CHƯƠNG 1 Trong chương này đã hệ thống hóa hiện trạng mô hình tổ chức công ty Điện lực Bắc Kạn, hạ tầng kỹ thuật của các TBA 110 kV, hạ tầng mạng truyền dẫn để làm cơ sở quan trọng cho việc thực hiện nghiên cứu và lựa chọn giải pháp điều khiển xa cho các trạm biến áp 110 kV tại PCBK trong chương 2 luận văn này. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƯƠNG 2 TRUNG TÂM ĐIỀU KHIỂN XA VÀ TRẠM BIẾN ÁP KHÔNG NGƯỜI TRỰC 2. Mô hình tổ chức 2. Xây dựng trung tâm điều khiển- Điều độ Bắc Kạn Trên cơ sở mô hình tổ chức phòng Điều độ hiện có (đã nêu trong nội dung 1.1), xây dựng lại mô hình tổ chức TTĐKX cho Công ty Điện lực Bắc Kạn, theo đó: TRƯỞNG PHÒNG Bộ phận: TTĐK – Điều độ Phó phòng, bộ phận Phương thức, SCADA/DMS Hình 2.
Mô hình tổ chức TTĐKX cho Công ty Điện lực Bắc Kạn - Thành lập và đưa vào 01 trung tâm điều khiển thuộc Phòng Điều độ các Công ty Điện lực theo mô hình TTĐK – Điều độ, tên viết tắt là B26: - Phương án thành lập: TTĐKX được thành lập trên cơ sở phòng Điều độ của Công ty Điện lực Bắc Kạn, bổ sung thêm chức năng nhiệm vụ, các Điều độ viên phân phối, trưởng kíp vận hành trực tiếp thực hiện thao tác xa các thiết bị trong TBA và trên lưới điện phân phối trong phạm vi tỉnh Bắc Kạn thuộc địa bàn quản lý: - TTĐKX có chức năng nhiệm vụ cụ thể chủ yếu như sau: + Giám sát tình trạng vận hành và thực hiện thao tác điều khiển xa tại các TBAKNT thuộc địa bàn quản lý theo lệnh của cấp điều độc có quyền điều khiển; + Chỉ đạo/yêu cầu các tổ thao tác lưu động thực hiện thao tác, công tác; + Quản lý vận hành hệ thống SCADA, các máy tính chuyên dụng và các hệ thống thiêt bị phụ trợ khác liên quan; giám sát tình trạng vận hành và đầu mối phối hợp xử lý sự cố các thiết bị SCADA, hệ thống VTDR…. Mô hình tổ chức bố trí thao tác Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com - Biên chế phòng Điều độ theo mô hình TTĐK–Điều độ: Biên chế 19 người theo quy định của EVNNPC: + Trưởng phòng: 01 người kiêm trưởng TTĐK. + Phó phòng: 01 người kiêm phó TTĐK. + Kỹ sư phương thức: 02 người (01 phó phòng kiêm CBPT, 01 CBPT viết phiếu và duyệt PTT, lập phương thức cắt điện).
+ 01 Kỹ sư tính toán: nhiệm vụ tính toán theo dõi chỉnh định va làm việc của rơ le bảo vệ lưới điện thuộc quyền điều khiển. + Kỹ sư SCADA/DMS và VTDR: 05 người đi 3 ca 5 kíp, mỗi ca 1 người chức năng nhiệm vụ cơ bản là vận hành hệ thống SCADA/DMS, mạng LAN, WAN; các hệ thống và thiết bị thông tin của trung tâm; các chuẩn truyền số liệu và giao thức truyền tin; nắm rõ các nguyên lý đo lường và điều khiển. Nắm được hệ thống thiết bị đầu cuối RTU/Gateway, hệ thống điều khiển, cấu trúc các phần tử cơ bản và nguyên lý hoạt động; các bước chính trong quá trình lắp đặt, kiểm tra và đưa vào vận hành hệ thống SCADA/DMS. + Số lượng điều độ viên (kiêm trưởng kíp TTĐK): 10 người (điều hành dưới 10 trạm) đi ca vận hành theo chế độ 3 ca 5 kíp, mỗi ca 2 người.
