BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HCM TỪ THỊ MỸ PHÚC LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ TP. Hồ Chí Minh – Năm 2004 Muïc Luïc Danh muïc caùc chöõ vieát taét Danh muïc caùc baûng vaø bieåu ñoà LÔØI MÔÛ ÑAÀU CHÖÔNG 1: TOÅNG QUAN VEÀ MARKETING (TIEÁP THÒ) NGAÂN HAØNG 1.1 Khaùi nieäm vaø ñaëc ñieåm cuûa Marketing ngaân haøng.1 Marketing ngaân haøng laø Marketing dòch vuï taøi chính.2 Marketing ngaân haøng laø loaïi hình Marketing höôùng noäi .3 Marketing ngaân haøng laø loaïi hình Marketing quan heä .2 Caùc noäi dung cô baûn cuûa Marketing ngaân haøng .1 Nghieân cöùu thò tröôøng ngaân haøng .1 Nghieân cöùu khaùch haøng .2 Nghieân cöùu caïnh tranh .3 Nghieân cöùu moâi tröôøng vó moâ .2 Döï baùo thò tröôøng .3 Hoaïch ñònh thò tröôøng .4 Chieán löôïc Marketing Mix – ngaân haøng .1 Chieán löôïc saûn phaåm .2 Chieán löôïc giaù .3 Chieán löôïc phaân phoái .4 Chieán löôïc xuùc tieán hoãn hôïp .14 CHÖÔNG 2: THÖÏC TRAÏNG HOAÏT ÑOÄNG MARKETING TAÏI NGAÂN HAØNG THÖÔNG MAÏI COÅ PHAÀN AÙ CHAÂU THÔØI GIAN QUA 2.1 Toång quan tình hình kinh teá – xaõ hoäi nhöõng naêm qua .2 Giôùi thieäu chung veà ngaân haøng thöông maïi coå phaàn AÙ Chaâu .1 Toùm löôïc lòch söû hình thaønh vaø phaùt trieån .2 Chöùc naêng vaø nhieäm vuï chính cuûa ngaân haøng .3 Cô caáu toå chöùc nhaân söï .3 Tình hình hoaït ñoäng cuûa ACB nhöõng naêm gaàn ñaây .1 Keát quaû hoaït ñoäng kinh doanh .2 Voán hoaït ñoäng vaø huy ñoäng voán .4 Hoaït ñoäng thanh toaùn quoác teá .5 Hoaït ñoäng cuûa trung taâm theû .6 Hoaït ñoäng cuûa coâng ty chöùng khoaùn ACBS.7 Hoaït ñoäng cuûa Sieâu thò ñòa oác .4 Thöïc traïng caùc hoaït ñoäng Marketing taïi ACB thôøi gian qua .1 Nghieân cöùu vaø döï baùo thò tröôøng .2 Löïa choïn thò tröôøng muïc tieâu .3 Chieán löôïc Marketing Mix .1 Chieán löôïc saûn phaåm .2 Chieán löôïc giaù .3 Chieán löôïc phaân phoái saûn phaåm dòch vuï .4 Chieán löôïc xuùc tieán hoãn hôïp .5 Moät soá thaønh töïu vaø nhöõng toàn taïi trong hoaït ñoäng Marketing cuûa ACB thôøi gian qua – Caùc nguyeân nhaân 33 2.1 Nhöõng thaønh töïu ñaït ñöôïc .2 Nhöõng vaán ñeà coøn toàn taïi .3 Nguyeân nhaân cuûa nhöõng toàn taïi .1 Nguyeân nhaân khaùch quan .2 Nguyeân nhaân chuû quan .38 CHÖÔNG 3: MOÄT SOÁ GIAÛI PHAÙP NAÂNG CAO HIEÄU QUAÛ HOAÏT ÑOÄNG TIEÁP THÒ TAÏI NGAÂN HAØNG THÖÔNG MAÏI COÅ PHAÀN AÙ CHAÂU 2 3.1 Döï baùo trieån voïng thò tröôøng voán cuûa thaønh phoá Hoà Chí Minh giai ñoaïn 2000 – 2010 39 3.2 Ñònh höôùng hoaït ñoäng cuûa ngaân haøng Thaønh phoá Hoà Chí Minh giai ñoaïn 2001-2010 39 3.3 Ñònh höôùng phaùt trieån kinh doanh thôøi gian tôùi cuûa ACB0 3.4 Nhöõng giaûi phaùp naâng cao hieäu quaû hoaït ñoäng tieáp thò taïi ACB thôøi gian tôùi 42 3.1 Caùc giaûi phaùp mang tính chieán löôïc .1 