Khai Thác Chung Trong Luật Quốc Tế: Những Vấn Đề Lý Luận và Thực Tiễn Đối Với Việt Nam

Tài liệu nghiên cứu Khai thác chung trong luật quốc tế những vấn đề lý luận pháp lý và thực tiễn đối với việt nam, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên sâu

• Tác giả: Phạm Hồng Hạnh
• Người hướng dẫn: ThS. Phạm Hồng Hạnh
• Trường học: Trường Đại Học Luật Hà Nội
• Chuyên ngành: Luật Quốc Tế
• Đề tài: Khai Thác Chung Trong Luật Quốc Tế: Vấn Đề Lý Luận và Thực Tiễn Tại Việt Nam
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• PHẦN MỞ ĐẦU: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI
• 1. Chương 1: Lý luận chung về hoat động khai thác chung trong Luật quốc tế
• 1.1. Khái niệm khai thác chung
• 1.2. Quá trình phát triển của các quy định trong Luật quốc tế về khai thác chung
• 1.3. Cơ sở khai thác chung và sự điều chỉnh của Pháp luật quốc tế
• 2. Chương 2: Thực tiễn về hoạt động khai thác chung của một số khu vực trên Thế giới
• 2.1. Hoạt động khai thác chung khu vực châu Âu
• 2.2. Hoạt động khai thác chung khu vực châu Mỹ
• 2.3. Hoạt động khai thác chung khu vực châu Phi
• 2.4. Hoạt động khai thác chung khu vực châu Á
• 3. Chương 3: Khai thác chung trên biển Đông – Hiện trạng và triển vọng đối với Việt Nam
• 3.1. Khái quát về biển Đông và hiện trạng tranh chấp tại biển Đông
• 3.1.1. Tầm quan trọng và vị trí chiến lược trên biển Đông
• 3.1.2. Hiện trạng tranh chấp tại biển Đông
• 3.2. Thực tiễn khai thác chung trên biển Đông
• 3.3. Một số mô hình khai thác chung có thể vận dụng trên biển Đông
• 3.4. Một số đề xuất cho Việt Nam trong hợp tác khai thác chung trên biển Đông với các nước trong khu vực
• PHẦN KẾT LUẬN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Khai Thác Chung Định Nghĩa Đặc Điểm Phân Loại Chi Tiết

Khai thác chung không còn là một chủ đề mới mẻ trên thế giới, manh nha từ những năm 30 của thế kỷ trước với các án lệ về khai thác dầu mỏ tại Mỹ. Hoạt động này đã được nhiều quốc gia lựa chọn, minh chứng bằng hàng loạt thỏa thuận về khai thác chung dầu khí, nghề cá. Tại Việt Nam, khái niệm này còn khá mới mẻ, bắt đầu bằng Hiệp định về Vùng nước lịch sử chung giữa Việt Nam và Căm-pu-chia năm 1982. Sau đó, Việt Nam và Ma-lai-xi-a ký kết bản ghi nhớ về Khai thác chung. Tuy nhiên, đến nay vẫn chưa có định nghĩa thống nhất và đầy đủ về khai thác chung trong các công trình nghiên cứu. Để định nghĩa một cách toàn diện, cần làm rõ vị trí xác lập vùng ranh giới, đối tượng khai thác, chủ thể tham gia và thống nhất khái niệm với "hợp tác cùng phát triển". Các quốc gia là chủ thể chính trong bản chất của thỏa thuận khai thác chung.

1.1. Định Nghĩa Khai Thác Chung Trong Luật Quốc Tế

Từ góc độ quan hệ pháp luật quốc tế, khai thác chung là quan hệ phát sinh giữa hai hay nhiều quốc gia dựa trên thỏa thuận khai thác, quản lý tài nguyên trên các vùng biển nhất định, đảm bảo bình đẳng và chia sẻ lợi ích. Theo định nghĩa này, việc khai thác không chỉ đơn thuần là một hoạt động kinh tế mà còn là sự thể hiện của hợp tác quốc tế, tuân thủ các quy định của luật quốc tế và hướng tới mục tiêu phát triển bền vững. Dưới góc độ hành vi pháp luật, khai thác chung là cách ứng xử của các quốc gia, thể hiện sự cam kết hợp tác và tuân thủ công ước Luật Biển 1982 (UNCLOS).

