng từ 3,25 tỷ đồng năm 2019 lên 5,2 tỷ đồng năm 2023, tỷ lệ dự phòng so với tổng dư nợ tăng từ 2,27% lên 2,61%. Tỷ lệ dự phòng nợ xấu đạt 160% năm 2021, cho thấy sự chuẩn bị kỹ lưỡng của ngân hàng trong việc đối phó với rủi ro tín dụng.

Thảo luận kết quả

Việc duy trì tỷ lệ nợ xấu thấp trong bối cảnh tăng trưởng dư nợ tín dụng mạnh mẽ cho thấy Techcombank đã áp dụng hiệu quả các biện pháp quản trị rủi ro tín dụng. Phân loại khách hàng theo quy mô và ngành nghề giúp ngân hàng nhận diện rủi ro chính xác, từ đó xây dựng chính sách tín dụng phù hợp, giảm thiểu rủi ro tín dụng tập trung. Tuy nhiên, tỷ lệ nợ xấu cao ở nhóm doanh nghiệp nhỏ và ngành nông nghiệp phản ánh những thách thức trong việc quản lý rủi ro ở các phân khúc này, do đặc thù tài chính và biến động thị trường.

Quy trình cấp tín dụng chặt chẽ và hệ thống giám sát hiện đại đã góp phần giảm thiểu rủi ro tín dụng, nhưng sự phụ thuộc vào báo cáo tài chính của khách hàng vẫn là điểm yếu, làm giảm khả năng kiểm soát rủi ro trong các trường hợp báo cáo không chính xác hoặc thiếu minh bạch. Việc lập quỹ dự phòng rủi ro tín dụng với tỷ lệ cao giúp Techcombank có lớp đệm tài chính vững chắc, bảo vệ ngân hàng trước các tổn thất tiềm ẩn.

So sánh với các nghiên cứu trong ngành, Techcombank thể hiện sự chủ động và linh hoạt trong quản trị rủi ro tín dụng, đặc biệt trong việc ứng dụng công nghệ và xây dựng hệ thống cảnh báo sớm. Tuy nhiên, ngân hàng cần cải thiện tính linh hoạt trong quy trình phê duyệt tín dụng để tận dụng cơ hội đầu tư vào các ngành nghề mới nổi có tiềm năng tăng trưởng cao nhưng rủi ro cũng lớn hơn.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng dư nợ tín dụng, biểu đồ tỷ lệ nợ xấu theo nhóm khách hàng và ngành nghề, cùng bảng so sánh tỷ lệ dự phòng rủi ro qua các năm để minh họa hiệu quả quản trị rủi ro tín dụng của Techcombank.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hoàn thiện phân loại khách hàng doanh nghiệp và xây dựng chính sách tín dụng chuyên biệt

   • Động từ hành động: Rà soát, phân tích, điều chỉnh
   • Mục tiêu: Giảm tỷ lệ nợ xấu nhóm doanh nghiệp nhỏ và ngành rủi ro cao xuống dưới 2% trong 3 năm tới
   • Chủ thể thực hiện: Phòng Quản lý rủi ro và Khối Khách hàng doanh nghiệp Techcombank
   • Timeline: 2024-2027

2. Xây dựng quy trình cấp tín dụng linh hoạt cho các ngành nghề mới nổi và dự án có rủi ro cao

   • Động từ hành động: Thiết kế, thử nghiệm, áp dụng
   • Mục tiêu: Tăng tỷ trọng cho vay các ngành công nghệ, năng lượng tái tạo lên 15% tổng dư nợ doanh nghiệp trong 5 năm
   • Chủ thể thực hiện: Ban Giám đốc, Phòng Phát triển sản phẩm tín dụng
   • Timeline: 2024-2026