Caàn coi troïng khaâu hoaïch ñònh chieán löôïc kinh doanh .2 Ñöa chieán löôïc Marketing leân tuyeán ñaàu trong nhaän thöùc vaø haønh ñoäng trong chieán löôïc kinh doanh .1 Thieát laäp cô sôû cho vieäc caûi toå hoaït ñoäng Marketing .2 Thieát laäp caùc moâ hình chieán löôïc môùi trong hoaït ñoäng cuûa boä phaän Marketing .2 Caùc giaûi phaùp mang tính chieán thuaät .1 Hoaøn thieän chieán löôïc saûn phaåm .2 Hoaøn thieän chieán löôïc giaù theo cô cheá thò tröôøng .3 Hoaøn thieän chieán löôïc phaân phoái saûn phaåm dòch vuï .4 Hoaøn thieän chieán löôïc xuùc tieán hoãn hôïp .5 Caùc giaûi phaùp hoã trôï: nhaân söï, ñaøo taïo .3 Moät soá kieán nghò .1 Baûo veä baûo hieåm tieàn gôûi ôû Vieät Nam .2 Ñaåy maïng hoäi nhaäp quoác teá ngaân haøng Vieät Nam .58 KEÁT LUAÄN PHUÏ LUÏC TAØI LIEÄU THAM KHAÛO 3 Danh muïc caùc chöõ vieát taét ACB (Asia Commercial Joint Stock Bank): Ngaân haøng Thöông maïi Coå phaàn AÙ Chaâu TCBS: The Complete Banking Solution TP.HCM: Thaønh phoá Hoà Chí Minh NH: Ngaân haøng TMCP: Thöông maïi coå phaàn KH: Khaùch haøng Tp.HCM: Thaønh phoá Hoà Chí Minh 4 CHÖÔNG 1: TOÅNG QUAN VEÀ MARKETING (TIEÁP THÒ) NGAÂN HAØNG 1.1 Khaùi nieäm vaø ñaëc ñieåm cuûa Marketing ngaân haøng: Marketing ngaân haøng laø moät loaïi hình marketing chuyeân ngaønh ñöôïc hình thaønh treân cô sôû vaän duïng noäi dung, phöông chaâm, nguyeân taéc, kyõ thuaät, quan ñieåm cuûa marketing hieän ñaïi vaøo hoaït ñoäng ngaân haøng nhaèm thoaû maõn caùc nhu caàu vaø mong muoán cuûa khaùch haøng thoâng qua söï trao ñoåi, töø ñoù thu ñöôïc lôïi nhuaän döï kieán. Do ñaëc tröng cuûa hoaït ñoäng ngaân haøng vaø thò tröôøng ngaân haøng, Marketing ngaân haøng coù nhöõng ñaëc ñieåm khaùc bieät so vôùi Marketing thuoäc caùc lónh vöïc khaùc: 1.1 Marketing ngaân haøng laø Marketing dòch vuï taøi chính: Dòch vuï ngaân haøng laø loaïi hình dòch vuï thuoäc lónh vöïc thöông maïi nhöng mang nhöõng ñaëc tröng rieâng cuûa saûn phaåm dòch vuï ngaân haøng. Ñaëc ñieåm dòch vuï ngaân haøng seõ aûnh höôûng khaù lôùn ñeán caùch thöùc söû duïng kyõ thuaät marketing.
Saûn phaåm dòch vuï ngaân haøng coù nhöõng ñaëc ñieåm khaùc bieät nhö: Tính voâ hình: Do dòch vuï ngaân haøng khoâng toàn taïi döôùi daïng vaät chaát neân khi “mua” dòch vuï khoâng theå sôø naém hoaëc caûm nhaän cuï theå ñöôïc thöù mình “mua”. Tính khoâng taùch rôøi: Quaù trình cung öùng dòch vuï ngaân haøng luoân dieãn ra ñoàng thôøi vôùi quaù trình tieâu duøng cuûa khaùch haøng. Khaùch haøng cuõng coù maët khi dòch vuï ñöôïc thöïc hieän neân söï taùc ñoäng qua laïi giöõa ngöôøi cung öùng dòch vuï vaø khaùch haøng laø tính chaát ñaëc bieät cuûa Marketing dòch vuï. Caû nhaân vieân ngaân haøng cuõng nhö khaùch haøng ñeàu coù aûnh höôûng ñeán keát quaû cuûa dòch vuï.