1.2. Phân Loại Các Hình Thức Khai Thác Chung Hiện Nay

Có nhiều cách phân loại khai thác chung. Dựa vào đối tượng, có khai thác tài nguyên sinh vật (chủ yếu là cá) và phi sinh vật (dầu mỏ, khí gas, khoáng sản). Theo số lượng bên tham gia, có khai thác song phương và đa phương. Theo vị trí và tình trạng pháp lý, có khai thác tại vùng biển chưa phân định, vùng đã phân định, và vùng thuộc chủ quyền quốc gia. Căn cứ vào phương thức tiến hành, khai thác chung có thể được quản lý trực tiếp bởi cơ quan chung hoặc ủy quyền cho tổ chức được các bên thành lập.

II. Cơ Sở Pháp Lý Thực Tiễn Cho Khai Thác Chung Phân Tích

Cơ sở pháp lý cho khai thác chung dựa trên thỏa thuận khai thác chung được ký kết giữa các quốc gia liên quan. Đây là điều ước quốc tế xác định khu vực, thời hạn, đối tượng khai thác, cơ chế, phân chia lợi nhuận, chia sẻ nghĩa vụ thuế. Thực tiễn cho thấy, hoạt động này làm dịu tranh chấp, giảm căng thẳng quốc tế, đặc biệt ở những khu vực có tranh chấp biển. Tuy nhiên, việc thực hiện khai thác chung đòi hỏi sự tin tưởng lẫn nhau, minh bạch thông tin và cơ chế giải quyết tranh chấp hiệu quả. Nếu không có các điều kiện này, hợp tác biển có thể gặp khó khăn và thậm chí làm gia tăng căng thẳng.

2.1. Căn Cứ Pháp Lý Quốc Tế Cho Hoạt Động Khai Thác Chung

Căn cứ pháp lý quan trọng nhất là Công ước Luật Biển 1982 (UNCLOS), dù không trực tiếp quy định về khai thác chung nhưng tạo cơ sở cho các quốc gia thỏa thuận về phân định biển và hợp tác. Các án lệ quốc tế cũng đóng vai trò quan trọng, cung cấp hướng dẫn cho việc giải thích và áp dụng các quy định của luật quốc tế trong các tình huống cụ thể. Ngoài ra, các nguyên tắc chung của luật quốc tế như thiện chí, hợp tác, tôn trọng chủ quyền cũng cần được tuân thủ.

2.2. Thực Tiễn Quốc Tế Về Khai Thác Chung Bài Học Kinh Nghiệm

Thực tiễn quốc tế cho thấy nhiều mô hình khai thác chung thành công ở Châu Âu, Châu Mỹ, Châu Phi, và Châu Á. Các mô hình này đa dạng về hình thức và cơ chế, nhưng đều có chung mục tiêu là khai thác hiệu quả tài nguyên, chia sẻ lợi ích, và duy trì hòa bình, ổn định. Việc nghiên cứu và học hỏi kinh nghiệm từ các mô hình này có ý nghĩa quan trọng đối với Việt Nam trong việc xây dựng và thực hiện các thỏa thuận hợp tác khai thác tài nguyên biển.

III. Khai Thác Chung Trên Biển Đông Hiện Trạng Triển Vọng Cho VN

Biển Đông có tầm quan trọng chiến lược về kinh tế và an ninh, nhưng cũng là khu vực có nhiều tranh chấp chủ quyền. Khai thác chung có thể là giải pháp tạm thời gác tranh chấp, hướng tới hợp tác biển. Tuy nhiên, việc thực hiện khai thác chung trên Biển Đông đối mặt nhiều thách thức do sự phức tạp của tranh chấp, sự thiếu tin tưởng giữa các bên, và sự can thiệp của các yếu tố chính trị. Dù vậy, tiềm năng hợp tác vẫn còn lớn, đặc biệt trong các lĩnh vực như khai thác dầu khí, khai thác tài nguyên biển và bảo vệ môi trường.