3. Nâng cao hiệu quả theo dõi, giám sát việc sử dụng vốn vay bằng công nghệ và kiểm tra thực tế

   • Động từ hành động: Triển khai, nâng cấp, đào tạo
   • Mục tiêu: Giảm tỷ lệ sai lệch trong báo cáo sử dụng vốn xuống dưới 5% trong 2 năm
   • Chủ thể thực hiện: Phòng Quản lý rủi ro, Phòng Công nghệ thông tin
   • Timeline: 2024-2025

4. Hoàn thiện hệ thống nhận diện và xử lý rủi ro tín dụng với sự kết hợp giữa công nghệ và chuyên gia

   • Động từ hành động: Phát triển, tích hợp, đào tạo
   • Mục tiêu: Rút ngắn thời gian phát hiện rủi ro tín dụng xuống còn 1 tháng kể từ khi có dấu hiệu bất thường
   • Chủ thể thực hiện: Phòng Quản lý rủi ro, Ban Kiểm soát nội bộ
   • Timeline: 2024-2026

5. Nâng cao trình độ chuyên môn và năng lực đội ngũ cán bộ quản trị rủi ro tín dụng doanh nghiệp

   • Động từ hành động: Đào tạo, tuyển dụng, đánh giá
   • Mục tiêu: 100% cán bộ tín dụng doanh nghiệp được đào tạo chuyên sâu về quản trị rủi ro trong 3 năm
   • Chủ thể thực hiện: Phòng Nhân sự, Phòng Đào tạo
   • Timeline: 2024-2027

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ban lãnh đạo và quản lý ngân hàng thương mại

   • Lợi ích: Hiểu rõ thực trạng và giải pháp quản trị rủi ro tín dụng doanh nghiệp, từ đó xây dựng chiến lược phát triển tín dụng an toàn và hiệu quả.
   • Use case: Xây dựng chính sách tín dụng phù hợp với từng nhóm khách hàng, nâng cao năng lực quản lý rủi ro.

2. Cán bộ tín dụng và quản lý rủi ro ngân hàng

   • Lợi ích: Nắm bắt quy trình, công cụ và phương pháp nhận diện, xử lý rủi ro tín dụng, nâng cao kỹ năng chuyên môn.
   • Use case: Áp dụng các mô hình phân tích rủi ro và hệ thống cảnh báo sớm trong công tác thẩm định và giám sát tín dụng.

3. Nhà nghiên cứu và sinh viên ngành quản trị kinh doanh, tài chính ngân hàng

   • Lợi ích: Tham khảo cơ sở lý luận, phương pháp nghiên cứu và kết quả thực tiễn về quản trị rủi ro tín dụng tại ngân hàng thương mại Việt Nam.
   • Use case: Phát triển đề tài nghiên cứu, luận văn thạc sĩ hoặc tiến sĩ liên quan đến quản trị rủi ro tín dụng.

4. Cơ quan quản lý nhà nước và các tổ chức tài chính

   • Lợi ích: Hiểu rõ thực trạng quản trị rủi ro tín dụng tại các ngân hàng thương mại, từ đó xây dựng chính sách, quy định phù hợp nhằm ổn định hệ thống tài chính.
   • Use case: Đánh giá hiệu quả các quy định về quản lý rủi ro tín dụng, đề xuất cải tiến chính sách.

Câu hỏi thường gặp

1. Quản trị rủi ro tín dụng là gì và tại sao nó quan trọng đối với ngân hàng?
   Quản trị rủi ro tín dụng là quá trình xây dựng và thực thi các chính sách, quy trình nhằm phòng ngừa và giảm thiểu rủi ro mất vốn do khách hàng không trả nợ đúng hạn. Nó quan trọng vì giúp ngân hàng duy trì an toàn tài chính, giảm tỷ lệ nợ xấu và đảm bảo hoạt động kinh doanh bền vững. Ví dụ, Techcombank duy trì tỷ lệ nợ xấu dưới 1,5% nhờ quản trị rủi ro hiệu quả.

