Chương 1: Tình hình tội lừa dao chiếm đoạt tài sản trên địa bàn tỉnh Hà Nam giai đoạn 2019 - 2023; Chương 2: Nguyên nhân của tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên địa bàn tỉnh Hà Nam giai đoạn 2019 — 2023; Chương 3: Dự báo tội phạm và các biện pháp nâng cao hiệu quả phòng ngừa tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên địa bàn tỉnh Hà Nam. PHẢN NỘI DUNG CHUONG 1. TINH HÌNH TOI LUA ĐẢO CHIEM ĐOẠT TÀI SAN TREN DIA BAN TINH HÀ NAM GIAI DOAN 2019 — 2023 1. Thực trang tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên địa bàn tinh Ha Nam “Thuc trạng của tội phạm là tình trạng thực tế hiện có của tội phạm trong đơn vị không gian và đơn vị thời gian nhất định xét về mức độ và tính chất.
Nghiên cứu thực trạng của tội phạm là nghiên cứu hai đặc điểm của thực trạng. Đặc điểm về mức độ được phản ánh qua số lượng tội cũng như số lượng người phạm tội và đặc điểm về tính chất được phản ánh qua các cơ cấu của tội phạm cũng như của người phạm tội `”. Thực trạng về mức độ của tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên địa bàn tỉnh Hà Nam Đánh giá thực trạng về mức độ của tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên địa bàn tỉnh Hà Nam cần đánh giá được mức độ rõ và mức độ ân của tội phạm này. Thực trạng về mức độ rõ của tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên địa bàn tỉnh Hà Nam Theo số liệu thống kê của toa án nhân dân tỉnh Hà Nam, trong giai đoạn 2019 — 2023 toa án nhân dan các cấp trên địa bản tỉnh Hà Nam đã xét xử sơ thâm 142 vụ với 227 người phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tải sản.
Cụ thể, số vụ và số người phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên dia ban tỉnh Hà Nam giai đoạn 2019 — 2023 được thể hiện trên bảng số liệu sau: Bảng 1. Số vụ và số người phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản bị xét xử hình sự sơ thấm trên địa bàn tỉnh Hà Nam giai đoạn 2019 — 2023 Năm Số vụ Số người phạm tội 2019 15 27 2020 15 23 3 Trường Đại học Luật Hà Nội (2015), Giáo trình tội phạm học, Nxb. Công an nhân dân, tr.112 2021 25 50 2022 35 62 2023 52 65 Tong 142 227 Trung binh/nam 28,4 45,4 Nguồn: Toà án nhân dân tinh Ha Nam Dựa vào bảng số liệu trên, tác giả nhận thây từ năm 2019 đến năm 2023, Toa án nhân dân các cấp trên địa bàn tỉnh Hà Nam đã xét xử sơ thâm tong số 142 vụ án va 227 người phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Như vậy, trung bình mỗi năm Toà án nhân dân các cấp trên địa bàn tỉnh Hà Nam xét xử sơ thẩm khoảng 28,4 vụ án với khoảng 45,4 người phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Ngoài ra, đề xác định rõ hơn thực trạng về mức độ rõ của tội phạm này trên địa bàn tỉnh Hà Nam trong giai đoạn 2019 — 2023, học viên đặt các số liệu trên vào so sánh với các số liệu có liên quan như sau: Thứ nhái, so sánh số vụ và số người phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tải sản với số vụ và số người phạm tội nói chung trên địa bàn tỉnh Hà Nam giai đoạn 2019 — 2023. So sanh số vụ, số người phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản với số vụ và số người phạm tội nói chung trên địa bàn tỉnh Hà Nam giai đoạn 2019 — 2023 Giai đoạn Tội phạm nói chung Tội lừa đảo chiếm đoạt tài 2019 - 2023 sản Tổng số Trung Tổng so/ty lệ Trung bình bình Số vụ 3287 657,4 142 (43%) 28,4 Số người phạm tội 5766 1153,2 227 (3,9%) 45,4 Nguồn: Toà án nhân dân tinh Ha Nam Số liệu bảng trên cho thấy, trong tương quan so sánh với tổng thể các tội phạm đã được xử lí về hình sự, đã được đưa vào thống kê tội phạm trên địa bản tỉnh Hà Nam giai đoạn 2019 — 2023, số vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản có tỷ lệ không cao, chỉ 4,3% và tỷ lệ số người phạm tội cũng thấp, chỉ ở mức 3,9%. Thứ hai, so sánh số vụ và số người phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản với số vụ và số người phạm các tội xâm phạm sở hữu trên địa ban tỉnh Hà Nam trong giai đoạn 2019 — 2023. Số vụ, số người phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản so với số vụ, số người phạm các tội xâm phạm sở hữu đã bị xét xử trên địa bàn tỉnh Hà Nam giai đoạn 2019 — 2023 Các tội xâm phạm Tội lừa đảo chiếm đoạt tài Ty lệ sở hữu sản Số vụ Số người Số vụ Số người Số vụ Số người phạm tội phạm tội phạm tội 750 1094 142 227 18,9% 20,7% Nguồn: Toà án nhân dân tỉnh Hà Nam Đề thấy rõ hơn tương quan so sánh, học viên sử dụng 2 biểu đồ so sánh như sau: Biểu đồ 1.
