Luận văn thạc sĩ về tự do hóa tài chính Việt Nam: Thực trạng và giải pháp cần thiết

Luận văn thạc sĩ kinh tế phân tích ueh tài chính việt nam trên đường tự do hóa thực trạng và những giải pháp cần thiết, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp khả

• Người hướng dẫn: PTS. Nguyễn Ninh Kiều
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính - Lưu thông tiền tệ và tín dụng
• Đề tài: Giải pháp tự do hóa tài chính Việt Nam: Thực trạng và hướng đi mới
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2003
• Địa điểm: Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: KHAI QUÁT VỀ TỰ DO HÓA TÀI CHÍNH
• 1.1. Tự do hóa tài chính
• 1.2. Tác động của tự do hóa tài chính
• 1.2.1. Tác động tích cực
• 1.2.2. Tác động tiêu cực
• 1.3. Trình tự tự do hóa tài chính
• 1.4. Những chương ngại thường gặp khi thực hiện tự do hóa tài chính
• 1.4.1. Kiểm soát thu chi ngân sách
• 1.4.2. Những giới hạn trong khu vực tài chính trong nước
• 1.4.3. Tỷ giá hối đoái và các chỉ tiêu tiền tệ
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG KINH TẾ - TÀI CHÍNH VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ CÒN TỒN TẠI TRONG TIẾN TRÌNH TỰ DO HÓA TÀI CHÍNH
• 2.1. Thực trạng kinh tế Việt Nam
• 2.2. Thực trạng tài chính Việt Nam
• 2.2.1. Thâm hụt ngân sách nhà nước
• 2.2.2. Thị trường tài chính
• 2.2.3. Dự trữ bắt buộc
• 2.2.4. Chính sách lãi suất
• 2.2.5. Hoạt động của hệ thống ngân hàng thương mại
• 2.2.6. Tín dụng chỉ định
• 2.2.7. Chính sách tỷ giá hối đoái
• 2.2.8. Thực trạng tài khoản vốn Việt Nam
• 3. CHƯƠNG 3: NHỮNG GIẢI PHÁP CẢI CÁCH TÀI CHÍNH VIỆT NAM THEO HƯỚNG TỰ DO HÓA
• 3.1. Bù đắp thâm hụt ngân sách
• 3.2. Hoàn thiện thị trường tài chính
• 3.2.1. Giải pháp về xây dựng lãi suất thị trường liên ngân hàng
• 3.2.2. Nâng cao hiệu quả thị trường mở
• 3.3. Giải pháp phát triển thị trường chứng khoán
• 3.4. Giảm dự trữ bắt buộc
• 3.5. Giải pháp góp phần hoàn thiện cơ chế lãi suất thỏa thuận
• 3.6. Nâng cao năng lực cạnh tranh và lành mạnh hóa hệ thống ngân hàng
• 3.7. Giải pháp cho hình thức tín dụng hỗ trợ
• 3.8. Thực hiện chính sách tỷ giá hối đoái linh hoạt
• 3.9. Đẩy nhanh tiến trình tự do hóa tài khoản vốn
• 3.10. Giảm thiểu tác động tiêu cực của tự do hóa tài chính
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về tự do hóa tài chính Việt Nam Thực trạng hiện tại

Tự do hóa tài chính là một quá trình quan trọng trong việc cải cách nền kinh tế Việt Nam. Quá trình này không chỉ giúp tăng cường tính cạnh tranh mà còn tạo ra môi trường đầu tư hấp dẫn hơn cho các nhà đầu tư trong và ngoài nước. Tuy nhiên, thực trạng hiện tại cho thấy vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua để đạt được mục tiêu này.

1.1. Định nghĩa và vai trò của tự do hóa tài chính

Tự do hóa tài chính là quá trình giảm thiểu sự can thiệp của chính phủ vào các hoạt động tài chính. Điều này giúp tăng cường tính minh bạch và hiệu quả trong quản lý tài chính.

1.2. Lợi ích của tự do hóa tài chính đối với nền kinh tế

Tự do hóa tài chính mang lại nhiều lợi ích như tăng trưởng kinh tế, thu hút đầu tư nước ngoài và cải thiện chất lượng dịch vụ tài chính.

II. Những thách thức trong quá trình tự do hóa tài chính tại Việt Nam

Mặc dù tự do hóa tài chính mang lại nhiều lợi ích, nhưng Việt Nam vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức. Các vấn đề như quản lý rủi ro, sự thiếu hụt thông tin và cơ sở hạ tầng tài chính chưa phát triển đồng bộ là những rào cản lớn.

