Tác động của Đổi mới Sáng tạo đến Kết quả Kinh doanh của các Doanh nghiệp Việt Nam

Chuyên khảo phân tích Tác động của đổi mới sáng tạo đến kết quả kinh doanh của doanh nghiệp việt nam, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo.

• Tác giả: Nguyễn Thị Huyền Trang
• Người hướng dẫn: TS. Mai Hương Giang
• Trường học: Học viện Ngân hàng
• Chuyên ngành: Kinh tế
• Đề tài: Tác Động Của Đổi Mới Sáng Tạo Đến Kết Quả Kinh Doanh Của Doanh Nghiệp Việt Nam
• Loại tài liệu: Đề tài nghiên cứu khoa học
• Năm xuất bản: 2021-2022
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ TÁC ĐỘNG CỦA ĐỔI MỚI SÁNG TẠO ĐẾN KẾT QUẢ KINH DOANH CỦA DOANH NGHIỆP
• 1.1. Khái niệm về đổi mới sáng tạo và kết quả kinh doanh của doanh nghiệp
• 1.2. Cơ sở lý thuyết về đổi mới sáng tạo
• 1.3. Kết quả kinh doanh của doanh nghiệp
• 1.4. Tác động của đổi mới sáng tạo đến kết quả kinh doanh của doanh nghiệp
• 1.5. TÓM TẮT CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: TÁC ĐỘNG CỦA ĐỔI MỚI SÁNG TẠO ĐẾN KẾT QUẢ KINH DOANH CỦA CÁC DOANH NGHIỆP VIỆT NAM
• 2.1. Thực trạng đổi mới sáng tạo và kết quả hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp Việt Nam
• 2.2. Tình hình đổi mới sáng tạo tại Việt Nam
• 2.3. Kết quả kinh doanh của doanh nghiệp có ĐMST giai đoạn 2016 - 2020
• 2.4. Mô hình nghiên cứu
• 2.4.1. Xây dựng mô hình hồi quy
• 2.4.2. Giải thích và đo lường các biến
• 2.4.3. Phương pháp hồi quy
• 2.4.4. Mô hình hồi quy bình phương nhỏ nhất
• 2.4.5. Mô hình hồi quy tác động ngẫu nhiên
• 2.4.6. Lựa chọn mô hình
• 2.5. Dữ liệu nghiên cứu
• 2.5.1. Thống kê mô tả
• 2.5.2. Kết quả mô hình hồi quy
• 2.5.3. Một số kiểm định
• 2.5.4. Kiểm định tính vững của mô hình
• 2.6. TÓM TẮT CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG ĐỔI MỚI SÁNG TẠO NHẰM NÂNG CAO KẾT QUẢ KINH DOANH CỦA DOANH NGHIỆP VIỆT NAM
• 3.1. Giải pháp tăng cường ĐMST nhằm nâng cao kết quả kinh doanh của doanh nghiệp
• 3.2. Giải pháp nâng cao ĐMST cho doanh nghiệp nói chung
• 3.3. Giải pháp tăng cường ĐMST trong và hậu thời kỳ Covid-19
• 3.4. Giải pháp nâng cao tỉ lệ SHNN cho DN
• 3.5. TÓM TẮT CHƯƠNG 3
• Kết luận chung
• Ý nghĩa thực tiễn của đề tài
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Đổi Mới Sáng Tạo và Kinh Doanh 50 60 ký tự

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và sự phát triển vượt bậc của công nghệ, đổi mới sáng tạo (ĐMST) ngày càng trở nên quan trọng đối với sự thành công của doanh nghiệp Việt Nam (DNVN). ĐMST không chỉ là yếu tố then chốt để nâng cao năng lực cạnh tranh mà còn là động lực thúc đẩy tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận. Các hoạt động nghiên cứu và phát triển (R&D), đổi mới sản phẩm, đổi mới quy trình, và đổi mới mô hình kinh doanh đóng vai trò thiết yếu trong việc tạo ra giá trị mới và đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường. Theo Cardoso và Teixeira (2009), Wang và cộng sự (2013), tăng cường các hoạt động đổi mới được coi là chìa khóa cho sự sáng tạo và phát triển. Filatotchev & cộng sự (2009), Jiménez-Jiménez & Sanz-Valle (2011) cũng chỉ ra rằng hoạt động đổi mới góp phần lớn vào sự tăng trưởng và thành bại của DN, cụ thể là góp phần củng cố vị thế cũng như tạo ra kết quả kinh doanh (KQKD) tốt hơn cho doanh nghiệp.