Các chức danh Điều độ viên, CBPT, kỹ sư SCADA, Trưởng kíp TTĐK đều phải được đào tạo, kiểm tra và cấp chứng nhận vận hành theo quy định tại QĐ số 45/QĐ-ĐTĐL ngày 01/7/2015 của Cục Điều tiết điện lực ban hành Quy trình kiểm tra và cấp chứng nhận vận hành cho các chức danh tham gia trực tiếp công tác Điều độ, vận hành HTĐ Quốc gia. Nhiệm vụ và chức năng Điều độ viên kiêm trưởng kíp Trong vai trò Điều độ viên: sẽ là người phụ trách ca trực, thực hiện nhiệm vụ quyền hạn theo quy định tại điều 103 Thông tư 40 Quy định QT Điều độ HTĐ Quốc gia, với các nhiệm vụ cụ thể chủ yếu: - Chấp hành sự chỉ huy điều độ của Điều độ viên miền trong quá trình chỉ huy điều độ hệ thống điện phân phối thuộc quyền điều khiển; - Chỉ huy điều độ hệ thống điện phân phối thuộc quyền điều khiển đảm bảo cung cấp điện an toàn, tin cậy, đảm bảo chất lượng và kinh tế; - Chỉ huy thực hiện phương thức đã được duyệt; - Chỉ huy việc thao tác lưới điện phân phối thuộc quyền điều khiển; - Chỉ huy xử lý sự cố và hiện tượng bất thường, nhanh chóng khôi phục tình trạng làm việc bình thường của hệ thống điện phân phối thuộc quyền điều khiển, hạn chế đến mức thấp nhất thời gian ngừng cung cấp điện; - Đối với các thao tác có Điều khiển xa tại TTĐK: Khi thực hiện thao tác theo kế hoạch sẽ chịu trách nhiệm là người giám sát thao tác; khi có thao tác đột xuất sẽ là Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com người duyệt PTT và giám sát Điều độ viên nhân viên thực hiện thao tác; khi thực hiện các thao tác từ lệnh của Điều độ cấp trên (A1) sẽ là người nhận lệnh. - Đối với các thao tác trên thiết bị không điều khiển xa: Chỉ huy đơn vị vận hành thao tác trên thiết bị như theo quy định hướng dẫn của Công ty và Quy định Quy trình thao tác HTĐ Quốc gia [7]; * Trong vai trò Trưởng kíp: tuân thủ thực hiện nhiệm vụ theo điều 112 Thông tư 40 Quy định QT Điều độ HTĐ Quốc gia [5], với các nhiệm vụ cụ thể chủ yếu: - Thường xuyên theo dõi thông số vận hành và kiểm tra thiết bị thuộc quyền quản lý của trạm điện, đảm bảo thiết bị vận hành an toàn, tin cậy; - Không để xảy ra các sự cố chủ quan, xử lý các sự cố kịp thời và đúng quy định, quy trình liên quan; - Nắm vững sơ đồ, thông số kỹ thuật, phương thức vận hành, quy trình vận hành và quy trình xử lý sự cố thiết bị trong trạm điện; - Giám sát, kiểm tra tình hình vận hành của thiết bị thông qua hệ thống SCADA tại trung tâm và hệ thống Camera giám sát trực tuyến; - Các nhiệm vụ khác do Đơn vị quản lý vận hành quy định; - Khi thực hiện chỉ huy thao tác sẽ làm nhiệm vụ giám sát nhân viên vận hành thực hiện; 2. Nhiệm vụ chức năng Điều độ viên- nhân viên - Tuân thủ sự chỉ huy, điều hành của người phụ trách ca (ĐĐV-TrK) - Là nhân viên vận hành có nhiệm vụ theo dõi thông số vận hành và kiểm tra thiết bị thuộc quyền quản lý của trạm điện, đảm bảo thiết bị vận hành an toàn, tin cậy.