2.1. Vấn đề quản lý rủi ro trong tự do hóa tài chính

Quản lý rủi ro là một trong những thách thức lớn nhất trong quá trình tự do hóa tài chính. Việc thiếu các công cụ quản lý rủi ro hiệu quả có thể dẫn đến khủng hoảng tài chính.

2.2. Thiếu hụt thông tin và minh bạch trong thị trường tài chính

Sự thiếu hụt thông tin và minh bạch trong các hoạt động tài chính gây khó khăn cho các nhà đầu tư trong việc đưa ra quyết định đầu tư chính xác.

III. Các giải pháp chính cho tự do hóa tài chính Việt Nam

Để đạt được tự do hóa tài chính hiệu quả, Việt Nam cần thực hiện một số giải pháp quan trọng. Những giải pháp này bao gồm cải cách chính sách tài chính, nâng cao năng lực quản lý và phát triển hạ tầng tài chính.

3.1. Cải cách chính sách tài chính để thúc đẩy tự do hóa

Cải cách chính sách tài chính là cần thiết để tạo ra một môi trường thuận lợi cho tự do hóa tài chính. Điều này bao gồm việc giảm thiểu các quy định và tạo điều kiện cho các hoạt động tài chính diễn ra tự do hơn.

3.2. Nâng cao năng lực quản lý tài chính

Nâng cao năng lực quản lý tài chính là một yếu tố quan trọng để đảm bảo rằng các hoạt động tài chính diễn ra một cách hiệu quả và bền vững.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về tự do hóa tài chính

Nghiên cứu cho thấy rằng tự do hóa tài chính đã mang lại nhiều kết quả tích cực cho nền kinh tế Việt Nam. Tuy nhiên, cần có thêm nhiều nghiên cứu để đánh giá đầy đủ tác động của quá trình này.

4.1. Kết quả đạt được từ tự do hóa tài chính

Tự do hóa tài chính đã giúp tăng trưởng kinh tế và cải thiện chất lượng dịch vụ tài chính, tạo ra nhiều cơ hội cho các doanh nghiệp và nhà đầu tư.

4.2. Những bài học từ các quốc gia khác trong tự do hóa tài chính

Việt Nam có thể học hỏi từ kinh nghiệm của các quốc gia khác trong việc thực hiện tự do hóa tài chính, từ đó áp dụng các biện pháp phù hợp với điều kiện của mình.

V. Kết luận và hướng đi mới cho tự do hóa tài chính Việt Nam

Tự do hóa tài chính là một quá trình cần thiết để thúc đẩy sự phát triển kinh tế bền vững tại Việt Nam. Để đạt được điều này, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan nhà nước và các tổ chức tài chính.

5.1. Tầm quan trọng của sự phối hợp trong tự do hóa tài chính

Sự phối hợp giữa các cơ quan nhà nước và các tổ chức tài chính là rất quan trọng để đảm bảo rằng quá trình tự do hóa diễn ra một cách hiệu quả và bền vững.

5.2. Định hướng tương lai cho tự do hóa tài chính tại Việt Nam

Định hướng tương lai cho tự do hóa tài chính tại Việt Nam cần tập trung vào việc cải cách chính sách, nâng cao năng lực quản lý và phát triển hạ tầng tài chính.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng, tự do hóa tài chính trở thành một xu hướng tất yếu đối với các quốc gia đang phát triển, trong đó có Việt Nam. Từ năm 1995, Việt Nam đã gia nhập ASEAN, ký kết các hiệp định thương mại quan trọng với EU và Mỹ, mở ra giai đoạn hội nhập khu vực và quốc tế sâu rộng. Tốc độ tăng trưởng kinh tế bình quân giai đoạn 1991-2002 đạt khoảng 7,5% mỗi năm, phản ánh sự phát triển năng động của nền kinh tế. Tuy nhiên, quá trình tự do hóa tài chính cũng đặt ra nhiều thách thức như kiểm soát lạm phát, ổn định tỷ giá, và phát triển thị trường tài chính chưa đồng bộ.

Luận văn tập trung nghiên cứu thực trạng tự do hóa tài chính tại Việt Nam, phân tích các tác động tích cực và tiêu cực, đồng thời đề xuất các giải pháp thiết thực nhằm thúc đẩy quá trình này thành công. Phạm vi nghiên cứu bao gồm các chính sách tài chính, thị trường tiền tệ, tín dụng, tỷ giá hối đoái và hoạt động của hệ thống ngân hàng trong giai đoạn từ đầu những năm 1990 đến đầu những năm 2000. Mục tiêu chính là xây dựng một trình tự tự do hóa tài chính hợp lý, nhận diện các trở ngại phổ biến và đề xuất các biện pháp cải cách phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội của Việt Nam.

Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc hỗ trợ hoạch định chính sách tài chính tiền tệ, nâng cao hiệu quả phân bổ nguồn lực tài chính, đồng thời góp phần tăng cường khả năng hội nhập và cạnh tranh của nền kinh tế Việt Nam trên trường quốc tế.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình kinh tế tài chính hiện đại để phân tích tự do hóa tài chính, bao gồm:

• Lý thuyết tự do hóa tài chính (Financial Liberalization Theory): Định nghĩa tự do hóa tài chính là quá trình loại bỏ các hạn chế, ràng buộc và sự can thiệp trực tiếp của Chính phủ vào thị trường tài chính nhằm tạo điều kiện cho các hoạt động tài chính diễn ra theo cơ chế thị trường. Quá trình này bao gồm tự do hóa hoạt động tín dụng, lãi suất, tỷ giá hối đoái và sự phát triển của các tổ chức tài chính.

• Mô hình cân bằng thị trường tài chính: Phân tích sự hình thành lãi suất và tỷ giá trên cơ sở cung cầu vốn, tác động của chính sách tiền tệ và tài khóa đến thị trường tài chính.

• Khái niệm chính:

  • Tự do hóa tín dụng: Loại bỏ kiểm soát lãi suất và phân bổ tín dụng theo chỉ tiêu hành chính.
  • Tự do hóa lãi suất: Cho phép lãi suất được xác định bởi thị trường, phản ánh cung cầu vốn thực tế.
  • Tự do hóa tỷ giá hối đoái: Điều chỉnh tỷ giá theo cơ chế thị trường, giảm sự can thiệp hành chính.
  • Phát triển thị trường tài chính: Bao gồm thị trường tiền tệ, thị trường chứng khoán và hệ thống ngân hàng thương mại.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng phương pháp nghiên cứu định lượng kết hợp với phân tích định tính:

• Nguồn dữ liệu: Số liệu thống kê kinh tế vĩ mô, tài chính tiền tệ của Việt Nam giai đoạn 1991-2002; báo cáo của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; các văn bản pháp luật liên quan đến chính sách tài chính; dữ liệu thị trường chứng khoán và tín dụng.

• Phương pháp phân tích:

  • Phân tích chuỗi thời gian để đánh giá diễn biến các chỉ tiêu kinh tế tài chính như GDP, lạm phát, tỷ giá, lãi suất, tín dụng.
  • So sánh tỷ trọng các khoản thu chi ngân sách nhà nước, cấu trúc tín dụng và thị trường tài chính qua các năm.
  • Phân tích các trở ngại và tác động tiêu cực của tự do hóa tài chính dựa trên các trường hợp thực tế và kinh nghiệm quốc tế.

• Timeline nghiên cứu: Tập trung vào giai đoạn 1991-2002, giai đoạn đầu tiên Việt Nam thực hiện các bước tự do hóa tài chính, đồng thời theo dõi các chính sách và biến động kinh tế trong thời gian này.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tăng trưởng kinh tế ổn định nhưng còn nhiều thách thức: Tốc độ tăng trưởng GDP bình quân giai đoạn 1991-2002 đạt 7,5%/năm, trong đó công nghiệp tăng 11,6%, dịch vụ tăng 7%, nông nghiệp giảm còn 22,5%. Tuy nhiên, chi phí sản xuất còn cao do trình độ công nghệ thấp và quản lý kém hiệu quả.

2. Kiểm soát lạm phát hiệu quả: Lạm phát giảm từ mức 774,7% năm 1986 xuống còn khoảng 5-10% trong giai đoạn 1993-2002, nhờ chính sách tiền tệ thắt chặt và cải cách tài khóa. Tuy nhiên, áp lực lạm phát vẫn tiềm ẩn do biến động tỷ giá và chi phí sản xuất.

3. Cấu trúc ngân sách nhà nước và tín dụng chưa hợp lý: Tỷ lệ thu ngân sách nhà nước trên GDP giảm dần, chi đầu tư xây dựng cơ bản chiếm khoảng 25% tổng chi ngân sách, trong khi chi thường xuyên chiếm 41%. Tín dụng chủ yếu tập trung vào các doanh nghiệp nhà nước, chưa phân bổ hiệu quả cho khu vực tư nhân.

