LỜI MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài: Trong bối cảnh kinh tế thế giới nói chung và kinh tế Việt Nam nói riêng đang gặp khó khăn thì các ngân hàng thƣơng mại Việt Nam và Doanh nghiệp kinh doanh bảo hiểm phải liên tục phát triển chiến lƣợc kinh doanh, nâng cao chất lƣợng hoạt động, tìm kiếm cơ hội đầu tƣ mới nh m đạt mục tiêu tăng trƣởng. Ðồng thời, NHTM và DNBH phải luôn ứng biến linh hoạt trong chiến lƣợc marketing, chiến lƣợc kinh doanh và chiến lƣợc phân phối sản phẩm. Trong những năm gần đây lĩnh vực kinh doanh mảng bảo hiểm - ngân hàng tại Việt Nam có sự thay đổi rất nổi bật là sự xuất hiện của các mô hình liên kết giữa NHTM với DNBH trong việc phân phối và phát triển các sản phẩm bảo hiểm của công ty bảo hiểm qua ngân hàng (Bancassurance).
Thực tế hiện nay cho thấy, hoạt động liên kết bảo hiểm ngân hàng đã bƣớc đầu hình thành và phát triển ở Việt Nam. Dịch vụ Bancassurance đã và đang mang lại lợi ích cho Ngân hàng, DNBH, khách hàng và Cơ quan quản lý của Chính phủ. Dịch vụ Bancassurance là một trong những sản phẩm mà các Ngân hàng thƣơng mại đang đƣợc đẩy mạnh và tập trung hƣớng đến. Do đây là một trong những mảng hoạt động đem lại doanh thu tƣơng đối tốt và an toàn cho các Ngân hàng.
Dịch vụ Bancassurance giúp mở rộng và tăng cƣờng mối quan hệ giữa ngân hàng với khách hàng, tăng khả năng cạnh tranh, ổn định hoạt động cho ngân hàng cũng nhƣ tạo hình ảnh và thƣơng hiệu đối với công chúng. Thực hiện tốt dịch vụ Bancassurance là cơ sở để phát triển nguồn KH tiềm năng, giữ chân hệ khách hàng cũ nh m duy trì và gia tăng doanh thu từ các sản phẩm dịch vụ khác nhƣ: huy động, thẻ, tài khoản thanh toán,. Dịch vụ Bancassurance đóng góp tích cực đến sự tăng trƣởng cho hoạt động kinh doanh của ngân hàng. Có thể thấy việc đẩy mạnh dịch vụ Bancassurance đã và đang trở thành xu hƣớng phát triển một thị trƣờng đầy tiềm năng của hầu hết các ngân hàng trên thế giới nói chung và thị trƣờng Việt Nam nói riêng.
Không n m ngoài xu thế chung đó, ngày 06 09 2017 NH TMCP Sài Gòn Thƣơng Tín ( Sacombank) và Công ty Bảo hiểm Nhân thọ Dai-ichi Life Việt Nam ( Dai-ichi Life) đã ký kết ký hợp đồng đại lý bảo hiểm độc quyền trên cơ sở hợp tác 20 năm. Kết quả 2 là sau gần 5 năm hợp tác, Sacombank và Dai-ichi Life đã cung cấp dịch vụ tài chính cho hàng trăm nghìn khách hàng với tổng doanh thu phí bảo hiểm đạt khoảng 6. Cùng với đó, hai doanh nghiệp đã hỗ trợ và giải quyết quyền lợi cho gần 1.300 trƣờng hợp với tổng giá trị khoảng 100 tỷ đồng. Sự kết hợp thành công về Bancassurance đã mang đến cho hai doanh nghiệp giải thƣởng “Nhà cung cấp dịch vụ Bancassurance đáng tin cậy nhất tại Việt Nam năm 2021” (Most Trusted Bancassurance Provider Vietnam 2021).
Bên cạnh những thành tích đạt đƣợc thì việc giữ vững và nâng cao thành tích đó trong bối cảnh cạnh tranh giữa các ngân hàng là một điều không dễ. Vì vậy, việc cần phải làm thế nào để giữ chân hệ khách hàng và thu hút khách hàng mới sử dụng dịch vụ ngân hàng là một bài toán đặt ra để cho thấy đƣợc ngân hàng ứng biến nhƣ thế nào trong từng thời kỳ. Để thực hiện đƣợc điều này đòi hỏi Sacombank phải có những giải pháp hành động và kế hoạch triển dịch vụ dịch vụ Bancassurance. Xuất phát từ những lý do trên, tác giả đã chọn đề tài “Dịch vụ Bancassurance tại Ngân hàng Thƣơng mại Cổ phần Sài Gòn Thƣơng Tín” làm đề tài nghiên cứu của luận văn thạc sĩ.