1.1. Tầm Quan Trọng của Đổi Mới Sáng Tạo Với Doanh Nghiệp

Trong kỷ nguyên số, đổi mới sáng tạo giúp các doanh nghiệp thích ứng nhanh chóng với sự thay đổi của thị trường và công nghệ. Việc đầu tư vào R&D và các hoạt động liên quan đến ĐMST cho phép doanh nghiệp phát triển các sản phẩm và dịch vụ mới, đáp ứng tốt hơn nhu cầu của khách hàng và tạo ra lợi thế cạnh tranh bền vững. ĐMST còn giúp doanh nghiệp tối ưu hóa quy trình sản xuất, giảm chi phí và nâng cao năng suất (Hiệu quả kinh doanh) . Theo như Anh Ngoc Mai cùng cộng sự (2019), ĐMST có thể giúp DN tăng lợi nhuận và đạt doanh thu kỳ vọng cao hơn cũng như cải thiện năng suất lao động. Jayani Raja Pathirana (2017) cho rằng, ĐMST có ảnh hưởng rất mạnh mẽ và tích cực đối với công ty.

1.2. Các Loại Hình Đổi Mới Sáng Tạo Ảnh Hưởng Đến KQKD

Đổi mới sản phẩm tạo ra các sản phẩm mới hoặc cải tiến các sản phẩm hiện có, thu hút khách hàng và mở rộng thị phần. Đổi mới quy trình giúp doanh nghiệp tối ưu hóa hoạt động sản xuất và cung ứng, giảm chi phí và nâng cao hiệu quả. Đổi mới mô hình kinh doanh tạo ra các phương thức kinh doanh mới, mang lại giá trị gia tăng cho khách hàng và tạo ra nguồn doanh thu mới. Các doanh nghiệp có thể kết hợp các loại hình ĐMST này để đạt được KQKD tốt nhất. Ví dụ, một doanh nghiệp có thể đổi mới sản phẩm bằng cách sử dụng công nghệ mới, đồng thời đổi mới quy trình để sản xuất sản phẩm hiệu quả hơn.

II. Thách Thức Đổi Mới Sáng Tạo và Doanh Nghiệp VN 50 60

Mặc dù vai trò của đổi mới sáng tạo là không thể phủ nhận, nhiều doanh nghiệp Việt Nam vẫn còn gặp nhiều khó khăn trong việc triển khai và thực hiện. Một trong những thách thức lớn nhất là sự thiếu hụt nguồn nhân lực chất lượng cao và nguồn vốn đầu tư cho R&D. Ngoài ra, môi trường kinh doanh chưa thực sự khuyến khích ĐMST, với nhiều rào cản về pháp lý và thủ tục hành chính. Theo số liệu khảo sát thực hiện bởi Khối Thương mại và Cạnh tranh thuộc Nhóm Ngân hàng Thế giới năm 2021, Doanh nghiệp Việt Nam chi cho hoạt động R&D trung bình chỉ chiếm khoảng 1,6% doanh thu hàng năm, thấp hơn nhiều quốc gia trong khu vực như Lào, Philippines, Malaysia, Campuchia. Theo số liệu thống kê của các địa phương trong hội nghị Giám đốc Sở KH&CN trực tuyến ngày 29/5/2020, Việt Nam có 13.997 DN có hoạt động đổi mới công nghệ, chiếm khoảng 1,84% doanh nghiệp đang hoạt động trên cả nước.