4. Thị trường tài chính còn nhiều hạn chế: Thị trường tiền tệ chưa phát triển đầy đủ, lãi suất chưa hoàn toàn do thị trường quyết định, thị trường chứng khoán quy mô nhỏ, thanh khoản thấp. Hệ thống ngân hàng thương mại còn yếu kém, tỷ lệ nợ xấu cao, chi phí vay vốn lớn.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của những hạn chế trên là do quá trình tự do hóa tài chính diễn ra chưa đồng bộ và thiếu sự chuẩn bị kỹ lưỡng về thể chế, hạ tầng thị trường và năng lực quản lý. Việc kiểm soát lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô được ưu tiên hàng đầu, dẫn đến các chính sách thắt chặt tín dụng và tỷ giá, gây áp lực lên hoạt động ngân hàng và doanh nghiệp.

So với các quốc gia phát triển trong khu vực, Việt Nam còn nhiều điểm yếu như thị trường tài chính chưa minh bạch, thiếu cơ chế giám sát hiệu quả, và sự can thiệp hành chính còn phổ biến. Các biểu đồ thể hiện diễn biến GDP, lạm phát, tỷ lệ tín dụng/GDP và tỷ lệ nợ xấu qua các năm sẽ minh họa rõ nét hơn những biến động này.

Kết quả nghiên cứu cho thấy cần có một lộ trình tự do hóa tài chính hợp lý, kết hợp với cải cách thể chế, nâng cao năng lực quản lý và phát triển thị trường tài chính để tận dụng tối đa lợi ích của tự do hóa, đồng thời giảm thiểu các rủi ro tiềm ẩn.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hoàn thiện khung pháp lý và thể chế tài chính: Xây dựng và ban hành các văn bản pháp luật minh bạch, đồng bộ về hoạt động ngân hàng, thị trường chứng khoán, tín dụng và tỷ giá nhằm tạo môi trường pháp lý ổn định, rõ ràng cho các tổ chức tài chính hoạt động. Thời gian thực hiện: 1-2 năm; Chủ thể: Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước.

2. Phát triển thị trường tài chính đa dạng và hiệu quả: Mở rộng quy mô và nâng cao chất lượng thị trường chứng khoán, phát triển thị trường trái phiếu doanh nghiệp, thúc đẩy các sản phẩm tài chính mới nhằm tăng khả năng huy động vốn và phân tán rủi ro. Thời gian: 3-5 năm; Chủ thể: Sở Giao dịch Chứng khoán, các tổ chức tài chính.

3. Nâng cao năng lực quản lý và giám sát tài chính: Đào tạo chuyên môn cho cán bộ quản lý ngân hàng và cơ quan giám sát, áp dụng công nghệ thông tin hiện đại trong giám sát hoạt động tài chính, tăng cường minh bạch thông tin và công bố báo cáo tài chính. Thời gian: liên tục; Chủ thể: Ngân hàng Nhà nước, Bộ Tài chính.

4. Ổn định kinh tế vĩ mô và chính sách tiền tệ linh hoạt: Duy trì chính sách tiền tệ thận trọng, kiểm soát lạm phát dưới 10%, điều chỉnh tỷ giá linh hoạt theo cơ chế thị trường để tăng sức cạnh tranh và hạn chế rủi ro tỷ giá. Thời gian: liên tục; Chủ thể: Ngân hàng Nhà nước, Chính phủ.

5. Khuyến khích đa dạng hóa nguồn vốn và nâng cao chất lượng tín dụng: Hỗ trợ phát triển các hình thức tín dụng mới, kiểm soát chặt chẽ chất lượng tín dụng, giảm tỷ lệ nợ xấu, đồng thời khuyến khích đầu tư tư nhân và vốn FDI vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh. Thời gian: 2-4 năm; Chủ thể: Ngân hàng Nhà nước, Bộ Kế hoạch và Đầu tư.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà hoạch định chính sách tài chính và tiền tệ: Luận văn cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn để xây dựng các chính sách tự do hóa tài chính phù hợp với điều kiện Việt Nam, giúp cân bằng giữa phát triển kinh tế và ổn định vĩ mô.

2. Ngân hàng Nhà nước và các tổ chức tài chính: Tham khảo để nâng cao hiệu quả quản lý, giám sát hoạt động ngân hàng, phát triển thị trường tài chính và cải thiện chất lượng tín dụng.

3. Các nhà nghiên cứu và học viên ngành tài chính - ngân hàng: Cung cấp kiến thức chuyên sâu về quá trình tự do hóa tài chính, các mô hình lý thuyết và phân tích thực trạng tại Việt Nam, làm cơ sở cho các nghiên cứu tiếp theo.

