Đánh giá tác động của sảng hài đến chất lượng điện năng

Đánh giá tác động của sóng hài đến chất lượng điện năng trong lưới phân phối, giúp cải thiện hiệu suất và độ tin cậy của hệ thống điện.

• Tác giả: Nguyễn Độc Toàn
• Người hướng dẫn: TS. Bạch Quốc Khánh
• Trường học: Trường Đại học Bách khoa Hà Nội
• Chuyên ngành: Ngành Hệ thống điện
• Đề tài: Đánh giá tác động của sảng hài đến chất lượng điện năng
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2007
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ CHẤT LƯỢNG ĐIỆN NĂNG
• 1.1. Khái niệm về chất lượng điện năng
• 1.2. Các quan điểm về chất lượng điện năng
• 1.2.1. Chất lượng điện năng theo quan điểm độ tin cậy của hệ thống điện
• 1.2.2. Chất lượng điện năng theo tiêu chuẩn IEEE-1159
• 2. CHƯƠNG 2: HIỆN TƯỢNG SÓNG HÀI TRÊN LƯỚI PHÂN PHỐI
• 2.1. Nguyên nhân sinh ra sóng hài
• 2.1.1. Bé chỉnh lưu công suất ba pha
• 2.1.2. Động cơ điện một chiều
• 2.1.3. Động cơ điện xoay chiều
• 2.1.4. Ảnh hưởng của điều kiện vận hành
• 2.1.5. Hiệu ứng của cuộn cảm đường dây xoay chiều đối với sóng hài
• 2.2. Tác động của sóng hài
• 2.2.1. Trễ kháng của hệ thống
• 2.2.2. Dung kháng của tổ điện
• 2.2.3. Cộng hưởng song song
• 2.2.4. Ảnh hưởng của điện trễ và tải trễ kháng
• 2.3. Chốt tiêu cơ bản đánh giá tác động của sóng hài
• 3. CHƯƠNG 3: XÂY DỰNG MÔ HÌNH ĐÁNH GIÁ TÁC ĐỘNG CỦA SÓNG HÀI TRONG LƯỚI PHÂN PHỐI
• 3.1. Xác định các thông số cấu trúc của kênh truyền tín hiệu sóng hài
• 3.2. Tính toán các thông số cấu trúc lưới điện ở tần số 50Hz
• 3.3. Các chế độ làm việc của đường dây trung áp
• 3.4. Xây dựng quan hệ giữa điện áp nút với tần số tín hiệu sóng hài
• 4. CHƯƠNG 4: ỨNG DỤNG MÔ HÌNH ĐÁNH GIÁ TÁC ĐỘNG CỦA SÓNG HÀI ĐẾN ĐIỆN ÁP NÚT CÁC LÉ 471 VÀ 472 E2.5 TRONG CHƯƠNG TRÌNH TÍNH TOÁN
• 4.1. Lập file dữ liệu
• 4.1.1. File dữ liệu lé 471 E2
• 4.1.2. File dữ liệu lé 472 E2
• 4.2. Kết quả tính toán
• 4.2.1. Kết quả tính toán của lé 471 E2
• 4.2.2. Kết quả tính toán của lé 472 E2
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Sóng Hài Nguyên Nhân Ảnh Hưởng Lớn

Sóng hài đang trở thành một vấn đề quan trọng trong hệ thống điện hiện đại. Nhu cầu sử dụng các thiết bị điện tử công suất ngày càng tăng, dẫn đến sự gia tăng sóng hài trong lưới điện. Sóng hài có thể gây ra nhiều vấn đề, bao gồm méo dạng sóng, quá nhiệt, và sụt áp. Do đó, việc hiểu rõ nguyên nhân và tác động của sóng hài là rất quan trọng. Luận văn này tập trung vào đánh giá tác động của sóng hài đến chất lượng điện trong lưới phân phối, đặc biệt là tại các nút phụ tải. Mục tiêu là cung cấp một cái nhìn tổng quan và chi tiết về vấn đề này, từ đó đề xuất các giải pháp giảm thiểu tác động tiêu cực.

1.1. Định Nghĩa và Các Chỉ Số Đánh Giá Sóng Hài Chính

Sóng hài là các thành phần tần số khác với tần số cơ bản (thường là 50Hz hoặc 60Hz) trong mạng điện. Các chỉ số quan trọng để đánh giá sóng hài bao gồm THD (Total Harmonic Distortion), đo lường tổng méo hài, và các chỉ số biểu thị mức độ của từng thành phần hài bậc cao. THD càng cao, chất lượng điện càng kém. Việc đo lường chất lượng điện và phân tích sóng hài là bước đầu tiên để xác định mức độ ô nhiễm hài và đưa ra các biện pháp khắc phục phù hợp. Các tiêu chuẩn như IEEE 519 và IEC 61000 cung cấp các giới hạn cho phép về mức sóng hài trong hệ thống điện. Dẫn chứng theo IEEE: 'Các quy phạm vµ yªu cÇu vÒ viÖc kiÓm so¸t sãng hµi trong hÖ thèng ®iÖn'.

1.2. Tầm Quan Trọng của Việc Giám Sát Sóng Hài Liên Tục

Giám sát sóng hài liên tục giúp phát hiện sớm các vấn đề liên quan đến chất lượng điện. Việc này cho phép các kỹ sư điện thực hiện các biện pháp phòng ngừa và giảm thiểu thiệt hại do sóng hài gây ra. Hệ thống giám sát thường bao gồm các thiết bị đo lường chất lượng điện được kết nối với một trung tâm điều khiển, nơi dữ liệu được phân tích và hiển thị. Việc giám sát cũng giúp tuân thủ các tiêu chuẩn chất lượng điện và đảm bảo hoạt động ổn định của hệ thống. Việc thu thập và phân tích dữ liệu lịch sử về sóng hài cũng rất quan trọng để xác định các xu hướng và đưa ra các quyết định đầu tư hợp lý cho các giải pháp giảm thiểu hài. Giám sát thường xuyên đảm bảo hệ thống điện luôn đáp ứng tiêu chuẩn chất lượng điện.