2. Làm thế nào để phân loại khách hàng doanh nghiệp trong quản trị rủi ro tín dụng?
   Khách hàng được phân loại theo quy mô (nhỏ, vừa, lớn, siêu lớn) và ngành nghề kinh tế. Phân loại này giúp ngân hàng đánh giá mức độ rủi ro và xây dựng chính sách tín dụng phù hợp. Ví dụ, doanh nghiệp nhỏ thường có tỷ lệ nợ xấu cao hơn doanh nghiệp lớn, do đó cần chính sách thận trọng hơn.

3. Quy trình cấp tín dụng gồm những bước nào?
   Quy trình gồm tiếp nhận hồ sơ, thẩm định tín dụng, phê duyệt, ký hợp đồng và giải ngân, giám sát sử dụng vốn, thu hồi nợ và xử lý nợ xấu. Việc tuân thủ quy trình giúp giảm thiểu rủi ro tín dụng và đảm bảo tính minh bạch trong hoạt động cho vay.

4. Techcombank sử dụng công nghệ gì để giám sát rủi ro tín dụng?
   Techcombank áp dụng hệ thống cảnh báo sớm (Early Warning System), phần mềm quản lý tín dụng và phân tích dữ liệu để theo dõi tình hình tài chính khách hàng và phát hiện dấu hiệu rủi ro kịp thời. Công nghệ này giúp giảm tỷ lệ nợ xấu và nâng cao hiệu quả quản lý tín dụng.

5. Lập quỹ dự phòng rủi ro tín dụng có vai trò gì?
   Quỹ dự phòng là khoản dự trữ tài chính để bù đắp tổn thất từ các khoản vay không thu hồi được. Nó giúp ngân hàng duy trì sự ổn định tài chính khi xảy ra rủi ro tín dụng. Techcombank duy trì tỷ lệ dự phòng trên 2,5% tổng dư nợ, đảm bảo khả năng ứng phó với các khoản nợ xấu phát sinh.

Kết luận

• Techcombank đã đạt được tăng trưởng dư nợ tín dụng trung bình 15%/năm trong giai đoạn 2019-2023, đồng thời duy trì tỷ lệ nợ xấu ở mức thấp khoảng 1%.
• Việc phân loại khách hàng theo quy mô và ngành nghề giúp ngân hàng xây dựng chính sách tín dụng phù hợp, giảm thiểu rủi ro tín dụng tập trung.
• Quy trình cấp tín dụng và hệ thống giám sát vốn vay được thực hiện nghiêm ngặt, kết hợp công nghệ hiện đại, góp phần nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro tín dụng.
• Quỹ dự phòng rủi ro tín dụng được duy trì ở mức cao, tạo lớp đệm tài chính vững chắc cho ngân hàng trước các biến động rủi ro.
• Đề xuất các giải pháp hoàn thiện quản trị rủi ro tín dụng tập trung vào nâng cao tính linh hoạt trong chính sách tín dụng, cải tiến quy trình cấp tín dụng, tăng cường giám sát và đào tạo nhân lực chuyên sâu.

Next steps: Triển khai các giải pháp đề xuất trong 3-5 năm tới, đồng thời tiếp tục nghiên cứu và cập nhật các mô hình quản trị rủi ro tín dụng tiên tiến để nâng cao năng lực cạnh tranh của Techcombank.

Các nhà quản lý và cán bộ tín dụng tại Techcombank và các ngân hàng thương mại khác nên áp dụng các giải pháp quản trị rủi ro tín dụng được đề xuất nhằm đảm bảo an toàn tài chính và phát triển bền vững trong môi trường kinh tế đầy biến động hiện nay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Lý luận cơ bản về rủi ro tín dụng và quản trị rủi ro tín dụng của ngân hàng thương mại. Chương 2: Thực trạng quản trị rủi ro tín dụng cho khách hàng doanh nghiệp tại Ngân hàng thương mại cổ phần Kỹ thương Việt Nam. Chương 3: Một số giải pháp hoàn thiện quản trị rủi ro tín dụng cho khách hàng doanh nghiệp tại Ngân hàng thương mại cổ phần Kỹ thương Việt Nam. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ RỦI RO TÍN DỤNG VÀ QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 1.