4. Doanh nghiệp và nhà đầu tư: Hiểu rõ hơn về môi trường tài chính, các chính sách liên quan đến tín dụng, lãi suất và tỷ giá, từ đó đưa ra các quyết định đầu tư và kinh doanh hiệu quả hơn.

Câu hỏi thường gặp

1. Tự do hóa tài chính là gì và tại sao Việt Nam cần thực hiện?
   Tự do hóa tài chính là quá trình loại bỏ các hạn chế và sự can thiệp của Chính phủ vào thị trường tài chính để các hoạt động tài chính diễn ra theo cơ chế thị trường. Việt Nam cần thực hiện để nâng cao hiệu quả phân bổ vốn, thu hút đầu tư, tăng cường cạnh tranh và hội nhập kinh tế quốc tế.

2. Quá trình tự do hóa tài chính tại Việt Nam gặp những khó khăn gì?
   Khó khăn gồm thị trường tài chính chưa phát triển đầy đủ, hệ thống ngân hàng còn yếu kém, tỷ lệ nợ xấu cao, lãi suất và tỷ giá chưa hoàn toàn do thị trường quyết định, cùng với sự thiếu đồng bộ trong chính sách và thể chế.

3. Làm thế nào để kiểm soát rủi ro trong quá trình tự do hóa tài chính?
   Cần hoàn thiện khung pháp lý, nâng cao năng lực giám sát, minh bạch thông tin, kiểm soát chất lượng tín dụng, duy trì ổn định kinh tế vĩ mô và áp dụng các công cụ chính sách tiền tệ linh hoạt.

4. Vai trò của thị trường chứng khoán trong tự do hóa tài chính là gì?
   Thị trường chứng khoán giúp huy động vốn hiệu quả, phân tán rủi ro, tạo kênh đầu tư đa dạng và thúc đẩy sự minh bạch trong hoạt động tài chính, góp phần quan trọng vào sự phát triển bền vững của nền kinh tế.

5. Các giải pháp chính để thúc đẩy tự do hóa tài chính thành công tại Việt Nam?
   Bao gồm hoàn thiện thể chế pháp lý, phát triển thị trường tài chính đa dạng, nâng cao năng lực quản lý và giám sát, ổn định kinh tế vĩ mô, khuyến khích đa dạng hóa nguồn vốn và nâng cao chất lượng tín dụng.

Kết luận

• Tự do hóa tài chính là xu hướng tất yếu và cần thiết để thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững và hội nhập quốc tế của Việt Nam.
• Quá trình tự do hóa tài chính tại Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu nhưng vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế và thách thức cần giải quyết.
• Cần xây dựng một lộ trình tự do hóa tài chính hợp lý, đồng bộ với cải cách thể chế và phát triển thị trường tài chính.
• Các giải pháp đề xuất tập trung vào hoàn thiện pháp luật, phát triển thị trường, nâng cao năng lực quản lý và ổn định kinh tế vĩ mô.
• Tiếp tục nghiên cứu và theo dõi diễn biến kinh tế tài chính để điều chỉnh chính sách phù hợp, góp phần nâng cao hiệu quả tự do hóa tài chính trong giai đoạn tiếp theo.

Hành động ngay hôm nay để xây dựng nền tài chính Việt Nam hiện đại, minh bạch và hội nhập sâu rộng với nền kinh tế thế giới!