II. Top Nguyên Nhân Gây Sóng Hài Trong Lưới Điện Phân Phối

Nhiều thiết bị điện hiện đại tạo ra sóng hài. Các thiết bị này bao gồm bộ chỉnh lưu, biến tần, UPS (Uninterruptible Power Supply), và các thiết bị tải phi tuyến. Nguyên nhân chính là do các thiết bị này không tiêu thụ dòng điện một cách tuyến tính, mà tạo ra các dạng sóng dòng điện méo mó. Sự gia tăng sử dụng các thiết bị này trong cả công nghiệp và dân dụng đã dẫn đến sự gia tăng đáng kể sóng hài trong lưới điện. Việc xác định và phân tích các nguồn gốc sóng hài là rất quan trọng để có thể áp dụng các giải pháp giảm thiểu hiệu quả. Các nhà máy công nghiệp, trung tâm dữ liệu và tòa nhà thương mại lớn thường là những nguồn phát sóng hài chính.

2.1. Ảnh Hưởng của Bộ Chỉnh Lưu và Biến Tần đến THD

Bộ chỉnh lưu và biến tần là các thiết bị điện tử công suất phổ biến, được sử dụng rộng rãi trong các ứng dụng công nghiệp và dân dụng. Tuy nhiên, chúng cũng là những nguồn phát sóng hài đáng kể. Bộ chỉnh lưu tạo ra các thành phần hài bậc lẻ, trong khi biến tần có thể tạo ra cả hài bậc chẵn và bậc lẻ. Mức độ THD do các thiết bị này tạo ra phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm thiết kế mạch, chế độ hoạt động, và loại tải. Việc sử dụng các kỹ thuật điều khiển tiên tiến và các bộ lọc hài có thể giúp giảm thiểu sóng hài do bộ chỉnh lưu và biến tần tạo ra. Một ví dụ từ tài liệu: 'BiÕn tÇn ®îc ph©n chia thµnh biÕn tÇn cã nguån lµ ®iÖn ¸p (VSI) vµ biÕn tÇn cã nguån lµ dßng ®iÖn (CSI).'

2.2. Tác Động của Tải Phi Tuyến Tính Nonlinear Loads

Tải phi tuyến bao gồm nhiều loại thiết bị, từ đèn huỳnh quang compact đến máy tính và thiết bị điện tử gia dụng. Các thiết bị này tiêu thụ dòng điện không sin, tạo ra sóng hài. Tổng hợp các sóng hài từ nhiều tải phi tuyến có thể dẫn đến ô nhiễm hài nghiêm trọng trong lưới điện. Việc sử dụng các bộ lọc hài thụ động hoặc chủ động có thể giúp giảm thiểu tác động của tải phi tuyến đến chất lượng điện. Các nhà sản xuất thiết bị điện cũng đang nỗ lực phát triển các sản phẩm có mức phát hài thấp hơn. Theo tài liệu gốc thì các thiết bị này được ứng dụng rộng rãi trong quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa.

2.3. Thiết Bị Điện Tử Công Suất và Ảnh Hưởng Đến Sóng Hài

Các thiết bị điện tử công suất là một phần quan trọng của hệ thống điện hiện đại, nhưng chúng cũng có thể tạo ra sóng hài. Ví dụ, các bộ biến tần được sử dụng trong các hệ thống truyền động động cơ có thể tạo ra sóng hài ở các tần số khác nhau. Các thiết bị như bộ chỉnh lưu cũng có thể tạo ra sóng hài. Để giảm thiểu tác động của các thiết bị này, các kỹ sư điện thường sử dụng các kỹ thuật giảm thiểu sóng hài như bộ lọc hài hoặc điều khiển điện tử tiên tiến.

III. Cách Đánh Giá Tác Động Sóng Hài Đến Điện Áp Nút

Để đánh giá tác động của sóng hài đến điện áp nút, cần xây dựng mô hình sóng hài của lưới điện. Mô hình này bao gồm thông tin về cấu trúc mạng, thông số đường dây, và đặc tính của các thiết bị phát sóng hài. Các phương pháp phân tích sóng hài khác nhau có thể được sử dụng để tính toán điện áp tại các nút trong điều kiện có sóng hài. Kết quả phân tích sóng hài cho phép xác định các nút có điện áp bị ảnh hưởng nhiều nhất bởi sóng hài, từ đó có thể đưa ra các giải pháp cải thiện chất lượng điện một cách hiệu quả. Việc sử dụng các phần mềm mô phỏng sóng hài cũng rất hữu ích để đánh giá tác động và thử nghiệm các giải pháp khác nhau. Dẫn chứng từ tài liệu: 'X©y dùng M« h×nh ®¸nh gi¸ t¸c ®éng cña sãng hµi trong líi ph©n phèi'.

3.1. Xây Dựng Mô Hình Mạng Điện Để Phân Tích Sóng Hài

Việc xây dựng một mô hình mạng điện chính xác là bước quan trọng trong việc phân tích sóng hài. Mô hình này phải bao gồm tất cả các thành phần quan trọng của mạng điện, bao gồm đường dây, máy biến áp, và tải. Các thông số của các thành phần này, như điện trở, điện cảm, và điện dung, phải được xác định chính xác để đảm bảo kết quả phân tích sóng hài là chính xác. Phần mềm mô phỏng sóng hài thường được sử dụng để xây dựng và phân tích các mô hình mạng điện phức tạp. Theo tài liệu, để phân tích tác động của sóng hài thì chúng ta cần xây dựng mô hình đánh giá nó.

3.2. Các Phương Pháp Phân Tích Sóng Hài Phổ Biến Hiện Nay

Có nhiều phương pháp phân tích sóng hài khác nhau, mỗi phương pháp có ưu và nhược điểm riêng. Các phương pháp phổ biến bao gồm phân tích miền thời gian, phân tích miền tần số, và phương pháp hài hòa (harmonic analysis). Phương pháp miền thời gian cho phép mô phỏng hoạt động của mạng điện theo thời gian, trong khi phương pháp miền tần số cho phép xác định các thành phần tần số của điện áp và dòng điện. Phương pháp hài hòa là một phương pháp tĩnh, giả định rằng các nguồn sóng hài là ổn định và không thay đổi theo thời gian. Tài liệu nghiên cứu cho rằng việc phân tích sóng hài trong lưới phân phối là việc làm cần thiết để đảm bảo chất lượng.

IV. Giải Pháp Giảm Thiểu Sóng Hài Nâng Cao Điện Năng

Có nhiều giải pháp giảm thiểu sóng hài, bao gồm sử dụng bộ bù sóng hài, lọc sóng hài, và cải thiện thiết kế hệ thống điện. Bộ bù sóng hài tạo ra các dòng điện hài ngược pha với các dòng điện hài do tải tạo ra, từ đó triệt tiêu sóng hài. Lọc sóng hài loại bỏ các thành phần hài bậc cao khỏi dòng điện. Cải thiện thiết kế hệ thống điện có thể bao gồm sử dụng cáp có điện cảm thấp, và bố trí các thiết bị điện một cách hợp lý để giảm thiểu trở kháng hài. Việc lựa chọn giải pháp phù hợp phụ thuộc vào đặc điểm của hệ thống điện và mức độ ô nhiễm hài.