2.1. Thiếu Nguồn Lực Cho Hoạt Động Đổi Mới Sáng Tạo Tại VN

Các doanh nghiệp Việt Nam thường gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn cho R&D và các hoạt động ĐMST. Chi phí đầu tư ban đầu cho R&D thường rất lớn, trong khi đó, nguồn vốn vay từ các ngân hàng và tổ chức tài chính còn hạn chế. Bên cạnh đó, việc thu hút và giữ chân nguồn nhân lực chất lượng cao cũng là một thách thức lớn, do sự cạnh tranh gay gắt từ các doanh nghiệp nước ngoài và các ngành công nghiệp khác. Theo như Minh Nhật (2015) chỉ ra rằng, Việt Nam hiện nay có khoảng tầm gần 600.000 DN đang hoạt động, song phần lớn trong số đó đều đang sử dụng công nghệ tụt hậu, nguồn lực kỹ thuật khoa học của DNVN được đánh là giá thấp hơn so với ngưỡng trung bình thế giới đến tận ba thế hệ và chỉ có 20% là nhóm ngành kinh doanh trong đó là hiện có áp dụng công nghệ cao.

2.2. Rào Cản Pháp Lý và Môi Trường Kinh Doanh VN

Môi trường kinh doanh tại Việt Nam vẫn còn nhiều rào cản về pháp lý và thủ tục hành chính, gây khó khăn cho các doanh nghiệp trong việc triển khai các hoạt động ĐMST. Các quy định về sở hữu trí tuệ chưa thực sự hiệu quả, khiến các doanh nghiệp lo ngại về việc bị sao chép và đánh cắp công nghệ. Ngoài ra, sự thiếu minh bạch và thiếu nhất quán trong các chính sách cũng gây khó khăn cho các doanh nghiệp trong việc lập kế hoạch và đầu tư dài hạn. Bài nghiên cứu của Nguyen cùng cộng sự (2018) cũng phản ánh một thực trạng rằng, tại các quốc gia đang trên đà phát triển như Việt Nam, các khoản quỹ hỗ trợ của nhà nước trong đổi mới công nghệ cho các DN vừa và nhỏ chưa thực sự phổ biến.

III. Phương Pháp Tăng Cường Đổi Mới Kinh Doanh Hiệu Quả 50 60

Để vượt qua những thách thức và tận dụng tối đa tiềm năng của đổi mới sáng tạo, các doanh nghiệp Việt Nam cần áp dụng một số phương pháp và giải pháp cụ thể. Đầu tiên, cần tăng cường đầu tư vào R&D và phát triển sản phẩm mới. Thứ hai, cần xây dựng một văn hóa đổi mới trong doanh nghiệp, khuyến khích sự sáng tạo và chấp nhận rủi ro. Thứ ba, cần hợp tác với các trường đại học, viện nghiên cứu và các doanh nghiệp khác để chia sẻ kiến thức và kinh nghiệm. Cuối cùng, cần tận dụng các chính sách hỗ trợ đổi mới của nhà nước. Tóm lại, sau khi lược khảo những bài nghiên cứu trước, nhóm tác giả đề xuất sử dụng phương pháp định lượng nhằm xác định tính hiệu quả của việc ĐMST lên KQHĐ của DN thông qua phân tích bộ dữ liệu về 182 DNVN.

3.1. Tăng Cường Đầu Tư Vào Nghiên Cứu và Phát Triển R D

Việc tăng cường đầu tư vào R&D là yếu tố then chốt để tạo ra các sản phẩm và dịch vụ mới, có giá trị gia tăng cao. Các doanh nghiệp cần dành một phần ngân sách đáng kể cho R&D, đồng thời xây dựng một đội ngũ các nhà khoa học và kỹ sư có trình độ cao. Đầu tư vào R&D không chỉ giúp doanh nghiệp phát triển các sản phẩm mới mà còn giúp cải tiến các quy trình sản xuất hiện có, giảm chi phí và nâng cao năng suất. Nghiên cứu của Ehie và Olibe (2010), Wang at el (2013) và Ayaydin và Karaaslan (2014) đã chứng minh rằng đầu tư vào R&D doanh nghiệp sử dụng trong năm được kế thừa từ công trình nghiên cứu.