Trích đoạn nội dung tài liệu

BQ GIAO Dl)C VA DAO T~O TRUONG D~I HOC KINH TE TP HO CHI MINH TRAN THf MY vAN . TAl CHINH VIETNAM TREN DUONG TTJ. DO HOA: THljC TR~NG v A NHUNG GIAI PHAP CAN THIET Chuyen nganh : Tai chinh - Lu'u thong ti~n t~ va tin dQng Ma s6. vAN THAC LUAN . si KINH TE NGUOI Hu'dNG DAN KHOA HOC : A ~ TS.NGUYEN NINH KIEU 80 GIAO DUC VA 8AO TAO TRUONG [;H KINH TEl P.HCM THUVI~N P HO CHi MINH- Nam 2003 AN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Trang DANH Ml)C TU VIET TAT i , ? DANH Ml)C CAC BANG ii DANH Ml)C DO THf ii DANH Ml)C so DO ii ' ? ~ LOIMODAU iii CHu'ONG 1: KHAI QUAT VE Tl}DO HOA TAl CHINH 1. Tlf do h6a ali chinh 1 2. Tac dt)ng ciia tl;l' do h6a tai chinh 2 2.1 Tac dt)ng tich clfc 2 2.2 Tac dt)ng tieu clfc 5 . Trinh tl;l' tl;l' do h6a tai chinh 5 4. Nhung chu'ong ng:;ti thu'ong gcllp khi thlfc hi<$n TDH tai chinh 11 4.1 Ki€m soat thu chi ngan sach 11 4.2 Nhii'ng gioi h:;tn trong khu vlfc tai chinh trong mtoc 12 4.3 Ty gia h6i doai va cac ffil;IC tieu ti€n t<$ 18 CHu'ONG 2: THl}C TR~NG KINH TE- TAl CHINH v A NHUNG vAN ~ ' ~ ,., ' ' , DE CON TON T~I TRONG TIEN TRINH TDH TAl CHINH 1. Thlfc tr:;tng kinh te' Vi<$t Nam 20 AN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.1 Tang TntCJng kinh te' 20 1. 3 Nhan dt,mg 23 2. Thl,l'c tr~ng ati chinh Vil$t Nam 25 2.1 Tham h1,1t ngan sach nha m.2 Thi tntong tai chinh 29 2.3 D\1' trii' belt bu<?c 32 2.4 Chinh sach Hii sua't 33 2.5 Ho~t d<?ng ciia hl$ tho'ng ngan hang thttong m~i 36 2.6 Tin d1,1ng chi dinh 45 2. 7 Chinh sach ty gia ho'i doai 48 2.8 Thl,l'c tr~ng tai khmln vo'n Vil$t Nam 55 CHu'ONG 3 :NHUNG GIAI PHAP CAl CACH TAl CHiNH VIETNAM THEO Hu'ONG Tl} DO HOA 1. Bu dclp tham h1,1t ngan sach 60 2. Hoan thil$n thi trttong tai chinh 63 2.1 Ghli phap v€ xay dl,l'ng Hii sua't thi trttong lien ngan hang 63 2.2 Nang cao hil$u qua thi tn.tong mCJ 64 N VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.3 Giai phap phat triSn thi tntong chung khoan 65 3. Giam d\1' tru bii:t bu()c 67 4. Giai phap gop ph~n ho~m thi~n cd che' Hii sua't thoa thu~n 68 5. Nang cao nang l\fc c~nh tranh va Ianh m~nh h6a h~ th6ng ngan hang 70 6. Giai phap cho hlnh thuc tin d1:1ng h6 trq 83 7. Th\fc hi~n chinh sach ty gia h6i doai linh ho~t 85 8. Bfty nhanh tie'n trlnh t\1' do h6a Uti khoan v6n 91 9. Giam thiSu tac d()ng tieu c\fc cua TDH tai chinh 93 X ' A ? TAl LI~U THAM KHAO xii • .I AN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. DANHMl)C TUVlET TAT CNH-HBH: Cong nghi<$p h6a-Hi<$n d'.li h6a CPH : C6 phffn h6a DBV : Ngan hang phat tri€n Vi<$t Nam (Development Bank of VietNam-DBV) DNNN : Doanh nghi<$p nha nu'oc DTBB : Dt! tn1 bi\t bu<)c BTPT : Bffu tu' phat tri€n FDI : Ngu6n v6n dffu tu' trl!c tie'p nu'oc ngoai(Foreign Direct Investmen-FDI) NHNN: Ngan hang nha nuoc NHTV : N gan hang trung u'ong NHTM : Ngan hang thu'ong m'.li NHTMQD: Ngan hang thu'ong m'.li qu6c doanh NSNN : Ngan sach Nha nu'oc KT-XH : Kinh te'- xa h<)i TCTD: T6 chuc tin d1,mg TDH : Tt! do h6a TDHTPT : Tin d1,1ng h6 tr<J phat tri€n TTCK : Thi tru'ong chung khoan TTM : Thi tru'ong md XHCN : Xa h<)i chu nghia 1 AN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. " ? DANH Ml)C CAC BANG Bang 2.tdng