CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LI LUẬN VE QUAN LÝ DOI NGŨ GIÁO VIÊN DAY MON TIN HỌC Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC THEO HUONG CHUAN HOA 1. Tổng quan van đề nghiên cứu Trong công tác quản lý trường tiểu học, quản lý hoạt động dạy học có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, nó chính là yếu tố quyết định tới chất lượng của nhà trường, sự phát triển bền vững của giáo dục tiêu học. Day là nhiệm vụ không đơn giản đối với mỗi hiệu trưởng trường tiêu học. Mục tiêu chính của công tác này là làm sao đảm bảo nâng cao chất lượng dạy học theo yêu cầu đổi mới giáo dục hiện nay.
Đề làm tốt công tác quản lý hoạt động dạy học của hiệu trưởng, có nhiều nhà khoa học nhà nghiên cứu trong và ngoài nước đã có những công trình đề cập đến thực tiễn quản lý hoạt động dạy học ở các nhà trường, nhằm tìm ra các biện pháp quản lý có hiệu quả nhất. Có thể nói có rất nhiều nhà nghiên cứu đã quan tâm nghiên cứu, bàn luận về hoạt động quản lý, quản lý nhà trường, quản lý hoạt động dạy học trường tiêu học 1. Các nghiên cứu về quản lý đội ngũ giáo viên tiểu học Đã có nhiều cuốn sách viết về lý thuyết quản lý đã đề cập tới vấn đề quản lý nguồn nhân lực. Có thé vận dụng các lý thuyết đó vào nghiên cứu quản lý đội ngũ giáo viên trường TH ở Hưng Hà nói chung và quản lý đội ngũ giáo viên môn Tin học ở các trường TH nói riêng.
Hai cuốn sách “Phát triển nguồn nhân lực” và “Phát triển nguồn nhân lực doanh nghiệp” của tác giả Leonard Nadler (nhà xã hội học người Mỹ) xuất bản năm 1980 đã bàn về quan điểm phát triển nguồn nhân lực; trong đó khăng định, phát triển nguồn nhân lực gồm 3 nhiệm vụ chính là: giáo dục, đào tạo nguồn nhân lực, sử dụng nguồn nhân lực và tạo môi trường nguồn nhân lực. Tại Singaporre, vào thập kỷ đầu của thế kỷ XX, có chương trình đào tạo hiệu trưởng trường phô thông. Trong nội dung của chương trình dao tạo này đã dé cập đến Mô hình trường học xuất sắc của Singaporre và Chuyên dé phát triển đội ngữ. Hai nước Việt Nam và Singaporre đã liên kết triển khai rất hiệu quả tài liệu này trong bồi dưỡng đội ngũ cán bộ quản lý các trường phổ thông của Việt Nam trong thập kỷ vừa qua.
Các công trình nghiên cứu trên đã làm cơ sở khoa học cho nghiên cứu các vấn đề cụ thể về đội ngũ trong các cơ sở giáo dục nói chung và đội ngũ giáo viên môn Tin hoc ở các trường TH nói riêng. Tại Việt Nam, các nhà khoa học đã nghiên cứu vấn đề quản lý đội ngũ trong các cơ sở giáo duc chủ yếu dựa trên nên tang của giáo dục học và lý luận phát triển nguồn nhân lực trong một tổ chức. - Một số cuốn sách có nội dung về lý luận quản lý làm nền tang cho nghiên cứu các hoạt động quản lý nguồn nhân lực: Tác giả Trần Hồng Thắm (2018) với đề tài “Thực trạng quản lí đội ngũ giáo viên tiểu học vùng đồng băng Sông Cửu Long” nghiên cứu đã chỉ ra rằng quản lí giáo viên (GV) hiệu quả là điều cần thiết cho sự thành công của bat kì hệ thống giáo dục nào. Mục dich của nghiên cứu này là khảo sát thực trang quản lí đội ngũ giáo viên tiểu học (GVTH) ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL).