Tổng quan nghiên cứu. Trong những năm gần đây, dịch vụ Bancassurance là đề tài đƣợc nhiều tác giả đề cập tới các bài viết nghiên cứu nh m xây dựng chiến lƣợc kinh doanh ngân hàng, đặc biệt trong giai đoạn ngành ngân hàng đang trở mình mạnh mẽ theo xu hƣớng cạnh tranh, phát triển hiện đại. Tuy nhiên, mỗi tác giả lại tiếp cận theo những khía cạnh khác nhau và trong khoảng thời gian khác nhau từ đó đƣa ra những giải pháp thiết thực cho ngân hàng trong từng giai đoạn cụ thể. Một số tài liệu đã nghiên cứu có liên quan đến đề tài: Đoàn Thị Thanh Tâm (2014), Phát triển hoạt động Bancassurance của các công ty bảo hiểm thuộc các Ngân hàng thương mại nhà nước Việt Nam, Luận án Tiến sĩ, Đại học Kinh tế Quốc Dân.
Luận án đã cho thấy những yếu tố chủ yếu giảm sút hiệu quả hoạt động Bancassurance của các DNBH. Từ đó tác giả đƣa ra các giải pháp cụ thể để khắc phục những hạn chế này đặc biệt là giải pháp thiết lập mô hình liên kết chặt chẽ giữa NH mẹ và DNBH. Giải pháp này chỉ rõ quy trình, vai trò của từng bộ 3 phận của công ty bảo hiểm và ngân hàng trong mô hình liên kết. Luận án cũng đƣa ra giải pháp thiết kế phát triển sản phẩm nhóm là định hƣớng phù hợp và là lợi thế của các doanh nghiệp bảo hiểm thuộc NHTM Nhà nƣớc.
Lê Thị Kim Dung (2015), Hoạt động Bancassurance tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam, Luận văn Thạc sĩ, Đại học Kinh tế Quốc Dân. Luận văn đã phân tích làm rõ lý luận Bancassurance. Tác giả đã thu thập các nguồn số liệu từ nội bộ, Cục quản lý giám sát, Hiệp hội bảo hiểm Việt Nam… Từ những số liệu thu thập đƣợc, tác giả cũng đã đánh giá và nhận xét chi tiết, khái quát những điểm mạnh và điểm yếu của hoạt động Bancassurance trong nội tại Ngân hàng. Từ đó, tác giả cũng đƣa ra giải pháp nh m phát triển hoạt động này tại Ngân hàng trong thời gian tới.
Trần Thị Thanh Loan (2015), Hoạt động Bancassurance tại Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng, Luận văn Thạc sĩ, Đại học Kinh tế Quốc Dân. Bài viết đã làm rõ nội dung hoạt động Bancassurance tại VP Bank, đánh giá những kết quả đạt đƣợc, đƣa ra nhận xét và bài học kinh nghiệm từ việc phân tích hoạt động Bancassurance tại một số Ngân hàng lớn nhƣ Ngân hàng TMCP Đầu tƣ và phát triển, Ngân hàng TMCP Ngoại Thƣơng … Từ đó đƣa ra các giải pháp phát triển hoạt động Bancassurance tại VP Bank phù hợp với môi trƣờng phát triển ngành và định hƣớng tại Ngân hàng. Nguyễn Thị Hồng Ngọc (2018), Phát triển dịch vụ Bancassurance của công ty Bảo hiểm nhân thọ aviva Việt Nam, Luận văn Thạc sĩ, Đại học Thƣơng Mại. Luận văn đã phần nào làm sáng tỏ về cơ sở lý luận và nghiên cứu kinh nghiệm phát triển hoạt động Bancassurance tại các doanh nghiệp bảo hiểm triển khai thành công.
Bài viết cũng đƣa ra điểm mạnh và điểm yếu cũng nhƣ nguyên nhân tồn tại hạn chế trong phát triển hoạt động Bancassurance. Ngoài ra, cũng đƣa ra giải pháp thiết thực nh m phát triển hoạt động Bancassurance tại công ty. Lê Hữu Thiên ( 2019), Phát triển hoạt động Bancassurance tại ngân hàng thương mại cổ phần Á Châu –ACB, Luận văn Thạc sĩ, Đại học Ngân hàng TP Hồ Chí Minh. Luận văn đã khái quát thực trạng phát triển hoạt động bancassurance tại Việt Nam.