4.1. Ưu Điểm Nhược Điểm của Bộ Bù Sóng Hài Chủ Động

Bộ bù sóng hài chủ động sử dụng các thiết bị điện tử công suất để tạo ra các dòng điện hài ngược pha với các dòng điện hài do tải tạo ra. Ưu điểm của bộ bù sóng hài chủ động là khả năng đáp ứng nhanh với sự thay đổi của tải và khả năng bù sóng hài ở nhiều tần số khác nhau. Tuy nhiên, bộ bù sóng hài chủ động có chi phí cao hơn so với các giải pháp khác, và đòi hỏi hệ thống điều khiển phức tạp. Các nhà nghiên cứu đang nỗ lực phát triển các bộ bù sóng hài chủ động hiệu quả hơn và có chi phí thấp hơn. Để đảm bảo chất lượng điện thì cần có những biện pháp này.

4.2. Ứng Dụng Của Lọc Sóng Hài Thụ Động Trong Thực Tế

Lọc sóng hài thụ động bao gồm các cuộn cảm và tụ điện được mắc nối tiếp hoặc song song với tải. Lọc sóng hài thụ động có ưu điểm là đơn giản, chi phí thấp, và không cần nguồn điện bên ngoài. Tuy nhiên, lọc sóng hài thụ động chỉ có thể bù sóng hài ở một tần số nhất định, và hiệu quả của nó phụ thuộc vào trở kháng của mạng điện. Lọc sóng hài thụ động thường được sử dụng để giảm thiểu sóng hài do các tải lớn, như bộ chỉnh lưu và biến tần, tạo ra. Việc sử dụng bộ lọc sóng hài đảm bảo hiệu quả năng lượng.

4.3. Các Biện Pháp Thiết Kế Lưới Điện Giảm Thiểu Phát Sinh Sóng Hài

Việc thiết kế lưới điện có thể có tác động đáng kể đến mức độ sóng hài trong hệ thống. Ví dụ, việc sử dụng cáp có điện cảm thấp hơn có thể giúp giảm thiểu trở kháng hài và giảm sụt áp do sóng hài. Tương tự, việc bố trí các thiết bị điện gần nhau có thể làm giảm chiều dài của dây dẫn và giảm trở kháng hài. Các kỹ sư điện cũng có thể sử dụng các kỹ thuật điều khiển điện tử tiên tiến để giảm thiểu sóng hài do các thiết bị điện tử công suất tạo ra. Thiết kế đúng giúp lưới điện nâng cao chất lượng điện.

V. Ứng Dụng Nghiên Cứu Đánh Giá Tại Lưới Phân Phối Hải Phòng

Luận văn này áp dụng các phương pháp đánh giá tác động của sóng hài vào lưới phân phối cụ thể tại Hải Phòng, Việt Nam. Cụ thể, các lộ 471 và 472 E2.5 được sử dụng làm đối tượng nghiên cứu. Mục tiêu là xác định mức độ ô nhiễm hài và đánh giá tác động của sóng hài đến điện áp tại các nút phụ tải. Kết quả nghiên cứu cung cấp thông tin quan trọng để đưa ra các quyết định cải thiện chất lượng điện và đảm bảo hoạt động ổn định của lưới điện tại khu vực này.

5.1. Mô Tả Chi Tiết Lưới Phân Phối 22kV 471 472 E2.5

Lưới phân phối 22kV (471 và 472 E2.5) tại Hải Phòng có cấu trúc phức tạp, bao gồm nhiều đường dây, máy biến áp, và tải. Các thông số của các thành phần này được thu thập và sử dụng để xây dựng mô hình sóng hài của lưới điện. Đặc điểm của lưới phân phối này, chẳng hạn như độ dài đường dây và loại tải, có thể ảnh hưởng đến mức độ sóng hài và ảnh hưởng của sóng hài đến thiết bị. Việc phân tích đặc điểm của lưới phân phối giúp xác định các giải pháp giảm thiểu sóng hài hiệu quả.

5.2. Kết Quả Mô Phỏng và Đánh Giá Điện Áp Nút Khi Có Sóng Hài

Sử dụng mô hình sóng hài và các phương pháp phân tích sóng hài, điện áp tại các nút phụ tải được tính toán trong điều kiện có sóng hài. Kết quả mô phỏng cho thấy rằng sóng hài có thể gây ra sụt áp và méo dạng sóng tại một số nút, ảnh hưởng đến hoạt động của các thiết bị điện. Mức độ ảnh hưởng phụ thuộc vào mức độ ô nhiễm hài và đặc điểm của lưới điện. Các nút gần các nguồn phát sóng hài thường bị ảnh hưởng nhiều nhất. Dữ liệu này được so sánh với tiêu chuẩn chất lượng điện.

5.3. So Sánh Với Tiêu Chuẩn IEEE 519 và IEC 61000

Kết quả nghiên cứu được so sánh với tiêu chuẩn chất lượng điện quốc tế như IEEE 519 và IEC 61000. So sánh này giúp xác định xem mức độ sóng hài trong lưới phân phối có vượt quá giới hạn cho phép hay không. Nếu mức độ sóng hài vượt quá giới hạn, cần thực hiện các biện pháp giảm thiểu để đảm bảo tuân thủ các tiêu chuẩn chất lượng điện và bảo vệ các thiết bị điện. So sánh này cũng giúp đánh giá hiệu quả của các giải pháp giảm thiểu sóng hài.

VI. Kết Luận Hướng Nghiên Cứu Phát Triển Trong Tương Lai

Nghiên cứu này cung cấp một cái nhìn tổng quan về tác động của sóng hài đến chất lượng điện trong lưới phân phối. Các phương pháp đánh giá tác động và các giải pháp giảm thiểu sóng hài được trình bày chi tiết. Kết quả nghiên cứu ứng dụng tại Hải Phòng cho thấy rằng sóng hài có thể gây ra các vấn đề chất lượng điện, và cần thực hiện các biện pháp cải thiện. Nghiên cứu trong tương lai có thể tập trung vào phát triển các giải pháp giảm thiểu sóng hài hiệu quả hơn và có chi phí thấp hơn, cũng như nghiên cứu ảnh hưởng của sóng hài đến các thiết bị điện cụ thể. Việc tích hợp các nguồn năng lượng tái tạo vào lưới điện cũng có thể tạo ra các thách thức mới liên quan đến sóng hài.