kinh te' theo giai do<;~.2 Chuy~n dich cd ca'u kinh te' (%) 21 Bang 2.m phat C1 Vi~t Nam (%) 22 Bang 2.4 Cd ca'u trlnh d<) chuyen mon ky thu~t cua lao d<)ng Vit%t Nam(%) 24 Bang 2.5 Ty It% d<)ng vien GDP vao NSNN(%) 25 Bang 2.6 Phan b6 chi dffu tu' xay dlfng cd ban cua NSNN(%) 28 Bang 2.7 Tham hl,lt NSNN 1991-2000(%GDP) 28 Bang 2.8 Ty tn;mg thu dich Vl,l/T6ng doanh thu(%) 38 Bang 2.9 Cd ca'u tin dl,lng ngan hang 1994-2000(%) 45 Bang 2.10 Ty gia h6i doai giai do<;~.11 FDI dffu tu' vao Vit%t Nam tinh de'n ngay 31112/2002(trit%u d6ng) 55 ~ DANH Ml)C DO THl £>6 thi 2.1 : T6c d<) tang tru'dng blnh quan qua cac nam (%) 20 B6 thi 2.2 : Ty trQng dong g6p cua khu vl:fc FDI trong GDP tang d~n qua cac nam(%) 55 DANH Ml)C so DO Sd d6 1.1: Trinh tlf tl! do h6a tai chinh 5 Sd d6 1.2: Tl! do h6a tai chinh va ba't 6n dinh kinh te' vi mo 11 11 AN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Tinh ca'p thie't cua d~ tai l3uoc vao the" ky 21, the" ky cua h()i nh~p kinh te" va xu huong toan c~u h6a dang di~n ra voi to'c d() ngay cang nhanh va r()ng IOn. Slj xua't hil$n cua cac kho'i kinh te" va m~u dich ·tren the" gioi 1a m()t ta't ye"u khach quan, m()t na'c thang phat tri€n moi trong qua trinh toan c~u hoa n~n kinh te". Bfft cu m()t quo'c gia nao muo'n md cti'a n~n kinh te" d~u phat tri€n cac quan hi$ kinh te" gifi'a nude mlnh voi nude khac, tham gia vao cac kho'i kinh te" va m~u dich tren the" gioi. Bfft nude ta dang chuy€n minh m(;lnh me tren cac m~t doi so'ng kinh te"-xa h()i d€ buoc vao the" ky moi- thien nien ky cua cha'n hung n~n kinh te" Vil$t Nam. Va dudng nhien chung ta ciing hoa nh~p vao xu the" phat tri€n chung cua kinh te" khu vljc va the" gioi. Nam 1995 Vil$t Nam gia nh~p ASEAN, ky hil$p dinh khung voi EU va blnh thuong hoa quan hi$ voi My. K€ tu nam 1996 de"n nay quan hi$ quo'c te" cua nude ta buoc vao thoi ky h()i nh~p khu vljc, c6 cam ke"t, c6 1ich trlnh, gcin li~n voi xu the" khu vljc hoa, toan c~u hoa, tlj do h6a thudng m(;li va d~u tlt phat tri€n song song voi cu()c ch(;ly dua kinh te" soi d()ng tren the" giOi. Thang 7 nam 2000 Vil$t Nam ky Hil$p dinh thudng m(;li Vil$t-My, d6 vua la thoi co, vua Ia thach thuc cho phat tri€n kinh te" nude ta. Cong cu()c d6i moi toan dil$n dfft nude do BC;li h()i Bang VI (1211986) khdi xuong da di du<Jc ch~ng duong tuy chua phai 1a dai nhttng dC;lt dude nhi~u thanh tlju kha quan tn.mg, t(;lo the" va llfc tudng do'i vfi'ng chcic cho dfft nude buoc vao the" ky 21. M~c du c6 kh6 khan Ion do bie"n d()ng chinh tri C1 Lien Xo va cac nude xa h()i chu nghia Bong Au(8/1991 ), tac d()ng cua CUQC khung hoang tai chinh khu vljc Chau A(7/1997), song n~n kinh te" nude ta v~n dC;lt duqc muc tang tru'dng kha 111 AN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.7% nam trong thoi ky 1996-2000), thie'u h1;1t ngan sach da chi con khoang 1% cua T6ng san ph~m qu6c n()i (GDP), va 1~m phat h~ng nam da xu6ng chi con m()t chu s6. Ngo:;ti thudng da tang tren muoi l~n trong khoang chua de'n m()t th~p nien. E>~u tu trl,tc tie'p cua mtoc ngoai vao Vi~t Nam va vi~n tr<;1 phat tri€n chinh thuc da phat tri€n m~nh trong g~n su6t th~p nien 90 nay. £>6ng gop vao nhung thanh tl,tu chung do, CO Sl,i d6i moi kha toan