Rủi ro tín dụng 1. Khái niệm rủi ro tín dụng Trong lĩnh vực ngân hàng, khái niệm rủi ro tín dụng được hiểu là một trong những dạng rủi ro quan trọng nhất, ảnh hưởng trực tiếp đến sự ổn định tài chính và khả năng sinh lời của ngân hàng. Trần Thị Hồng Minh (2019), rủi ro tín dụng là rủi ro xảy ra khi "người đi vay không thực hiện được hoặc thực hiện không đầy đủ các nghĩa vụ trả nợ gốc và lãi cho ngân hàng theo các điều kiện đã thỏa thuận trong hợp đồng tín dụng" (NXB Tài chính, tr. Khái niệm này nhấn mạnh đến sự bất định trong việc thu hồi các khoản cho vay của ngân hàng, gây ra những ảnh hưởng tiêu cực đến lợi nhuận và an toàn vốn.

Khi các khoản vay không được thanh toán đầy đủ, ngân hàng không chỉ phải đối mặt với việc mất vốn mà còn gặp khó khăn trong duy trì dòng tiền và khả năng tài trợ cho các hoạt động kinh doanh khác. Ngoài ra, khái niệm rủi ro tín dụng không chỉ giới hạn ở sự không thực hiện nghĩa vụ của người đi vay mà còn bao gồm các yếu tố ngoại cảnh có thể làm suy giảm giá trị tài sản tín dụng của ngân hàng. Những yếu tố này có thể bao gồm sự biến động kinh tế, thay đổi chính sách tài chính hoặc suy thoái thị trường, khiến giá trị tài sản thế chấp giảm sút, từ đó làm giảm khả năng thu hồi vốn ngay cả khi khách hàng vẫn đang thanh toán nợ. Trần Thị Hồng Minh đã đưa ra một cái nhìn toàn diện hơn về rủi ro tín dụng, không chỉ xem xét khía cạnh nội tại từ phía người vay mà còn nhìn nhận các yếu tố môi trường kinh tế vĩ mô có thể ảnh hưởng đến danh mục tín dụng của ngân hàng.

Bổ sung cho quan điểm này, TS. Nguyễn Văn Tiến (2018) cũng đồng tình với việc rủi ro tín dụng là khả năng mà "bên vay không hoàn trả đúng hạn hoặc không thể hoàn trả các khoản nợ vay, dẫn đến tổn thất cho ngân hàng cho vay" (NXB Đại học Kinh tế Quốc dân, tr. Ông nhấn mạnh thêm rằng rủi ro tín dụng còn có thể xảy ra khi nền kinh tế hoặc thị trường tài chính suy giảm, khiến giá trị tài sản tín dụng bị giảm, ngay cả khi khoản vay chưa trở thành nợ xấu. Điều này có nghĩa là, ngoài việc quản lý các khoản nợ không trả, ngân hàng cần phải dự báo và phòng ngừa các nguy cơ suy giảm giá trị tài sản tín dụng nhằm tránh tổn thất tiềm ẩn.

Từ những quan điểm trên, có thể thấy rằng rủi ro tín dụng không chỉ là vấn đề của sự không hoàn thành nghĩa vụ tài chính từ phía khách hàng, mà còn liên quan đến 7 khả năng đảm bảo an toàn cho danh mục tín dụng của ngân hàng trong bối cảnh kinh tế luôn biến động. Như vậy, việc quản lý rủi ro tín dụng không chỉ đòi hỏi sự giám sát chặt chẽ các khoản cho vay mà còn yêu cầu các ngân hàng có những chiến lược dài hạn để phòng tránh và kiểm soát những tác động tiêu cực từ thị trường tài chính. Tóm lại,khái niệm rủi ro tín dụng sẽ được tiếp cận theo quan điểm của TS. Trần Thị Hồng Minh, với cái nhìn bao quát về khả năng không thu hồi được khoản vay, không chỉ từ phía người vay mà còn từ những yếu tố tác động gián tiếp như môi trường kinh tế và sự suy giảm giá trị tài sản.