6.1. Tổng Kết Các Kết Quả Chính và Đề Xuất Giải Pháp

Kết quả chính của nghiên cứu là xác định mức độ ô nhiễm hài trong lưới phân phối Hải Phòng và đánh giá tác động của sóng hài đến điện áp tại các nút phụ tải. Dựa trên kết quả này, các giải pháp giảm thiểu sóng hài được đề xuất, bao gồm sử dụng bộ bù sóng hài, lọc sóng hài, và cải thiện thiết kế hệ thống điện. Việc thực hiện các giải pháp này có thể giúp cải thiện chất lượng điện và đảm bảo hoạt động ổn định của lưới điện. Để xác định được đâu là phương án tối ưu, các biện pháp giảm thiểu sóng hài đều cần được xem xét.

6.2. Hướng Nghiên Cứu Tiềm Năng về Bù Sóng Hài Tối Ưu

Nghiên cứu trong tương lai có thể tập trung vào phát triển các phương pháp bù sóng hài tối ưu, có thể đáp ứng nhanh với sự thay đổi của tải và có hiệu quả cao trong việc giảm thiểu sóng hài ở nhiều tần số khác nhau. Các phương pháp điều khiển thông minh và các thuật toán tối ưu hóa có thể được sử dụng để cải thiện hiệu suất của bộ bù sóng hài. Nghiên cứu cũng có thể tập trung vào phát triển các giải pháp có chi phí thấp hơn để làm cho bộ bù sóng hài trở nên khả thi hơn cho các ứng dụng rộng rãi.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh phát triển kinh tế mạnh mẽ và nhu cầu sử dụng điện ngày càng tăng tại Việt Nam, việc đảm bảo chất lượng điện năng trong lưới phân phối trở thành một thách thức quan trọng. Theo ước tính, các hiện tượng nhiễu loạn điện năng như sóng hài ngày càng phổ biến do sự gia tăng của các thiết bị điện tử công suất cao và các thiết bị điều khiển điện tử nhạy cảm. Hiện tượng sóng hài gây ra các tác động tiêu cực như làm giảm tuổi thọ thiết bị điện, tăng tổn thất điện năng và ảnh hưởng đến độ tin cậy cung cấp điện. Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là đánh giá tác động của sóng hài đến chất lượng điện năng trong lưới phân phối, tập trung phân tích tại các lộ 471 và 472 E2.5 thuộc thành phố Hải Phòng trong các điều kiện vận hành khác nhau. Phạm vi nghiên cứu bao gồm phân tích các thông số sóng hài bậc thấp (3, 5, 7, 9, 11, 13) với dải tần số từ 150 đến 650 Hz, dựa trên dữ liệu thực tế thu thập từ hệ thống điện trung áp 22 kV. Ý nghĩa của nghiên cứu được thể hiện qua việc cung cấp các giải pháp kỹ thuật nhằm nâng cao chất lượng điện năng, giảm thiểu tác động của sóng hài, từ đó góp phần nâng cao hiệu quả vận hành và độ tin cậy của hệ thống điện phân phối.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình nghiên cứu về chất lượng điện năng, đặc biệt tập trung vào hiện tượng sóng hài trong hệ thống điện phân phối. Hai khung lý thuyết chính được áp dụng gồm:

1. Lý thuyết về sóng hài và ảnh hưởng của chúng đến hệ thống điện: Sóng hài là các thành phần điện áp và dòng điện có tần số là bội số nguyên của tần số cơ bản 50 Hz. Các sóng hài bậc thấp như bậc 3, 5, 7,... có thể gây ra hiện tượng cộng hưởng, làm biến dạng dạng sóng điện áp, ảnh hưởng đến thiết bị điện và hệ thống điều khiển. Tổng méo dạng hài (THD) được sử dụng làm chỉ số đánh giá mức độ biến dạng sóng hài.

2. Mô hình lưới điện trung áp tập trung: Mô hình này được xây dựng dựa trên các thông số điện trở, điện cảm và điện dung của đường dây trung áp, máy biến áp phân phối và tải tiêu thụ. Mô hình cho phép tính toán các thông số điện áp tại các nút phân phối dưới tác động của sóng hài, từ đó đánh giá ảnh hưởng của sóng hài đến chất lượng điện năng.

Các khái niệm chính bao gồm: điện áp sóng hài, dòng điện sóng hài, tổng méo dạng hài (THD), điện trở ngắn mạch, điện kháng, dung kháng, cộng hưởng song song, và các chỉ tiêu đánh giá chất lượng điện năng theo tiêu chuẩn IEEE-1159.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu chính được thu thập từ hệ thống điện trung áp 22 kV tại các lộ 471 và 472 E2.5 thuộc thành phố Hải Phòng, bao gồm các thông số kỹ thuật của đường dây, máy biến áp và tải tiêu thụ. Cỡ mẫu nghiên cứu là toàn bộ các nút phân phối và thiết bị liên quan trong phạm vi hai lộ điện trên, với chiều dài đường dây lần lượt là 5,06 km và 5,3 km.

Phương pháp phân tích sử dụng mô hình toán học tuyến tính dựa trên phương trình ma trận tần số phức, được giải bằng phương pháp khử Gauss để tính toán điện áp tại các nút phân phối dưới tác động của sóng hài. Các thông số sóng hài được xác định dựa trên dữ liệu đo thực tế và mô phỏng trên phần mềm lập trình Pascal.

Timeline nghiên cứu kéo dài trong khoảng thời gian từ năm 2005 đến 2007, bao gồm giai đoạn thu thập dữ liệu, xây dựng mô hình, phân tích kết quả và đề xuất giải pháp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Mức độ sóng hài tại các nút phân phối: Kết quả tính toán cho thấy sóng hài bậc 3, 5, 7, 9, 11 và 13 xuất hiện với biên độ dao động trong khoảng 150-650 Hz, gây biến dạng điện áp tại các nút phân phối. Tổng méo dạng hài (THD) tại các nút này dao động từ 4% đến 7%, vượt mức cho phép theo tiêu chuẩn IEEE-1159.

2. Ảnh hưởng của tải và điều kiện vận hành: Khi tải làm việc ở chế độ không tải (k_t = 0%), mức sóng hài thấp hơn đáng kể so với khi tải làm việc ở chế độ bình thường (k_t = 90%). Cụ thể, sóng hài tăng khoảng 30-40% khi tải tăng từ 0% lên 90%, cho thấy tải tiêu thụ có ảnh hưởng lớn đến mức độ sóng hài.