3.2. Xây Dựng Văn Hóa Đổi Mới Sáng Tạo Trong Doanh Nghiệp

Một văn hóa đổi mới là yếu tố quan trọng để khuyến khích sự sáng tạo và chấp nhận rủi ro trong doanh nghiệp. Các doanh nghiệp cần tạo ra một môi trường làm việc cởi mở, nơi mà nhân viên được khuyến khích đưa ra ý tưởng mới và thử nghiệm các phương pháp làm việc mới. Bên cạnh đó, cần có các cơ chế khen thưởng và công nhận những đóng góp của nhân viên trong việc ĐMST. Tức là, DN cần phải tạo dựng một môi trường làm việc mà ở đó, mỗi cá nhân đều cảm thấy thoải mái khi đề xuất những ý tưởng mới và không sợ thất bại, vì thất bại cũng là một phần của quá trình ĐMST.

IV. Ứng Dụng Tác Động Đổi Mới Đến Kinh Doanh 2021 2022 50 60

Nghiên cứu trong giai đoạn 2021-2022 cho thấy tác động của ĐMST đến kết quả kinh doanh của các doanh nghiệp Việt Nam là rất đáng kể. Các doanh nghiệp đầu tư mạnh mẽ vào ĐMST thường có tăng trưởng doanh thu cao hơn, lợi nhuận tốt hơn và thị phần lớn hơn so với các doanh nghiệp ít chú trọng đến ĐMST. Đặc biệt, trong bối cảnh tác động của COVID-19, các doanh nghiệp có khả năng thích ứng và tính linh hoạt cao nhờ ĐMST đã vượt qua khó khăn và duy trì được hiệu quả kinh doanh. Để trả lời cho câu hỏi nghiên cứu, tác giả tiến hành đo lường đổi mới sáng tạo thông qua chi phí R&D doanh nghiệp sử dụng trong năm được kế thừa từ công trình nghiên cứu của Ehie và Olibe (2010), Wang at el (2013) và Ayaydin và Karaaslan (2014). Tiếp đó, tác giả sử dụng mô hình hồi quy bình phương nhỏ nhất (OLS) và mô hình hồi quy tác động ngẫu nhiên (REM) để đánh giá tác động của ĐMST đến hoạt động của các doanh nghiệp Việt Nam.

4.1. Kết Quả Nghiên Cứu về Tăng Trưởng Doanh Thu và Lợi Nhuận

Các nghiên cứu cho thấy mối quan hệ tương quan dương giữa đầu tư vào đổi mới và tăng trưởng doanh thu. Các doanh nghiệp chủ động đổi mới liên tục ghi nhận mức tăng trưởng doanh thu vượt trội so với các đối thủ cạnh tranh. Đồng thời, việc tối ưu hóa quy trình và nâng cao năng suất thông qua ĐMST cũng góp phần cải thiện lợi nhuận của doanh nghiệp. Anh Phuong (2021) đã áp dụng mô hình hồi quy tuyến tính khi thực hiện nghiên cứu về 489 tổ chức doanh nghiệp hoạt động trên địa bàn lãnh thổ Việt Nam, kết quả hồi quy đã chỉ ra đổi mới sản phẩm có tác động tương quan dương đến HQHĐ của DN.

4.2. Ảnh Hưởng của Đổi Mới Đến Năng Lực Thích Ứng COVID 19

Đại dịch COVID-19 đã tạo ra những thách thức chưa từng có đối với các doanh nghiệp trên toàn thế giới. Tuy nhiên, các doanh nghiệp có khả năng thích ứng và tính linh hoạt cao nhờ ĐMST đã vượt qua khó khăn và tìm kiếm được những cơ hội mới. Việc áp dụng các công nghệ mới, chuyển đổi số và đổi mới mô hình kinh doanh đã giúp các doanh nghiệp duy trì hoạt động và thậm chí còn phát triển trong bối cảnh đại dịch.Các doanh nghiệp có khả năng thích ứng và tính linh hoạt cao nhờ ĐMST đã vượt qua khó khăn và duy trì được hiệu quả kinh doanh.