Điều này cho thấy rằng, rủi ro tín dụng không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận của ngân hàng mà còn có thể gây ra những hệ lụy nghiêm trọng đối với an toàn tài chính, nếu không được quản lý và dự báo đúng đắn. Phân loại rủi ro tín dụng Trong hoạt động tín dụng của ngân hàng, rủi ro tín dụng rất đa dạng và có thể phân loại thành nhiều kiểu. Trong khuôn khổ đề án này, tác giả sẽ chia ra nhiều loại rủi ro tín dụng để nghiên cứu và phân tích. Cụ thể, tác giả sẽ phân loại dựa trên hai cơ sở sau : a) Căn cứ nguyên nhân dẫn đến rủi ro tín dụng Rủi ro tín dụng Rủi ro giao dịch Rủi ro danh mục Rủi ro lựa Rủi ro đảm Rủi ro Rủi ro Rủi ro tập chọn bảo nghiệp vụ nội tại trung Sơ đồ 1.1: Phân loại rủi ro tín dụng theo nguyên nhân (Nguồn : Nguyễn Văn Tiến (2018) NXB Đại học Kinh tế Quốc dân,) Căn cứ theo Basel II, rủi ro tín dụng có thể phân loại dựa vào tiêu thức nguyên nhân như sau: - Rủi ro giao dịch (Transaction risk): đây là một hình thức rủi ro tín dụng mà nguyên nhân phát sinh là những thiếu sót trong quá trình đánh giá và thực hiện cho vay đối với khách hàng tín dụng.

Rủi ro giao dịch có thể chia nhỏ dựa theo quy trình cấp tín dụng như sau: + Rủi ro lựa chọn: rủi ro phát sinh trong việc đánh giá và lựa chọn cấp tín dụng đối với khách hàng. 8 + Rủi ro đảm bảo: rủi ro xuất phát từ các hình thức yêu cầu bảo đảm của tổ chức tín dụng đối với khách hàng vay bao gồm tỷ lệ tín chấp (tỷ lệ cho vay không tài sản đảm bảo), loại hình tài sản đảm bảo (ví dụ bất động sản, xe cộ…) hay giá trị bảo đảm tối đa đối với một tài sản mà khách hàng thế chấp cho ngân hàng. + Rủi ro nghiệp vụ: rủi ro xảy ra trong quá trình thực hiện nghiệp vụ cấp tín dụng cho khách hàng vay và quản trị quá trình cho vay. - Rủi ro danh mục (portfolio risk): hình thức rủi ro tín dụng mà nguyên nhân phát sinh là do những lỗ hổng trong quản trị hoạt động cho vay và giám sát sau vay của ngân hàng, cụ thể bao gồm: + Rủi ro nội tại rủi ro phát sinh từ khách hàng tín dụng của ngân hàng.

Chủ thể cho vay có thể gặp vấn đề về tài chính, quản trị hoạt động kinh doanh hay sử dụng vốn sai mục đích dẫn đến rủi ro tín dụng. + Rủi ro danh mục: điều này đến từ việc ngân hàng tập trung phần lớn hoạt động cấp tín dụng cho một hoặc một nhóm khách hàng trong một ngành nghề hay vị trí địa lý cụ thể… dẫn đến khách hàng không thể trả được nợ khi tình hình kinh doanh chung của ngành/ của địa phương trở nên ảm đạm. Căn cứ tính chất của rủi ro - Rủi ro khách quan: Rủi ro xảy ra từ các tác động bên ngoài như thiên tai, dịch bệnh, hỏa hoạn, chiến tranh… hoặc các yếu tố bất ngờ dẫn đến việc khách hàng không thể trả nợ vay mặc dù cán bộ ngân hàng đã tuân thủ quy định trong việc cho vay và bản thân khách hàng cũng tuân thủ những cam kết với ngân hàng. Thông thường các yếu tố này không thể loại trừ được, do đó ngân hàng chỉ có thể thực hiện những công tác chuẩn bị sẵn sàng ứng phó khi sự cố xảy ra.