Tính khoâng löu tröõ ñöôïc: Cuõng chính vì quaù trình cung öùng dòch vuï ngaân haøng luoân dieãn ra ñoàng thôøi vôùi quaù trình tieâu duøng cuûa khaùch haøng neân dòch vuï ngaân haøng khoâng theå saûn xuaát saün roài löu kho nhö caùc saûn phaåm thoâng thöôøng khaùc. Tính khoâng oån ñònh veà chaát löôïng: Dòch vuï ngaân haøng phuï thuoäc phaàn lôùn vaøo nhaân toá con ngöôøi laø nhaân toá khoâng oån ñònh vì vaäy daãn ñeán chaát löôïng dòch vuï khoâng oån ñònh.2 Marketing ngaân haøng laø loaïi hình Marketing höôùng noäi: Nhaân vieân ngaân haøng laø yeáu toá quan troïng trong quaù trình cung öùng, chuyeån giao saûn phaåm dòch vuï ngaân haøng. Hoï giöõ vai troø quyeát ñònh caû veà soá löôïng, keát 5 caáu chaát löôïng saûn phaåm dòch vuï cung öùng vaø caû moái quan heä giöõa khaùch haøng vôùi ngaân haøng. Chính hoï ñaõ taïo neân tính khaùc bieät hoaù lôùn, tính caùch cuûa saûn phaåm dòch vuï ngaân haøng, taêng giaù trò thöïc teá cuûa saûn phaåm dòch vuï cung öùng, khaû naêng thu huùt khaùch haøng vaø vò theá caïnh tranh cuûa ngaân haøng.
Nhöõng bieän phaùp nhaèm naâng cao hieäu quaû hoaït ñoäng cuûa toaøn theå nhaân vieân ngaân haøng theo höôùng phuïc vuï khaùch haøng ngaøy caøng toát hôn ñöôïc goïi laø Marketing höôùng noäi. Marketing höôùng noäi chæ roõ caùc nhaø kinh doanh ngaân haøng phaûi taäp trung vaøo vieäc ñaøo taïo ñeå söû duïng coù hieäu quaû nhaát nguoàn nhaân löïc hieän coù cuûa ngaân haøng thoâng qua chieán löôïc phaùt trieån nguoàn nhaân löïc.3 Marketing ngaân haøng thuoäc loaïi hình Marketing quan heä: Marketing quan heä ñoøi hoûi boä phaän Marketing phaûi xaây döïng ñöôïc nhöõng moái quan heä beàn laâu, tin töôûng laãn nhau vaø cuøng coù lôïi cho caû khaùch haøng vaø ngaân haøng baèng vieäc luoân giöõ ñuùng caùc cam keát, cung caáp nhöõng saûn phaåm dòch vuï chaát löôïng cao vôùi giaù caû hôïp lyù, taêng cöôøng caùc moái quan heä veà kinh teá, kyõ thuaät, naâng cao söï tin töôûng giuùp nhau cuøng phaùt trieån. Hoaït ñoäng ngaân haøng coù raát nhieàu moái quan heä ñan xen phöùc taïp, neân boä phaän Marketing caàn taäp trung moïi nguoàn löïc vaøo vieäc hoaøn thieän caùc moái quan heä trao ñoåi giöõa khaùch haøng vôùi ngaân haøng, duy trì khaùch haøng hieän taïi vaø thu huùt khaùch haøng töông lai. Vieäc ngaân haøng quan taâm ñeán löïc löôïng khaùch haøng naøo lieân quan chaëc cheõ ñeán ñònh höôùng hoaït ñoäng vaø quyeát ñònh cung öùng saûn phaåm dòch vuï trong töông lai cuûa ngaân haøng.2 Caùc noäi dung cô baûn cuûa Marketing ngaân haøng: Marketing ngaân haøng laø moät tieán trình trong ñoù coù nhieàu hoaït ñoäng lieân keát, phoái hôïp nhau mang tính heä thoáng ñeå höôùng ñeán vieäc thoûa maõn nhu caàu vaø mong muoán cuûa khaùch haøng, töø ñoù sinh lôïi cho ngaân haøng.