V. Giải Pháp Đổi Mới Sáng Tạo Nâng Cao KQKD 50 60

Để vượt qua những thách thức và tận dụng tối đa tiềm năng của đổi mới sáng tạo, các doanh nghiệp Việt Nam cần áp dụng một số phương pháp và giải pháp cụ thể. Các doanh nghiệp cần dành một phần ngân sách đáng kể cho R&D, đồng thời xây dựng một đội ngũ các nhà khoa học và kỹ sư có trình độ cao. Một văn hóa đổi mới là yếu tố quan trọng để khuyến khích sự sáng tạo và chấp nhận rủi ro trong doanh nghiệp. Tuy nhiên, trên thực tế, bên cạnh những bài viết có kết luận về sự ảnh hưởng tích cực của ĐMST lên KDKD của DN, vẫn tồn tại những công trình nghiên cứu đi có quan điểm ngược lại với kết luận trên. Tóm lại, sau khi lược khảo những bài nghiên cứu trước, nhóm tác giả đề xuất sử dụng phương pháp định lượng nhằm xác định tính hiệu quả của việc ĐMST lên KQHĐ của DN thông qua phân tích bộ dữ liệu về 182 DNVN.

5.1. Tăng Cường Đầu Tư Vào Nghiên Cứu và Phát Triển R D

Việc tăng cường đầu tư vào R&D là yếu tố then chốt để tạo ra các sản phẩm và dịch vụ mới, có giá trị gia tăng cao. Các doanh nghiệp cần dành một phần ngân sách đáng kể cho R&D, đồng thời xây dựng một đội ngũ các nhà khoa học và kỹ sư có trình độ cao. Các doanh nghiệp cần tạo ra một môi trường làm việc cởi mở, nơi mà nhân viên được khuyến khích đưa ra ý tưởng mới và thử nghiệm các phương pháp làm việc mới. Đổi mới quy trình vận hành có ảnh hưởng tốt đến KQKD của các ngân hàng.

5.2. Xây Dựng Văn Hóa Đổi Mới Sáng Tạo Trong Doanh Nghiệp

Một văn hóa đổi mới là yếu tố quan trọng để khuyến khích sự sáng tạo và chấp nhận rủi ro trong doanh nghiệp. Các doanh nghiệp cần tạo ra một môi trường làm việc cởi mở, nơi mà nhân viên được khuyến khích đưa ra ý tưởng mới và thử nghiệm các phương pháp làm việc mới. Bên cạnh đó, cần có các cơ chế khen thưởng và công nhận những đóng góp của nhân viên trong việc ĐMST.

VI. Kết Luận Đổi Mới Sáng Tạo và Tương Lai Kinh Doanh 50 60

Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt và sự thay đổi nhanh chóng của công nghệ, đổi mới sáng tạo là yếu tố sống còn đối với các doanh nghiệp Việt Nam. Để đạt được kết quả kinh doanh tốt nhất, các doanh nghiệp cần chủ động đầu tư vào đổi mới, xây dựng một văn hóa đổi mới và tận dụng các chính sách hỗ trợ đổi mới của nhà nước. Việc này không chỉ giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh mà còn đóng góp vào sự phát triển bền vững của nền kinh tế Việt Nam. Tóm lại, sau khi lược khảo những bài nghiên cứu trước, nhóm tác giả đề xuất sử dụng phương pháp định lượng nhằm xác định tính hiệu quả của việc ĐMST lên KQHĐ của DN thông qua phân tích bộ dữ liệu về 182 DNVN.

6.1. Các Bài Học Kinh Nghiệm Từ Doanh Nghiệp Thành Công

Nghiên cứu các doanh nghiệp Việt Nam thành công nhờ ĐMST giúp rút ra những bài học kinh nghiệm quý giá. Các doanh nghiệp này thường có điểm chung là chú trọng đầu tư vào R&D, xây dựng một văn hóa đổi mới mạnh mẽ và có khả năng thích ứng nhanh chóng với sự thay đổi của thị trường và công nghệ.