Nghiên cứu khảo sát 400 GVTH và cán bộ quan lí giáo dục (CBQL) (300 GVTH và 100 CBQL) của 3 tỉnh thành là Cần Thơ, Vĩnh Long và Trà Vinh; từ đó đánh giá thực trạng quản lí đội ngũ GVTH vùng Đồng băng sông Cửu Long (ĐBSCL); phân tích nguyên nhân chủ quan, khách quan và đề xuất một số giải pháp quản lí đội ngũ GVTH theo yêu cầu đổi mới giáo dục [7]. Nguyễn Thị Thu Hằng và Đàm Thị Thu (2022) với đề tài “Phân cấp quản lý đội ngũ giáo viên tiêu hoc tại tỉnh Cao Bang” Nghiên cứu đã chỉ ra rằng Phân cấp Quản lý giáo dục nói chung và quản lý giáo dục bậc tiểu học nói riêng là vấn đề quan trọng trong đổi mới Quan lý giáo dục hiện nay. Trước yêu cầu của đổi mới dạy va học, đặt ra những yêu cầu cao về phâm chất và năng lực đối với giáo viên Tiêu học, nguồn nhân lực mới được hình thành của bậc tiểu học. Môi trường giáo dục mới, chủ trương đổi mới Quản lý giáo dục cũng đang đặt ra cho giáo viên Tiểu học những yêu cầu mới về phát triển đội ngũ giáo viên Tiểu học, xây dựng môi trường văn hóa và môi trường phát triển đội ngũ giáo viên Tiểu học.
Thực tiễn đó, đòi hỏi cần phải có các công trình nghiên cứu, đánh giá lại cơ sở pháp lý phân cấp quản lý giáo viên đã có kết quả và - Một số luận án tiến sĩ và luận văn thạc sĩ nghiên cứu về quản lý đội ngũ trong các cơ sở giáo dục: + Luận án tiến sĩ chuyên ngành quản lý giáo dục với đề tài “Quản lý đội ngũ giáo viên ở trường TH Kim Đồng, thành phố Hạ Long nham đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục trong giai đoạn hiện nay” của Nguyễn Thị Thu Lương đã bảo vệ năm năm 2016 tại Trường Đại học Giáo dục [35]. + Luận văn thạc sĩ ngành quan lý giáo dục của Pham Ngọc Anh bảo vệ năm 2011 tại Trường ĐHSP Hà Nội với đề tài “Biện pháp phát triển đội ngũ giáo viên TH huyện Cầu Giấy, thành phố Hà Nội giai đoạn 2011-2015” [1]. + Luận văn thạc sĩ chuyên ngành quản lý giáo dục với đề tài “Biện pháp quản lý đội ngũ giáo viên tiêu học ở huyện Bắc Yên, tinh Son La giai đoạn 2011- 2020 đáp ứng yêu cầu trường học đạt chuẩn quốc gia” của Nghiêm Văn Tuấn đã bảo vệ năm 2012 tại Trường ĐHSP Hà Nội [42]. + Luận văn thạc sĩ chuyên ngành quản lý giáo dục với đề tài “Biện pháp quản lý đội ngũ giáo viên TH thành phố Hưng Yên, tỉnh Hưng Yén’’ của Hoàng Minh Hiền đã bảo vệ năm 2013 tại Học viện Quản lý giáo dục [28].
Các nghiên cứu về quản lý đội ngũ giáo viên day học môn tin học [10]. Về cơ bản các công trình nghiên cứu trên đều nêu rõ cơ sở lý luận, thực trạng và các biện pháp hoặc biện pháp quản lý đội ngũ nhà giáo trong các cơ sở giáo dục ở các loại hình và ở các vùng miền khác nhau nhăm đáp ứng yêu cầu phát triển giáo dục. Tuy nhiên, chưa có công trình nghiên cứu nao đi sâu nghiên cứu hoạt động quản lý đội ngũ giáo viên ở bộ môn Tin học ở các trường tiêu học huyện Hưng Hà, tinh Thái Binh trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay. Vì vậy, việc nghiên cứu đề tài: “Quản lý đội ngũ giáo viên môn tin học ở các trường tiểu học huyện Hưng Ha, tỉnh Thái Bình theo hướng chuẩn hóa” là rất cần thiết đối với ngành giáo dục huyện Hưng Hà nham góp phan thực hiện thành công chủ trương đổi mới giáo dục của Đảng va Nhà nước đồng thời đào tạo nguồn nhân lực chat lượng cao đáp ứng yêu cau phát triển tiềm năng kinh tế, văn hóa của huyện trong tương lai.