Noù bao goàm moät soá hoaït ñoäng: 1.1 Nghieân cöùu thò tröôøng ngaân haøng: Ñaây laø moät hoaït ñoäng mang tính baûn chaát cuûa Marketing hieän ñaïi vaø hoaït ñoäng nghieân cöùu thò tröôøng laø caàu noái thoâng tin lieân keát giöõa thò tröôøng vaø ngaân haøng, qua ñoù giuùp cho ngaân haøng coù theå nhaän dieän ñöôïc nhu caàu vaø mong muoán cuûa khaùch haøng, xaùc ñònh ñöôïc theá vaø löïc cuûa caùc ñoái thuû caïnh tranh, naém baét ñöôïc aûnh höôûng cuûa caùc yeáu toá moâi tröôøng vó moâ. Töø ñoù, taïo ñieàu kieän cho caùc nhaø quaûn trò ngaân haøng coù theå hoaïch ñònh vaø ñöa ra caùc chính saùch, bieän phaùp thích hôïp ñeå khai thaùc hieäu quaû thò tröôøng ngaân haøng. Vieäc nghieân cöùu thò tröôøng ngaân haøng taäp trung vaøo moät soá khía caïnh quan troïng sau: 1.1 Nghieân cöùu khaùch haøng: 6 Nghieân cöùu khaùch haøng laø moät trong nhöõng noäi dung quan troïng nhaát cuûa hoaït ñoäng Marketing ngaân haøng vì chính khaùch haøng ñaõ taïo neân nhu caàu cuûa thò tröôøng ngaân haøng vaø chính hoï quyeát ñònh söï toàn taïi vaø phaùt trieån cuûa ngaân haøng. Vieäc nghieân cöùu khaùch haøng thöôøng taäp trung vaø ñi saâu vaøo nghieân cöùu ñoäng cô, thaùi ñoä, taäp tính cuûa töøng loaïi khaùch haøng (thoâng qua naém baét hoà sô khaùch haøng).
Noäi dung cuûa vieäc nghieân cöùu theå hieän treân moät soá khía caïnh lôùn nhö sau: Ñoäng cô: Ñoäng cô theå hieän möùc ñoä caáp baùch cuûa moät nhu caàu, neáu moät nhu caàu caøng caáp baùch thì ñoäng cô caøng maïnh vaø ngöôïc laïi. Ñoäng cô laø nhaân toá baûn chaát nhaát traû lôøi caâu hoûi: “Taïi sao khaùch haøng phaûi giao dòch vôùi ngaân haøng vaø tieâu thuï caùc saûn phaåm ngaân haøng?” Caên cöù vaøo ñaëc ñieåm cuûa thò tröôøng khaùch haøng coù theå lieät keâ moät soá nhu caàu vaø ñoäng cô nhö sau: Baûng 1: Nhu caàu vaø ñoäng cô giao dòch vôùi ngaân haøng cuûa khaùch haøng Nhu caàu Ñoäng cô - An toaøn veà tieàn baïc - Tìm ñeán ngaân haøng nhö moät nôi caát giöõ toát - Sinh lôïi nhöng ít ruûi ro - Tìm ñeán ngaân haøng ñeå höôûng möùc laõi suaát oån ñònh ít ruûi ro - Thuaän tieän trong chi traû - Tìm ñeán caùc phöông tieän thanh toaùn cuûa ngaân haøng an toaøn, hieäu quaû - Buø ñaép söï thieáu huït taøi chính - Tìm ñeán ngaân haøng vay vôùi thanh khoaûn cao - Nhu caàu veà caùc dòch vuï taøi chính khaùc - Tìm kieám ích lôïi khaùc Nghieân cöùu ñoäng cô phaûi ñi ñeán traû lôøi nhöõng caâu hoûi: - Ñoäng cô giao dòch vaø tieâu thuï xuaát phaùt töø nhu caàu gì? - Cöôøng ñoä ñoäng cô ôû möùc ñoä naøo? Æ Raát caáp baùch, Trung bình, Ít caáp baùch - Tính chaát ñoäng cô nhö theá naøo?