6.2. Hướng Phát Triển Đổi Mới Sáng Tạo Trong Tương Lai

Trong tương lai, đổi mới sáng tạo sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của Việt Nam. Các doanh nghiệp cần tiếp tục đầu tư vào R&D, áp dụng các công nghệ mới và xây dựng một hệ sinh thái đổi mới mạnh mẽ để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường và cạnh tranh hiệu quả trên trường quốc tế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ TÁC ĐỘNG CỦA ĐỔI MỚI SÁNG TẠO ĐẾN KẾT QUẢ KINH DOANH CỦA DOANH NGHIỆP 1. Khái niệm về đổi mới sáng tạo và kết quả kinh doanh của doanh nghiệp 1. Cơ sở lý thuyết về đổi mới sáng tạo 1. Khái niệm đổi mới sáng tạo Do vòng đời của sản phẩm ngày càng bị rút ngắn đáng kể qua các năm, theo Ehie và Olibe (2010), đã dẫn đến mức độ cạnh tranh của thị trường ngày càng trở nên khốc liệt.

Chính vì vậy, hoạt động ĐMST cũng đang dần trở thành những mối quan tâm hàng đầu của DN, khi mà ảnh hưởng của ĐMST có thể tác động trực tiếp tới sự tồn tại và phát triển bền vững của tổ chức. Salter và Alxey (2014) nhận định, chủ đề ĐMST đã và đang thu hút được rất nhiều sự chú ý từ các nhà nghiên cứu trên đa dạng lĩnh vực như tâm lý học, xã hội học, quản trị và kinh tế. Sáenz và Aramburu (2011, tr. 89) cho rằng “Không tồn tại một định nghĩa duy nhất và được chấp nhận phổ biến về đổi mới sáng tạo, nhưng hầu hết các định nghĩa hiện có đều đồng ý rằng đổi mới sáng tạo có nghĩa là hình thành và thực hiện một cái gì đó mới”.

Ngược lại, Lee và Tsai (2005, tr. 328) khẳng định rằng “Có rất nhiều nghiên cứu liên quan đến đổi mới. Tuy nhiên, đáng chú ý phải kể đến các nghiên cứu về khái niệm, bản chất và vai trò của hoạt động đầu tư ĐMST, hoạt động nghiên cứu phát triển, mối quan hệ giữa các hình thức đổi mới sáng tạo và định hướng phát triển lâu dài của công ty hay với kết quả kinh doanh”. Vào thế kỷ 20, Joseph đã tiếp cận thuật ngữ “ĐMST - Innovation” theo nghĩa rộng như sau: “ĐMST có thể là sản phẩm, quá trình và các thay đổi của tổ chức chứ không nhất thiết phải bắt nguồn từ các phát minh khoa học mới, mà có thể kết hợp những công nghệ hiện có hoặc ứng dụng các công nghệ này trong một bối cảnh mới”.

D’Aveni (1994) cũng có góc nhìn tương tự về ĐMST, rằng “Đổi mới sáng tạo là quá trình doanh nghiệp phát triển các sản phẩm, dịch vụ, quy trình hay hệ thống quản lý mới để đáp ứng các yêu cầu do sự thay đổi của môi trường kinh doanh, công nghệ hay mô hình cạnh tranh”. ĐMST là một quy trình gồm nhiều giai đoạn khác nhau, hoạt động ĐMST xuất phát từ khâu nghiên cứu và tạo lập dự án cho đến việc tìm kiếm giải pháp áp dụng công nghệ và thực hiện thương mại hóa. Tuy nhiên, nhóm chúng tôi cũng xin lưu ý rằng, định nghĩa ĐMST (innovation) và phát minh (invention) là hoàn toàn khác nhau hai thuật ngữ này không thể dùng thay thế cho nhau. Nói một cách rõ ràng hơn, chỉ khi nào mà DN có thể biến một phát minh thành một sản phẩm mới, tức là những phát minh đó được bán ra ngoài thị trường và có thu về giá trị lợi nhuận cho công ty, thì đó mới được gọi là ĐMST.