3.1. Tổng Quan Về Biển Đông Vị Trí Tranh Chấp Chủ Quyền

Biển Đông là tuyến đường hàng hải quan trọng, giàu tài nguyên thiên nhiên, và có vị trí chiến lược quan trọng. Tuy nhiên, khu vực này cũng là nơi có nhiều tranh chấp chủ quyền, đặc biệt liên quan đến các đảo và vùng biển. Các tranh chấp này ảnh hưởng đến an ninh khu vực và cản trở việc hợp tác khai thác tài nguyên.

3.2. Thực Trạng Khai Thác Chung Trên Biển Đông Cơ Hội Thách Thức

Hiện tại, hoạt động khai thác chung trên Biển Đông còn hạn chế do tranh chấp và thiếu cơ chế hợp tác hiệu quả. Một số thỏa thuận khai thác đã được ký kết, nhưng việc thực hiện gặp nhiều khó khăn. Dù vậy, tiềm năng hợp tác vẫn còn lớn, đặc biệt nếu các bên có thể gác tranh chấp, xây dựng lòng tin, và tuân thủ luật pháp quốc tế.

3.3. Mô Hình Khai Thác Chung Tiềm Năng Áp Dụng Tại Biển Đông

Một số mô hình khai thác chung có thể được vận dụng trên Biển Đông, bao gồm mô hình quản lý chung bởi một cơ quan quốc tế, mô hình chia sẻ lợi nhuận dựa trên thỏa thuận, và mô hình hợp tác trong các lĩnh vực phi truyền thống như nghiên cứu khoa học và bảo vệ môi trường. Việc lựa chọn mô hình phù hợp cần cân nhắc đến tình hình thực tế và lợi ích của các bên liên quan.

IV. Đề Xuất Cho Việt Nam Trong Hợp Tác Khai Thác Chung Biển Đông

Để thúc đẩy hợp tác biển và giải quyết tranh chấp, Việt Nam cần xây dựng chính sách biển rõ ràng, dựa trên luật pháp quốc tế. Cần tăng cường đối thoại, đàm phán với các bên liên quan, xây dựng lòng tin và tìm kiếm giải pháp hòa bình. Bên cạnh đó, cần tăng cường năng lực thực thi pháp luật trên biển, bảo vệ chủ quyền và quyền lợi hợp pháp. Hợp tác với các quốc gia khác trong lĩnh vực nghiên cứu khoa học, bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế biển cũng là một hướng đi quan trọng.

4.1. Xây Dựng Chính Sách Biển Quốc Gia Phù Hợp Luật Quốc Tế

Việt Nam cần xây dựng chính sách biển quốc gia rõ ràng, phù hợp với Luật Biển Việt Nam và Công ước Luật Biển 1982 (UNCLOS). Chính sách này cần xác định rõ các mục tiêu, nguyên tắc và biện pháp để bảo vệ chủ quyền, quyền lợi hợp pháp, phát triển kinh tế biển, và bảo vệ môi trường.

4.2. Tăng Cường Đàm Phán Xây Dựng Lòng Tin Với Các Nước

Việc tăng cường đối thoại, đàm phán với các nước liên quan là chìa khóa để giải quyết tranh chấp và thúc đẩy hợp tác biển. Việt Nam cần chủ động đề xuất các sáng kiến hợp tác, xây dựng lòng tin và tìm kiếm giải pháp hòa bình, công bằng, và phù hợp với luật quốc tế.