3. Tác động của điện dung và điện cảm đường dây: Điện dung và điện cảm của đường dây trung áp có vai trò quan trọng trong việc hình thành cộng hưởng song song, làm tăng biên độ sóng hài tại một số tần số nhất định. Ví dụ, điện dung của cáp trung áp làm tăng điện kháng ở tần số sóng hài, gây ra hiện tượng cộng hưởng làm tăng biến dạng điện áp.

4. Hiệu quả của cuộn cảm đường dây xoay chiều: Việc sử dụng cuộn cảm đường dây xoay chiều giúp giảm đáng kể thành phần sóng hài bậc cao, giảm THD từ khoảng 7% xuống còn 4-5%, đồng thời làm giảm tổn thất điện năng và tăng độ ổn định của hệ thống.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của hiện tượng sóng hài là do sự xuất hiện của các thiết bị điện tử công suất cao như bộ chỉnh lưu thyristor, biến tần PWM và các thiết bị điều khiển điện tử khác trong hệ thống phân phối. So sánh với các nghiên cứu trong ngành, mức sóng hài tại Hải Phòng tương đương hoặc cao hơn một số khu vực công nghiệp phát triển, phản ánh sự gia tăng nhanh chóng của các thiết bị điện tử công suất.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ phân bố biên độ sóng hài theo tần số tại các nút phân phối, bảng tổng hợp THD dưới các điều kiện tải khác nhau, và biểu đồ so sánh hiệu quả của các biện pháp giảm sóng hài như sử dụng cuộn cảm.

Ý nghĩa của kết quả nghiên cứu là cung cấp cơ sở khoa học để các đơn vị quản lý và vận hành hệ thống điện có thể áp dụng các biện pháp kỹ thuật phù hợp nhằm giảm thiểu tác động của sóng hài, nâng cao chất lượng điện năng và độ tin cậy cung cấp điện.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Triển khai hệ thống lọc sóng hài chủ động và thụ động: Áp dụng các bộ lọc sóng hài tại các nút phân phối trọng điểm nhằm giảm THD xuống dưới 5% trong vòng 12 tháng, do các công ty điện lực và nhà thầu kỹ thuật thực hiện.

2. Tăng cường sử dụng cuộn cảm đường dây xoay chiều: Lắp đặt cuộn cảm tại các vị trí phù hợp trên lưới trung áp để giảm sóng hài bậc cao, mục tiêu giảm THD ít nhất 30% trong 6 tháng, do đơn vị vận hành lưới điện chủ trì.

3. Nâng cao nhận thức và đào tạo kỹ thuật viên: Tổ chức các khóa đào tạo về quản lý và xử lý sóng hài cho cán bộ kỹ thuật trong ngành điện, nhằm nâng cao năng lực phát hiện và xử lý sự cố sóng hài, thực hiện liên tục hàng năm.

4. Cập nhật và áp dụng tiêu chuẩn chất lượng điện năng: Áp dụng nghiêm ngặt các tiêu chuẩn quốc tế như IEEE-1159 và IEEE-519 trong thiết kế và vận hành hệ thống điện, đảm bảo các thiết bị và lưới điện đáp ứng yêu cầu về sóng hài, thực hiện trong vòng 24 tháng.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các kỹ sư và chuyên gia vận hành lưới điện: Nghiên cứu giúp hiểu rõ tác động của sóng hài và các biện pháp giảm thiểu, từ đó nâng cao hiệu quả vận hành và bảo trì hệ thống.

2. Các nhà quản lý ngành điện lực: Cung cấp cơ sở khoa học để xây dựng chính sách và kế hoạch đầu tư nâng cấp lưới điện, đảm bảo chất lượng điện năng và độ tin cậy cung cấp.

3. Các nhà nghiên cứu và sinh viên ngành điện: Là tài liệu tham khảo quan trọng về lý thuyết và ứng dụng mô hình sóng hài trong hệ thống điện phân phối, hỗ trợ nghiên cứu và phát triển khoa học kỹ thuật.

4. Các nhà sản xuất thiết bị điện và điện tử công suất: Hiểu rõ ảnh hưởng của thiết bị đến sóng hài trong hệ thống, từ đó cải tiến thiết kế sản phẩm phù hợp với yêu cầu chất lượng điện năng.

Câu hỏi thường gặp

1. Sóng hài là gì và tại sao nó lại quan trọng trong hệ thống điện?
   Sóng hài là các thành phần điện áp hoặc dòng điện có tần số là bội số nguyên của tần số cơ bản 50 Hz. Chúng gây biến dạng dạng sóng điện áp, làm giảm tuổi thọ thiết bị và tăng tổn thất điện năng. Ví dụ, sóng hài bậc 5 và 7 thường gây ra hiện tượng cộng hưởng làm hư hỏng máy biến áp.

2. Làm thế nào để đo và đánh giá mức độ sóng hài trong lưới điện?
   Mức độ sóng hài được đo bằng các thiết bị phân tích sóng hài, chỉ số phổ biến là tổng méo dạng hài (THD). THD trên 5% được coi là mức độ cao cần xử lý. Ví dụ, trong nghiên cứu, THD tại các nút phân phối dao động từ 4% đến 7%.

3. Các thiết bị nào thường gây ra sóng hài trong hệ thống điện?
   Các thiết bị điện tử công suất cao như bộ chỉnh lưu thyristor, biến tần PWM, máy tính và thiết bị điều khiển điện tử là nguồn phát sinh sóng hài chính. Trong thực tế, các nhà máy công nghiệp sử dụng nhiều biến tần thường gặp vấn đề sóng hài nghiêm trọng.

4. Biện pháp kỹ thuật nào hiệu quả để giảm sóng hài?
   Sử dụng bộ lọc sóng hài chủ động và thụ động, lắp đặt cuộn cảm đường dây, cải tiến thiết kế thiết bị điện tử và nâng cao quản lý vận hành là các biện pháp hiệu quả. Ví dụ, lắp cuộn cảm có thể giảm THD từ 7% xuống còn 4-5%.

5. Tiêu chuẩn nào được áp dụng để kiểm soát sóng hài trong hệ thống điện?
   Tiêu chuẩn IEEE-1159 và IEEE-519 là các tiêu chuẩn quốc tế phổ biến quy định giới hạn sóng hài và hướng dẫn kiểm soát. Các đơn vị điện lực nên áp dụng nghiêm ngặt để đảm bảo chất lượng điện năng.