Báo cáo các hiện tượng khi phát hiện ra; + Giám sát, kiểm tra tình hình vận hành của thiết bị thông qua hệ thống SCADA tại trung tâm và hệ thống Camera giám sát trực tuyến. + Theo dõi điện áp, điều chỉnh điện áp thanh cái theo đúng quy định về trị số. + Khai thác thông số của Rơ le khi có sự cố, giải trừ Rơ le sau sự cố. + Xác nhận giải trừ các tín hiệu còi, đèn sau sự cố.
- Thực hiện thao tác khi có lệnh của Trưởng kíp TTĐK; - Thực hiện nhiệm vụ như Điều độ viên khi chỉ huy vận hành xử lý sự cố các thiết bị không kết nối trung tâm điều khiển khi được phụ trách ca phân công; - Thu thập thông số, lập các báo cáo cần thiết theo yêu cầu ca trực; 2. Công tác chuẩn bị nhân lực Trên cơ sở nhân lực phòng Điều độ Công ty Điện lực hiện có (11 người), điều động 13 nhân viên đang trực vận hành từ các TBA 110 kV hiện hữu hoặc lực lượng của đơn vị, kết hợp với lực lượng điều độ viên tại Công ty Điện lực tỉnh thành biên chế của Phòng Điều độ theo mô hình TTĐK-Điều độ. Các nhân viên này được đào tạo cấp Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com chứng nhận vận hành và công nhận chức danh theo đúng quy định tại Quyết định số 45/QĐ-ĐTĐL ngày 01/7/2015 của Cục Điều tiết điện lực ban hành Quy trình Kiểm tra và cấp chứng nhận vận hành cho các chức danh tham gia trực tiếp công tác điều độ, vận hành hệ thống điện quốc gia. Số lượng nhân viên đào tạo cấp chứng nhận chức danh trưởng kíp hoặc điều độ viên kiêm trưởng kíp đảm bảo tối thiểu 05 người trước khi TTĐK thành lập.
Ghi chú: 01 kỹ sư SCADA, 02 trưởng kíp dự phòng theo quyết định của NPC. Mô hình Đội QLVH lưới điện cao thế Bắc Kạn Trên cơ sở mô hình tổ chức Đội QLVH lưới điện cao thế Bắc Kạn hiện có (đã nêu trong nội dung 1.2), xây dựng lại mô hình tổ chức Đội QLVH lưới điện cao thế Bắc Kạn, theo đó: Đội QLVH Trạm truyền thống, Tổ TTLĐ 1, 2. phòng Tổ đường dây trạm KNT Hình 2. Mô hình Đội QLVH lưới điện cao thế Bắc Kạn Sau khi các TBA được cải tạo theo tiêu chí không người trực vận hành, để đảm bảo cung cấp điện an toàn, tin cậy cho các phụ tải, kịp thời xử lý các sự cố và bất thường trong thời gian đầu đưa TTĐKX vào vận hành.
Giai đoạn quá độ, bố trí các tổ TTLĐ phụ trách từng trạm biến áp (05 người/trạm) chịu trách nhiệm thực hiện các nhiệm vụ sau: - Thực hiện các thao tác không thực hiện được từ xa trong tình huống vận hành bình thường và xảy ra sự cố theo yêu cầu của TTĐKX. - Xử lý sự cố khi cần thiết. - Kiểm tra định kỳ, giám sát bảo dưỡng, sửa chữa thường xuyên các thiết bị trong TBA. - Thực hiện các biện pháp an toàn và giao nhận hiện trường cho các nhóm công tác tại các TBA hoặc trên lưới điện.
- Thực hiện xử lý bước đầu sự cố các thiết bị SCADA, viễn thông tại TBA và các thiết bị trên lưới thuộc phạm vi quản lý. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN http://lrc.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com - Là thành viên đội xung kích phòng cháy, chữa cháy tại chỗ, chịu trách nhiệm phòng chống thiên tai tại trạm. - Thực hiện công tác vệ sinh công nghiệp tại các TBA thuộc phạm vi quản lý. - Bảo vệ an ninh cho trạm.
Sau khi đưa vào vận hành ổn định, thời gian theo quyết định EVNNPC và được sự đồng ý các bên liên quan sẽ thực hiện theo mô hình.