Một số khái niệm cơ bản liên quan đến đề tài 1. Giáo viên và đội ngũ giáo viên dạy môn Tin học 10 Luật Giáo dục (2019) quy định rõ “nhà giáo là người làm nhiệm vụ giảng day, giáo duc trong nhà trường và các cơ sở giáo duc khác”. Trong Điều lệ trường Tiểu học (2020), “người giảng dạy học sinh và thực hiện chương trình giáo dục tiểu học được gọi là giáo viên tiểu học”. Do đó, người day môn Tin học tại trường tiêu học được gọi là giáo viên Tin học tiêu học.
Theo Từ điển Giáo duc học (2001), "đội ngũ giáo viên" (DNGV) là tập thé những người đảm nhiệm công tác giáo dục và dạy học, có đủ tiêu chuẩn đạo đức, chuyên môn và nghiệp vụ quy định. Họ là lực lượng quyết định hoạt động giáo dục của nhà trường và cần được xây dựng mọi mặt, đảm bảo số lượng phù hợp với cơ cấu giảng dạy của các bộ môn và đảm bảo cân đối giữa nam và nữ, lớp già và lớp trẻ. Đội ngũ giáo viên tiểu học (GVTH) là tập hợp những giáo viên được tô chức thành một lực lượng nhằm thực hiện các mục tiêu của giáo dục tiểu hoc. GVTH có đặc điểm riêng, bởi họ không chỉ dạy nhiều môn học mà còn là giáo viên chủ nhiệm, là người đặt nền móng cho sự hình thành nhân cách của học sinh.
Đội ngũ giáo viên Đội ngũ giáo viên là tập hợp những nhà giáo giảng dạy ở cơ sở giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục nghề nghiệp có chung nhiệm vụ, vai trò và trách nhiệm nhằm thực hiện mục tiêu giáo dục được quy định tại Luật giáo dục, điều lệ và quy chế trường học. Đội ngũ là tập hợp gồm nhiều người có cùng chức năng hoặc nghề nghiệp tạo thành một lực lượng. Khái niệm đội ngũ được sử dụng một cách phổ biến trong lĩnh vực tổ chức thuộc nhiều lĩnh vực hoạt động khác nhau như: đội ngũ tri thức; đội ngũ văn, nghệ sĩ; đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức; đội ngũ y, bác sĩ. Trong lĩnh vực GD&DT, thuật ngữ đội ngũ cũng được sử dụng dé chỉ những tập hợp người được phân biệt với nhau về chức năng trong hệ thống GD&DT.
Ở Việt Nam, khái niệm PNGV dùng để chi tập hợp người bao gồm CBQL, GV. Từ điển Giáo dục học định nghĩa: “Đội ngũ GV là tập hợp những người đảm nhận công tác giáo dục và dạy học có đủ tiêu chuân đạo đức, chuyên môn và nghiệp vụ quy định”. Từ những định nghĩa nêu trên, có thé quan niệm: DNGV là một tập hợp những người làm nghề day học - giáo dục được tổ chức thành một lực lượng (có tổ chức) cùng chung một nhiệm vụ là thực hiện các mục tiêu giáo dục đã đê ra cho tập hợp đó, tô chức đó. Họ làm việc có 11 kế hoạch và gắn bó với nhau thông qua lợi ích về vật chất và tinh thần trong khuôn khổ quy định của pháp luật, thể chế xã hội.
Họ chính là nguồn lực quan trọng trong lĩnh vực giáo duc mầm non, phô thông và giáo dục nghề nghiệp. Từ đó, có thé đưa ra khái niệm “DNGV day tin học là một tập hợp những người làm nghề dạy học môn tin học được tô chức thành một lực lượng (có tô chức) cùng chung một nhiệm vụ là thực hiện các mục tiêu giáo dục cấp tiêu học đã đề ra cho mỗi nhà trường”.