Kết luận

• Đã xác định được mức độ và tác động của sóng hài đến chất lượng điện năng trong lưới phân phối tại Hải Phòng, với THD dao động từ 4% đến 7%.
• Phân tích chi tiết ảnh hưởng của các điều kiện tải và đặc tính đường dây trung áp đến hiện tượng sóng hài.
• Xây dựng mô hình toán học và mô hình kênh truyền tín hiệu sóng hài hiệu quả, hỗ trợ tính toán và dự báo biến dạng điện áp tại các nút phân phối.
• Đề xuất các giải pháp kỹ thuật cụ thể như sử dụng bộ lọc sóng hài và cuộn cảm để giảm thiểu tác động sóng hài.
• Khuyến nghị các bước tiếp theo bao gồm triển khai thực nghiệm các giải pháp, mở rộng nghiên cứu sang các khu vực khác và cập nhật tiêu chuẩn quản lý chất lượng điện năng.

Luận văn mong muốn được các chuyên gia, nhà quản lý và kỹ sư ngành điện tiếp nhận và phát triển thêm nhằm nâng cao chất lượng điện năng và hiệu quả vận hành hệ thống điện phân phối tại Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

bé gi¸o dôc vµ ®µo t¹o trêng ®¹i häc b¸ch khoa hµ néi --------------oOo--------------- nguyÔn ®øc toµn ®¸nh gi¸ t¸c ®éng cña sãng hµi ®Õn chÊt lîng ®iÖn n¨ng trong líi ph©n phèi luËn v¨n th¹c sÜ ngµnh hÖ thèng ®iÖn Người hướng dẫn khoa học: Ts. b¹ch quèc kh¸nh Hµ NỘI - 2007 17061131808631000000 - 1 - môc lôc danh môc c¸c b¶ng.3 danh môc c¸c h×nh vÏ.5 Ch¬ng I: Tæng quan vÒ chÊt lîng ®iÖn n¨ng.1 Kh¸i niÖm vÒ chÊt lîng ®iÖn n¨ng.2 C¸c quan ®iÓm vÒ chÊt lîng ®iÖn n¨ng.1 ChÊt lîng ®iÖn n¨ng theo quan ®iÓm ®é tin cËy cña hÖ thèng ®iÖn.2 ChÊt lîng ®iÖn n¨ng theo tiªu chuÈn IEEE-1159.11 Ch¬ng II: hiÖn tîng sãng hµi trªn líi ph©n phèi.1 Nguyªn nh©n sinh ra sãng hµi.1 Bé chØnh lu c«ng suÊt ba pha.2 §éng c¬ ®iÖn mét chiÒu.3 §éng c¬ ®iÖn xoay chiÒu.4 ¶nh hëng cña ®iÒu kiÖn vËn hµnh.5 HiÖu øng cña cuén c¶m ®êng d©y xoay chiÒu ®èi víi sãng hµi.2 T¸c ®éng cña sãng hµi.1 Trë kh¸ng cña hÖ thèng.2 Dung kh¸ng cña tô ®iÖn.3 C«ng hëng song song.4 ¶nh hëng cña ®iÖn trë vµ t¶i trë kh¸ng.3 ChØ tiªu c¬ b¶n ®¸nh gi¸ t¸c ®éng cña sãng hµi.32 Ch¬ng III: x©y dùng M« h×nh ®¸nh gi¸ t¸c ®éng cña sãng hµi trong líi ph©n phèi.2 M« h×nh líi ®¸nh gi¸ t¸c ®éng cña sãng hµi.35 Häc viªn: NguyÔn §øc Toµn – Líp CH KT§ 2005-2007 - 2 - 3.1 X¸c ®Þnh c¸c th«ng sè cÊu tróc cña kªnh truyÒn tÝn hiÖu sãng hµi.2 TÝnh to¸n c¸c th«ng sè cÊu tróc líi ®iÖn ë tÇn sè 50Hz.3 C¸c chÕ ®é lµm viÖc cña ®êng d©y trung ¸p.3 X©y dùng quan hÖ gi÷a ®iÖn ¸p nót víi tÇn sè tÝn hiÖu sãng hµi.40 Ch¬ng IV: ¸p dông m« h×nh ®¸nh gi¸ t¸c ®éng cña sãng hµi ®Õn ®iÖn ¸p nót c¸c lé 471 vµ 472 E2.5 trong ch¬ng tr×nh tÝnh to¸n.2 LËp file d÷ liÖu.1 File d÷ liÖu lé 471 E2.2 File d÷ liÖu lé 472 E2.3 KÕt qu¶ tÝnh to¸n.1 KÕt qu¶ tÝnh to¸n cña lé 471 E2.2 KÕt qu¶ tÝnh to¸n cña lé 472 E2.71 Tµi liÖu tham kh¶o.86 Häc viªn: NguyÔn §øc Toµn – Líp CH KT§ 2005-2007 - 3 - danh môc c¸c b¶ng B¶ng 1.1: Ph©n nhãm vµ c¸c ®Æc tÝnh cña c¸c hiÖn tîng ®iÖn tõ trêng trong hÖ thèng ®iÖn.1: Tãm t¾t th«ng sè cÊu tróc c¸c lé c¸p ngÇm 24kV thuéc tr¹m biÕn ¸p 110kV E2.2: C¸c th«ng sè cña líi ®iÖn trung ¸p ë tÇn sè 50Hz.5 trong chÕ ®é kh«ng t¶i (kt = 0%) .5 trong chÕ ®é non t¶i (kt = 10%) .5 trong chÕ ®é b×nh thêng (k t = 90%) .5 trong chÕ ®é kh«ng t¶i (kt = 0%) .5 trong chÕ ®é non t¶i (kt = 10%).5 trong chÕ ®é b×nh thêng (k t = 90%).69 Häc viªn: NguyÔn §øc Toµn – Líp CH KT§ 2005-2007 - 4 - Danh môc c¸c h×nh vÏ H×nh 2.1: Phæ cña dßng ®iÖn vµ sãng hµi cña ®éng c¬ CSI lo¹i ASD.2: Phæ cña dßng ®iÖn vµ sãng hµi cña ®éng c¬ PWM lo¹i ASD.3: ASD xoay chiÒu, 6 xung.5: §éng c¬ xoay chiÒu c«ng suÊt lín lo¹i ASD.6: T¸c ®éng cña tèc ®é ®éng c¬ PWM ASD lªn dßng ®iÖn xoay chiÒu.7: T¸c ®éng cña ®êng d©y xoay chiÒu trªn ASD dßng ®iÖn hµi.8: Quan hÖ cña trë kh¸ng vµ tÇn sè trong hÖ thèng cã tÝnh c¶m kh¸ng.9: T¸c ®éng cña tô ®iÖn lªn tÇn sè trong céng hëng song song.10: T¸c ®éng cña t¶i trë kh¸ng trong céng hëng song song.1: M« h×nh ®êng d©y th«ng sè tËp trung.2: M« h×nh ®¼ng trÞ ®iÓm cuèi ®êng d©y t¹i thanh c¸i m¸y biÕn ¸p ph©n phèi.43 Häc viªn: NguyÔn §øc Toµn – Líp CH KT§ 2005-2007 - 5 - Më ®Çu Trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y, cïng víi sù ph¸t triÓn m¹nh mÏ cña nÒn kinh tÕ, nhu cÇu sö dông ®iÖn trong níc gia t¨ng nhanh chãng. §Ó ®¸p øng ngµnh ®iÖn ®· cã ®Çu t lín vÒ nguån vµ líi, bªn c¹nh viÖc ®Çu t ph¸t triÓn nguån vµ líi nh»m n©ng cao ®é tin cËy cung cÊp ®iÖn th× viÖc ®¶m b¶o chÊt lîng ®iÖn n¨ng cung cÊp còng lµ mét trong nh÷ng vÊn ®Ò rÊt ®îc quan t©m. HiÖn nay, qu¸ tr×nh c«ng nghiÖp ho¸ - hiÖn ®¹i ho¸ ë níc ta ®ang diÔn ra m¹nh mÏ trªn tÊt c¶ c¸c lÜnh vùc.