Tác giả đã phân tích đƣợc những điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức đồng thời đƣa ra đề xuất nh m phát triển Bancassurance tại ACB. Những giải pháp 4 này tập trung vào các khả năng nội tại tại ngân hàng nhƣ: yếu tố khách hàng, yếu tố đối thủ cạnh tranh và yếu tố lựa chọn nhà cung ứng phù hợp. Tuy nghiên bài viết chƣa so sánh đƣợc khả năng cạnh tranh về doanh thu, thị phần và lợi nhuận. Phạm Tiến Hùng (2019), Phát triển mô hình Bancassurance trong lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ tại các Ngân hàng thương mại, Luận án Tiến sĩ, Đại học kinh tế Quốc dân.
Luận án tiếp cận rất chi tiết nghiên cứu tổng quan và rút ra kinh nghiệm phát triển mô hình Bancasurace qua 3 khía cạnh: Kinh nghiệm quản lý Nhà nƣớc, kinh nghiệm lựa chọn mô hình triển khai và kinh nghiệm phát triển sản phẩm bảo hiểm. Qua đó, Luận án đã hệ thống hóa cơ sở lý luận liên quan tới các mô hình Bancassurance và hệ thống hóa các tiêu chí và chỉ tiêu đánh giá sự phát triển của mô Bancassurance rất cụ thể. Nguyễn Thị Tuyết Ngân (2020), Quản trị kênh phân phối bảo hiểm liên kết ngân hàng (Bancassurance) tại Công ty cổ phần bảo hiểm Ngân hàng Nông nghiệp, Luận văn Thạc sĩ, Đại học Ngoại Thƣơng. Luận văn đã làm rõ một số vấn đề lý luận quản trị kênh phân phối bảo hiểm liên kết ngân hàng.
Từ đó, phân tích thực trạng quản trị kênh phân phối Bancassurance tại Công ty cổ phần bảo hiểm Ngân hàng Nông nghiệp, chỉ ra những hạn chế của quản trị kênh phân phối để đề xuất các giải pháp phát triển phù hợp cho ABIC. Nhƣ vậy, trong quá khứ đã có rất nghiên cứu về đề tài phát triển dịch vụ Bancassurance đƣợc thực hiện tại các Ngân hàng, công ty bảo hiểm khác nhau. Tuy nhiên, các nghiên cứu này đã đƣợc thực hiện vào các thời gian khác nhau, cũng đã có nhiều sự thay đổi và sự phát triển. Tuy nhiên trong những năm gần đây chƣa có nhiều nghiên cứu cập nhật về đề tài này và đặc biệt trong giai đoạn đại dịch Covid -19 ập đến cần có những chính sách ƣu đãi, cơ chế đặc biệt, đa dạng hóa sản phẩm, … sẽ là điểm mới bổ sung cho các đề tài nghiên cứu trƣớc đây.
Từ đó, tác giả đã chọn đề tài “Dịch vụ Bancassurance tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín” là cần thiết. Mục tiêu nghiên cứu và nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể: Mục tiêu nghiên cứu. Đề tài tập trung nghiên cứu phân tích thực trạng phát triển dịch vụ Bancassurance tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thƣơng Tín, từ đó xây dựng các giải 5 pháp phát triển dịch vụ Bancassurance Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thƣơng Tín. Nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể: - Nghiên cứu cơ sở lý luận về phát triển dịch vụ Bancassurance.
- Nghiên cứu thực trạng dịch vụ Bancassurance tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thƣơng Tín giai đoạn 2018 – 2021. - Đề xuất giải pháp phát triển dịch vụ Bancassurance trong giai đoạn 2022 – 2026 tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thƣơng Tín. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu. Đối tƣợng nghiên cứu: - Dịch vụ Bancassurance tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thƣơng Tín.
Phạm vi nghiên cứu: - Về không gian: Đề tài nghiên cứu vấn đề trên tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thƣơng Tín. - Về thời gian: Nghiên cứu kết quả hoạt động kinh doanh từ năm 2018 -2021. Định hƣớng phát triển dịch vụ Bancassurance từ 2022-2026.