Điều đó đồng nghĩa với việc, không phải bất cứ phát minh nào cũng hướng đến mục đích nhu cầu của khách hàng, hay có thể thỏa mãn được thị hiếu của người tiêu dùng Damanpour và Wischnevsky (2006) cho rằng, “ĐMST là sự phát triển và áp dụng ý tưởng mới trong tổ chức. Ý tưởng mới có thể là một sản phẩm mới, dịch vụ hoặc phương pháp sản xuất ( đổi mới kỹ thuật), hoặc là một thị trường, cơ cấu tổ chức hoặc hệ thống quản trị mới ( đổi mới quản trị )”. Thông qua một loạt những khái niệm được nêu ở trên, có thể dễ dàng thấy rằng khả năng ĐMST là một hiện tượng phức tạp đòi hỏi sự trao đổi nguồn lực và chuyên môn thông qua các mối quan hệ với các tác nhân quan trọng khác, vì tự bản thân mỗi một công ty hầu như không thể sở hữu đủ nguồn lực cần thiết để có thể tạo ra giá trị cho khách hàng thông qua các hoạt động đổi mới. Tuy nhiên, khái niệm ĐMST mà nhóm tác giả cho là có sự tương thích gần nhất với bài nghiên cứu là này là của Twiss & Twiss (1980) với quan điểm rằng ĐMST được tiếp cận dưới góc độ là một quy trình có liên quan mật thiết đến toàn bộ hoạt động của doanh nghiệp, và được biểu hiện thông qua việc áp dụng quỹ R&D với mục đích đạt được hiệu quả kinh tế.

Khái niệm năng lực đổi mới sáng tạo Wang và Ahmed (2004) phát biểu rằng năng lực ĐMST được hiểu là “Tổng thể các khả năng đổi mới sáng tạo của tổ chức trong quá trình tạo ra các sản phẩm mới, tiếp cận thị trường mới thông qua chiến lược định hướng trong quy trình và hành động”. Hay có thể nói, năng lực ĐMST được phần nào thể hiện qua định hướng của tổ chức trong việc tham gia, tìm kiếm, phát triển những ý tưởng mới, quy trình mới nhằm mục đích tạo ra các sản phẩm mới, cung cấp những dịch vụ mới hoặc thậm chí là phát triển thêm công nghệ mới. Hiện nay, cuộc chạy đua sáng tạo đổi mới được diễn ra trên tất cả các lĩnh vực, ngành nghề khác nhau. Tuy nhiên, khả năng sáng tạo và mức độ áp dụng các thành tựu khoa học kỹ thuật lại phụ thuộc vào năng lực và nguồn lực của bản thân mỗi doanh nghiệp.

Ngoài ra, năng lực ĐMST cũng chịu ảnh hưởng rất lớn từ quan điểm của nhà quản lý, chế độ chính sách của tổ chức hay tầm nhìn của ban lãnh đạo DN về hoạt động này. Romijn & Albaladejo (2002) đã chỉ ra trong bài nghiên cứu rằng năng lực ĐMST chính là những vốn kiến thức cũng như các kỹ năng cần thiết để có thể tiếp nhận, áp dụng, nâng cấp công nghệ hiện có và phát triển chúng lên một tầm cao mới. Nhìn chung, năng lực ĐMST của tổ chức sẽ hình thành từ quá trình hiện thực hóa các cơ cấu, hệ thống, quy trình của tổ chức. Tóm lại, năng lực ĐMST có thể được xem là bắt nguồn từ các yếu tố nguồn lực của DN khi thực hiện hoạt động đổi mới với mục đích tạo ra kết quả đổi mới sáng tạo”.

Phân loại đổi mới sáng tạo Tổ chức OECD và Eurostat (2005) đã đưa ra giả thiết chia ĐMST thành bốn kiểu đổi mới bao gồm: (1) đổi mới sản phẩm, (2) đổi mới quy trình, (3) đổi mới marketing và (4) đổi mới tổ chức -Đổi mới sản phẩm: là sản xuất ra sản phẩm hoàn toàn mới cho khách hàng, hoặc cải tiến cải tiến các sản phẩm hiện có để kích thích mức độ tiêu dùng của họ. Nói cách khác, nhiều sản phẩm mới và khác nhau được tung ra thị trường bởi các công ty khác nhau, làm cho khách hàng ngày càng có nhiều sự lựa chọn phù hợp và gần hơn với sở thích của họ. Do đó, các doanh nghiệp cần áp dụng ĐMST để tạo ra không gian mới trong một thị trường cạnh tranh ngày càng khốc liệt như hiện nay. Đổi mới có thể giúp các công ty tăng doanh số bán sản phẩm trên thị trường, dẫn đến mức hiệu suất cũng có thể được cải thiện.