V. Vấn Đề Pháp Lý Kinh Tế Của Khai Thác Chung Tổng Kết

Khai thác chung đặt ra nhiều vấn đề pháp lý phức tạp, liên quan đến chủ quyền, quyền tài phán, phân chia lợi ích, và bảo vệ môi trường. Việc giải quyết các vấn đề này đòi hỏi sự am hiểu sâu sắc về luật pháp quốc tế, sự hợp tác chặt chẽ giữa các bên, và cơ chế giải quyết tranh chấp hiệu quả. Về mặt kinh tế, khai thác chung có thể mang lại lợi ích lớn cho các bên, nhưng cũng tiềm ẩn rủi ro về đầu tư, quản lý, và chia sẻ lợi nhuận. Việc cân nhắc kỹ lưỡng các yếu tố này là rất quan trọng để đảm bảo thành công của các dự án hợp tác khai thác tài nguyên biển.

5.1. Các Vấn Đề Pháp Lý Phát Sinh Trong Khai Thác Chung

Các vấn đề pháp lý quan trọng bao gồm xác định phạm vi khai thác chung, phân chia quyền và nghĩa vụ của các bên, giải quyết tranh chấp, và bảo vệ môi trường. Việc giải quyết các vấn đề này cần dựa trên Công ước Luật Biển 1982 (UNCLOS), các án lệ quốc tế, và các thỏa thuận song phương/đa phương.

5.2. Đánh Giá Lợi Ích Kinh Tế Và Rủi Ro Tiềm Ẩn

Khai thác chung có thể mang lại lợi ích kinh tế lớn cho các bên, bao gồm tăng doanh thu, tạo việc làm, và nâng cao năng lực công nghệ. Tuy nhiên, cũng cần lưu ý đến các rủi ro về đầu tư, quản lý dự án, biến động giá cả, và tranh chấp lợi ích. Việc quản lý rủi ro hiệu quả là rất quan trọng để đảm bảo thành công của các dự án.

VI. Tương Lai Khai Thác Chung Phát Triển Bền Vững An Ninh Biển

Tương lai của khai thác chung gắn liền với mục tiêu phát triển bền vững và an ninh biển. Việc hợp tác khai thác tài nguyên biển cần được thực hiện một cách có trách nhiệm, bảo vệ môi trường, và đảm bảo lợi ích lâu dài cho các thế hệ tương lai. Đồng thời, cần tăng cường hợp tác trong lĩnh vực an ninh biển, chống cướp biển, khủng bố, và các hoạt động phi pháp khác. Chỉ khi đảm bảo an ninh và ổn định, khai thác chung mới có thể phát triển một cách bền vững.

6.1. Khai Thác Chung Góp Phần Phát Triển Bền Vững Như Thế Nào

Khai thác chung có thể góp phần phát triển bền vững thông qua việc khai thác tài nguyên một cách hiệu quả, bảo vệ môi trường, chia sẻ lợi ích một cách công bằng, và tạo việc làm cho người dân địa phương. Đồng thời, cần thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ để nâng cao năng lực khai thác bền vững.

6.2. Vai Trò Của Khai Thác Chung Trong An Ninh Biển Khu Vực

Khai thác chung có thể góp phần vào an ninh biển thông qua việc xây dựng lòng tin, tăng cường hợp tác, và giảm căng thẳng giữa các bên. Đồng thời, cần tăng cường hợp tác trong lĩnh vực thực thi pháp luật trên biển, chống cướp biển, khủng bố, và các hoạt động phi pháp khác.