- Rủi ro chủ quan: rủi ro phát sinh trong quá trình vay do các bên cán bộ ngân hàng hoặc chủ thể vay vốn không thực hiện đúng cam kết hay nghĩa vụ của mình dẫn đến thất thoát vốn của ngân hàng. Loại rủi ro này có thể ngăn chặn nếu tổ chức tín dụng thiết kế được quy trình cho vay và giám sát sau vay chặt chẽ và có các chế tài đối với bên vi phạm để đảm bảo loại trừ được rủi ro. Quản trị rủi ro tín dụng tại các ngân hàng thương mại 1. Khái niệm quản trị rủi ro tín dụng Quản trị rủi ro tín dụng (RRTD) là một trong những khái niệm cốt lõi trong lĩnh vực quản lý tài chính ngân hàng, đặc biệt quan trọng đối với các ngân hàng thương mại (NHTM).

Quản trị RRTD có ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả hoạt động tín dụng, chất 9 lượng tài sản và khả năng sinh lời của NHTM. Trong Đề án này, chúng ta lựa chọn định nghĩa quản trị rủi ro tín dụng của NHTM như sau: Quản trị rủi ro tín dụng là quá trình xây dựng và thực thi các chiến lược, chính sách quản lý, kinh doanh tín dụng, tăng cường các biện pháp phòng ngừa, hạn chế và giảm thấp tỷ lệ nợ quá hạn, nợ xấu, nhằm đạt được các mục tiêu an toàn, hiệu quả, nâng cao chất lượng và phát triển bền vững đối với hoạt động tín dụng của NHTM. Định nghĩa này không chỉ tập trung vào việc xử lý các vấn đề phát sinh sau khi rủi ro xảy ra, như nợ xấu hay nợ quá hạn, mà còn đề cập đến việc phòng ngừa rủi ro ngay từ giai đoạn ban đầu của quá trình cho vay và quản lý tín dụng. Điều này nhằm đảm bảo tính toàn diện trong quá trình quản lý rủi ro, từ khi khởi tạo khoản vay cho đến khi khoản vay được hoàn trả đầy đủ.

Theo các tác giả Phan Thu Hà, Lê Thanh Tâm, Hoàng Đức Mạnh trong Bài giảng Quản trị rủi ro (Nhà xuất bản Đại học Kinh tế Quốc dân, 2016, tr. 158), quản trị rủi ro tín dụng là hệ thống các biện pháp quản lý rủi ro tài chính, giúp NHTM kiểm soát và giảm thiểu những tổn thất tiềm ẩn từ các khoản vay không thu hồi được. Định nghĩa này không chỉ phản ánh thực trạng mà các NHTM đang phải đối mặt trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu ngày càng phức tạp, mà còn hướng đến mục tiêu phát triển bền vững, đảm bảo sự an toàn lâu dài của hệ thống tài chính. Định nghĩa này được lựa chọn dựa trên yêu cầu về một phương pháp quản lý rủi ro toàn diện, kết hợp giữa yếu tố phòng ngừa rủi ro và quản lý hiệu quả nợ xấu.

Như các tác giả Phan Thu Hà và cộng sự đã nêu rõ trong nghiên cứu của mình, quản trị rủi ro tín dụng là một phần không thể tách rời của chiến lược phát triển bền vững, bởi nó giúp ngân hàng không chỉ đạt được mục tiêu ngắn hạn về lợi nhuận, mà còn tạo ra nền tảng vững chắc cho sự phát triển dài hạn (2016, tr.