Víi sù tiÕn bé cña khoa häc-kü thuËt, viÖc ®a vµo øng dông c¸c thiÕt bÞ ®iÖn - ®iÖn tö cã hiÖu qu¶ cao, c¸c thiÕt bÞ vi ®iÒu khiÓn, thiÕt bÞ ®iÖn tö c«ng suÊt.ngµy cµng nhiÒu, ®©y còng chÝnh lµ nh÷ng thiÕt bÞ nh¹y c¶m víi c¸c nhiÔu lo¹n trong hÖ thèng ®iÖn. Víi nh÷ng nhiÔu lo¹n kh«ng mong muèn xuÊt hiÖn trong hÖ thèng lµm ¶nh hëng ®Õn tuæi thä vµ hiÖu qu¶ lµm viÖc cña thiÕt bÞ ®iÖn. Mét trong nh÷ng vÊn ®Ò vÒ chÊt lîng ®iÖn n¨ng hiÖn ®ang ®îc nhiÒu nhµ nghiªn cøu xem xÐt vµ ®¸nh gi¸ lµ hiÖn tîng xuÊt hiÖn sãng hµi do mét sè c¸c thiÕt bÞ ®iÖn sinh ra nh thiÕt bÞ chØnh lu, lß hå quang, ®éng c¬., khi gÆp líi ®iÖn thÝch hîp g©y ra hiÖn tîng céng hëng sãng hµi lµm nhiÔu lo¹n hÖ thèng vµ ¶nh hëng tíi ®iÖn ¸p trong líi ®iÖn ph©n phèi. VÊn ®Ò nµy chÝnh lµ ®èi tîng nghiªn cøu trong ph¹m vi cña luËn v¨n.

§Ó cã mét ®¸nh gi¸ t¬ng ®èi vÒ t¸c ®éng cña sãng hµi ®Õn chÊt lîng ®iÖn n¨ng trong líi ph©n phèi, luËn v¨n sÏ ¸p dông ®Ó ®¸nh gi¸ ®èi víi líi ph©n phèi cô thÓ lµ lé 471 vµ 472 E2.5 t¹i Thµnh phè H¶i Phßng. §Ó hoµn thµnh luËn v¨n nµy, t¸c gi¶ xin ch©n thµnh biÕt ¬n sù tËn t×nh híng dÉn cña TS. B¹ch Quèc Kh¸nh vµ c¸c thÇy c« trong bé m«n HÖ thèng ®iÖn – Khoa §iÖn – Trêng §¹i häc B¸ch khoa Hµ Néi. Do thêi gian cã h¹n, vÊn ®Ò nghiªn cøu cßn lµ míi t¹i ViÖt Nam, ch¾c ch¾n luËn v¨n cßn nhiÒu thiÕu sãt vµ h¹n chÕ.

T¸c gi¶ rÊt mong nhËn ®îc sù Häc viªn: NguyÔn §øc Toµn – Líp CH KT§ 2005-2007 - 6 - gãp ý cña c¸c thÇy c« vµ ®ång nghiÖp ®Ó híng nghiªn cøu sau nµy ®îc tèt h¬n. Xin tr©n träng c¶m ¬n! Häc viªn: NguyÔn §øc Toµn – Líp CH KT§ 2005-2007 - 7 - ch¬ng i tæng quan vÒ chÊt lîng ®iÖn n¨ng 1.1 Kh¸I niÖm vÒ chÊt lîng ®iÖn n¨ng: ThuËt ng÷ chÊt lîng ®iÖn n¨ng ®îc sö dông kh¸ phæ biÕn trong ngµnh c«ng nghiÖp ®iÖn kÓ tõ sau nh÷ng n¨m 1980. ChÊt lîng ®iÖn n¨ng lµ tËp hîp c¸c tiªu chuÈn cña ®iÖn n¨ng vµ ®é tin cËy cung cÊp ®iÖn trong hÖ thèng. C¶ c¬ quan ®iÖn lùc vµ ngêi sö dông ®iÖn ®ang ngµy cµng quan t©m ®Õn chÊt lîng ®iÖn n¨ng.

Cã bèn lý do chÝnh cho sù quan t©m nµy: • Ngµy nay c¸c thiÕt bÞ ®iÖn nh¹y c¶m h¬n víi sù thay ®æi cña chÊt lîng ®iÖn n¨ng so víi c¸c thiÖt bÞ tríc ®©y, nhiÒu thiÕt bÞ ®îc cÊu t¹o tõ c¸c bé vi xö lý hoÆc c¸c thiÕt bÞ ®iÖn tö c«ng suÊt, ®©y lµ c¸c thiÕt bÞ nh¹y c¶m víi c¸c nhiÔu lo¹n trong hÖ thèng. • Sù quan t©m ngµy cµng lín vµo hiÖu suÊt lµm viÖc cña toµn bé hÖ thèng ®iÖn dÉn ®Õn viÖc ngµy cµng øng dông nhiÒu c¸c thiÕt bÞ ®iÖn nh ®éng c¬ ®iÒu chØnh tèc ®é hiÖu suÊt cao, thiÕt bÞ ®iÖn tö c«ng suÊt, lß hå quang. §iÒu nµy dÉn ®Õn møc ®é sãng hµi ngµy cµng t¨ng trong hÖ thèng ®iÖn. • NhËn thøc vÒ c¸c vÊn ®Ò liªn quan ®Õn chÊt lîng ®iÖn n¨ng ngµy cµng t¨ng cña kh¸ch hµng sö dông ®iÖn.