Trích đoạn nội dung tài liệu

mở đầu cho việc công nhận rộng rãi phương pháp đường cơ sở thẳng dùng để tính chiều rộng lãnh hải. Các tiêu chuẩn của đường cơ sở thẳng Na Uy qua phán quyết của tòa, đã trở thành các tiêu chuẩn chung được Luật pháp quốc tế thừa nhận và được điển chế hóa trong các công ước của Liên hợp quốc về Luật Biển - Công ước Giơ-ne-vơ năm 1958 [2] về lãnh hải và vùng tiếp giáp lãnh hải và Công ước Liên hợp quốc về Luật biển năm 1982. Thứ hai, Các nguyên tắc áp dụng đường cơ sở thẳng năm 1935 của Nauy đã trở thành các tiêu chuẩn mới của Luật quốc tế, thể hiện trong công ước Giơnevơ về lãnh hải và vùng tiếp giáp lãnh hải năm 1958 và điều 4. Công ước 1982, điều 7 của công ước của Liên hợp quốc về Luật biển năm 1982 quy định: “1.Ở nơi nào bờ biển bị khoét sâu và lồi lõm hoặc nếu có một chuỗi đảo nằm sát ngay và chạy dọc theo bờ biển, phương pháp đường cơ sở thẳng nối liền các điểm thích hợp có thể được sử dụng GVHD: ThS.

Phạm Hồng Hạnh SV: Nguyễn Văn Hanh LQT12 -01 18 Khai thác chung trong Luật quốc tế - Những vấn đề lý luận pháp lý và thực tiễn đối với Việt Nam để kẻ đường cơ sở dùng để tính chiều rộng lãnh hải.Ở nơi nào bờ biển cực kỳ không ổn định do một châu thổ và những đặc điểm tự nhiên khác, các điểm thích hợp có thể được lựa chọn dọc theo ngấn nước triều thấp nhất nhô ra xa nhất và, ngay cả trong trường hợp về sau, ngấn nước triều thấp nhất có dịch chuyển vào phía trong bờ, các đường cơ sở đã được vạch ra vẫn có hiệu lực cho tới khi các quốc gia ven biển sửa đổi theo đúng công ước…” Thứ ba, Trong phán quyết ngư trường Na Uy, Tòa án công lý quốc tế đã cố gắng định nghĩa thế nào là vịnh, thế nào là vịnh lịch sử. Các định nghĩa về vịnh của Tòa án đã đi vào trong điều 7 của công ước năm 1958. Hội nghị lần thứ 3 về Luật Biển được tổ chức từ năm 1973 đến năm 1982 với 9 đàm phán và 11 khóa họp. Với kết quả của Hội nghị này, Công ước của Liên hợp quốc về Luật Biển 1982 được thông qua và được kí kết tại Montego- Bay Gia-mai-ca ngày 10/12/1982 với 117 quốc gia trong đó có Việt Nam.

Công ước 1982 có hiệu lực kể từ ngày 16/11/1994 (12 tháng sau ngày Guy-a-na quốc gia thứ 60 - phê chuẩn theo quy định tại điều 308. Công ước bao gồm 17 phần với 320 điều, 9 phụ lục và 4 quyết định kèm theo, là một văn kiện quốc tế tổng hợp toàn diện, bao quát tất cả những vấn đề quan trọng nhất về chế độ pháp lý của Biển và đại dương, quy định về quyền lợi và nhiệm vụ về nhiều mặt của quốc gia (có biển hoặc không có biển). Đối với từng vùng biển thuộc quyền tài phán của quốc gia ven biển cũng như dối với vùng biển quốc tế. Thành công của Công ước 1982 thể hiện tính đúng đắn và tiến bộ, được sự ủng hộ của đa số về các tư tưởng, nguyên tắc và mục đích của một trật tự mới cho các vùng buển và đại dương.