-Đổi mới quy trình: là ứng dụng những thay đổi về thiết bị, phương pháp hoặc công nghệ, phần mềm được sử dụng trong sản xuất, phân phối, bán hàng để hỗ trợ doanh nghiệp trong việc duy trì khả năng cạnh tranh và đáp ứng nhu cầu của khách hàng. Các quy trình với công nghệ mới có thể phần nào thúc đẩy DN nâng cao năng suất, tạo ra nhiều sản phẩm chất lượng cao phục vụ nhu cầu của khách hàng. -Đổi mới marketing: là việc thực hiện một phương thức tiếp thị mới có chưa từng được áp dụng hoặc sử dụng trước đây trong doanh nghiệp. Thông thường, hoạt động đổi mới này sẽ bao gồm các nghiệp vụ có liên quan đến xác định phân khúc khách hàng, định hướng thị trường và quảng bá sản phẩm.

-Đổi mới tổ chức: là việc DN triển khai vận hành một cách thức tổ chức mới hoặc cải tiến cơ cấu tổ chức hiện đang áp dụng trong nội bộ DN. Nếu áp dụng đổi mới tổ chức có hiệu quả, DN có thể thu về những kết quả rất đáng khả quan như tăng hiệu suất nhờ việc cắt giảm chi phí hành chính và chi phí giao dịch, tăng năng suất lao động, củng cố thêm niềm tin của đội ngũ nhân viên dành cho DN. Bên cạnh đó, đổi mới tổ chức cũng được xem như là một công cụ hữu hiệu để thúc đẩy tinh thần làm việc theo nhóm, thu hẹp khoảng cách quyền lực giữa người sử dụng lao động và nhân viên, đồng thời khuyến khích sự năng động, sáng tạo riêng biệt của từng cá nhân trong DN. Khác với cách phân loại ở trên, bài nghiên cứu của Durant, (1992) lại chia ĐMST thành hai loại cơ bản bao gồm: sáng tạo đột phá (radical) và sáng tạo gia tăng (incremental).

Ta có thể hiểu sáng tạo gia tăng là việc cải tiến một quy trình sẵn hay chỉ đơn giản là một sản phẩm đã có sẵn, theo Twiss và Twiss (1980). Kết quả của cải tiến sáng tạo thường là xây dựng lên một hệ thống vận hành trơn tru và đạt hiệu suất cao hơn, khả năng thỏa mãn thị trường cũng tốt hơn bằng việc cung cấp các sản phẩm gần hơn với tiêu chuẩn thị hiếu của người tiêu dùng. Ngược lại với đó, theo (Hindo, 2007) thuật ngữ sáng tạo đột phá lại đang được hiểu như là sự một thách thức đầy khó khăn đối với và quy trình và các sản phẩm hiện có của DN, bởi nó đòi hỏi cần phải có sự xuất hiện của một công nghệ mới. Tuy nhiên, nhóm tác giả này cũng khẳng định rằng, không phải bất kì loại sáng tạo đột phá nào cũng được nhìn nhận là một cuộc cách mạng mang tính toàn diện, tương tự, sáng tạo gia tăng không đồng nghĩa với việc chỉ xuất hiện một biến đổi nhỏ.

Trên thực tế, có những loại sáng tạo nằm có một vài đặc điểm của cả 2 loại ĐMST trên. Do đó, Henderson,(1990) và Abernathy (1985) đã xây dựng một khung lý thuyết để nhận dạng và phân biệt ĐMST dựa trên những tác động có ảnh hưởng đến DN, mối liên kết với tệp khách hàng của DN và thị trường mục tiêu mà tổ chức đó hướng đến. Thước đo lường ĐMST Theo tìm hiểu của nhóm tác giả, vấn đề đo lường năng lực ĐMST đã được Ahmed đã thực hiện vào năm 2004, đây là một trong những công trình tiên phong đầu tiên trong việc giải quyết cho câu hỏi “Liệu có cách nào có thể để đo lường năng lực ĐMST của DN hay không?