So sánh số vụ phạm Biểu đồ 1. So sánh số người phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản với — tội lừa dao chiếm đoạt tài sản với số số vụ phạm các tội xâm phạm sở người phạm các tội xâm phạm sở hữu trên địa bàn tỉnh Hà Nam hữu trên địa bàn tỉnh Hà Nam trong trong giai đoạn 2019 — 2023 giai đoạn 2019 — 2023 18.70% „ Số vụ phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản = Số người phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản = Số vụ phạm tội xâm phạm sở hữu khác = Số người phạm tội xâm phạm sở hữu khác Qua bảng 1.3 và các biéu dé 1.2, có thể thấy, trong giai đoạn 2019 — 2023 Toà án nhân dân 2 cấp tỉnh Hà Nam đã xét xử 750 vụ xâm phạm sở hữu với 10 1094 người phạm tội. Trong đó, có 142 vụ phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tải sản với 227 người phạm tội, chiếm 18,9% về số vụ và 20,7% về số người phạm tội. Như vậy, có thê nhận thấy rằng trong giai đoạn 5 năm gan đây từ năm 2019 đến năm 2023, tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên đại bản tỉnh Hà Nam chiếm tỷ lệ tương đối cao kể cả về số vụ và số người phạm tội trong nhóm tội xâm phạm sở hữu.
Thứ ba, so sánh số liệu về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên địa bàn tỉnh Hà Nam với số liệu tội phạm này trên phạm vi toàn quốc cũng như trên địa bản tinh Nam Định và tỉnh Ninh Binh trong cùng giai đoạn nghiên cứu. So sánh số vụ và số người phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên địa bàn tinh Hà Nam, tỉnh Nam Định, tỉnh Ninh Bình với toàn quốc trong giai đoạn 2019 — 2023 Hà Nam Nam Định Ninh Bình Toàn quốc Số vụ | Số người | Số vụ | Số người | Số vụ | Số người | Số vụ | Số người phạm tội phạm tội phạm tội phạm tội 142 227 195 196 76 65 16.225 0,86% | 1,49% |1,17%) 1,28% |0,46% | 0,43% | 100% 100% Nguồn: Toà án nhân dân toi cao Từ số liệu bảng trên cho thây, nếu so sánh với toàn quốc thì tỷ lệ số Vụ phạm tội và số người phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên địa bàn tỉnh Hà Nam không cao, chỉ chiếm tỷ lệ tương ứng là 0,86% và 1,49%. Tuy nhiên, so sánh với tỉnh Nam Định thì số vụ phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên địa bàn tỉnh Hà Nam ít hơn, nhưng sỐ người phạm tội lại nhiều hơn và so với tỉnh Ninh Bình thì cả số vụ phạm tội và sỐ người phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên địa bàn tỉnh Hà Nam đều gấp gần2 - 3 lần. Thực trạng về mức độ ấn của tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên dia bàn tỉnh Hà Nam Phần tội phạm ân của tình hình tội phạm là tổng thể các hành vi phạm tội (cùng các chủ thê của các hành vi đó) đã xảy ra trong thực tế, song không bị phát hiện, không bi xử ly theo quy định của pháp luật hình sự hoặc không có trong thống kê hình sw‘.
Trong khoa học pháp lý, người ta phân chia tội phạm ân thành một số loại khác nhau như: tội phạm ân khách quan (ân do nguyên nhân khách quan); tội phạm ân chủ quan (ân do nguyên nhân chủ quan) và tội phạm ân thống kê (an do sai số trong thống kê)”. Việc xác định độ ân của từng loại tội phạm hoặc từng nhóm tội phạm cần phải dựa vào mức độ bộc lộ của sự phạm tội và các quan hệ của nó với các chủ thể khác có liên quan như người bi hại, nhân chứng. Như vậy, phan ân của tình hình tội lừa đảo chiếm đoạt tài san là toàn bộ các hành vi phạm tội này đã xảy ra trên thực tế, cùng số người phạm tội, nhưng không phát hiện; hoặc đã bị phát hiện nhưng vì lý do nào đó mà không bị xử lý hình sự; hoặc chưa đưa vào thống kê hình sự của các cơ quan có thâm quyền”. Phần ẩn của tình hình tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản có thé là ân về: số lượng tội phạm, về số người phạm tội, về thời gian hoặc địa bàn diễn ra tội phạm.
Không thể đưa ra đánh giá mức độ an của tình hình tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản một cách chính xác. Theo Đào Trí Úc (1994), mức độ ân của tình hình tội phạm gồm có bốn cấp độ và theo cách phân loại này thì độ ân của tình hình tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản được xếp loại ở cấp độ II, tức là thuộc nhóm những tội phạm bị ân khuất thứ IIS. Theo Dao Kim Anh (2021), từ việc nghiên cứu các bản án va hồ sơ vụ án cho thay, khong it vu an, nhất là đối với những vụ án lớn người phạm tội lừa đảo * Phạm Văn Tinh (2007), Một số vấn đê lý luận về tình hình tội phạm ở Việt Nam, Nxb. Công an nhân dân, Ha Nội, tr.74 * Phạm Văn Tỉnh (2007), Một số vấn dé hy luận về tình hình tội phạm ở Việt Nam, Nxb.
Công an nhân dân, Hà Nội, tr.57 SNguyễn Xuân Yêm (2001), Tội phạm học hiện đại và phòng ngừa tội phạm, Nxb. Công an nhân dân, tr.37 ; 7 Lê Dang Doanh (2008), Đầu tranh phòng, chống tội lừa đảo chiếm đoạt tai sản ở Việt Nam”, Luận an Tién sĩ, Đại học luật Hà Nội, tr.25 l ® Đảo Tri Uc chủ biên (1994), Tội phạm học, luật hình sự và tô tụng hình sự Việt Nam, Nxb. Công an nhân dân, Hà Nội, tr.