Phần lớn các quốc gia không tham gia bỏ phiếu sau đó cũng đã kí vào Công ước 1982.3 Cơ sở khai thác chung và sự điều chỉnh của Pháp luật quốc tế Theo Công ước Luật Biển 1982, trong khi chờ đợi kí kết các thỏa thuận về hoạch định ranh giới trên biển, “Các quốc gia hữu quan, trên tinh thần hiểu biết và hợp tác, làm hết sức mình để đi đến các dàn xếp tạm thời có tình chất thực tiễn và để không phương hại hay cản trở việc kí kết các thỏa thuận dứt khoát trong quá đội này” (Khoản 3 điều 64 và Khoản 3 điều 83) [6]. Phạm Hồng Hạnh SV: Nguyễn Văn Hanh LQT12 -01 19 Khai thác chung trong Luật quốc tế - Những vấn đề lý luận pháp lý và thực tiễn đối với Việt Nam Như vậy, việc thiết lập khu vực khai thác chung bởi điều ước quốc tế giữa các quốc gia hữu quan là phù hợp và tuân theo những quy định chung của Luật quốc tế. Có hai vấn đề cần phải làm rõ là các vùng khai thác chung phải tuân thủ những quy định nào của Luật quốc tế khi chúng được thiết lập tại: nơi có thềm lục địa chồng lấn và nơi có sự chồng lấn cả thềm lục địa và vùng đặc quyền kinh tế. + Vùng khai thác chung được thiết lập tại nơi thềm lục địa chồng lấn.

Công ước quốc tế về thềm lục địa năm 1958 (Điều 2), Công ước luật Biển năm 1982 (Điều 77) và tập quán quốc tế đều quy định rằng mỗi quốc gia đều có quyền đối với thềm lục địa, không có sự phụ thuộc vào sự chiếm hữu thực sự hay danh nghĩa cũng như vào bất cứ tuyên bố chính thức nào. Quyền thuộc chủ quyền của quốc gia ven bờ đối với thềm lục địa là vốn có, đương nhiên (Điều 2.3 Công ước Giơ-ne-vơ 1958 và điều 77.1 Công ước luật Biển 1982). Trong thềm lục địa của mình, các quốc gia ven bờ có đặc quyền đối với việc thăm dò hoặc khai thác tài nguyên thiên nhiên (gồm dầu và khí) hoặc khai thác những tài nguyên đó mà không có sự chấp thuận của quốc gia ven bờ (Điều 2.2 Công ước Geneve 1958 và Điều 77.2 Công ước Luật Biển năm 1982). Tuy vậy, việc thiết lập khu vực khai thác chung ở trên thềm lục địa và chế độ pháp lý của nó không được vượt quá giới hạn phạm vi các quyền mà Luật biển quốc tế quy định.

Do đó, về nguyên tắc, không một chế định nào của vùng khai thác chung được vượt ra ngoài quy định chung của Luật quốc tế. Trong việc khai thác các nguồn tài nguyên khoáng sản ở khu vực khai thác chung, các quốc gia hữu quan cũng sẽ thực thi các quyền tương ứng mà họ có được trong thềm lục địa của mình. Những quyền này bao gồm quyền xây dựng và thực thi chủ quyền đối với các trang thiết bị được sử dụng cho hoạt động khai thác tài nguyên như lắp đặt dàn khoan, các đảo nhân tạo… (Điều 5.4 Công ước Geneve 1958 và Điều 80 Công ước Luật Biển năm 1982). Bên cạnh các quyền, các quốc gia trong việc thiết lập và vận hành khu vực khai thác chung, còn có nghĩa vụ không can thiệp một cách bất hợp lý đối với các quyền tự do biển cả của quốc gia thứ ba trong vùng khai thác chung (Điều 5.1 Công ước Geneve 1958 và Điều 78.2 Công ước Luật Biển năm 1982).

Những quyền tự do này bao gồm tự do hàng hải, tự do hàng không và lắp đặt các dây cáp và ống dẫn ngầm. Tuy nhiên, quyền đặt dây cáp và ống dẫn ngầm của quốc gia thứ ba không phải là tuyệt đối. Điều GVHD: ThS. Phạm Hồng Hạnh SV: Nguyễn Văn Hanh LQT12 -01 20 Khai thác chung trong Luật quốc tế - Những vấn đề lý luận pháp lý và thực tiễn đối với Việt Nam 4 Công ước Geneve năm 1958 quy định rằng các quốc gia ven bờ không thể cản trở việc đặt dây cáp và ống dẫn ngầm; tuy nhiên quyền của các quốc gia khác trong lĩnh vực này lại “còn tuỳ thuộc vào các quyền của quốc gia ven bờ trong việc đưa ra các quy chuẩn thích hợp cho việc thăm dò và khai thác các tài nguyên thiên nhiên ở thềm lục địa”.