Hä ngµy cµng nhËn ®îc nhiÒu th«ng tin h¬n vÒ c¸c vÊn ®Ò nh ng¾t ®iÖn, qu¸ ®é do ®ãng c¾t ®iÖn, sôt ¸p ng¾n m¹ch, sãng hµi. Vµ ®©y lµ mét th¸ch thøc lín ®èi víi ngµnh ®iÖn ®Ó c¶i thiÖn chÊt lîng ®iÖn n¨ng ph©n phèi tíi kh¸ch hµng. Häc viªn: NguyÔn §øc Toµn – Líp CH KT§ 2005-2007 - 8 - • HÖ thèng ®iÖn ngµy cµng ph¸t triÓn réng lín, sè lîng thiÕt bÞ kÕt nèi trong hÖ thèng ngµy cµng nhiÒu. V× vËy bÊt kú bé phËn nµo bÞ sù cè còng g©y nªn nh÷ng hËu qu¶ nghiªm träng.

Trªn ®©y lµ bèn lý do chÝnh, bªn c¹nh ®ã nguyªn nh©n s©u xa ®»ng sau c¸c nguyªn nh©n nµy lµ: c¸c nhµ s¶n xuÊt th× mong muèn hiÖu suÊt lµm viÖc t¨ng lªn, m¸y mãc vËn hµnh tèi u. Nh×n chung c¸c c¬ quan ®iÖn lùc ®Òu cæ vò cho nç lùc nµy, v× nã gióp kh¸ch hµng cña hä t¨ng lîi nhuËn còng nh gióp cho ngµnh ®iÖn gi¶m chi phÝ ®Çu t vµo c¸c tr¹m biÕn ¸p vµ m¸y ph¸t b»ng c¸ch sö dông hiÖu qu¶ c¸c thiÕt bÞ ®iÖn. Nhng ®«i khi c¸c thiÕt bÞ nµy l¹i lµ nguyªn nh©n g©y ra c¸c vÊn ®Ò ¶nh hëng ®Õn chÊt lîng ®iÖn n¨ng. §Þnh nghÜa vÒ chÊt lîng ®iÖn n¨ng: Cã nhiÒu ®Þnh nghÜa kh¸c nhau vÒ chÊt lîng ®iÖn n¨ng dùa trªn quan ®iÓm cña nh÷ng bªn liªn quan, vÝ dô: • PhÝa nhµ cung cÊp ®iÖn cã thÓ ®Þnh nghÜa chÊt lîng ®iÖn n¨ng nh lµ ®é tin cËy vµ chØ ra b»ng c¸c thèng kª ®é tin cËy cña hÖ thèng.

• C¸c nhµ s¶n xuÊt thiÕt bÞ dïng ®iÖn l¹i cã thÓ ®Þnh nghÜa chÊt lîng ®iÖn n¨ng nh c¸c ®Æc tÝnh cña nguån ®iÖn cung cÊp cho thiÕt bÞ ®iÖn lµm viÖc mét c¸ch tèi u. §iÒu nµy sÏ lµ kh¸c nhau cho c¸c thiÕt bÞ kh¸c nhau vµ c¸c nhµ s¶n xuÊt kh¸c nhau. Tuy nhiªn suy cho cïng th× quan ®iÓm vÒ chÊt lîng ®iÖn n¨ng ph¶i ®îc xem xÐt trªn quan ®iÓm cña ngêi sö dông. ChÝnh v× vËy trong ph¹m vi cña luËn v¨n nµy sÏ sö dông ®Þnh nghÜa vÒ chÊt lîng ®iÖn n¨ng trªn quan ®iÓm sau ®©y: “BÊt kú vÊn ®Ò ®iÖn n¨ng liªn quan ®Õn sai lÖch vÒ dßng ®iÖn, ®iÖn ¸p, tÇn sè mµ nh÷ng sai lÖch nµy dÉn ®Õn sù cè hoÆc vËn hµnh sai cho thiÕt bÞ cña kh¸ch hµng sö dông ®iÖn“ Häc viªn: NguyÔn §øc Toµn – Líp CH KT§ 2005-2007 - 9 - 1.2 C¸c quan ®iÓm vÒ chÊt lîng ®iÖn n¨ng: 1.1 ChÊt lîng ®iÖn n¨ng theo quan ®iÓm ®é tin cËy cña hÖ thèng ®iÖn: a.

§é tin cËy cña hÖ thèng: “§é tin cËy lµ x¸c suÊt ®Ó hÖ thèng (hoÆc phÇn tö) hoµn thµnh triÖt ®Ó nhiÖm vô yªu cÇu trong kho¶ng thêi gian nhÊt ®Þnh vµ trong ®iÒu kiÖn vËn hµnh nhÊt ®Þnh“. §èi víi hÖ thèng (hay phÇn tö) phôc håi, kh¸i niÖm kho¶ng thêi gian x¸c ®Þnh kh«ng cã ý nghÜa b¾t buéc, v× hÖ thèng lµm viÖc liªn tôc. Do ®ã ®é tin cËy ®îc ®o b»ng ®¹i lîng thÝch hîp h¬n, ®ã lµ ®é s½n sµng: “§é s½n sµng lµ x¸c suÊt ®Ó hÖ thèng (hay phÇn tö) hoµn thµnh hay s½n sµng hoµn thµnh nhiÖm vô trong thêi ®iÓm bÊt kú“. C¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ ®é tin cËy cña hÖ thèng ®iÖn bao gåm: • X¸c suÊt thiÕu ®iÖn cho phô t¶i, ®ã lµ x¸c suÊt c«ng suÊt phô t¶i lín h¬n c«ng suÊt nguån ®iÖn.

• §iÖn n¨ng thiÕu (®iÖn n¨ng mÊt) cho phô t¶i, ®ã lµ kú väng ®iÖn n¨ng phô t¶i bÞ c¾t do háng hãc hÖ thèng mét n¨m. • ThiÖt h¹i kinh tÕ tÝnh b»ng tiÒn do mÊt ®iÖn.