di~n Va d6ng bQ trong linh vl,tc tai chinh v~ cac m~t. Tuy nhien, cilng c~n tha'y r6 rang nhung tie'n b9 dang k€ nay se khong tie'p tl;lC ne'u khong c6 nhung cai each sau sa:c trong thoi gian sa:p toi. Anh hudng cua cu()c khung hoang tai chinh Chau A cho de'n nay v~n chua kba:c ph1;1c tri~t d€, them vao d6 sl,t ma't 6n dinh kinh te' chinh tfi lam h6n lo~n n~n tai chinh C1 cac nuoc tren the' gioi nha:c nhd chung ta phai tie'p we qua trlnh d6i moi nay m~nh me hdn nua. £>6i voi Vi~t Nam, d6i moi tai chinh cho de'n nay da d~t du<;1c nhi~u thanh tl,tu, nhung cilng con phai lam bie't bao nhieu vi~c d€ c6 th€ vung vang duy tri du<jc qua trinh tang trudng va phat tri€n kinh te' d6ng thoi ki~m che' va ki€m soat l~m phat, khuye'n khich d~u tu, 6n dtnh thi truong, 6n dtnh ti~n t~ . nh~m tang cuong hdn nua Sl,i boa nh~p tai chinh Vi~t Nam ca trong nuoc va qu6c te'. Xua't phat tu nh~n thuc v~ t~m quan trQng cua tl,t do h6a tai chinh trong qua trlnh phat tri€n va h()i nh~p cua da't nuoc, tu thl,tc tr~ng d6i moi th€ che' tai chinh ti~n t~ trong nuoc theo cd che' thi truong, tu bO'i canh kinh te' - tai chinh trong va ngoai nuoc, vi~c ho~ch dinh chie'n lu<;1c v~ chinh sach tai chinh ti~n t~ trong giai do~n toi theo huong tl,t do boa la c~n thie't va YO cung quan trQng. Tl,t do h6a tai chinh thai qua d~n toi khung hoang, tru'oc tien trong cac ho~t d()ng ngan hang va tai chinh sau d6 d~n toi khung hoang kinh te'. Ne'u tie'n trinh cai each chuy€n cac ho~t d()ng va cac th€ che' tai chinh tu m()t thai cl,tc hoan toan bi ki~m che' sang h~n m()t thai cl,tc hoan toan tl,t do thi sl,t ma't 6n dinh, vo chinh phu la di~u ta't ye'u. IV AN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Vi v~y, chung ta cfin ph:H c6 m9t 19 trlnh tl;l' do h6a tai chinh c1,1 the cling vdi sl;l' chuffn bi cho nhung ti€n d€ cfin thie"t de xay dl;l'ng 19 trinh tl;l' do h6a tai chinh thanh cong. D€ tai lu~n van cao h9c "Tai chinh Vi~t Nam tren du<tng ttf do hmi: Thtfc tr~mg va nhiing giai phap can thie't" du'<Jc nghien CUu de dap ung yeu cfiu tren. Xac djnh va'n d~ nghien cti'u 2.1 Xac djnh vdn di Va'n d€ trung tam rna d€ tai mu6n giai quye"t Ia tim ra m9t trlnh tl;l' tl;l' do h6a tai chinh tO'i u'u va cac ye"u t6 co ban cfin d6i moi trong tie"n trinh thl;l'c hi~n tl;l' do h6a tai chinh, d6ng thoi neu ra m9t sO' chu'ong ng~i thu'ong g~p khi tie"n hanh tl;l' do h6a va coi d6 nhu' la bai h9c kinh nghi~m cho cac nu'oc tie"n hanh tl;l' do h6a tai chinh. Tren co sd d6 d€ ra nhung giai phap thie"t thlfc cho cong cu9c d6i moi tai chinh cua Vi~t Nam trong qua trinh h9i nh~p kinh te" qu6c te".2 Cau hoi nghien cliu D€ tai se giai quye"t nhung va'n d€ Cl,l the nhu' : 1. Ttf do hoa tai chinh la gi ? 2. T~i sao nen thlfc hi~n tl;l' do hoa tai chinh ? 3. Trinh tl;l' tl;l' do hoa tai chinh theo cac bu'oc nhu' the' nao Ia tO'i u'u ? 4. Nhl1ng chu'ong ng~i nao thuong g~p khi thlfc hi~n tl! do hoa tai chinh? 5. Qua trinh d6i moi tai chinh d Vi~t Nam theo xu hu'ong thi tru'ong, da d~t du'<Jc nhung thanh tl!U gi va con t6n t~i nhung va'n d€ gi cfin giai quye"t? 6. Vi~t Nam cfin lam gi de thlfc hi~n tlf do hoa tai chinh thanh cong? v AN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.