Công ước Luật Biển năm 1982 lặp lại quy định này và nhấn mạnh thêm rằng “tuyến ống dẫn đặt ở thềm lục địa cần được thoả thuận của quốc gia ven biển” (Điều 79. Nhóm nghĩa vụ thứ hai liên quan đến các thiết bị, công trình phục vụ khai thác các nguồn tài nguyên thềm lục địa (gồm cả khu vực khai thác chung). Luật Biển quốc tế quy định rằng, không một trang thiết bị, công trình nào có thể được xây dựng ở nơi có thể ảnh hưởng đến hoạt động hàng hải quốc tế (Điều 5. Công ước Geneve 1958 và Điều 80 Công ước Luật Biển năm 1982).

Đồng thời, khi đặt dây cáp và ống dẫn ngầm, các quốc gia phải tính đến các dây cáp và ống dẫn đã được lắp đặt trước đó; đặc biệt cần lưu ý không làm phương hại đến khả năng sửa chữa các đường dây cáp và ống dẫn ngầm đó (Điều 79.5 Công ước Luật Biển năm 1982). Cuối cùng, có hai nghĩa vụ của quốc gia ven bờ trong việc thực thi các quyền về thềm lục địa của mình. Thứ nhất, nghĩa vụ tận tâm thực hiện việc ngăn chặn ô nhiễm môi trường biển bởi việc khai thác nguồn tài nguyên đáy biển thuộc quyền tài phán của mình gây ra (Điều 5.7 Công ước Geneve 1958 và Điều 208 Công ước Luật Biển năm 1982). Thứ hai, theo Điều 82 Công ước Luật Biển năm 1982, quốc gia ven biển có nghĩa vụ đóng góp bằng tiền hay hiện vật về việc khai thác tài nguyên thiên nhiên không sinh vật của thềm lục điạ nằm ngoài 200 hải lý tính từ đường cơ sở (với tỷ lệ hằng năm tối đa là 7%).

Do đó, đối với những vùng khai thác chung nằm ngoài phạm vi 200 hải lý tính từ đường cơ sở, các quốc gia thành viên của thoả thuận khai thác chung đương nhiên phải chấp hành nghĩa vụ đóng góp này. Một điều cần lưu ý nữa, Luật Biển quốc tế hiện đại đã công nhận các quyền của quốc gia trong khu vực khai thác chung (quyền tự do hàng hải, quyền đánh cá, nghiên cứu khoa học…). Nếu một trong các quyền của quốc gia thứ ba bị vi phạm ở khu vực khai thác chung, quốc gia nào sẽ chịu trách nhiệm? Về nguyên tắc, tất cả các quốc gia thành viên của thoả thuận khai thác chung sẽ chịu trách nhiệm. Tuy nhiên, hầu hết thực tiễn thoả thuận khai thác chung từ trước đến nay trên thế giới đều đưa ra một số GVHD: ThS.

Phạm Hồng Hạnh SV: Nguyễn Văn Hanh LQT12 -01 21 Khai thác chung trong Luật quốc tế - Những vấn đề lý luận pháp lý và thực tiễn đối với Việt Nam điều khoản nhằm khuyến nghị quốc gia thứ ba chia sẻ và thông cảm trong trường hợp quyền lợi của họ không được đảm bảo đầy đủ. Việc thiết lập khu vực khai thác chung tại vùng chồng lấn thềm lục địa và vùng đặc quyền kinh tế Theo quy định của Công ước Luật Biển năm 1982, vùng đặc quyền kinh tế của quốc gia ven bờ được mở rộng ra không quá 200 hải lý tính từ đường cơ sở dùng để tính chiều rộng lãnh hải (Điều 57). Như vậy, chiều rộng của vùng đặc quyền kinh tế đã được mở rộng và hầu như bao trùm lên cả thềm lục địa.